<strong>Bản thân Việt Nam cần nhìn nhận và hành động sát
với thực tế một đất nước còn nghèo, còn thua kém bạn bè
thế giới.</strong>
<strong>LTS: </strong><em>Tiếp theo chủ đề chi tiêu tiết kiệm,
hạn chế lãng phí, Tuần Việt Nam giới thiệu góc nhìn của
tác giả Ngô Thành Can, nhìn nhận từ câu chuyện tổ chức cán
bộ địa phương.</em>
Mới đây, thông tin về tình trạng "lạm phát" cán bộ ở một
số đơn vị chính quyền tại một tỉnh ở Đông Bắc được
báo chí đưa rầm rộ đã khiến nhiều người không khỏi sửng
sốt.
Theo đó, chỉ nguyên một UBND phường Hồng Hải (TP.Hạ Long) có
tới 475 cán bộ, còn UBND thị trấn Mạo Khê (huyện Đông
Triều) có tới 639 "công bộc" hưởng lương, phụ cấp từ ngân
sách nhà nước... Tính toán cho thấy, hàng năm, ngân sách phải
chi gần 5,5 tỷ đồng để "nuôi" đội ngũ nhân sự trên của
Mạo Khê.
Còn nhớ, vừa năm ngoái dư luận cũng phải xôn xao về một xã
mấy trăm cán bộ ở tỉnh Thanh Hóa.
<strong>Mấy tầng lãng phí</strong>
Có một câu chuyện từng được nhắc trong một <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/tuanvietnam/80976/qua-nhieu-can-bo-la-dan----kho-.html">bài
báo</a> của Tuần Việt Nam khiến tôi nhớ mãi. Đó là, Phật
Hoàng Trần Nhân Tông, sau khi nhường ngôi cho vua con Trần Anh
Tông, ít lâu sau, từ Yên Tử trở về, liếc qua cuốn sổ ghi
chép việc vua con phong quan, người đã cầm cuốn sổ đó vất
ra giữa sân. Và thét lên, tiếng thét còn nhói đau cho đến
tận bây giờ, dù 700 năm đã trôi qua: "Đất nước bé bằng
bàn tay, quan nhiều như thế, dân làm sao sống nổi"(!).
Câu chuyện tiền nhân, đến nay dường như vẫn nguyên giá
trị.
Nếu lực lượng cán bộ địa phương hùng hậu tương xứng
với chất lượng phục vụ người dân và trình độ phát
triển của địa phương thì còn có thể lý giải. Nhưng đông
thì thấy, mà chất lượng vẫn chẳng thấy đâu. Thậm chí,
phục vụ đâu không rõ, các quan địa phương có lẽ "nổi
tiếng" nhiều hơn về năng lực "hành". Nào cán bộ xã ăn chặn
tiền hỗ trợ người nghèo, ăn chặn tiền hỗ trợ thiên tai,
ăn chặn tiền tết của dân...
Còn khi có các vụ việc xảy ra tại địa phương, dư luận,
báo chí hỏi cán bộ thì thường được đáp rằng chưa thấy
báo cáo hay chưa biết. Thế nhưng, trong thực tế, người dân
vẫn "truyền tai" nhau rằng, ví dụ chỉ nghe tiếng xe ô tô chở
vật liệu đến đâu, một lúc sau đã thấy cán bộ phường có
mặt "làm luật".
Chi nhiều tiền để nuôi một bộ máy làm việc kém hiệu quả
rõ ràng là một lãng phí lớn. Trong khi có những ý kiến cho
rằng lãng phí nghiêm trọng chẳng kém gì tham nhũng. Còn bàn
về trách nhiệm thì có thể nói như Chủ tịch Quốc hội
Nguyễn Sinh Hùng: "Lãng phí nhìn thấy sờ sờ mà... đành chịu,
không thấy quy trách nhiệm, "quy tội" được ai".
<center><img
src="http://imgs.vietnamnet.vn/Images/vnn/2013/12/26/17/20131226174347-95292142cde75c-img.jpg"></td></tr><tr><td
></center>
<center><em>Ảnh minh họa: Choai/ ĐĐK</em></center>
Có người sẽ nói, trình độ cán bộ chưa cao thì cần đào
tạo, bồi dưỡng thêm. Tuy nhiên, đây cũng lại là một khâu...
lãng phí khác.
Chúng ta có nhiều loại chương trình đào tạo, bồi dưỡng cho
cán bộ, công chức cấp xã/ phường rất phong phú và đa dạng.
Nhiều tỷ đồng của ngân sách đã được chi cho hoạt động
này.
Song hiệu quả đến đâu? Xin mượn lời một cựu lãnh đạo
của một đơn vị nhà nước, nói về cung cách đào tạo, bồi
dưỡng của chúng ta thời gian qua: "Một cán bộ công chức như
tôi có 40 năm đi làm thì thời gian đi học đã mất phân nửa,
tính ra khoảng 20 năm... Mà giữa việc được học với việc
đang làm không liên quan gì".
Theo vị cựu lãnh đạo này, đó là tình trạng chung của công
chức Việt Nam: được bồi dưỡng về chính trị, nhận thức
rất đầy đủ nhưng kiến thức công việc, chuyên môn lại
thiếu. Cán bộ ở các cấp chính quyền, lý luận thì nhuần
nhuyễn nhưng đến kỹ năng tiếp dân thế nào có khi cũng không
được học, thực hiện việc cấp trên giao thì lúng túng. "Có
những cán bộ được đề bạt lên cấp rất cao nhưng chốt
lại không biết làm việc gì cụ thể".
<strong>Nhìn thẳng vào thực tế để thay đổi</strong>
Nhiều khi chúng ta hay tự huyễn hoặc rằng ta là dân tộc giỏi
giang, thông minh, rồi cơ quan điều tra thuộc hàng "nhất thế
giới"... Tôi không dám phát biểu nhiều về những nhận định
này, chỉ xin nhắc lại một ý mà bà Giám đốc quốc gia PISA VN
từng đưa ra: "Trong quan niệm của OECD, Việt Nam là nước đói
nghèo, lạc hậu, các chỉ số rất thấp, vì thế họ cũng nghĩ
rằng kết quả của mình không cao. Vì thế họ kiểm tra rất
kỹ khi nhận thấy hiện tượng đột biến".
Bản thân Việt Nam cần nhìn nhận và hành động sát với thực
tế một đất nước còn nghèo, còn thua kém bạn bè thế giới.
Trong một điều kiện như vậy, lãng phí là làm chậm sự tiến
trình phát triển của dân tộc, có tội với tương lai đất
nước.
Soi vào một khía cạnh cụ thể là công tác tổ chức, quản lý
lãnh đạo cấp xã/ phường, để tránh lãng phí, chúng ta cần
có những hành động chấn chỉnh nghiêm túc và dứt khoát:
<em>Thứ nhất</em>, cần thống nhất chỉ một đầu mối quản
lý từ trung ương xuống địa phương. Khi đã thống nhất đầu
mối quản lý, cần rà soát, xem xét lại toàn bộ các quy định
về tổ chức và quản lý đội ngũ cán bộ, công chức các
cấp, trong đó bao gồm cả cấp xã. Xây dựng một cơ cấu
mới, hệ thống vị trí công việc mới, trên cơ sở mô tả
công việc cụ thể, chi tiết, hiệu quả.
<em>Thứ hai</em>, tuyển dụng công khai thống nhất trong toàn
quốc với cơ quan tuyển dụng chuyên nghiệp ở trung ương, có
các chi nhánh ở địa phương. Quy trình tuyển phải độc lập,
không bị phụ thuộc hay chịu bất kỳ áp lực nào của chính
quyền địa phương. Chừng nào chưa thi tuyển công khai, minh
bạch, chưa coi trọng người tài thì nạn "mua quan, bán tước",
chạy công chức còn mãi dai dẳng.
<em>Thứ ba</em>, xây dựng hệ thống khen thưởng tương xứng
trên cơ sở thành tích, cống hiến thực chất. Song song với
đó là quy trình kỷ luật, sàng lọc nghiêm minh đối với cán
bộ, công chức không đáp ứng được yêu cầu công việc,
phẩm chất. Hình thành tổ chức đạo đức công vụ để xem
xét đánh giá cán bộ, công chức về mặt đạo đức trong
thực thi công vụ.
<em>Thứ tư</em>, tổ chức lại bộ máy hệ thống chính trị cơ
sở. Những người ăn lương từ ngân sách hay hưởng phụ cấp
từ ngân sách nhà nước, địa phương, nguồn thu của xã,
phường hay từ thôn, tổ khu phố đều phải có mô tả công
việc rõ ràng và chịu sự kiểm tra, đánh giá của tổ chức,
của người dân.
Bác Hồ từng nói: nhân dân có quyền đôn đốc và phê bình
Chính phủ, nếu Chính phủ làm hại dân thì dân có quyền
đuổi Chính phủ. Từ Chủ tịch nước đến giao thông viên
cũng vậy, nếu không làm được việc cho dân, thì dân không
cần đến nữa.
Người làm "cán bộ" cần hiểu sâu sắc rằng, đồng lương
của họ, tiền nuôi sống họ là của dân, từ tiền thuế của
nhân dân, từ tài nguyên của đất nước. Vì thế, họ cần
nỗ lực để làm việc xứng đáng với từng đồng tiền mà
người dân phải đổ mồ hôi, nước mắt để làm ra, không
thể cứ làm "người thừa" của dân, vật cản của tiến bộ.
<div class="rightalign"><ul><li><strong>TS. Ngô Thành Can </strong>(Học
viện Hành chính Quốc gia)</li> </div>
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://www.danluan.org/tin-tuc/20140804/ngo-thanh-can-nhieu-quan-the-dan-song-sao-noi),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét