Đào Tuấn - Kinh tế học trong vụ án Hoàng Khương

<em><strong>Ai sẽ làm hiệp sĩ? Ai sẽ ăn cơm nhà vác tù và hàng
tổng? Đây là câu hỏi, từ ngày hôm nay sẽ không có câu trả
lời.</strong></em>

<div class="boxleft300"><img
src="http://daotuanddk.files.wordpress.com/2012/09/hk.jpg?w=300&h=223"
/></div>
Cuối năm ngoái, sau hàng loạt những quy định, nào là CSGT
không được mang kính đen, không được "anh hùng Núp", CA TP
đặt ra một quy định nghe rất tức cười: CSGT không mang theo
quá 100 ngàn đồng tiền mặt lúc làm nhiệm vụ. Thậm chí,
một lãnh đạo CSGT còn nói: Trong trường hợp, CSGT muốn mang
theo tiền để sau khi hoàn thành nhiệm vụ đi xử lí việc cá
nhân thì số tiền đó phải niêm phong và có chữ kí của lãnh
đạo Đội CSGT.

Quy định này đã lâu rồi mà giờ nhắc đến không thể nhịn
cười vì sự ngộ nghĩnh, nhảm nhí và ngớ ngẩn của nó.
Liệu cần có một lực lượng "Cảnh sát ví" để thực thi
mệnh lệnh này? Và liệu sẽ phải có thêm quy định "Cảnh
sát ví" không mang theo quá 100 ngàn khi kiểm soát ví?

Hồi HĐND TP Hà Nội tổ chức kỳ họp thứ 3, PGĐ CA TP Hà Nội
Lưu Quang Hợi bình luận về tính hiệu quả của "quy định
100 ngàn" này như sau: Chúng tôi không khám người nhưng trong
quá trình tổ chức thực hiện có sự giám sát giữa đồng
chí, đồng đội với nhau và có quy trình trong công tác được
duyệt qua các Tiểu đội. Chúng tôi theo dõi, nói chung là có
hiệu quả, ngăn chặn được nhiều hiện tượng tiêu cực.
Chúng tôi chưa thống kê những trường hợp vi phạm nhưng, nói
chung là có hiệu quả, chưa có trường hợp nào vi phạm.

Câu trả lời đá đấm nhau loạn xạ, quả thực cũng hồn
nhiên và hài hước y như quy định 100 ngàn.

Nói đi nói lại, tiêu cực trong lực lượng CSGT bị phát hiện
hầu hết là từ báo chí với "nghiệp vụ" rất đơn giản:
Giả người vi phạm đưa tiền. Sau đó đưa lên báo.

Đến hôm qua, không ít các phóng viên điều tra đã tái mặt sau
khi án văn tuyên ra con số 4 (năm tù) cho Hoàng Khương, một trong
vô số các nhà báo, rất đơn giản: "Đưa tiền, sau đó đưa
lên báo".

Vụ án Hoàng Khương, dưới giác độ kinh tế, có thể nói là
xoay xung quanh con số 15 triệu đồng. Cấu thành vật chất của
tội nhận hối lộ là (của đưa hối lộ) có giá trị từ 2
triệu đồng trở lên. Chẳng hạn, nếu Hoàng Khương chỉ đưa
1,9 triệu, thì anh không đến nỗi phải ra tòa. Nhưng với lạm
phát liên tục ở mức 2 con số, 2 triệu đồng giờ chỉ
"đủ" cho lỗi đèn đỏ, sai làn, vượt tốc. Chẳng hạn
Hoàng Khương có ý định "cứu xe" vi phạm với chỉ 1,9
triệu, không khéo anh đã bị viên cảnh sát lập biên bản,
còng tay ngay lập tức vì tội…đưa hối lộ.

Bởi vậy, 15 triệu là số tiền cần và đủ, theo yêu cầu
của viên cảnh sát, để có thể "cứu xe", và dù không
phải tiền túi của Khương, cũng là đắt đối với nhuận bút
của hai bài điều tra. Nhưng cái giá đắt nhất cho 15 triệu và
2 bài điều tra chống tiêu cực mà Hoàng Khương phải trả là
một kết cục không thể tồi tệ hơn: Gần 1.500 ngày tù, chính
xác là 1460 ngày.

Nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại. Có lẽ nếu được
chọn lại, tôi tin Hoàng Khương sẽ không bao giờ chọn làm PV
điều tra, thậm chí, không bao giờ làm nghề báo.

Cái giá mà Hoàng Khương phải trả cho sự ngây thơ vào "niềm
tin công lý" của anh hôm nay, có lẽ cũng là một gáo nước
lạnh cho những đồng nghiệp còn mơ ngủ của anh, bởi rất
đơn giản là hầu như tất cả các nhà báo từng điều tra về
mãi lộ đều đã "phạm tội", chỉ là "chưa bị lộ",
bởi ai cũng từng phải "tay phải đưa tiền, tay trái thủ máy
ghi âm". Không đưa tiền thì làm sao chống được tiêu cực?
Làm sao trả lời "cơ quan chức năng" câu hỏi to đùng
"Bằng chứng đâu?".

7 năm trước, sau buổi nói chuyện "hậu sự" về vụ PMU18
tại trụ sở Hội nhà báo, nhất là sau Hội nghị báo chí toàn
quốc ở Quảng Ninh, những nhà báo điều tra kinh nghiệm nhất,
lành nghề nhất, thiện chiến nhất (và có cái mũi thính nhất)
ở hầu hết các tòa báo đã "quăng bút", chuyển mảng công
việc. Có khi chỉ bởi cái giá phải trả là quá đắt, so với
đồng tiền cơm áo vẫn lĩnh ở tòa soạn, hoặc đơn giản
hơn, trong khi nhuận bút ngày càng bèo thì tiền tiêu cực, để
thực hiện điều tra - ngày càng cao.

Vậy thì ai sẽ làm hiệp sĩ? Ai sẽ ăn cơm nhà vác tù và hàng
tổng?

Đây là câu hỏi, từ ngày hôm nay sẽ không có câu trả lời.

Một án văn nhân danh nhà nước không thể không xem xét đến
cái lợi, cái hại. 1.500 ngày tù, về tội đưa hối lộ - cho
một nhà báo điều tra chống tiêu cực, sẽ được cái lợi
gì?

Cái lợi, thực ra là rất khó nhìn thấy, trừ phi sự trả
đũa, đòn rằn mặt sự thật và những ai có ý định công bố
sự thật- cũng "nhân danh nước cộng hòa"- được coi là
một cái lợi.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/14212), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét