mở ra diễn đàn xây dựng Luật về Đảng. Trong đó đã có
nhiều bài viết, trao đổi của những học giả, nhà khoa học
có uy tín về vấn đề này, đặc biệt là các bài viết, trao
đổi của <a
href="http://vietnamnet.vn/chinhtri/201010/Luat-ve-dang-va-tinh-tu-chiu-trach-nhiem-cua-Chinh-phu-943231/">GS.TS.
Nguyễn Đăng Dung</a>, <a
href="http://www.vietnamnet.vn/chinhtri/201010/Khong-co-gi-phai-ne-tranh-luat-ve-dang-942938/">TS.
Nguyễn Đình Lộc</a>.
Dưới góc độ khoa học, cá nhân tôi cho rằng trước khi xây
dựng luật này, cần phải bàn luận thêm và giải đáp thỏa
đáng 3 câu hỏi:
1. Luật về Đảng được xây dựng trên cơ chế nào?
2. Nội dung chính của đạo luật đó là gì?
3. Nếu mục đích là phân định rõ mọi quan hệ giữa Đảng
với Quốc hội, Chính phủ và Tòa án thì sẽ phân định thế
nào?
<em><strong>Thứ nhất</strong></em>, Đảng cộng sản Việt Nam […]
là lực lượng lãnh đạo nhà nước và xã hội (Điều 4 Hiến
pháp 1992). Vì thế đương nhiên Quốc hội chịu sự lãnh đạo
của Đảng. Theo qui định của Hiến pháp, cơ quan duy nhất có
quyền ban hành luật là Quốc hội (Điều 84 Khoản 1 Hiến pháp
1992). Điều mâu thuẫn thấy ngay là <em>cơ quan chịu sự lãnh
đạo lại ban hành luật qui định cho tổ chức lãnh đạo
mình</em>. Điều này về cơ sở lý luận là mâu thuẫn.
<em><strong>Thứ hai</strong></em>, nếu có đặt ra luật thì người
ta cũng có quyền hoài nghi rằng luật đó chỉ là <em>những qui
ước không có chế tài và không có cơ chế chịu trách nhiệm
của tổ chức Đảng</em>. Chế tài nòng cốt và là hạt nhân
quan trọng nhất trong Luật về Đảng thường thấy ở các
nước là việc giải tán, hoặc cấm đảng phái vi hiến hoạt
động. Điều này là bất khả thi trong thể chế nhất nguyên
ở Việt Nam.
<em><strong>Thứ ba</strong></em>, có học giả cho rằng Luật này
nếu ra đời có thể phân định được rõ mọi quan hệ giữa
Đảng với Quốc hội, Chính phủ và Tòa án. Vậy xin hỏi luật
này sẽ phân định quan hệ giữa Đảng với Quốc hội và Tòa
án thế nào khi thực tế có hơn 90% đại biểu Quốc hội là
Đảng viên (8,72% đại biểu là người ngoài Đảng)[1] , thẩm
phán là Đảng viên? Một người cụ thể sẽ „phân thân"
chức năng thế nào khi vừa là <em>Đảng viên</em>, vừa là
<em>Đại biểu Quốc hội</em> hay vừa là <em>Đảng viên</em>
vừa là <em>Thẩm phán</em>?
Tóm lại, tôi cho rằng cần phải xem xét nhiều tiêu chí và mở
rộng tranh luận kĩ lưỡng về vấn đề này.
Thiết thực hơn và không tốn kém xây dựng một đạo luật
mới, theo kinh nghiệm thường thấy ở nhiều nước là hiện nay
ta nên sửa Luật tổ chức Chính phủ theo hướng:
1. Làm rõ sự gắn kết vai trò của Đảng và của Chính phủ
trong lập chính sách, làm rõ cơ chế bất tín nhiệm.
2. Phân định rõ hai bộ phận thuộc Chính phủ: đó là bộ
phận lập chính sách (<em>Gubernative - bộ phận gắn bó mật
thiết vai trò của Đảng với vai trò của Chính phủ</em>, gồm
có thủ tướng [nhiều nước là thủ lĩnh Đảng cầm quyền]
và các Bộ trưởng) với bộ phận hành chính (<em>Administration -
bộ phận thi hành luật</em>).
Làm được điều này sẽ đạt được hai mục đích:
1. Vai trò của Đảng trở về đúng với ý nghĩa là tổ
chức hoạch định chính sách, tránh được tình trạng can
thiệp vào chức năng của Quốc hội hay Tòa án.
2. Chính Phủ cũng vì thế mà trở nên vừa có hiệu lực
(<em>do Thủ tướng và các Bộ trưởng tập trung đúng chức
năng là lập chính sách</em>), vừa có hiệu quả (chuyên nghiệp
hóa trong thi hành luật).
Nguyễn Minh Tuấn
__________________________
[1] Nguồn thông tin số lượng, thành phần đại biểu quốc
hội khóa XII có thể truy cập tại website của Trung tâm bồi
dưỡng đại biểu dân cử, Văn phòng quốc hội:
http://ttbd.gov.vn/default.aspx?tabid=217
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/6743), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét