quen.
Mấy cậu thanh niên hay nói chuyện vui với tôi hàng ngày
bảo mỗi lần biểu tình cho cháu 500 nghìn thì cháu đi ngay. Tôi
cười: "Cái đầu chúng mày như vậy thì có đi người ta cũng
không khiến.
Lâu rồi, chả nhớ từ bao giờ, xã hội đã quen với cái
gọi là "văn hóa phong bì". Cán bộ cơ quan cấp trên cứ đi
xuống các cơ sở là phải có phong bì. Công chức nhà nước
đến nhà ai làm việc thì chủ nhà phải có phong bì, không có,
nó cứ như thiêu thiếu một cái gì ấy. Cán bộ, công chức
đã vậy, dân cũng được phát tiền khi đi họp như họp xóm,
họp hội nào đó… Nạn phong bì đã tới mức trở thành
đương nhiên, thành cơ chế. Ai không đưa phong bì còn bị
những người dân chửi cho là cư xử không "đẹp".
Vì thế, người ta không tưởng tượng nổi chuyện không
có tiền mà vẫn có người đi biểu tình.
Nhưng lần này thì tôi buồn thực sự vì câu hỏi được
đặt ra bởi người anh mà tôi rất kính trọng.
Anh hơn tôi chừng dăm tuổi, từ xưa vẫn đi lại nhà tôi
như người nhà. Khi học xong phổ thông, anh đi du học bên Đông
Âu thì tôi mới lò dò vào cấp 2. Về nước, anh làm công tác
nghiên cứu ở một viện nọ. Sau đó một thời gian, anh làm
luận án tiến sĩ. Lúc nào anh cũng nhã nhặn, điềm tĩnh, tự
tin. Con người anh toát ra vẻ từng trải, già dặn.
Anh em chúng tôi rất quí anh, coi anh như là mẫu mực trong
đối nhân xử thế, là kho tri thức mà chúng tôi khai thác lúc
cần.
Lần này, tôi gặp lại anh trong một cuộc họp mặt. Anh
niềm nở bắt tay tôi như mọi lần nhưng trịnh trọng hơn. Anh
đứng thẳng, ngực hơi ưỡn, nhìn tôi chăm chú như thương gia
đánh giá lại mặt hàng. Anh giữ tay tôi một lúc chứ không
buông ra vội:
- Nghe nói mùa hè vừa rồi, chú hay đi biểu tình lắm?
- Vâng
- Thế có được tiền không?
Tôi bất ngờ. Nếu là ai đó hỏi thì tôi không ngạc nhiên
như thế. Đằng này lại là anh. Tôi bảo:
- Bác nghĩ về em như thế sao?
Hình như anh vẫn không hiểu ý tôi:
- Thế không có tiền thì chú đi làm gì?
Tôi cảm thấy mình và những người bạn biểu tình bị
xúc phạm. Tôi tìm cách bảo vệ danh dự cho tôi và những
người bạn biểu tình, không thể để ai nghĩ xấu về chúng
tôi cũng được. Tôi giải thích cho anh hiểu tôi nghĩ gì,
động cơ đi biểu tình của tôi ra sao.
Anh nghiêm mặt, lạnh lùng:
- Một mình chú có giải quyết được vấn đề gì
không?
Hình như anh cố tình chọn cách dễ hiểu nhất để mở
mang đầu óc cho tôi. Tôi nói, đại ý rằng các cuộc cách
mạng trên thế giới cũng nhờ bao nhiêu những con người cụ
thể, tức là phải có bao nhiêu cái "một mình" đó gộp
lại mới thành công. Tôi chẳng thể làm được việc to lớn
nhưng ít nhất những cuộc biểu tình cũng góp phần làm cho
Trung Quốc phải cân nhắc hơn trong âm mưu thôn tính nước ta.
Hoặc người biểu tình phản đối đàn áp, yêu cầu tôn trọng
luật pháp cũng góp phần xây dựng ý thức thượng tôn pháp
luật. Chính những cuộc biểu tình vừa qua đã đặt ra yêu
cầu cấp thiết phải đưa Luật biểu tình vào dự án xây
dựng luật của Quốc hội …
Bỗng anh quay sang chuyện khác:
- Chú biết Cù Huy Hà Vũ chứ? Cứ cho là nó đúng đi
nhưng trước mắt là 7 năm tù. Giàu sang phú quí thì không
muốn.
Chắc vì lo cho tôi mà anh đe. Tôi thất vọng quá nhưng vẫn
cố trình bày quan điểm của tôi về Cù Huy Hà Vũ. Anh không
nói lại nữa. Có lẽ anh biết tôi chẳng chung cách nghĩ với
anh nhưng cũng không thể thuyết phục tôi. Tôi láng máng hiểu,
bên cạnh cái vẻ uyên bác thâm trầm của anh là một sự khôn
ngoan, lọc lõi. Có lẽ phương châm sống của anh là cái gì có
lợi cho bản thân thì làm còn không thì thôi. Trước con mắt
của anh, tôi chỉ là kẻ nông nổi, thiếu kinh nghiệm sống.
Trước khi về, anh giơ tay ra, đay lại:
- Khi nào đi biểu tình có tiền thì chú nhớ bảo tôi đi
với nhé.
Tôi hiểu là anh giễu tôi. Đồng thời, anh muốn khẳng
định quan điểm sống của anh, chứ những lời giải thích
của tôi chẳng hề được anh thông cảm.
Tôi chia tay anh, lòng nặng trĩu. Dù quí anh, học được ở
anh nhiều điều nhưng tôi không thể học cái khôn của anh. Tôi
chợt hiểu vì sao dân số Thủ đô tới bảy triệu mà mỗi
cuộc biểu tình chỉ vài trăm người. Hàng vạn trí thức nhưng
chỉ có chừng chục vị xuống đường.
6/12/2011
TƯỜNG THỤY
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/10813), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét