rạch ròi, minh bạch, có sự kiểm soát, điều tiết lẫn nhau
của một cơ chế tam quyền phân lập, cộng thêm sức mạnh
của báo chí truyền thông vốn là quyền lực thứ tư, sẽ
đảm bảo cho cái chính phủ ấy nói chung và cá nhân mỗi
người lãnh đạo, mỗi quan chức nói riêng không thể "tự
tung tự tác", muốn ngồi xốm lên pháp luật hay muốn làm gì
thì làm. Và trong cái xã hội ấy, người dân có lòng tin
(tương đối hoặc tuyệt đối tùy theo) vào chính phủ của
họ. Ngược lại, nhà nước cũng có lòng tin tương đối vào
người dân, ứng xử với dân theo đúng nghĩa người dân có
hiểu biết, có dân trí và có quyền được biết, được bàn,
được kiểm soát mọi việc của nhà nước chứ không phải
nhà nước là cha mẹ, mọi chuyện để nhà nước lo còn dân
thì không có quyền gì.
Thật thanh thản, nhẹ nhõm khi có thể sống trong một xã hội
mà con người có lòng tin (tương đối) vào người khác, tin vào
chính quyền và ngược lại. Mọi người có thể an tâm rằng
nếu họ sống và làm việc theo đúng pháp luật, đóng thuế
đầy đủ thì họ không phải sợ hãi một cách vô lý bất cứ
điểu gì. Rằng nếu có bất cứ chuyện gì xảy ra họ có thể
trông cậy vào luật pháp, hoặc vào sự giúp đỡ của các tổ
chức xã hội, và của chính quyền. Rộng hơn nữa, họ có thể
tin rằng mọi việc nhà nước làm, dù có thể có sai sót, nhưng
chắc chắn phải đặt lợi ích của đất nước, dân tộc lên
trên hết, chắc chắn phải có sự hợp lý nhất định và nếu
có sai sót thì nhà nước ấy sẽ điều chỉnh theo công luận.
Chính lòng tin giữa chính quyền và người dân đã khiến dân
chúng tại các quốc gia có nền dân chủ cao như Hoa Kỳ, Úc,
Anh, Đức… có thể đối thoại thẳng thắn với chính quyền
trên mọi vấn đề, mọi đường lối chính sách chủ trương
từ lớn tới nhỏ của nhà nước đểu được công khai, minh
bạch trước nhân dân.
Chính lòng tin vào chính quyền khiến người dân Nhật Bản ngay
trong những ngày tháng tang thương bời thảm họa kép động
đất-sóng thần trong tháng 3.2011 vừa qua, đã không hề hoảng
loạn, không than khóc, oán trách, bình tĩnh xếp hàng chờ đến
lượt mình được nhận thực phẩm, bình tĩnh chịu đựng bi
kịch. Một phần do văn hóa, tính cách của người Nhật. Nhưng
phần khác, người Nhật biết rằng chính phủ đang ở bên họ,
đang làm hết sức mình có thể.
Chính lòng tin vào chính quyền khiến người dân Na Uy và các
nước Bắc Âu vui vẻ chấp nhận mức thuế rất cao, vì họ
biết rằng tiền đóng thuế của họ được chi vào đâu, vào
giáo dục y tế miễn phí, các phúc lợi xã hội dành cho người
già, người thất nghiệp, người bịnh tật, người về hưu
…Tất cả được công khai minh bạch để hạn chế đến mức
thấp nhất sự thất thoát do tham nhũng, lãng phí hay điều hành
quản ký kém cỏi v.v…
Trong một xã hội như xã hội VN, từ lâu rồi lòng tin trở
thành một thứ xa xỉ, quý hiếm, hầu như tuyệt chủng! Người
với người không có lòng tin với nhau. Nó là hệ quả của
một thời gian dài trước đây, cả xã hội sống trong sự
cảnh giác nghi ngờ lẫn nhau, người này theo dõi, tố cáo,
đấu tố người kia để lập công với đảng, với nhà nước,
để chứng tỏ sự trong sạch, trung thành cùa mình. Cái cảm
giác ấy bây giờ vẫn còn, tuy không nặng nề như những năm
50, 60 ngoài Bắc và những năm sau 1975 ở miền Nam, nhưng một
xã hội thực dụng, chạy theo đồng tiền hiện tại lại
khiến cho con người không tin vào nhau theo kiểu khác.
Người với người không tin nhau. Và không tin vào điều tử
tế. Bởi khi cái xấu, cái ác, sự không tử tế trở thành
bình thường, tràn lan trong xã hội thì một người làm việc
tốt, làm điều đúng lập tức bị nghi ngờ. Tay này điên, hay
muốn chơi nổi. Hoặc chắc chắn phải có nguyên nhân thực, âm
mưu gì đó phía sau hành động của y. Ví như một người biểu
tình phản đối Trung Quốc hoặc kiện Thủ tướng làm sai hiến
pháp, pháp luật, thì là đồ dở hơi, rảnh thì giờ, mắc
bịnh tâm thần hoặc ăn tiền của các thế lực thù địch bên
ngoài để chống phá nhà nước ta v.v...
Người dân thiếu lòng tin vào nhà nước. Và ngược lại. Vì
thiếu lòng tin vào nhân dân nên nhà nước nhìn đâu cũng thấy
kẻ thù, dân làm gì cũng nghĩ là có động cơ xấu, có âm mưu
chống đối. Là một nhà nước thiếu tự tin, biết rằng
đường lối chính sách của mình có nhiều cái sai lầm, không
hợp lòng dân, không thuận với xu hướng phát triển chung của
nhân loại nên mới xử sự như thế. Không đối thoại. Mà
chỉ chơi trò không nghe không biết. Không gọi tên đúng sự
vật, đúng người đúng tội, không danh chính ngôn thuận xử
lý vụ việc trước pháp luật công khai. Mà có tội này thì vu
cho tội khác, xách nhiễu, gây khó dễ mọi mặt trong đời
sống, xử dụng côn đồ, "quần chúng tự phát" để ném
đá dấu tay v.v… và v.v…
Người dân chỉ mong một nhà nước cư xử với dân cho đàng
hoàng. Đã có cả sức mạnh quân đội, công an, pháp luật,
truyền thông…trong tay, sao cứ phải sợ dân.
Một khi lòng tin đã không có giữa nhân dân và chính quyền,
thì rất khó để xây dựng lại. Nên mới có chuyện một lời
ông Thủ tướng nói ra khẳng đinh chủ quyền của VN trên quần
đảo Hoàng Sa Trường Sa, về chủ trương, đường lối của
đảng và nhà nước trong việc bảo vệ lãnh thổ lãnh hải hay
kêu gọi quốc hội thông qua luật biểu tình…mà dân vẫn nửa
tin nửa ngờ. Cứ đợi đấy xem đã. Còn phía nhà nước miệng
tuyên bố thông qua luật biểu tình nhưng vẫn "dự án luật
cần được chỉ đạo, chuẩn bị kỹ về nội dung, cân nhắc
thời điểm trình Quốc hội xem xét, thông qua và điều kiện
tỏ chức thực hiện để tránh việc lợi dụng biểu tình gây
rối an ninh, trật tự, làm ảnh hướng lợi ích nhà nước và
công dân." (Theo VietnamNet). Có nghĩa là vẫn đầy nghi ngại.
Khi bài viết này vừa xong thì cũng là lúc thông tin những
người biểu tình "ủng hộ Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đề
xuất và Quốc hội ban hành Luật Biểu tình" sáng ngày 27.11 bị
bắt. Biểu tình ủng hộ Thủ tướng mà vẫn bị bắt, bị
đàn áp như thường. Lại một hành động đi ngược 180 độ
với những lời ông Thủ tướng vừa mới phát biểu ngày 25.11
trước Quốc hội về việc biểu tình. Như vậy bảo làm sao
người dân có lòng tin vào nhà nước này?
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/10711), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét