Đôi điều về Dân Luận

Dân Luận theo đuổi một nền báo chí công dân, nơi mỗi độc giả chính là một nhà báo.

Mục tiêu của Dân Luận là cung cấp cái nhìn đa chiều về các vấn đề kinh tế - xã hội - văn hóa của Việt Nam và thế giới, với mong mỏi độc giả sẽ tự xây dựng cho mình phương pháp tư duy độc lập và khoa học.

Trang blog này là cầu nối giữa Dân Luận với độc giả trong nước, trong trường hợp bạn không truy cập được vào địa chỉ chính thức www.danluan.org.

Chúng tôi được biết Dân Luận đã bắt đầu bị chặn bởi tường lửa ở Việt Nam. Vì thế, xin mời bạn tham khảo cách vượt tường lửa để tiếp tục truy cập Dân Luận. Trong trường hợp gặp trục trặc, bạn có thể liên lạc với tqvn2004 tại huannc@gmail.com được hướng dẫn cụ thể.
(c) Dân Luận 2009. Cung cấp bởi Blogger.

Tổng số lần đọc

Google+ Followers

Cổng thông tin điện tử quangngai.gov.vn ngày 13/1/2010 đăng ý
kiến chỉ đạo của Thường vụ tỉnh ủy Quảng Ngãi về
việc xây dựng đập dâng sông Trà Khúc. Theo đó, "<em>thống
nhất thuê tư vấn nước ngoài có nhiều kinh nghiệm về thiết
kế, xây dựng các công trình về đập dâng để thẩm tra hồ
sơ thiết kế kỹ thuật như đề xuất của UBND tỉnh đối
với dự án Đập dâng hạ lưu sông Trà Khúc</em>". Ý kiến
này cũng đã được hội nghỉ tỉnh ủy trong năm 2009 kết
luận.

Cũng theo bản tin trên, bên cạnh việc thuê tư vấn nước
ngoài, Thường vụ tỉnh ủy còn chỉ đạo "<em>Để cán bộ,
đảng viên và nhân dân trong tỉnh nhận thức đầy đủ, tạo
sự đồng tình, ủng hộ cao trong quá trình thực hiện Dự án,
Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu UBND tỉnh tập trung chỉ
đạo việc tuyên truyền, giải thích về mục đích, ý nghĩa,
tầm quan trọng của việc xây dựng Đập dâng hạ lưu sông Trà
Khúc. Đồng thời UBND tỉnh tăng cường kiểm tra, giám sát, theo
dõi, đôn đốc việc triển khai thực hiện Dự án đảm bảo
mục tiêu, chất lượng và tiến độ</em>".

Trước đó, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh đã có văn
bản yêu cầu Ủy ban nhân dân giải trình chi tiết về công
trình trong cuộc họp bất thường của Hội đồng đầu năm
2010 (theo kientruc.vn 14/12/2009, Tuổi trẻ cuối tuần 12/12/2009).
Cần lưu ý rằng công trình này đã từng được Hội đồng
nhân dân nghị quyết là một trong những công trình trọng
điểm của tỉnh vào năm 2008.

Ngay trong ngày 14/1/2010, Ủy ban nhân tỉnh đã chọn được tư
vấn nước ngoài (một công ty của Australia – KBR Pty Ltd.) và
ký hợp đồng tư vấn. Ngay việc xác định công ty này về
xuất xứ quốc gia cũng không đúng (đại bản doanh của KBR là
Houston, Hoa Kỳ).

Bẵng đi từ đó đến nay, các yêu cầu báo cáo Hội đồng
nhân dân, báo cáo Thường vụ tỉnh ủy, tổ chức Hội thảo
chuyên gia, công khai kết quả thẩm định tư vấn về thiết
kế đều không được thực hiện và công khai trên các phương
tiện thông tin và dư luận công chúng. Thế nhưng đến cuộc
họp ngày 8/5/2010, Chủ tịch tỉnh Nguyễn Xuân Huế lại kết
luận phải khởi công công trình vào tháng 8/2010 như một quyết
tâm rất duy ý chí. Thời gian gấp gáp của quyết tâm quản lý
như vậy đã đẩy phương án chuẩn bị thi công công trình với
nhiều thủ thuật khó hiểu như thay đổi gộp các gói thầu,
chấp thuận thuê tư vấn nước ngoài thực hiện gói thầu
thẩm tra thiết kế (mặc dù nội dung này đã được thông báo
ngày 14/1/2010 như đã nói trên), giao chủ đầu tư sơ tuyển
thầu trước khi duyệt thiết kế (ít có tiền lệ này trong xây
dựng cơ bản vì nhà thầu dựa trên thông tin nào để lập hồ
sơ mời thầu cho bước sơ tuyển), giao Sở NN&PTNT hoàn thành qui
hoạch chỉnh trị sông Trà Khúc trước tháng 6/2010 (qui hoạch
này là công việc đúng ra phải làm từ lâu và hết sức cẩn
thận vì mục đích thủy lợi, phòng chống bão lụt, nay lại
yêu cầu phải làm khẩn cấp để phục vụ khởi công đập
dâng sông Trà Khúc, cũng lạ).

Tại sao với một công trình nhỏ về vốn dự toán
(225,3 tỉ) lại vướng mắc nhiều trong quá trình thuyết phục
sự thống nhất quan điểm chỉ đạo, đồng thuận dư luận,
quá trình lập luận chứng tiền khả thi và chuẩn bị đầu tư
đến như vậy? Trả lời câu hỏi này, tác giả Đăng Nam –
Minh Thu đã có một bài dài trên báo Tuổi trẻ ngày 29/7/2009,
trong đó tác giả phỏng vấn người dân ở hai bên bờ, cả
trên đập và dưới đập (dự kiến), phỏng vấn Giám đốc
Sở nông nghiệp và phát triển nông thôn (chủ đầu tư nhà
nước) và một số nhà khoa học thủy lợi để làm cơ sở
luận giải rằng các mục tiêu đặt ra cho công trình về tổng
thể là không đạt được. Trong phần phỏng vấn nhà khoa học,
ông Trần Đình Bưu, Giám đốc Ban quản lý và đầu tư xây
dựng thủy lợi 6, trong ý kiến được thuật lại, cho rằng:

"<em>Nếu đập dâng hạ lưu sông Trà Khúc chỉ đơn thuần làm
nhiệm vụ đập ngăn nước để tạo cảnh quan môi trường cho
TP Quảng Ngãi thì tôi e rằng khó đem lại hiệu quả kinh tế.
Việc xây đập dâng ngăn nước trên một dòng sông thông
thường gắn với nhiệm vụ giao thông, làm cầu nối hai bên
bờ sông tạo điều kiện đi lại thuận tiện cho người dân,
thế nhưng trong quyết định điều chỉnh, phê duyệt bổ sung
dự án đập dâng sông Trà Khúc không đề cập vấn đề
này.</em>

<em>Đặc biệt trong dự thảo đề cương khảo sát, lập thiết
kế kỹ thuật bản vẽ công trình của đơn vị thi công có
đề cập đến việc sẽ giúp giảm xâm nhập mặn cho phần hạ
lưu sông sau khi dự án hoàn tất. Thế nhưng, thật ra nếu có
thì đập dâng này chỉ có thể giảm xâm nhập mặn cho sông
từ thân đập trở lên, còn phía hạ lưu của đập khó giải
quyết được. Nhất là vào mùa khô, nước được điều tiết
rất ít nhằm giữ nước tạo cảnh quan như mục tiêu đặt ra,
do đó vấn đề xâm nhập mặn phía hạ lưu của đập là khó
cải thiện được</em>".

Rất tiếc, bài báo không đi sâu phân những hệ lụy xã hội
của công trình.

Gần đây, một số bạn đọc quan tâm đã có những ý kiến
sâu hơn về tính không cần thiết và bất khả thi cùng những
băn khoăn về ý nghĩa kinh tế, xã hội, nhân đạo của việc
xây dựng đập dâng sông Trà Khúc (danluan.org,
nghiathuc.wordpress.com v.v…). Qua đó, những mục tiêu mà dự án
đưa ra đều mơ hồ, khó đạt được và có phần trí trá giả
dối. Xin tổng hợp từ những ý kiến từ các nguồn thông tin
nói trên một số điểm xác quyết sau đây:

1. Con đập không bảo đảm khả năng thoát lũ kịp thời giai
đoạn đỉnh lũ trên báo động 3 qua các cửa của nó.

2. Con đập, với cao trình xây dựng 2 cánh bên cửa thoát, sẽ
tạo ra tường ngăn toàn bộ phù sa trộn lẫn rác, gỗ và các
chất rắn khác từ thượng nguồn đổ về trong lũ mà sau đó
chỉ có thể dọn đi chứ không thể khai thác làm vật liệu
xây dựng. Chi phí xúc dọn, chuyên chở này là vô cùng lớn.

3. Do không thoát lũ kịp, con đập sẽ tạo ra mực nước lũ cao
hơn phía trên đập, ảnh hưởng đến con người, đất đai,
sản xuất và các công trình xây dựng khác.

4. Do ngăn lũ cục bộ, độ chịu lực của công trình sẽ là
một thử thách trong thiết kế do không thể dự báo được
một cách chính xác lượng nước, lưu lượng, tốc độ trong
điều kiện thời tiết ngày càng diễn biến phức tạp. Lưu ý
rằng các tính toán chịu lực thủy động và khí động luôn
luôn phải thực nghiệm (chẳng hạn chế tạo tàu thủy, máy
bay), chứ không thể theo kinh nghiệm cũ.

5. Mục tiêu giao thông thủy của công trình hoàn toàn không xác
đáng vì khi xây dựng xong, phía trên đập chỉ là một hồ
nước có mặt bằng, địa hình đáy và diện tích mặt nước
không ổn định có thể kéo dài lên đến cầu Trường Xuân.
Không có thủy lộ nào nối từ hồ đến nơi khác và cũng
không có nhu cầu sử dụng vận tải nào giữa 2 bờ sông khi
đã có 2 đến 3 chiếc cầu đường bộ và cầu hành lang
đường sắt.

6. Con đập sẽ làm giảm mực nước ngầm ở phía hạ lưu
trong mùa hạn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến nhu cầu nước
sinh hoạt và sản xuất của dân cư trong khu vực (tuyệt đại
đa số sử dụng giếng nước gia đình và ngay trong thời kỳ
đầu mùa hè 2010 này, nước ngầm đã giảm đến 2m).

7. Nước được giữ lại trên đập (hồ), qua sinh hoạt du
lịch của người giàu, sẽ ô nhiễm và chảy mang sự ô nhiễm
đó về hạ lưu. Cư dân hạ lưu vốn nghèo, không du lịch,
không hưởng lợi gì từ du lịch hồ sẽ hứng chịu sự ô
nhiễm này. Đây là thiệt thòi không ai có quyền bắt họ phải
gánh chịu. Ngay tại khu vực giữ nước trên đập, một sự
cố gây ô nhiễm như vụ Công ty cổ phần đường Quảng Ngãi
bức tử sông Trà Khúc xảy ra trong những ngày qua sẽ trở nên
nghiêm trọng gấp bội do con đập dâng tạo ra.

8. Con đập, trong các cơn lũ, sau khi qua cửa với tốc độ và
lưu lượng bị thay đổi phi tự nhiên, sẽ tạo ra những dòng
chảy bất thường cục bộ, gây xói lỡ nghiêm trọng và khó
dự báo cho hai bên bờ hạ lưu, thậm chí tạo ra những lạch
nước mới vào các khu vực nội đồng.

9. Con đập sẽ làm tăng khả năng ngập mặn trong điều kiện
hiện nay và càng nghiêm trọng khi nước biển dâng cao 0,5m
(kịch bản 1 của Việt Nam). Hiện tượng này đã xảy ra với
sông Trà Khúc trong những năm qua, đồng thời cũng xuất hiện
ở sông Hàn, sông Hương.

10. Con đập sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến tập quán sinh
thái của một số loài thủy sinh có vòng đời di chuyển suốt
dòng sông như cá bống (từ vùng nước lợ đến các vũng,
suối thượng nguồn). Nói một cách chắc chắn là con đập sẽ
phá hủy hoàn toàn hệ sinh thái của cá bống trên sông Trà
Khúc.

11. Cuối cùng, phải đặt câu hỏi rằng Quảng Ngãi có cần
tập trung trí tuệ và tiền của (ngân sách thu từ dân), thời
gian họp hội cho một công trình không giống ai như vậy không?
Xây con đập có lợi cho ai, thuộc nhóm xã hội nào? Không xây
đập có ảnh hưởng gì đến phát triển kinh tế xã hội
không? Tại sao lại không chuyển trí tuệ và nguồn vốn đó cho
những việc cần hơn, nhân đạo hơn (hàng năm tỉnh phải cử
những đoàn đi xin kinh phí từ thiện và những địa phương có
nghĩa cử cứu trợ ấy chưa dám nghĩ đến việc sử dụng ngân
sách để xây những công trình phù phiếm như vậy)?

Liên quan đến những câu hỏi đó là những dư luận, những
băn khoăn của nhiều người về mối lợi cho những người
đầu tư, phê duyệt đầu tư, sở hữu dấu mặt …khi có sự
kết nối đô thị hoá giữa Thành phố Quảng Ngãi với khu mở
rộng sang bờ bắc cùng khu dân cư cao cấp và du lịch núi Thiên
Ấn, khu dân cư 170ha đất ruộng Nghĩa Chánh – Nghĩa Dõng phía
đông nam thành phố. Những toan tính kinh doanh địa ốc đã
được khởi động gắn liền với nhiệm kỳ sắp kết thúc.

Cũng có băn khoăn khác là chuyện phong thủy của địa linh Ấn
Trà mà những bạn đọc nói trên đã đề cập. Chuyện này có
thể bị bác bỏ dễ dàng bởi các nhà duy vật chất đang có
quyền (nhưng cũng hết sức mê tín); tuy nhiên, cần lưu ý nếu
đàng sau dự án có những việc giống như kiến trúc sư Trần
Thanh Vân đã nói ở những công trình chung quanh Hà Nội. Với
núi Ấn sông Trà, câu chuyện Cao Biền là một tín hiệu đặc
biệt, không thể không lưu tâm, nhất là khi đây đó trên đất
Quảng Ngãi đã có bóng dáng đầu tư và tham gia thi công của
các công ty của nước láng giềng phương bắc.

Hữu xạ tự nhiên hương. Không cần thiết phải tập trung
nhiều sự cố gắng của những nhà quản lý, những nhà đầu
tư đến vậy, kể cả phải tuyên truyền mạnh mẽ và rộng
khắp trong cán bộ, nhân dân nếu công trình có lợi rõ ràng cho
số đông và nếu không có những khuất tất trong những toan
tính lợi ích riêng, cho nhóm nhỏ. Do vậy, tỉnh Quảng Ngãi
phải dừng ngay từ giai đoạn phôi thai cho việc xây dựng công
trình. Mọi bước đi xa hơn, ngạo mạn với công cụ quyền
lực và luật pháp trong tay sẽ là có lỗi với lịch sử và
có tội với tương lai.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/4975), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

0 phản hồi:

Đăng nhận xét

Các bài viết có liên quan của vụ án Cù Huy Hà Vũ được Dân Luận tập hợp tại đây: Hồ Sơ Cù Huy Hà Vũ, hoặc theo từ khóa "Cù Huy Hà Vũ".

Độc giả có thể truy cập Dân Luận an toàn hơn qua cổng HTTPS (HTTP có mã hóa bảo mật), bằng cách thêm https:// vào đằng trước địa chỉ danluan.org, hoặc bấm vào đây!
Bấm vào đây để đọc chuyên mục Góp ý sửa đổi Hiến Pháp 1992
Bấm vào đây để đọc cuốn Trần Huỳnh Duy Thức - Con Đường Nào Cho Việt Nam

Quỹ Dân Luận


Bấm nút Donate để ủng hộ tài chính cho Dân Luận qua Paypal. Thu chi quỹ Dân Luận: xem ở đây!

Hỗ trợ dân chủ

Bạn có thể chia sẻ tấm lòng của mình với các nhà hoạt động dân chủ trong nước và gia đình của họ, ngay cả khi bạn đang ở trong nước. Bạn chỉ cần ra bưu điện, hỏi về dịch vụ "chuyển tiền nhanh". Người ta sẽ cấp cho bạn một phiếu, trong đó có phần thông tin người gửi và người nhận. Phần người nhận bạn cần điền chi tiết và chính xác. Còn phần người gửi, bạn không cần điền chính xác. Phí chuyển tiền không đắt, hãy làm gì đó chứng tỏ xã hội đứng phía sau những công dân này!

Danh sách các nhà hoạt động dân chủ trong nước và địa chỉ của họ có thể được tìm thấy ở đây!

Dân Luận kêu gọi bài vở theo chủ đề: Nghiên cứu kinh nghiệm đấu tranh bất bạo động và xây dựng phong trào của Tổ chức Otpor (Phản Kháng) của Serbia. Đây là kinh nghiệm là các lực lượng đối kháng tại Tunisia và Ai Cập đã vận dụng để lật đổ độc tài tại các quốc gia này...

Bài mới trên Dân Luận

Archives