Xích Tử - Qui trình

<center><img
src="https://danluan.org/files/u1/sub03/1507674_497070270406208_774071248_n.jpg"
width="600" height="263" alt="1507674_497070270406208_774071248_n.jpg"
/></center>
<center><em>Quy trình làm báo ở một xã hội bưng bít thông tin.
Ảnh: Một Thế Giới</em></center>

Hôm nay ông Dương Chí Dũng ra tòa, phiên tòa mà mấy ngày
trước Tổng Bí thư khua chuông gõ trống cho "bà con chờ
xem".

Ảnh chụp sau vành móng ngựa có 9 người (có báo cắt bớt
chỉ còn 5), tất cả đều đồng phục màu xanh, trừ ông Dũng,
không có đồng phục, lại được mặc áo khoác. Không biết
cách dược ăn mặc có ngụ ý gì. Thôi đó là chuyện của hệ
thống tố tụng.

Nhân phiên tòa xử ông Dũng, lại nhớ và nhắc chuyện đúng qui
trình. Chính khi vụ Vinashin vỡ, ông Dũng bị điều động luân
chuyển, bỏ trốn rồi bị bắt, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng
<strong>lần đầu tiên dùng cách giải trình đúng qui
trình</strong> để chối trách nhiệm. Trong lời giải trình đó,
Thủ tướng cho rằng việc bổ nhiệm ông Chí Dũng là đúng qui
trình, bởi trước đó, Thủ tướng đã điều ông Dũng khỏi
một doanh nghiệp thuộc thẩm quyền quản lý của mình (đúng
qui trình) và bằng cùng một quyết định, phân công và bổ
nhiệm ông Dũng vào một chức vụ thuộc thẩm quyền của Bộ
trưởng Bộ GTVT, vi phạm điều 12 Nghị định 178/2007 ngày
3/12/2007 cũng chính do ông Nguyễn Tấn Dũng ký.

Từ đó cho đến những ngày lũ lụt miền trung vừa qua với
việc xả lũ gây chết người cũng được báo cáo, giải trình
đúng qui trình, đã âm ỉ một quá trình hình thành hội
chứng/phong trào đúng qui trình: đúng qui trình khám chữa bệnh,
đấu thầu, xây dựng công trình, xả lũ, đánh giá tác động
môi trường, khen thưởng, bổ nhiệm đề bạt…

Qui trình là công cụ, cách thức để nhận thức, khám phá, khai
thác, cải biến… thế giới khách quan và quản lý các hoạt
động đó. Nó được hình thành bằng tổng kết kinh nghiệm
thành công trong quá khứ và dự báo tương đối đúng các yếu
tố, điều kiện tác động đến quá trình hoạt động hiện
tại và tương lai của con người. Nội dung của một qui trình
nào đó là sự chuẩn hóa, mô hình hóa các tiêu chí để kiểm
tra đầu vào và kiểm soát quá trình cũng như đầu ra của
hoạt động, chuẩn hóa các kỹ thuật, biện pháp, điều kiện,
nhân tố, môi trường, phương tiện, nguyên nhiên liệu, thủ
tục, bước đi v.v... của một hoạt động để bảo đảm tính
hợp lý, hiệu quả, khả thi, kinh tế và thân thiện nhân văn.

Qui trình không phản ánh hết qui luật và có sự lệch pha nhất
định theo không gian và thời gian lịch sử của hoạt động so
với qui luật phổ quát. Trong quản lý hoạt động, nhất là
quản lý xã hội, qui trình thấp hơn pháp luật và cũng như
pháp luật, nó không phải nhất thành bất biến. Tóm lại, qui
trình do con người tạo ra, có thiếu sót bất cập, tương
đối, đòi hỏi phải luôn được điều chỉnh, hoàn thiện. Có
những qui trình sai hoặc trục trặc, thiếu ổn định khi thực
thi. Do vậy, khi người tạo ra nó lấy sự đúng qui trình để
giải thích cho cái sai, cái trục trặc, cái phản tác dụng, cái
thiếu tính kinh tế…, lúc đó, chủ thể ấy rơi vào mấy khả
năng: 1. Vô trách nhiệm; 2. Trốn tránh trách nhiệm; 3. Nô lệ
của qui trình do chính mình tạo ra; và 4. Khả năng tư duy, nhận
thức kém.

Khi 4 khả năng tiêu cực đó lại được bảo vệ bằng quyền
lực kiểu miệng nhà quan có gang có thép, có lẽ phải xây
dựng nhựng qui trình nhằm khắc phục hậu quả từ phía đối
tượng của qui trình hoặc xây dựng qui trình đổ lỗi cho
đối tượng đó. Chẳng hạn, khi xả lũ đúng qui trình nhưng
người dân vẫn chết, hoa màu bị thiệt hại, cần phải có
cách đổ lỗi cho người dân và hoa màu đó chết hoặc thiệt
hại không đúng qui trình, hoặc xây dựng qui trình chết cho
người dân khi xả lũ đúng qui trình. Giải quyết việc ấy là
nhiệm vụ của ngành qui trình học trong tương lai; trước mắt,
có thể xuất hiện nhiều luận án tiến sĩ nghiên cứu về
hiện tượng đúng qui trình trong kế hoạch 29.000 tiến sĩ của
ông Nguyễn Thiện Nhân, tính cả một số luận án về Mặt
trận Tổ quốc.

Nhân chuyện đúng qui trình, có thể liên hệ mở rộng chuyện
đúng qui luật. Những người cộng sản Việt Nam và các nước
khác, khi làm "cách mạng vô sản" để xây dựng chủ nghĩa
xã hội, chủ nghĩa cộng sản, họ tự xưng, tự tin và làm cho
đồng bào mình tin bằng tuyên truyền và bạo lực rằng quá
trình đó đúng qui luật "khách quan", dựa trên nhận thức
duy vật biện chứng và duy vật lịch sử mácxít. Tuy có sửa
đổi, điều chỉnh theo kiểu ngụy biện qui luật gốc của Marx
cho phù hợp với tình hình "cách mạng" của mỗi nước
nhưng nước nào cũng cho là đúng qui luật. Đùng một cái,
cuộc "cách mạng" thất bại, nơi thì bỏ của chạy lấy
người, nơi thì phải lo thay đổi trở lại cho tư nhiên, nơi
lại bình cũ rượu mới với thứ chủ nghĩa xã hội lợi ích
và thực dụng chứa trong cái vỏ hệ thống toàn trị với sự
duy trì tầng lớp thống trị cũ, biến nhân dân mình thành con
tin dân chủ nhân quyền và nhân đạo để bắt thế giới giúp
đỡ nuôi lo và tiếp tục đúng qui luật.

Với cái đà ấy, nếu đến cuối thế kỷ XXI mà chủ nghĩa xã
hội chưa hoàn thiện trên đất nước ta, năm 2100, đảng có
thể tuyên bố với quốc dân rằng, qua 146 năm nỗ lực xây
dựng theo đúng qui trình, song chủ nghĩa xã hội chưa xong, mong
bà con thông cảm, lực bất tòng tâm. Chúng ta phải trở lại
với qui đầu (tức đầu qui trình).

Xích Tử

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/node/24065), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!