Khi giáo sư Klaus Schwab, chủ tịch của Diễn đàn Kinh tế Thế
giới, hỏi cảm giác của bà sau hai mươi bốn năm, lần đầu
tiên lại ngồi trên máy bay rời khỏi Miến Điện, Aung San Suu
Kyi, hay <em>"Daw Suu"</em> như người ta gọi bà tại Hội nghị
Thượng đỉnh về Đông Á của Diễn đàn Kinh tế Thế giới
(WEF) cười và kể <em>"khi máy bay chuẩn bị hạ cánh xuống
sân bay Suvarnabhumi, cơ trưởng có nhã ý mời tôi tới ngồi ở
buồng lái. Và tôi bị choáng ngợp bởi ánh sáng phát ra từ
sân bay thủ đô Bangkok. Các bạn cũng biết tôi tới từ Miến
Điện, nơi điện vẫn bị cắt luân phiên, và hàng ngày vẫn
có các cuộc biểu tình để phản đối cắt điện, cho nên
khung cảnh về ánh sáng ở đây để lại cho tôi ấn tượng
thế nào. Hai mươi bốn năm trước, tôi từng hạ cánh ở các
sân bay như London hay New York, nhưng Bangkok vào những năm đó
không có khác gì với Miến Điện bây giờ. Và tôi nghĩ…trời
ạ, Miến Điện cần phải có một chính sách năng lượng
mới!"</em>
Cử tọa cười ồ lên tán đồng! Daw Suu là vậy, luôn luôn suy
nghĩ về tương lai, luôn luôn suy nghĩ về hành động, luôn luôn
suy nghĩ về <em>"nhiệm vụ"</em> của người lãnh đạo.
(<em>"Ngay từ nhỏ"</em> - bà kể - <em>"mẹ tôi đã dạy
rằng, tôi phải đặt nhiệm vụ của mình lên trên tất cả,
bởi một con người sống không có trách nhiệm thì chẳng có ý
nghĩa gì cả. Tôi phải thừa nhận, trong cả cuộc đời của
mình, không phải lúc nào tôi cũng đặt trách nhiệm của mình
lên trên tất cả, nhưng tôi luôn luôn cố gắng"</em>). Mặc
dù có tới bốn thủ tướng của các quốc gia Đông Nam Á tham
dự hội nghị, nhưng tâm điểm của Hội nghị không phải là
họ, mà là người phụ nữ khả ái, giản dị, gầy gò, người
có giọng nói nhỏ nhẹ nhưng toát lên một trí tuệ sâu sắc
và hóm hỉnh này. Suốt 24 năm, chính quyền độc tài quân sự
tại Miến Điện cố gắng cách ly bà với thế giới bên
ngoài, nhưng không ai trong số các đại biểu ở Diễn đàn này
lại có cảm giác bà có một chút <em>"lạc hậu"</em> nào
với thế giới. Cứ như bà vừa bước ra từ một Diễn đàn
quốc tế khác, và hội nghị này chỉ là một trong nhiều cuộc
thảo luận quốc tế mà bà đã tham gia.
Điều gì làm ta có cảm giác đó? Có lẽ, đầu tiên là sự
vị tha của Aung San Suu Kyi. Trong suốt thời gian hội nghị, bà
không đề cập đến hai mươi tư năm giam lỏng của bà, cũng
như những gì Miến Điện đã bị tước bỏ dưới chính quyền
độc tài quân sự. <em>"Điều đầu tiên chúng tôi cần là
hòa giải dân tộc, một trong những vấn đề phức tạp nhất
vì Miến Điện là nước có nhiều dân tộc khác nhau. Hòa giải
dân tộc chỉ có thể đạt được trên cơ sở tôn trọng lẫn
nhau, dựa trên nền tảng là lòng tin và cách tiếp cận vấn
đề một cách ôn hòa"</em> - bà chia sẻ. Là con người của
hành động, Aung San Suu Kyi là người rất thực tế và bà không
che giấu điều đó <em>"Người ta nói quá trình dân chủ hóa
và cải cách ở Miến Điện là không thể đảo ngược"</em> -
bà tiếp tục - <em>"Tôi nghĩ, để nó không thể đảo ngược
được, chúng tôi cần xây dựng một nền tảng vững chắc, và
giáo dục chính là nền tảng đó. Tôi là người thực tế, nên
tôi tiếp cận vấn đề giáo dục một cách thực tế. Chúng
tôi không cần thứ giáo dục đại học đào tạo ra các thạc
sĩ quản trị kinh doanh hay tiến sĩ, những người sẽ thỏa mãn
cho cái "danh vị quốc gia" mà chính quyền mong muốn. Tôi
muốn nói đến giáo dục cơ bản nhất, thứ giáo dục đem lại
cho thanh niên Miến Điện cơ hội được làm việc, có một
khoản thu nhập đủ sống, bởi vì vấn đề thất nghiệp trong
thanh niên Miến Điện hiện nay đang là một quả bom nổ chậm
nguy hiểm nhất. Tôi kêu gọi các nhà đầu tư hãy quan tâm
đến các trường đào tạo nghề. Hãy xem từ khi mở cửa, dòng
người du lịch nước ngoài đã đổ về Miến Điện, trong khi
thanh niên của chúng tôi không được đào tạo để phục vụ
khách du lịch, và điều đó đã làm cả hệ thống của chúng
tôi quá tải."</em>
Dù có ảnh hưởng chính trị (và đạo đức) to lớn đối với
cử tọa, Aung San Suu Kyi thừa hiểu bà đang nói chuyện với
cộng đồng những nhà đầu tư quốc tế, những người luôn
luôn đặt quyền lợi của họ lên trước quyền lợi của Tổ
quốc bà. Bà cảnh báo <em>"Miến Điện không muốn bị áp
đặt mô hình phát triển, dù chúng tôi cũng không muốn bị bỏ
lại phía sau. Chúng tôi cần đầu tư, nhưng chúng tôi không
cần thứ đầu tư sẽ đào sâu thêm hố ngăn cách giàu nghèo,
cản trở người dân tiếp cận những lợi ích của cuộc cải
cách. Tham nhũng sẽ đi liền với đầu tư, nên trước tiên,
chúng ta phải quan tâm đến cải cách hệ thống pháp luật.
Không phải thứ luật pháp sinh ra để dành quyền lợi cho một
nhóm người, nên đừng chỉ suy nghĩ về luật đầu tư nước
ngoài. Miến Điện đã có rất nhiều luật, nhưng nếu không
cải cách những điều luật căn bản nhất thì dù Luật đầu
tư nước ngoài có ưu đãi quí vị đến đâu, cuối cùng các
vị cũng sẽ gặp rất nhiều vấn đề ở khâu thực
hiện"</em>
Không phải bàn cãi, Aung San Suu Kyi có ảnh hưởng to lớn tại
Hội nghị này. Những phát biểu của bà được đưa ra làm
tiền đề cho các cuộc thảo luận nhóm, cho các ý kiến phản
biện và tranh luận trên các diễn đàn, nhưng trên hết, từ bà
toát ra ảnh hưởng của một thứ <em>"quyền lực mềm"</em>
của một lãnh tụ phong trào dân chủ thực sự: quyền lực
của sự tha thứ, trí tuệ và đầu óc thực tế. Bà tự cho
mình là một người <em>"lạc quan một cách thận trọng"</em>
và kêu gọi các đại biểu cần tránh <em>"lạc quan một cách
vô trách nhiệm"</em> với tương lai của Miến Điện, nhưng
tất cả những người tôi gặp đều tràn đầy hi vọng khi nói
về Miến Điện và tương lai dân chủ của đất nước này,
niềm hi vọng được họ đặt chủ yếu trên đôi vai mảnh
khảnh của Aung San Suu Kyi
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/12816), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét