<center><img
src="http://static01.nyt.com/images/2014/09/03/opinion/03ng/03ng-master675.jpg"
/></center>
<center><em>Những người Hồng Kông biểu tình đòi cơ quan lập
pháp Hông Kông từ chối sự áp đặt chính trị của Trung
Quốc.</em></center>
HONG KONG - Chủ nhật vừa qua, Ủy ban Thường Vụ Quốc Hội
Trung Quốc thông qua một nghị quyết đưa ra những điều lệ
khắt khe cho cuộc bầu cử chức vụ Trưởng Đặc khu Hành
chính Hong Kong sẽ được xảy ra vào năm 2017. Bỏ qua những chi
tiết chuyên môn, đề nghị này chẳng qua là tạo điều kiện
cho Bắc Kinh kiểm soát việc những người nào mới có thể
tranh cử vào chức vụ lãnh đạo cao nhất ở Hong Kong: Cử tri
vẫn có quyền bỏ phiếu, nhưng họ chỉ có thể bỏ phiếu cho
một trong vài chọn lựa đã đưọc sàng lọc từ trước bởi
chính quyền Trung Quốc.
"Bằng cách ủng hộ phương pháp này," Cheung Man-kwog, một
chính khách kỳ cựu của Đảng Dân chủ Hong Kong đã viết,
"Trung Quốc về căn bản đã thật sự từ bỏ sự hứa hẹn
cho phép Hong Kong có quyền bầu cử phổ thông."
Ba thập niên truớc, khi chính quyền Bắc kinh và chính phủ Anh,
lúc đó đang bảo hộ Hong Kong, đã thương thảo những điều
kiện cho việc trao trả một thuôc địa lại cho Trung Quốc, Ông
Cheung là một trong những người ủng hộ "thống nhất" trên
tinh thần đồng thuận là Hong Kong rồi sẽ có một nền dân
chủ hoàn toàn.
Vậy mà giờ đây, một số quan chức lại đang kêu gọi cư dân
nơi này chấp nhận một đề nghị phi dân chủ của Bắc Kinh.
Họ nói đây cũng là một dạng mỗi cử tri - một lá phiếu,
cho dù còn có thiếu sót đi chăng nữa, thì cũng là "một con
chim đã bắt được trong tay." Tuy vậy, những người Hong Kong
khác đã đúng đắn khi nghi ngờ rằng chấp nhận kế hoạch
này cũng đồng nghĩa với việc uống một ly rượu độc. Thông
báo của Ủy ban Thường vụ hôm Chủ nhật vừa qua là một cú
sốc bất ngờ sau khi đã có những cuộc biểu tình thường
xuyên và quy mô đã được tổ chức bởi các nhóm hội dân
chủ những tuần truớc đó.
Chính quyền Bắc Kinh đã cho chúng ta thấy rất rõ ràng là chỉ
có những ai "yêu đất nước và yêu Hong Kong" mới được
chấp nhận trở thành nhà lãnh đạo cao nhất ở Hong Kong và
việc chọn lọc những ứng cử viên thích hợp với các tiêu
chí ấy là một sự cần thiết cho an ninh quốc gia của Trung
Quốc. Vẫn còn đó những đối tượng, theo ý các lãnh đạo
tối cao ở Trung Quốc, là những kẻ vẫn không chấp nhận sự
thống nhất đất nước khi Hong Kong được trao trả về với
Trung Quốc và đang âm mưu và lợi dụng các thế lực ngoại
bang để lật đổ chính quyền Trung Quốc bằng cách sử dụng
Hong Kong như một điểm tựa.
Cũng không nhất thiết phải xem Bắc Kinh có thật sự tin vào
những gì họ nói hay không. Vấn đề ở đây là những gì Bắc
Kinh nói chỉ là một lời bào chữa cho thái độ không nhượng
bộ của họ mà thôi. Và vấn đề thật sự lại chính là
những người dân Hong Kong đang phải đối mặt với một tình
huống tiến thoái lưỡng nan. Họ có thể chọn lựa từ chối
cơ cấu bầu cử được đề nghị bởi chính quyền Bắc Kinh
và biết chắc rằng họ sẽ chẳng nhận được bất kỳ lời
đề nghị nào nữa. Hoặc là họ có thể chấp nhận nó, và
phê chuẩn một quyết định không thật sự được lòng dân
để chính quyền Bắc Kinh chọn cho họ một Trưởng Đặc khu
Hành chính, từ đó cho phép chính quyền Trung Quốc nắm quyền
kiểm soát toàn bộ nội vụ của Hong Kong.
Khi mà Bắc Kinh đã đạt được quyền kiểm soát toàn bộ, thì
họ còn có lý do gì mà tiếp tục cho phép Hong Kong tiếp tục
một cơ chế dân chủ. Chính sách hùng hổ của Trưởng Đặc
khu Hành chính, C.Y. Leung, từ lâu đã vượt quá các chuẩn mực
theo thông lệ và nguyên tắc mà lại chẳng hề có được một
hệ thống kiểm tra, giám sát và ràng buộc lẫn nhau một cách
có hiệu quả.
Cũng không còn gì là bí mật nữa cả về việc chính quyền
Bắc Kinh không hài lòng với những điểm đặc trưng trong phong
cách sống của người Hong Kong lâu nay, gồm có quyền tự do
báo chí và một hệ thống tư pháp độc lập có cả thẩm phán
người nước ngoài. (Cả hai cơ quan đều đã gặp phải sức
ép chính trị.) Điều này phần lớn là bởi vì chính quyền
Trung Quốc tự có định nghĩa rất khác của họ về tự do và
nhà nước pháp trị. Họ đặt nặng các vấn đề về trật
tự ổn định và an ninh quốc gia, và mức độ trật tự ổn
định và an ninh họ cho là cần thiết, nếu đem so với những
giá trị phổ thông của cộng đồng Hong Kong là hai thái cực.
Và đối với Bắc Kinh, nơi vẫn tồn tại những thói quen
vương giả, họ không thể nào chấp nhận được điều những
người dân Hong Kong bình thường có thể đặt ý nguyện của
bản thân lên trên những nguyện vọng của chính phủ.
Ủy ban Bầu Cử, cơ quan với hơn 1,200 nhân viên giám sát cuộc
bầu cử cho chức vụ Trưởng Đặc khu Hành chính Hong Kong, nằm
dưới sự quản lý của tầng lớp giàu có và chức quyền của
Bắc Kinh và Hong Kong. Thật không cần phải nghi ngờ gì thêm là
Ủy ban Đề cử mà Ùy ban Thường trực Quốc Hội vừa ra nghị
quyết ủng hộ cũng sẽ trở nên như vậy.
Thật ra, hệ thống mới như đang được đề nghị sẽ khiến
tình trạng trở nên tồi tệ hơn. Theo quy định hiện tại,
một người có quyền ra ứng cử cho chức vụ Trưởng Đặc khu
Hành chính nếu họ có được 150 người trong Ủy ban Bầu cử
ủng hộ. Điều này đã cho phép những nhà dân chủ ở Hong Kong
có thể đề cử những ứng cử viên để đối chọi lại
những đối thủ nặng ký được sự chống lưng của Bắc Kinh
để từ đó ép buộc đại diện của Bắc Kinh phải tuyên bố
một thể thức bầu cử mà họ bị buộc phải chịu trách
nhiệm. Nhưng đối với phương pháp bầu cử mới, để trở
thành một ứng cử viên thì buộc phải có sự chấp nhận của
hơn phân nửa thành viên của ủy ban đề cử.
Cuộc bầu cử trực tiếp của người dân dưới chế độ
"một cử tri, một lá phiếu" sẽ chẳng có ý nghĩa gì nếu
các ứng cử viên đã được sàng lọc từ trước bởi một cơ
chế phi dân chủ, và với lợi thế nghiêng hẳn về những ứng
cử viên được Bắc Kinh chọn sẵn. Bắc Kinh sẽ rất cẩn
thận để tránh xảy ra lần nữa một cuộc bầu cử gay go sát
nút giữa các ứng cử viên như cuộc bầu cử năm 2012 giữa
Ông Leung và cựu Tổng thư ký Hong Kong Henry Tang.
Dân chủ không chỉ là một mô hình chính phủ kiên định với
các quyền công dân và tự do. Nó còn là mô hình chính phủ duy
nhất có thể ngăn ngừa các nhà lãnh đạo trở nên quá kiêu
ngạo mà nghĩ rằng họ có thể không cần đếm xỉa đến
ước nguyện của người dân, như là tình trạng đã xảy ra
với vị Trưởng Đặc khu Hành chính đương nhiệm.
Nếu như có bất kỳ tác dụng nào mà vị thế không nhượng
bộ của Bắc Kinh tạo ra, thì chính là nó đã làm rõ một
điều cho người dân Hong Kong, đó là không có chọn lựa nào
sai lầm hơn là chấp nhận nó. Những nhà lập pháp từ các
đảng phái chủ trương dân chủ đang nắm giữ hơn một phần
ba những chức vụ trong Hội Đồng Lập Pháp Hong Kong, và như
thế, họ có đủ quyền để phủ quyết hệ thống bầu cử
mới được đề ra bởi chính quyền Bắc Kinh. Và người dân
Hong Kong sẽ bắt buộc họ phải làm như vậy: trong một cuộc
tập hợp đông người hôm Chủ nhật vừa qua, các tổ chức
dân chủ đã tuyên bố sự mở đầu cho một kỷ nguyên bất
tuân dân sự mới.
<em>Margaret Ng là một đại luật sư và là cựu thành viên Hội
đồng Lập pháp của Hong Kong. </em>
<em>Bài xã luận này đã đưọc đăng ngày 3 tháng 9 năm 2014
trên trang A 23 của tờ New York edition với tựa đề: Stifling
Democracy in Hong Kong</em>
Nguồn: <a
href="http://www.nytimes.com/2014/09/03/opinion/hong-kongs-democracy-dilemma.html?_r=0">"Hong
Kong's democracy dilema", New York Times</a>
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://www.danluan.org/tin-tuc/20140910/margaret-ng-su-tien-thoai-luong-nan-cua-nen-dan-chu-hong-kong),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét