toàn từ giã chính trường và đời sống xã hội, không chỉ
vì căn bệnh ngày một hành hạ ông: nhà hoạt động nhân
quyền lừng danh của thế kỷ XX tỏ ra thất vọng trước
những gì "tai nghe, mắt thấy".
<center><img src="http://danluan.org/files/u1/sub02/1324239223.nv_.jpg"
width="450" height="296" alt="1324239223.nv_.jpg" /></center>
<center><em>Václav Havel và Göncz Árpád, hai cựu nguyên thủ quốc
gia Cộng hòa Czech và Hungary, từng bị tù đày nhiều năm vì lý
tưởng của mình - Ảnh: Móricz Simon ("Tự do Nhân dân")
</em></center>
"<em>Sống trong thể chế cũ như vất vưởng trong tù ngục. Vì
thế, sau khi được tự do hơn hai thập niên trước, chúng tôi
hổn hển, vùng vẫy, và quá trình này kéo dài hơn nhiều so
với điều tôi đã giả thiết. Tôi đã sai lầm lớn khi vào
năm 1989, tôi từng tin rằng trong một khoảng thời gian có thể
nắm bắt được, chúng tôi sẽ biến thành hiện thực những ý
tưởng của Cuộc cách mạng nhung. </em>
<em>Ngày nay, tôi cho rằng, mục tiêu này, nhanh nhất sẽ được
thực hiện vào đời cháu chắt chúng ta. Có lẽ sau này, họ
sẽ tạo dựng được một đạo đức cộng đồng mà chúng ta
từng mơ ước</em>" - đó là những chia sẻ của Vaclav Havel
trong bài trả lời phỏng vấn Kênh Truyền hình Quốc gia Czech
vào năm ngoái.
Cựu Tổng thống Cộng hòa Czech cho rằng, các chính đảng
nước này phải chịu trách nhiệm chủ yếu về những gì đang
diễn ra tại đây: "<em>Mọi lý tưởng đã trở thành trống
không, sáo rỗng, ai cũng chỉ quan tâm đến giành và giữ quyền
lực bằng mọi giá. Càng ngày, vực thẳm giữa xã hội công
dân và giới tinh hoa chính trị càng dâu và vì thế, có những
hiểm họa còn quỷ quái hơn xưa đang đe dọa nền dân chủ
(thở dài)</em>".
"<em>Nếu nghĩ kỹ lại, tôi vẫn không thể thật tin được
rằng tôi từng là tổng thống trong vòng 13 năm. Sự kỳ quặc
nhất của đời tôi là tôi được bầu làm tổng thống</em>",
mới đây, tờ "Mladá Fronta Dnes" có trích lời Havel như vậy,
và ông cũng đã cư xử dung dị, gần gũi như lời ông nói. Du
khách nước ngoài có thể gặp gỡ ông nhiều lần tại các
quán bia, quán rượu khi ông còn giữ cương vị tổng thống -
từ công sở, ông hay "tranh thủ" chạy ra làm vài vại bia...
Ông <a
href="http://nhipcauthegioi.hu/modules.php?name=News&op=viewst&sid=646">Göncz
Árpád</a> - kịch tác gia, dịch giả, cựu Tổng thống Hungary
trong thời kỳ 1900-2000, người bạn thân thiết của Vaclav Havel
- rất cảm động trước sự ra đi của con người mà cuộc
đời có rất nhiều điểm tương đồng với ông. Cùng là <a
href="http://nhipcauthegioi.hu/modules.php?name=News&op=viewst&sid=565">yếu
nhân</a> trong các mốc thời gian trọng đại của hai nước, và
cùng là những nhân sĩ, những nhà bảo vệ nhân quyền, hướng
về những lý tưởng nhân bản, họ đã phải trả giá bằng
nhiều năm tù vì niềm tin và quan điểm đó.
"<em>Havel là nhân vật quan trọng của Charta 77 và của những
biến chuyển dân chủ Ðông Âu, và trên cương vị Tổng thống
Cộng hòa, ông là tín đồ trước sau như một của sự hợp
tác giữa các quốc gia khu vực Visegrád. Tôi sẽ gìn giữ nhiều
kỷ niệm thân thiết của những lần tiếp xúc, gặp gỡ</em>"
- Göncz Árpád viết trong thông cáo gửi Hãng Thông tấn Hungary
MTI chiều Chủ nhật 18-12.
Vaclav Havel từng sang thăm Hungary nhiều lần trên cương vị
nguyên thủ quốc gia, và có quan hệ tốt với nhiều chính khách
Hungary, các tác phẩm của ông đã được dịch sang tiếng Hung.
Sau khi biết tin về sự ra đi của ông, các đảng phái Hungary
đều ra tuyên bố rất trọng thị: "<em>Havel, một biểu
tượng quan trọng của sự nổi dậy ôn hòa chống lại thể
chế độc tài</em>" (LMP), "<em>Tư cách con người của Havel
là tấm gương cho phong trào đối lập dân chủ Hungary</em>"
(Liên minh Dân chủ), "<em>Havel đã hỗ trợ sự chuyển đổi
dân chủ của khu vực Ðông - Trung Âu</em>" (Ðảng Xã hội
MSZP)...
Các forum mạng của Hungary tràn ngập những lời chia buồn, cảm
xúc của độc giả, các nhà "dân báo" (blogger) trước sự ra
đi của Vaclav Havel. Trong số ấy, có lẽ đáng chú ý nhất là
một nhận xét, một đánh giá hết sức bình thường:
"<em>Một con người chân chính đã ra đi, cầu Chúa cho ông yên
giấc ngàn thu!</em>".
Là chính khách mà trọn đời phấn đấu cho dân, khi rời dương
thế, được người dân khắp thế giới trân trọng và coi là
con người chân chính, vinh dự lắm thay!
Trần Lê tổng hợp
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/10960), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét