<div class="boxleft320"><img
src="http://www.rfa.org/vietnamese/programs/EconomicForum/post-china-independence-nxn-05282014100131.html/000_Hkg9862437-305.jpg/image"
/><div class="textholder">Một tàu cảnh sát biển Trung Quốc (trái)
gần giàn khoan dầu của Trung Quốc trong vùng biển tranh chấp
với VN ở Biển Đông hôm 14 tháng 5 năm 2014. AFP PHOTO / HOANG DINH
NAM</div></div>
Câu chuyện có nên kiện Trung Quốc hay không khi nước này ngày
một lấn chân sâu hơn vào chủ quyển biển đảo của Việt
Nam, đặc biệt là việc giàn khoan HD 981. Mặc Lâm trình bày
lại những ý kiến mà các chuyên gia về Biển Đông cũng như
công pháp quốc tế phát biểu về vấn đề này.
<h2>Uy tín quốc gia</h2>
Vấn đề Việt Nam có nên kiện Trung Quốc hay không vẫn chưa
có câu trả lời tuyệt đối vì khi một vụ kiện xảy ra khả
năng thắng hay thua mỗi bên không ai biết trước được vì còn
tùy theo các yếu tố có chứng minh là thỏa đáng và thuyết
phục tới mức nào.
Tuy nhiên nhiều chuyên gia luật pháp quốc tế cũng như về
Biển Đông vừa qua cho rằng Trung Quốc mang giàn khoan vào vùng
biển mà theo công ước luật biển 1982 của UNCLOS quy định
thuộc đặc quyền kinh tế Việt Nam, Trung Quốc đã liều lĩnh
với con bài chủ quyền lỏng lẻo khi chủ quan cho rằng Tòa án
quốc tế không thể can dự vào vấn đề này vì Bắc Kinh có
quyền chọn lựa chấp nhận tham dự vào vụ kiện hay không.
Yếu tố không tham gia đã khiến nhiều người lo ngại đem Trung
Quốc ra tòa là tốn công sức và làm vấn đề nặng nề hơn.
Tuy nhiên khi nhìn vào Philippines, nước đã mạnh mẽ đưa hành
động xâm lăng của Trung Quốc ra tòa quốc tế thì Việt Nam có
thể rút ra được nhiều kinh nghiệm nếu nghiêm túc tiến hành
những bước cần thiết cho vụ kiện.
Khi Philippines chấp nhận mang Trung Quốc ra tòa quốc tế có
nghĩa là Manila chấp nhận việc Trung Quốc từ chối. Tuy nhiên
Phi cũng hiểu rằng sự từ chối sẽ làm Trung Quốc mất nhiều
thứ trong khi Phillipines không hề mất điều gì.
Cái mất nặng nhất thuộc về Trung Quốc đó là uy tín quốc
gia. Trong khi nỗ lực và hết sức tốn kém để kiến tạo
quyền lực mềm trên khắp thế giới bao gồm tiền bạc và các
Viện Không Tử, Bắc Kinh đang khó khăn lắm để đặt nền
tảng văn hóa Trung Quốc nhằm chinh phục thế giới với triết
lý Đông phương, vốn theo đuổi quan niệm hòa nhã, nhân, nghĩa,
lễ, trí, tín.
Nếu không tham gia vụ kiện của một nước nhỏ hơn, Trung
Quốc phải đối diện với mất mát to lớn về uy tín đối
với các nước khác, đặc biệt là những nước nhỏ, đang
dựa dẫm vào kinh tế Trung Quốc để phát triển. Sự tin cậy
cần thiết của các nước sẽ không còn khi biết rằng người
bạn khổng lồ rất khó để mà đặt lòng tin vào, ngay cả
lòng tin của một hợp đồng mua bán.
Các nước lớn hơn như Hoa Kỳ hay liên minh EU, Nhật Bản sẽ
đưa ra những ràng buộc có tính kỹ thuật để hàng hóa Trung
Quốc gặp trở ngại với lý do trả đũa vì Trung Quốc đã
không tuân thủ luật pháp quốc tế. Trong lúc Nhật đã thấy
và có biện pháp mạnh với Trung Quốc, hành động bất tuân
luật pháp của Bắc Kinh trong các vụ kiện sẽ giúp cho Tokyo có
thêm lý do thuyết phục người dân nước họ thay đổi quan
niệm về một Trung Quốc hiền hòa vô hại như trước đây họ
từng nghĩ.
<div class="boxright320"><img
src="http://www.rfa.org/vietnamese/vietnamnews/spratly-paracel-islands-seminar-in-dn-06212014084952.html/1_copy-305.jpg/image"
/><div class="textholder">Hội thảo quốc tế về Hoàng Sa-Trường
Sa tổ chức tại Đà Nẵng vào ngày 21/6, hội tụ được nhiều
học giả, chuyên gia quốc tế về Biển Đông.</div></div>
Đối với Việt Nam, khi Trung Quốc trưng ra những bằng chứng
bất lợi về công hàm Phạm Văn Đồng, bản đồ và sách giáo
khoa công nhận Hoàng Sa – Trường Sa là của Trung Quốc có thể
là một trở ngại lớn mà nhiều viên chức chính phủ cho là
sẽ khó vượt qua. TS Đinh Hoàng Thắng, nguyên Đại sứ Đặc
mệnh toàn quyền Việt Nam tại Hà Lan cho biết ý kiến của ông
về vấn đề này:
"Do hoàn cảnh khách quan đặc biệt do hai cuộc kháng chiến mà
có thể giữa hai nhà nước, hai đảng có những thỏa hiệp,
những tactic, gọi là thỏa hiệp mang tính chiến thuật. Những
thỏa hiệp ấy có liên quan đến vấn đề biển đảo và do
đó bây giờ về phía Việt Nam cũng có những điều khó ăn khó
nói.
Tuy nhiên nếu Việt Nam nhận thấy được, về mặt nhà nước,
đây là một khúc quanh, một bước ngoặt thì nhà nước hoàn
toàn có thể chủ động với đội ngũ luật sư, luật gia của
Việt Nam trong nước cũng như nước ngoài kể cả những người
yêu chuộng Việt Nam, yêu chuộng hòa bình công lý, hoàn toàn có
thể xây dựng bằng được hồ sơ để đưa Trung Quốc ra tòa
về hai phương diện thủ tục và nội dung pháp lý."
<h2>Chắc chắn sẽ thắng?</h2>
Nhìn chung hoàn cảnh lịch sử và tình trạng về công hàm ấy
Giáo sư Luật Erik Franckx, trong Hội thảo "Hoàng Sa-Trường Sa:
Sự thật lịch sử" diễn ra tại Đà Nẵng vừa qua, với tư
cách là một thành viên của Tòa trọng tài thường trực ông
cho rằng công hàm của Thủ tướng Phạm Văn Đồng chỉ đề
cập đến việc mở rộng lãnh hải của Trung Quốc chứ không
hề nhắc đến Hoàng Sa hay Trường Sa.
Giáo sư Erik Franckx cho biết vào năm 1958 khi công hàm được
đưa ra cũng có nhiều nước ra tuyên bố mở rộng lãnh hải 12
hải lý và ông cho rằng công hàm của Thủ tướng Phạm Văn
Đồng "ủng hộ cho việc mở rộng đó của Trung Quốc" mà
không hề đề cập cụ thể đến quần đảo Hoàng Sa và
Trường Sa" vì vậy không thể cho rằng Việt Nam xác nhận
chủ quyền của Trung Quốc đối với Hoàng Sa hay Trường Sa.
Dù sao đây là một ý kiến đáng ghi nhận và phần việc còn
lại Việt Nam phải nghiên cứu kỹ lưỡng hơn trước khi mang
vấn đề này ra tòa quốc tế.
Tuy nhiên nếu xét về luật biển UNCLOS 1982, ngay cả Hoàng
Sa-Trường Sa đang tranh chấp đi nữa thì việc đem giàn khoan
vào vùng biển ấy cũng khiến Trung Quốc thua kiện trước tòa
án quốc tế. Giáo sư Phạm Quang Tuấn, người theo dõi và có
nhiều bài viết phản biện về Biển Đông cho biết nhận
định của ông:
"Nếu kiện vụ giàn khoan thì hầu như chắc chắn sẽ thắng,
còn nếu kiện chủ quyền của Hoàng Sa-Trường Sa rất là khó
nói.
Kiện giàn khoan chắc chắn là thắng vì theo luật biển thì
luật này có nói rõ ràng khi mà có một vùng biển đang tranh
chấp giữa hai quốc gia thì hai bên phải tránh làm bất cứ
điều gì có vẻ khiêu khích hay đơn phương hành động mà
phải thương lượng với nhau trước đã. Vụ này rõ ràng rằng
nước Tàu nó không thương lượng với Việt Nam trước khi nó
đem giàn khoan vô vùng đó mà đó là vùng đang tranh cãi giữa
hai quốc gia thành ra Tàu nó làm như vậy là chắc chắn trái
với luật quốc tế rồi. Đã có những vụ án trong quá khứ
xảy ra tương tự như vậy và cũng được tòa xét xử.
Hầu như ai cũng thấy là Tàu nó làm trái luật vì vậy đem vụ
này ra kiện vì nó mang giàn khoan vào mà không thương lượng
trước với Việt Nam trong vùng tranh cãi là nó đã trái
luật."
GS. Nguyễn Minh Thuyết, đại biểu hai khóa của Quốc hội cho
rằng quốc hội phải yêu cầu chính phủ đưa vụ kiện ra tòa
án quốc tế và đồng thời ra nghị quyết về việc Trung Quốc
xâm lược Việt Nam:
"Quốc hội cần phải ra nghị quyết về vấn đề này. Trong
nghị quyết đó thì Quốc hội cũng nên yêu cầu chính phủ
phải đưa vụ này ra tòa án quốc tế, còn cụ thể chúng ta
kiện như thế nào thì việc ấy giao cho chính phủ để tính
toán đầy đủ những cái lý lẽ làm sao cho có lợi nhất trong
việc bảo vệ chủ quyền độc lập của dân tộc."
Kiện Trung Quốc để giành phần thắng có thể Việt Nam phải
gian nan vì những chứng lý mà Trung Quốc đưa ra, tuy nhiên nếu
Trung Quốc biết rằng các chứng lý ấy khó thuyết phục tòa
án và từ chối tham dự phiên tòa thì Việt Nam đương nhiên
hưởng lợi. Thế giới sẽ thấy được hai mặt của vấn đề
mà mặt tích cực sẽ được Việt Nam chiếm lấy.
Ngay cả nếu Trung Quốc ra tòa và vụ kiện kéo dài thì cái
lợi của Việt Nam còn lớn hơn: Cơ hội để cả nước nhìn
lại những gì mà Trung Quốc đã và đang mang tới cho dân tộc.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://www.danluan.org/tin-tuc/20140625/kien-trung-quoc-viet-nam-duoc-gi-ngay-ca-khi-thua),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét