Nguyễn Thanh Sơn - Hòa bình cho Đông Á - Giấc mơ hoang đường

<em><strong>Trong khuôn khổ của Hội nghị Thượng đỉnh Đông Á
do Diễn đàn Kinh tế Thế giới tổ chức tại Bangkok, một
buổi tọa đàm về an ninh cho Đông Á thông qua sự hợp tác
giữa ASEAN với Mỹ và Trung Quốc đã được tổ chức. Có mặt
tại buổi tọa đàm, Giám đốc T&A Ogivy Nguyễn Thanh Sơn đã có
những cảm nhận riêng của mình về các ý kiến được nêu ra
ở đây.</strong></em>

<center><img src="http://cms.infonet.vn/Images/Images/453/t453433.jpg"
/></center>
<center><em>Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng (thứ 2 từ trái qua) và
các đại biểu tham dự Lễ khai mạc Diễn đàn Kinh tế Thế
giới về Đông Á tại Bangkok, Thái Lan, 31/5/2012. (Ảnh:
WEF).</em></center>

"Hoa Kỳ quan ngại sâu sắc về những hành động khiêu khích
bằng tàu thuyền bán vũ trang của Trung Quốc ở biển Nam Trung
Hoa (biển Đông)…", thượng nghị sĩ Susan Collin, thượng
nghị sĩ thuộc tiểu bang Maine, đảng Cộng hòa, thành viên của
Ủy ban Quân lực và Ủy ban Ngân sách Thượng viện Mỹ đã
mạnh mẽ mở đầu phát biểu của bà tại buổi tọa đàm về
"Cách thức các quốc gia ASEAN hợp tác với Mỹ và Trung Quốc
nhằm xây dựng một cơ chế an ninh cho Đông Á" trong khuôn
khổ Hội nghị Thượng đỉnh về Đông Á của Diễn đàn Kinh
tế thế giới đang diễn ra ở thủ đô Bangkok, Thái Lan.

Từ "khiêu khích" tiếp tục còn trở đi trở lại nhiều
lần trong các phát biểu của bà Collin - "…Trung Quốc không
chỉ khiêu khích trên môi trường biển với các quốc gia ASEAN,
mà còn tiến hành các hoạt động mang tính xâm lược trên một
môi trường mới- môi trường không gian ảo…Điều làm Hoa Kỳ
lo ngại không phải là những yêu sách về lãnh thổ- Hoa Kỳ là
quốc gia không có yêu sách nào về lãnh thổ ở biển Đông -
nhưng cái làm chúng tôi lo ngại là hành xử khiêu khích của
Trung Quốc trong xung đột khu vực đã đi ra ngoài cách hành xử
văn minh thông thường…Hoa Kỳ luôn coi mình là một dân tộc
Thái Bình Dương…cho nên trách nhiệm của chúng tôi là tạo áp
lực để Trung Quốc hành xử một cách xây dựng, và hiểu
rằng họ không thể cứ làm theo ý mình trong phương diện quan
hệ với các quốc gia ASEAN".

<center><img src="http://cms.infonet.vn/Images/Images/453/t453437.jpg"
/></center>
<center><em>TNS Mỹ Susan Collin: Hoa Kỳ quan ngại sâu sắc về
những hành động khiêu khích bán vũ trang của Trung Quốc ở
biển Đông.</em></center>

Mặc dù mục tiêu của buổi tọa đàm là thảo luận về việc
xây dựng một cơ chế an ninh chung cho khu vực, nhưng vấn đề
biển Đông và hành xử của Trung Quốc trong vấn đề này đã
chiếm gần hết thời gian của các thảo luận.

Đại diện của Trung Quốc tại cuộc tọa đàm, giáo sư Zha
Daojiong thuộc Khoa Quan hệ Quốc tế trường Đại học Bắc Kinh
rõ ràng có vẻ muốn đánh lạc hướng dư luận khi ông cho
rằng "vấn đề biển Nam Trung Hoa chưa bao giờ là vấn đề
ưu tiên trong chính sách đối ngoại của Trung Quốc, bằng cớ
là chúng tôi chỉ có hoạt động ở cấp chuyên viên".

Tuy vậy, khi Tổng thư ký ASEAN, ông Surin Pitsuwan, trích dẫn phát
biểu của nguyên cố vấn an ninh Nhà Trắng, ông Henry Kissinger,
rằng Đông Á hiện nay, đứng về mặt phát triển kinh tế và
năng động thương mại cũng tương tự như Tây Âu ở thế kỷ
20, còn về mặt phát triển thể chế chính trị và dân chủ
thì chỉ tương tự như Tây Âu ở thế kỷ 19, giáo sư Zha đã
bực bội nói rằng, "những so sánh Trung Quốc với nước
Đức Hít-le vào những năm 30 là hoàn toàn vô căn cứ". Bằng
các câu trích dẫn tiếng Hoa, ông nhấn mạnh quan điểm chính
thống của Trung Quốc "những xung đột ở biển Đông là
những xung đột nội bộ của các nước trong khu vực, và chỉ
cần giải quyết song phương trong khu vực, không cần phải
"vạch áo cho người xem lưng" và đặc biệt không cần vai
trò của Mỹ trong việc giải quyết vấn đề này. Khi được
hỏi về lực lượng tàu thuyền bán quân sự của Trung Quốc
đang hoạt động ở biển Đông, ông chối bỏ những sự kiện
như cắt cáp tàu Bình Minh của Việt Nam hay các hoạt động
khiêu khích khác với tàu thuyền Phillippines. Chỉ khi bị giáo
sư Moon-Chong In của trường đại học Yonsei Hàn Quốc hỏi dồn
"phải chăng chính phủ Trung Quốc là người đứng ra tổ
chức và lên kế hoạch cho các hoạt động bán quân sự này,
ông mới buột miệng nói " hãy thực tế đi, bán quân sự thì
còn tốt hơn là quân sự phải không". Vị giáo sư này cũng
viện dẫn về tính trừu tượng về ngôn ngữ luật học của
các điều luật biển để giải thích cho các yêu sách vô căn
cứ của Trung Quốc ở khu vực vùng biển này.

Thách thức đặt ra cho các nước ASEAN, Tổng thư ký ASEAN Surin
Pitsuwan thừa nhận, là làm thế nào để không bị cuốn vào
cuộc chơi của hai cường quốc, Hoa Kỳ và Trung Quốc. Chính
sách "tái can dự" của Hoa Kỳ vào khu vực, được ASEAN hoan
nghênh một cách thận trọng, miễn là nó không làm gia tăng
thêm căng thẳng trong khu vực, điều mà các nước ASEAN hiểu
là bất khả. Sau gần ba năm không phải là ưu tiên trong chính
sách đối ngoại của Mỹ, việc tái cam kết của Mỹ với khu
vực đang nằm trong ảnh hưởng của Trung Quốc rõ ràng sẽ
tạo ra những căng thẳng mới. ASEAN muốn trở thành cầu nối
để Mỹ và Trung Quốc đối thoại, ông nói, và mặc dù có
tới 6 quốc gia thuộc ASEAN không có những đòi hỏi về lãnh
thổ trong khu vực biển Đông, ASEAN chia sẻ quyền lợi chung về
khu vực này và đang tìm kiếm các cơ chế và công cụ để
đứng ra làm trọng tài giải quyết các quan hệ song phương.
"Quan điểm của chúng tôi là không can thiệp vào các tranh
chấp về chủ quyền- các tranh chấp về chủ quyền phải
được giải quyết thông qua thương lượng song phương giữa
các bên tranh chấp" - ông nói

Vậy còn các quốc gia khác ở Đông Á thì sao? Thập kỷ tới,
với sự phát triển bùng nổ của kinh tế Trung Quốc (với cơ
hội trở thành nền kinh tế lớn nhất toàn cầu) và Ấn độ
(dự tính sẽ vượt qua cả kinh tế Nhật Bản trong mười năm
tới), chưa bao giờ vấn đề tài nguyên và nguồn lực để
nuôi sống những nền kinh tế đó lại trở nên nóng bỏng như
vậy.
"Hãy hiểu vấn đề của Trung Quốc và thẳng thắn chấp
nhận quyền của một siêu cường của họ"-ông Rajiv Biswas,
chuyên viên Kinh tế trưởng của công ty HIS kêu gọi. Nhưng
chấp nhận đến đâu? Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Hàn quốc,
ông Kim Sung Han nói, là đồng minh chiến lược của Hoa Kỳ, Hàn
Quốc thi hành một cách thận trọng chiến lược hai mặt với
Trung Quốc: lôi cuốn và ngăn chặn. Lôi cuốn vào những hoạt
động nhằm làm Trung Quốc hiểu rõ trách nhiệm của họ với
khu vực và thế giới, ngăn chặn những hoạt động gây tổn
hại đến hòa bình và an ninh ở bán đảo Triều Tiên. Nhưng rõ
ràng, với tiềm lực kinh tế và quận sự hiện nay của Trung
Quốc, chiến lược này rõ ràng có vẻ không đủ mạnh.

Vậy cơ chế nào cho hòa bình và ổn định hiện nay ở Đông
Á? Các quốc gia ASEAN có vẻ không có sẵn câu trả lời.
"Mất tới 9 năm để các nước ASEAN có thể xây dựng hướng
dẫn về bộ qui tắc ứng xử, chúng tôi hi vọng dưới những
áp lực hiện nay chúng tôi có thể đẩy các cuộc thảo luận
nhanh hơn"- ông Pitsuwan nói. Trong khi đó, rõ ràng là để đối
phó với sức mạnh quan sự của Trung Quốc, các nước trong khu
vực đã bị đẩy vào một cuộc chạy đua vũ trang mới. Trong 5
năm vừa qua, ngân sách dành cho quân sự ở châu Âu tăng có 10%,
trong khi ở khu vực là 60%. Và điều đó không hề tốt cho hòa
bình và ổn định ở Đông Á.

NGUYỄN THANH SƠN

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/12818), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét