"<em>Luật Trung Hoa quy định kẻ nào phạm tội bất kính
với vua thì phải tử hình. Vì luật không định nghĩa thế nào
là bất kính nên chuyện gì cũng có thể làm cái cớ để xử
tử người bị ghét, có khi chu di cả gia tộc người ta
nữa…Thế thì đủ rõ khái niệm về tội chống vua là rất
mơ hồ, làm cho chính thể trở thành chuyên chế.</em>"
Đó là quan điểm của Montesquieu trong cuốn "Tinh thần Pháp
luật" ra đời năm 1748, cách đây 260 năm.
Và đây là một điều Luật khá quen thuộc:
<div class="special_quote">"<em>Điều 88. Tội tuyên truyền
chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam</em>
<em>1. Người nào có một trong những hành vi sau đây nhằm
chống Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thì bị
phạt tù từ ba năm đến mười hai năm:</em>
<em>a) Tuyên truyền xuyên tạc, phỉ báng chính quyền nhân
dân;</em>
<em>b) Tuyên truyền những luận điệu chiến tranh tâm lý,
phao tin bịa đặt gây hoang mang trong nhân dân;</em>
<em>c) Làm ra, tàng trữ, lưu hành các tài liệu, văn hoá
phẩm có nội dung chống Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa
Việt Nam.</em>
<em>2. Phạm tội trong trường hợp đặc biệt nghiêm trọng
thì bị phạt tù từ mười năm đến hai mươi năm.</em>"</div>
Phàm những kẻ sỹ trong thiên hạ tự nhận thấy mình có
chút lương tri, dù được đào tạo từ bất kể lò tiểu học,
trung học, đại học, trường đời, trường học nhà tù…
cũng đều hay nói, phát biểu làm đụng chạm hay phạm đến
cái gọi là chính trị. Thậm chí họ còn viết ra những thứ
mà người ta nói: nhẹ thì bảo là biểu lộ thái độ chính
trị, nặng thì bảo là làm chính trị. Theo thiển ý của tôi
thì cái đám kẻ sỹ hay bộc lộ ra sự chỉ trích, phê phán,
cười cợt ấy [hầu như ít khi khen] đều xuất phát từ ý
thức phản kháng cá nhân đối với những hiện trạng Xã hội
và đặc biệt là những hành vi, động thái của quan chức,
của Đảng và cơ quan nhà nước.
Ở hầu hết các nước có thể chế Cộng hòa thì những
hành vi biểu lộ sự không đồng ý, chỉ trích, phê phán nhà
nước đều là bình thường. Ngay cả hành vi phản kháng có
tính quy mô và nguy hiểm nhất đối với chính phủ hiện hữu
là sự thành lập một Đảng phái chính trị đối lập [với
Đảng cầm quyền] thì cũng không hề bị cấm đoán.
Vâng đấy là chuyện ở nước người… ta chớ có nên hào
hứng quá mà tưởng bở! Cái kiểu đó không hoặc chưa phù
hợp với chúng ta ở tại nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa
Việt nam. Chúng ta có Cộng hòa, nhưng chúng ta còn có thêm Xã
hội chủ nghĩa kèm với một mục tiêu khá lâu dài…
Tuy nhiên để tránh sự quá đà, tôi chỉ bàn luận về
những đặc điểm của loại Tội tuyên truyền chống Nhà
nước CHXHCN Việt Nam trong phạm vi Điều 88 và ý nghĩa của sự
"chống Nhà nước" mà thôi.
Các đặc điểm để xác định tội phạm này như sau:
<strong>1.</strong> Về hành vi khách quan và quan hệ nhân quả
- Các hành vi cụ thể của tội phạm là: "tuyên truyền",
"phỉ báng", "xuyên tạc", "phao tin bịa đặt", "làm
ra", "tàng trữ", "lưu hành" biểu hiện qua lời nói, văn
bản, "văn hóa phẩm". Đây cũng là những yếu tố mang tính
chất nguyên nhân.
- Điều luật không nêu cụ thể phần hậu quả mà hành vi
ấy sẽ mang đến duy chỉ có một yếu tố nhỏ là "gây hoang
mang trong nhân dân" [trong điều luật] hoặc "làm giảm uy tín
của chính quyền nhân dân" [theo giáo trình Luật HSVN_ĐH Luật
Hà nội].
<strong>2.</strong> Về ý thức chủ quan của tội phạm:
- MỤC ĐÍCH của những hành vi ấy là "nhằm chống_nhà
nước Cộng hòa XHCN VN".
- Khi xác định được yếu tố "nhằm chống" thì yếu
tố CÓ LỖI là đương nhiên.
Trong tất cả các dấu hiệu trên đây thì yếu tố "nhằm
chống" là yếu tố quan trọng nhất mà cơ quan điều tra phải
chứng minh được thì mới có thể kết luận được là có
tội hay không.
Tại sao điểm quan trọng nhất là "nhằm chống"?
Đơn giản vì các biểu hiện ra bên ngoài của các hành vi
thì khá dễ nhận biết, nhưng ý chí chủ quan nằm trong tâm trí
con người thì lại quá khó để xác định.
Tuyên truyền là sự phổ biến rộng rãi một thông tin nào
đó, ví dụ như rải truyền đơn, gửi spam e-mail hay chọn chế
độ Public cho Blog [?!]… Bên cạnh những hành vi "phỉ báng",
"xuyên tạc", "phao tin bịa đặt" là có thể nhận biết
thì các hành vi "làm ra", "tàng trữ", "lưu hành" cũng
hết sức cụ thể.
Thế nhưng cái yếu tố "nhằm chống" thì lại mang tính
chất suy đoán chủ quan và rất dễ lẫn lộn với những mục
đích gần giống, tương tự, thậm chí là hết sức khác biệt.
Ranh giới giữa sự phê phán chỉ trích, sự "bất đồng chính
kiến" và sự chống đối là khá mong manh. Sự mong manh này là
nguy hiểm và đe dọa đến sự an toàn Pháp lý của bất cứ
công dân nào.
Với thái độ cầu tiến và khách quan thì người ta dễ
đồng cảm với câu "<em>kẻ chê ta mà chê phải là thầy
ta</em>" nhưng với tư duy độc đoán và thành kiến thì lại
cho rằng "<em>kẻ chê ta là kẻ chống phá ta</em>" [mà chưa
cần suy nghĩ là chê đúng hay chê sai - kèm theo là sự bao biện
rằng vì thế này thế nọ thế kia].
Một ông giám đốc độc đoán sẽ không thích nhân viên hay
lý sự và thường thì ông ta sẽ ghi nhận trong đầu là có
một kẻ khó bảo và hay chống đối.
Trong một cuộc tranh luận nảy lửa sẽ có lúc một bên cho
rằng bên kia luôn tìm lý lẽ để chống đối mình.
Ngay chính tôi cũng tự kiểm điểm thấy mình có khuynh
hướng nói ngược, phản biện - phải chăng đó là ý thức và
mục đích của tôi là chống đối?
Tôi đã không tìm thấy lời kết để phân định sự tù mù
của chế định Pháp luật này. Bởi lẽ tôi và các bạn cũng
có thể tìm ra rất nhiều luận điểm cho thấy rằng cái ranh
giới ấy chỉ phụ thuộc vào những định kiến chủ quan.
Bất cứ ai muốn nói thật, trung thực với lương tri của
mình [theo cách phản biện xã hội] cũng đều mang cái cảm giác
lo âu, e sợ và đều có khả năng bị quy chụp vào cái tội
ấy.
Vậy thì đâu là giải pháp?
Theo tôi thì điều 88 của Bộ luật hình sự Việt Nam năm
2000 cần thiết phải được điều chỉnh và tốt hơn hết là
nên xóa bỏ nó đi.
Bởi lẽ nếu ai đó bị kết án mà không hiểu được lý do
tại sao, không tâm phục khẩu phục thì oán thán ngày càng
chồng chất. Thực tế những người "bất đồng chính
kiến" từng bị khép vào tội ấy đều không hề có được
cảm giác tâm phục, khẩu phục. Liệu việc kết án và hình
phạt tù có đạt được mục đích "giáo dục người phạm
tội trở thành người có ích cho xã hội" như nhà nước ta
mong đợi hay không? Thực tế cho thấy kết quả là ngược
lại, hầu hết họ đều cho rằng mình đã hành động đúng
với nhận thức và lương tri của mình, họ đều thấy mình
yêu nước nhưng lại bị kết tội chống lại đất nước.
Bởi lẽ nó là một sản phẩm có sau Hiến pháp 1992 và có
khả năng vi hiến:
<div class="special_quote">"<em>Điều 53: Công dân có quyền tham
gia quản lý Nhà nước và xã hội, tham gia thảo luận các vấn
đề chung của cả nước và địa phương, kiến nghị với cơ
quan Nhà nước, biểu quyết khi Nhà nước tổ chức trưng cầu
ý dân.</em>
<em>Điều 69: Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo
chí; có quyền được thông tin; có quyền hội họp, lập hội,
biểu tình theo quy định của pháp luật.</em>"</div>
Chúng ta có quyền yêu cầu Quốc hội hủy bỏ điều luật
ấy hay không? Tôi xin trả lời là có, chúng ta có cái quyền
ấy, bởi lẽ chúng ta là cử tri đã bỏ phiếu cho những đại
diện Lập pháp [Đại biểu Quốc hội], chúng ta có quyền yêu
cầu, kiến nghị hủy bỏ những điều luật không ích cho
nước, không lợi cho dân và không còn phù hợp với thời đại
nữa.
Anhbasg
<em><strong>Ghi chú:</strong> LS Lê Công Định vừa bị bắt vì
điều 88 BLHS, Anhbasg post lại bài cũ đọc tham khảo</em>
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/6757), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét