<strong>Hoa Kỳ, siêu cường số 1 thế giới, cần phải có một
chiến lược thích ứng để đương đầu với sức mạnh kinh
tế và quân sự của Trung Quốc, đang tiến lên tới vị trí
cạnh tranh hay vượt qua mình. Chính sách kiềm chế đơn giản
đã thành công với Liên Xô trước kia sẽ không có hiệu quả,
vì Trung Quốc ngày nay đã hiện diện sâu rộng trong nền kinh
tế toàn cầu.</strong>
Như vậy phương cách kiềm chế thích đáng nhất là phải đưa
Trung Quốc hội nhập vào hệ thống quốc tế và tuân thủ
những giá trị của nó. Khéo léo kiềm chế, Trung Quốc sẽ
thành bạn của mọi quốc gia. Kiềm chế vụng về, Trung Quốc
sẽ là một lực lượng vô cùng nguy hiểm cho sự ổn định và
nền hòa bình thế giới.
<center><img
src="http://www.nguoi-viet.com/absolutenm2/articlefiles/196641-China-Fashion-Show-400.jpg"
width="560" /></center>
<em><center>Trong nhiều mặt sinh hoạt xã hội, Trung Quốc vẫn
tiếp tục thể hiện nỗ lực hòa nhập với Tây Phương. (Hình
minh họa: Johanne Eisele/AFP/Getty Images)</center></em>
Ðể làm được như vậy, Ashley J. Tellis thuộc viện nghiên
cứu đối ngoại Carnegie Endowment for International Peace, trong một
phúc trình nói rằng Hoa Kỳ cần củng cố vị trí trong cũng
như ngoài nước để bảo đảm sự thịnh vượng và vai trò
lãnh đạo.
Trong một bài nói chuyện về đề tài này cũng như trong cuốn
sách mang tựa đề "Ðùng đợi đến cuộc chiến tranh tới:
Một chiến lược cho Hoa Kỳ về phát triển và lãnh đạo toàn
cầu," Ðại Tướng Wesley Clark, cựu tư lệnh NATO và ứng cử
viên tổng thống năm 2004, cũng đồng ý rằng để chế ngự
Trung Quốc, trước hết Hoa Kỳ cần củng cố chính mình.
Theo Tướng Clark, việc Trung Quốc ngăn chặn và trấn áp đối
lập chính trị từ Hồng Kng đến Tân Cương, đồng thời với
sư thắt chặt bang giao với Nga, Iran, Bắc Hàn, đã làm tan vỡ
giấc mộng của nhiều giới lãnh đạo Tây Phương từ thập
niên 1990 rằng "một sự hợp tác xây dựng" cuối cùng sẽ
đưa quốc gia đông dân nhất thế giới này đến dân chủ và
khai phóng hơn. Thực tế đã đi ngược lại: Trung Quốc tự tin
hơn quả quyết hơn và khép kín hơn. 35 năm sau khi Ðặng Tiểu
Bình cải cách nền kinh tế, đảng Cộng Sản Trung Quốc dùng
sự phồn vinh vật chất và lý tưởng dân tộc để duy trì
tính hợp pháp trong một xã hội chuyển biến.
Chính sách đối ngoại của Trung Quốc dựa trên những tính
toán tư lợi không cần tôn trọng chuẩn mực và nghĩa vụ
đối với các cơ chế quốc tế. Trung Quốc chỉ chú trọng
tới mục tiêu tiến lên vị trí siêu cường hàng đầu thế
giới, và trong hướng ấy càng ngày Trung Quốc càng xem Hoa Kỳ
như một thế lực cạnh tranh với tiềm năng là đối thủ
đáng ngại hơn hết.
Trung Quốc bình thường hóa quan hệ với Hoa Kỳ trong thập
niên 1970, lúc ấy Bắc Kinh muốn Washington là một đối tác
chiến lược để răn đe mối đe dọa tiềm tàng từ Liên Xô.
Thập niên kế tiếp, Trung Quốc không còn nỗi lo ngại ấy
nhưng hãy còn muốn học hỏi nhiều điều từ Hoa Kỳ, đặc
biệt là lãnh vực quân sự, cuộc. chiến tranh vùng Vịnh lần
thứ nhất gây ấn tượng mạnh cho họ.
Trong thập niên đầu thế kỷ 21, Trung Quốc vẫn còn ngưỡng
phục Hoa Kỳ nhưng họ đã có niềm tự hào cao hơn. Một lãnh
đạo trẻ Trung Quốc trong cuộc nói chuyện với Tướng Clark
vào năm 2005, nêu lên nhận định: "Trung Quốc biết rằng Mỹ
và Anh là bạn tốt. Anh để Mỹ lãnh đạo thế giới. Trung
Quốc cũng muốn Mỹ là bạn tốt và như thế các ông sẽ để
cho chúng tôi lãnh đạo thế giới."
Cuộc khủng hoảng kinh tế tài chính năm 2008 và những hậu
quả kế đó, bao gồm cả những tranh chấp trong chính trị, đã
làm giảm giá trị của hệ thống nhà nước Hoa Kỳ. Trung Quốc
tự hào là vượt qua khủng hoảng không chịu nhiều khó khăn
xáo trộn và chế độ của họ không bị trục trặc như hệ
thống chính trị dân chủ tự do.
Năm 2011, một cộng tác viên của Tướng Clark cảnh báo rằng
Trung Quốc muốn khống chế khu vực Biển Ðông và những đối
thủ khu vực, như Việt Nam, nếu không chịu khuất phục sẽ
được "dạy cho một bài học." Cùng lúc người ta thấy
Trung Quốc gia tăng phát triển quân sự về lực lượng cũng
như kỹ thuật. Các xưởng đóng tàu Trung Quốc hạ thủy hơn 30
chiếc tàu mới trong thời gian từ tháng 10, 2012 đến tháng 4,
2013. Trung Quốc đã có một hàng không mẫu hạm và dự trù
tới 2019 thêm 4 chiếc. Không Quân Trung Quốc chuẩn bị nhận
máy bay chiến đấu không người lái. Trung Quốc có hệ thống
vệ tinh GPS và nói rằng có khả năng bắn hạ vệ tinh GPS của
đối phương trong trường hợp chiến tranh.
Thật ra thì Trung Quốc không chủ trương gây xung đột lớn mà
muốn thực hiện được mục tiêu bằng sự phối hợp ngoại
giao với kinh tế và quân sự chỉ là phương tiện răn đe. Trung
Quốc vẫn phải nhìn nhận rằng để lực lượng quân sự của
họ lên ngang bằng với Hoa Kỳ sẽ còn phải một thời gian
rất dài và họ không nhắm tới mục đích ấy. Mới đây,
truyền thông Trung Quốc loan tin là giới lãnh đạo Quân Ðội
Giải Phóng Nhân Dân Trung Quốc vừa gởi tới các đơn vị một
tài liệu vạch rõ 40 điểm yếu kém trong công tác huấn luyện
và như vậy chưa đủ điều kiện để thắng trong một cuộc
chiến tranh quy mô.
Nhưng Ðức và Nhật đã từng gây nên cuộc Chiến Tranh Thế
Giới Lần Thứ Nhì do những bế tắc vì tình trạng phát triển
kinh tế. Ngày nay nền kinh tế Trung Quốc lớn mạnh hơn gấp
nhiều lần và có thể buộc phải giải quyết theo đường lối
ấy nếu như tới một lúc nào đó gặp khó khăn không lối
thoát và đó hiển nhiên là mối đe dọa cho nền hòa bình thế
giới.
Tướng Clark cho rằng Hoa Kỳ không thể hoang tưởng về tương
lai chắc chắn sẽ có nhiều khó khăn. Trong hai thập niên vừa
qua, chính sách của Hoa Kỳ đối với Trung Quốc nằm giữa hai
dường lối "hợp tác" và "chế ngự." Chiến lược
chuyển trục về Châu Á mà chính quyền Obama công bố năm 2011
được coi như một phần của đường lối chế ngự. Ðồng
thời TPP, hiệp ước mậu dịch xuyên Thái Bình Dương đang
được Hoa Kỳ vận động với 11 nước không bao gồm Trung
Quốc. Những việc này sẽ lôi kéo Hoa Kỳ vào những tranh chấp
khu vực và có thể buộc phải can dự nếu cần bênh vực Nhật
Bản, Nam Hàn, Philippines hay Việt Nam dù rằng Hoa Kỳ sẽ không
tránh khỏi tổn hại.
Tuy nhiên theo Tướng Clark, Trung Quốc có thể không lo ngại sự
can thiệp của Hoa Kỳ và đang quan sát tình hinh Ukraine để
thẩm định khả năng hành động tại Á Châu. Ông cho rằng
nếu Hoa Kỳ tỏ ra yếu kém ở Âu Châu thì sẽ là sai lầm lớn
trong sự thi hành chính sách Á Châu.
Cũng theo nhận xét của Tướng Clark, Hoa Kỳ có thể hy vọng
là Trung Quốc sẽ đi đến dân chủ và tôn trọng nhân quyền
nhưng đó là chuyện lâu dài. Trong ngắn hạn, chúng ta phải
chấp nhận Trung Quốc có quyền chọn lựa hệ thống chính trị
hợp ý họ. Nhưng Hoa Kỳ cần làm sao để Trung Quốc hiểu
rằng nguyên tắc "không can thiệp vào nội bộ của nước
khác" mà họ vẫn bảo vệ, không có nghĩa là không tôn trọng
những quyền căn bản của con người, những nghĩa vụ quốc
tế chung và bổn phận bảo vệ các quy tắc sinh hoạt của
những cơ chế sinh hoạt trên thế giới.
<hr><strong>
Ghi chú:
</strong>
<em>Ðại Tướng Wesley Clark, hồi hưu sau 34 năm trong quân ngũ,
sinh năm 1944, 69 tuổi, hiện nay là một nhà nghiên cứu và cố
vấn chính trị ngoại giao. Ông tham dự chiến tranh Việt Nam từ
1969 đến 1970, sĩ quan Sư Ðoàn 1 Bộ Binh Hoa Kỳ, bị thương
nặng vì trúng 4 phát đạn AK-47 khi đang là đại đọi trưởng
chỉ huy binh sĩ trong một trận đánh. Tướng Wesley Clark giữ
chức vụ tư lệnh NATO từ 1997 đến 2000 và trong thời gian đó
là tư lệnh chiến dịch không quân đồng minh tại Kosovo, Serbia.
Năm 2004, Tướng Clark tranh cử ứng cử viên tổng thống của
đảng Dân Chủ, nhưng rút lui sau 14 cuộc bầu cử sơ bộ ở
tiểu bang, trong đó ông chỉ thắng tại Oklahoma. </em>
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://www.danluan.org/tin-tuc/20141016/ha-tuong-cat-mot-cai-nhin-ve-van-de-kiem-che-trung-quoc),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét