chỉ đạo Hội đồng Lý luận Trung ương.</strong></em>
Tôi rất vui khi đọc trên các báo bản tin với cùng một tựa
đề lấy từ bài phát biểu chỉ đạo của đồng chí Tổng bí
thư Nguyễn Phú Trọng trong lễ công bố quyết định thành lập
Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2011-2015: "Đột phá
về lý huận sẽ tạo tiền đề cho sự phát triển thực
tiễn". Giở ngay Từ điển tiếng Việt: "<em>Đột phá: Chọc
thủng, phá vỡ một số đoạn trong hệ thống phòng ngự của
đối phương để mở đường tiến quân</em>". Mở thêm Từ
điển Bách khoa Việt Nam: "<em>Đột phá (quân sự), thủ đoạn
tác chiến được thực hiện bằng cách dùng sức mạnh của
hỏa lực và xung lực phá vỡ một đoạn trận địa phòng ngự
của đối phương để đưa lực lượng vào sâu trong trận
địa phòng ngự, hoặc để thoát khỏi vòng vây của đối
phương. Khi tiến công đối phương không có sườn hở, đột
phá là thủ đoạn tác chiến hàng đầu tạo khả năng giành
thắng lợi</em>".
Vừa mừng lại lo, không biết khi dùng từ này Tổng bí thư có
nghĩ với ý nghĩa như thế không? Rồi lại tự cười mình lo
quẫn, ông ấy là giáo sư mà! Biết vậy mà vẫn cứ lo lo, bởi
nhớ hồi tháng 7 năm 2010, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng trong
bài viết về phát triển bền vững kinh tế-xã hội đăng trên
hầu hết các báo, đã đề cập đến vai trò của văn hóa:
"<em>Sự phát triển của một thời đại ở bất kỳ quốc gia
nào đều có dấu ấn khai sáng của văn hóa</em>". Lúc ấy,
tôi cũng đã phấn khởi, hy vọng sẽ có một "<em>dấu ấn
khai sáng của văn hóa</em>"; nhưng rồi niềm hy vọng teo tóp
dần, bởi vì "<em>khai sáng có nghĩa là bắt đầu mở dựng
lên (fonder)</em>" (Từ điển Hán-Việt của Đào Duy Anh). Đó
là công việc của các hiền triết Pháp thế kỷ 18, xóa bỏ
thứ văn hóa nô lệ mở dựng lên văn hóa tự do của Con
người viết hoa, không chỉ đóng góp cho người Pháp mà cho cả
nhân loại. Các nhà văn hóa Việt Nam chưa được cho phép "mở
dựng" thì làm sao dám nói ra ngoài "nền văn hóa tiên tiến
đậm đà bản sắc dân tộc"? Dịp góp ý văn kiên Đại hội
11, ông Trần Trọng Tân, nguyên Trưởng ban Tư tưởng – Văn
hóa Trung ương, một nhân vật được coi là có thẩm quyền
của chế độ để bàn về văn hóa đã viết bài phản biện
nhẹ nhàng: "Nền văn hóa Việt Nam ở thời nào cũng có tính
tiến và bản sắc dân tộc của thời ấy, chứ không phải
đến văn hóa xã hội chủ nghĩa mới có tính tiên tiến và
bản sắc dân tộc". Ông đề nghị sửa lại: "<em>Nền văn
hóa Việt Nam vì độc lập, tự do, hạnh phúc, vì hòa bình,
hữu nghị</em>".Ý kiến của ông không thấy ai trả lời và
nó không để lại chút dấu vết nào trong các văn kiện. Do
đó, dù Thủ tướng có ý tốt, muốn đặt văn hóa ở một
tầm cao mới, nhưng khổ nỗi không có ai dám làm một việc có
tính "mở dựng", chứ chưa nói là "đột phá" vào một
hệ thống giáo điều đang được canh gác hết sức nghiêm mật
ở tất cả các cổng ngõ chính trị.
Ý kiến chỉ đạo đột phá về lý luận vô cùng quan trọng,
vì nó đề cao tự do tư tưởng, đặt một vấn đề ở tầm
thời đại của nhân loại văn minh! Từ nay, các nhà lý luận
Việt Nam và có thể nói rộng ra là toàn thể nhân dân Việt
Nam, sẽ được thực hiện tư tưởng Hồ Chí Minh: "<em>Chế
độ ta là chế độ dân chủ, tư tưởng phải được tự
do…Đối với mọi vấn đề, mọi người tự do bày tỏ ý
kiến của mình, góp phần tìm ra chân lý…Quyền tự do tư
tưởng hóa ra là quyền tự do phục tùng chân lý</em>" (Toàn
tập, nxb Sự Thật,1987, tập7, trang 482).
Nhân dịp này, với tinh thần đột phá về lý luận, tôi muốn
nêu lên với Hội đồng Lý luân Trung ương và Bộ chính trị
một số vấn đề bị ách tắc lâu nay:
<strong>I -</strong> Tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư
tưởng của Đảng cộng sản Việt Nam. Tại sao Đảng chỉ tổ
chức học và làm theo đạo đức mà, không tổ chức học tập
và thực hiện tư tưởng Hồ Chí Minh?". Do đó, nhiều ý kiến
quan trọng của Hồ Chí Minh về dân chủ đã không thể thực
hiện được. Ví dụ như câu nói vừa trích dẫn ở trên. Nếu
quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh thì chúng ta sẽ không còn
dị ứng với báo chí tư nhân (giống như ngày xưa dị ứng
với kinh tế tư nhân). Bởi vì, trong tác phẩm "Đây công lý
của thực dân Pháp ở Đông Dương", Nguyễn Ái Quốc cho rằng
báo chí tự do phải là tờ báo của tư nhân lập ra, "chứ
không phải một tờ báo do chính quyền lập ra". Đến năm
1938, báo Dân Chúng của Đảng cộng sản Việt Nam là tờ báo
xé rào, ra báo không xin phép, nhưng đã được chính quyền
thực dân Pháp chấp nhận, và sự kiện đó mở đầu cho nền
tự do báo chí ở Đông Dương.
<strong>II -</strong> Đề nghị Hội đồng Lý luận Trung ương
nghiên cứu những vấn đề sau đây và có kết luận công khai
là "có tính đột phá về lý luận", hay thuộc "hệ tư
tưởng phản động" cần phải lên án và bài trừ:
<span class="underlined-text">1.</span> Ý kiến của nguyên ủy
viên Bộ chính trị, nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn An
về "lỗi hệ thống là lỗi từ gốc đến ngọn, từ lý
thuyết đến mô hình và đã được cuộc sống kiểm nghiệm là
chưa phù hợp với thời đại ngày nay. Lâu nay chúng ta thường
nói tới cái lỗi của mô hình thôi" ... "Hiến pháp, pháp
luật ghi rõ: Nhà nước ta là nhà nước pháp quyền xã hội
chủ nghĩa, pháp luật là tối thượng. Song trong thực tiễn thì
không ít trường hợp chỉ thị, nghị quyết của Đảng mới
là tối thượng."… "Quốc hội là nhánh lập pháp có quyền
lực cao nhất, song cũng còn nhiều hình thức, thực chất là
Trung ương , Bộ chính trị quyết."…"Quyền lực nhà nước
được phân công ra làm ba nhánh, song lại thống nhất ở nơi
Đảng. Vậy Đảng trở thành ông vua tập thể rồi. Không phải
dân chủ nữa mà là Đảng chủ rồi. Mô hình của Cộng hòa Xô
viết là như vậy".
Phát biểu của đồng chí Nguyễn Văn An trùng hợp với quan
điểm của hằng chục nhà lý luận hàng đầu đất nước trong
cuộc thảo luận do giáo sư, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng
Bộ trưởng Trần Phương chủ trì. Chẳng lẽ, chỉ một câu
chỉ trích của hai vị Lê Khả Phiêu và Nguyễn Đức Bình cho
rằng "Đi ngược lại đường lối chính trị của Đảng"
là đủ để xóa bỏ, không cần phải tranh luận, để tìm
đến sự "tự do phục tùng chân lý" và "Nghị quyết gì
mà dân chúng cho rằng không hợp thì để họ đề nghị sửa
chữa" của Hồ Chí Minh?
<span class="underlined-text">2.</span> Trước tình hình kinh tế
Việt Nam trong tình trạng khó khăn nhất trong 20 năm qua, nhà
nghiên cứu kinh tế Lê Đăng Doanh cho rằng cần phải làm cuộc
"Đổi mới lần 2" nội dung là cấu trúc lại toàn bộ mô
hình phát triển. Nội dung này đã từng được các nhà nghiên
cứu Nguyễn Trung, Phạm Chi Lan…đề cập trong nhiều bài viết.
Bộ trưởng Kế hoạch-Đầu tư Bùi Quang Vinh cho rằng "nói
đổi mới lần 2 thì to tát quá".
Trong khi đó, các nhà nghiên cứu kinh tế nêu ra những việc
cấp thiết phải làm là: Cải cách guồng máy nhà nước, gắn
liền cải cách các tập đoàn doanh nghiệp nhà nước, cải cách
quản lý tài nguyên, đất đai…Nhiều bài viết nêu ra những
điều cần phải ngăn chặn như: Liên minh ma quỉ giữa doanh
nghiệp nhà nước với ngân hàng và các quan chức;
Bốn lĩnh vực tham nhũng là đất đai, ngân sách, doanh nghiệp
nhà nước và tổ chức cán bộ. Trong đó khâu tổ chức cán
bộ chạy quyền chạy chức là khó trị nhất; Phải ngăn chặn
các nhóm lợị ích chạy chính sách…
Nghe những điều mà các nhà kinh tế nêu ra, lại thấy "đổi
mới lần 2" không thể chỉ là những việc cần làm trong kinh
tế mà phải như ông Nguyễn Trung nêu ra trong một bài tâm
huyết có tựa đề <a
href="http://www.tapchithoidai.org/ThoiDai19/201019_NguyenTrung.htm">Trách
nhiệm lịch sử</a>: "Yêu cầu Đảng với tính cách là Đảng
duy nhất cầm quyền phải đẩy mạnh cải cách chính trị, coi
đây là chìa khóa của mọi giải pháp và là tiền đề quyết
định chuyển đất nước đi vào một giai đoạn phát triển
mới…" Điều mà văn kiện Chiến lược phát triển kinh
tế-xã hội 2011-2020 ở Đại hội 11 cũng đã ghi nhận:"Đổi
mới chính trị phải đồng bộ với đổi mới kinh tế theo lộ
trình thích hợp"…Nay chính là lúc đã chín muồi cho lộ
trình này! Và phải chăng tình trạng bi đát về kinh tế có
nguyên nhân từ điều Nguyễn văn An đã kết luận: "Lỗi hệ
thống"?
<span class="underlined-text">3.</span> "Xã hội chủ nghĩa" là
một từ úy kỵ, do đó nó chi phối từ tổ chức nhà nước
pháp quyền đến kinh tế, xã hội mà ít ai dám yêu cầu bỏ
đi.
<ul><li>GS TS Dương Phú Hiệp, nguyên Tổng thư ký Hội đồng Lý
luận Trung ương với tấm lòng vì nước, vì dân và cả vì
Đảng, đã dũng cảm đặt vấn đề: "Cương lĩnh chỉ nêu
lên những việc phải thực hiện trong 20 năm.Thời kỳ quá độ
lên chủ nghĩa xã hội chưa biết bao lâu mới tới,có thể cả
trăm năm. Chủ nghĩa xã hội "bao gồm thực hiện chuyên chính
vô sản,tiến hành cải tạo xã hội chủ nghĩa trên tất cả
các lĩnh vực của đời sống xã hội, tiến hành đấu tranh
giai cấp, đấu tranh giữa hai con đường xã hội chủ nghĩa và
tư bản chủ nghĩa để giải quyết vấn đề "ai thắng ai"
đều là những nội dung mà hiện nay Đảng không dùng nữa,
không nói nữa. Khi những nội dung cơ bản đó chúng ta không
dùng thì tại sao vẫn dùng khái niệm thời kỳ quá độ lên
chủ nghĩa xã hội, vì nhân dân đã khốn khổ vì những nội
dung trên?"(TuanVietnam.net).</li>
<li>TS Hồ Bá Thâm nhận định về Pháp quyền xã hội chủ
nghĩa: "Thực trạng quyền lực và cơ cấu, quan hệ quyền
lực nhà nước ở nước ta hiện nay không chỉ cồng kềnh,
nhiều tầng nấc, chậm chạp, nặng nề mà còn thiếu cơ chế
thực thi quyền lực, đảm bảo giám sát, kiềm chế quyền
lực, chống lạm quyền, chống tùy tiện". "Với thực tế
nảy sinh tràn lan và kéo dài ngày càng trầm trọng tệ nạn tham
nhũng, cửa quyền, quan liêu và lãng phí hiện nay trong hệ
thống chính trị và trong xã hội ta, càng thấy khiếm khuyết
lớn trong một cơ chế thiếu giám sát và kiềm chế quyền lực
tệ hại như thế nào. Đó là chỗ hổng và yếu kém nhất trong
hệ thống cơ chế tam quyền của nhà nước, phải được khắc
phục sớm bằng cả nhận thức và thể chế. Có như thế mới
phù hợp với phân công quyền lực và cơ chế thực thi quyền
của nhà nước văn minh, hiện đại và dân chủ" (Tạp chí
nghiên cứu lập pháp tháng 11-2009). Ông không nói thẳng
"quyền lực và cơ chế thực thi quyền của nhà nước văn
minh, hiện đại và dân chủ"là hình thức gì . Nhưng làm sao
hiểu khác, đó là "tam quyền phân lập" để ba quyền có
thể kiểm soát, hạn chế sự lạm quyền?</li>
<li>Nghị quyết Trung ương 6, khóa 10 viết: "Nền kinh tế thị
trường theo định hướng xã hội xã hội chủ nghĩa ở Việt
Nam là nền kinh tế vừa tuân theo quy luật của cơ chế thị
trường vừa chịu sự chi phối bởi các quy luật kinh tế của
chủ nghĩa xã hội". Chính câu này của Nghị quyết 6 Trung
ương đã làm nổi bật lên sự trái nhau không thể nào hòa
hợp được của hai khái niệm "kinh tế thị trường" và
"định hướng xã hội chủ nghĩa". Bởi vì "Quy luật kinh
tế cơ bản của chủ nghĩa xã hội ra đời và bắt đầu phát
huy tác dụng cùng với việc xây dựng thành phần kinh tế xã
hội chủ nghĩa; phạm vi hoạt động của nó được mở rộng
theo đà củng cố và phát triển thành phần kinh tế xã hội
chủ nghĩa. Tư liệu sản xuất trở thành sở hữu công cộng
làm cho nền sản xuất không phải để phục vụ cho sự phát
tài và làm giàu cho một cá nhân hay một giai cấp". (Từ
điển kinh tế, nxb Sự thật, Hà Nội,1976, trang 455).</li></ul>
Cho đến nay, Trung ương Đảng (hoặc Hội đồng Lý luận Trung
ương là nơi đưa ra thứ lý luận chấp vá, tùy tiện này) chưa
công khai nhận đây là lý luận sai trái. Do đó, nhiều chủ
trương về kinh tế sai trái lấy định nghĩa chấp vá tùy tiện
đó làm chỗ dựa, như: "Kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ
đạo", gây ra nhiều hậu quả tai hại mà các nhà kinh tế
mới đây đã nhận diện: Hiệu quả rất thấp; chèn ép kinh
tế tư nhân…
Đến đây, có thể tin rằng ý kiến giáo sư Dương Phú Hiệp
dù không đưa ra điều gì mới, nhưng vẫn có tính đột phá
rất cao trong tình trạng chủ nghĩa giáo điều đang cố thủ
bằng nhiều phòng tuyến. Cũng có thể nói không sợ sai rằng,
nếu như chủ nghĩa xã hội thực sự là khát vọng của nhân
dân Việt Nam thì nó đã được Mặt trận Việt Minh và Mặt
trận dân tộc giải phóng miền Nam ghi vào Cương lĩnh và Tuyên
ngôn để tăng sức thu phục nhân tâm rồi!
<center>♦</center>
Trong lời tựa cho bản Tuyên ngôn cộng sản in bằng tiếng
Đức năm 1883, Engels nhận định: "Trong mỗi thời đại lịch
sử, sản xuất kinh tế và cơ cấu xã hội-cơ cấu này tất
yếu phải do sản xuất kinh tế mà ra- cả hai cái đó cấu
thành cơ sở của lịch sử chính trị và lịch sử tư tưởng
của thời đại ấy". Tôi nghĩ, câu này đến nay vẫn đúng.
Nền kinh tế thị trường sau 25 năm đổi mới đã xé rách
toạc chiếc áo "cơ cấu xã hội" theo mô hình Cộng hòa Xô
viết. Né tránh hoặc tệ hại hơn là trấn áp, vùi dập những
ý kiến yêu cầu đổi mới chính trị đầy nhiệt tâm vì sự
phát triển của đất nước là một tội ác! Đổi mới lần 2,
do đó phải là đổi mới chính trị tương thích với đổi
mới kinh tế.
Đúng như ý kiến của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, "đột
phá về lý luận sẽ tạo tiền đề cho sự phát triển thực
tiễn" đem lại sinh khí và trí tuệ cho dân tộc.
Ngày 24-10-2011
TVC
Tác giả gửi cho viet-studies ngày 24-10-11
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/10369), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét