Dân Luận: Đằng sau những tập đoàn kinh tế, một khái niệm mới: "Thủ tướng chủ quản"

Sau vụ thua lỗ đầy tai tiếng của tập đoàn Tàu thủy
Vinashin, cả xã hội đang lật lại vấn đề về tính
khả thi của việc xây dựng thí điểm các tập đoàn kinh
tế.

<div class="boxright300"><img
src="http://danluan.org/files/u1/nguyen-tan-dung-asean-2010-305.jpg"
width="305" height="319" alt="nguyen-tan-dung-asean-2010-305.jpg" /><div
class="textholder">Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng tại Hội nghị
Thượng đỉnh ASEAN lần thứ 17 tại Hà Nội hôm 29 tháng 10 năm
2010. (AFP photo)</div></div>

Với 8 tập đoàn và 96 tổng công ty, họ sở hữu đến
75% tài sản cố định quốc gia, song hiệu quả đồng vốn
thu về của các tập đoàn này rất thấp, thậm chí
dưới 10%, đã có lúc thấp hơn cả mức lãi suất tiền
gửi ngân hàng. Vậy tại sao những tập đoàn này vẫn
tồn tại, liệu họ có còn xứng danh là "quả đấm
thép" nữa hay không?

Theo cuộc nói chuyện với Tiến Sĩ Khoa học Nguyễn Quang A
thì suốt một thời gian dài trước đây có một sự
lẫn lộn giữa các cơ quan nhà nước, các bộ hay Chính
phủ làm kinh tế; họ không chuyên nghiệp trong kinh doanh,
một ông thứ trưởng lại ngồi làm chủ tịch hội
đồng quản trị của một công ty hay một tập đoàn là
điều tối kỵ.

Tuy nhiên, giờ đây hình thức đã thay đổi, các tập
đoàn bây giờ không còn là của Bộ chủ quản, mà bây
giờ là vào tay của Thủ tướng.

Như vậy, ngay từ những giai đoạn đầu của quá trình
hình thành, vấn đề "bình mới rượu cũ" lại
được đem ra áp dụng. Câu hỏi đó đang được nhiều
người quan tâm. Theo Tiến Sĩ Nguyễn Quang A:

"Đối với các tập đoàn bây giờ không còn Bộ chủ
quản, mà bây giờ là vào tay của Thủ tướng, cho nên tôi
mới sử dụng thuật ngữ "Thủ tướng chủ quản" và
điều đó là một điều hoàn toàn không phù hợp với
bất kể một kinh nghiệm nào trên thế giới cũng như
về khoa học quản trị kinh doanh, nó không còn phù hợp,
bởi vì đó không phải là chức năng của ông Thủ tướng
hay ông Bộ trưởng."

<h2>Thiếu minh bạch</h2>

<div class="boxright200"><div class="quotebody"><div class="quoteopen"><img
class="quoleft" src="/misc/quoleft.png"/></div>Đối với các tập
đoàn bây giờ không còn Bộ chủ quản, mà bây giờ là
vào tay của Thủ tướng, cho nên tôi mới sử dụng thuật
ngữ "Thủ tướng chủ quản"...<img class="quoright"
src="/misc/quoright.png"/> <br class="quoteclear"></div><div
class="quoteauthor">» Tiến Sĩ Nguyễn Quang A</div></div>
Và gần đây nhất, với kết quả điều tra của Viện
Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương về quản trị doanh
nghiệp trong doanh nghiệp nhà nước, dư luận thấy nổi
bật lên hai yếu tố chủ chốt, đó là thiếu minh bạch
trong thông tin và sự tách biệt của chức năng làm kinh
tế và công tác xã hội của các tập đoàn kinh tế
này.

Theo Diễn đàn Kinh tế Việt Nam cho hay, các tập đoàn kinh
tế độc quyền, nhiều đơn vị hoàn toàn không công bố
thông tin dưới mọi hình thức, thậm chí là cả những
thông tin mà pháp luật bắt buộc qui định phải tiết
lộ, vì thế mà những thông tin "nhạy cảm" như chính
sách rủi ro của doanh nghiệp, thưởng cho cán bộ chủ
chốt, thông tin về giao dịch kinh doanh của thành viên hội
đồng quản trị đều bị ém nhẹm, đó là chuyện dễ
hiểu.

Cần phải nhớ rằng, chủ sở hữu các tập đoàn này
là Chính phủ, và bản chất là thuộc sở hữu toàn
dân, vì thế tính minh bạch thông tin lại càng cần phải
rõ ràng hơn.

Mặt khác, cũng cần phải nhìn thẳng vào thực tế là
hiện nay có những tập đoàn kinh tế Việt Nam không chịu
đổi mới bản thân, chính các tập đoàn này đã cố
tình gắn vào cái mác "công tác xã hội" để biện
minh cho những yếu kém trong việc mình không làm và không
làm được. Mục tiêu của doanh nghiệp là phải đem về
lợi nhuận, hiệu quả kinh doanh, chứ không thể đánh
đồng trách nhiệm xã hội, làm công ích với chuyện
thua lỗ trong làm ăn được.

Đem chuyện này ra hỏi T.S.K.H Nguyễn Quang A, thì được ông
cho hay:

"Có một sự lẫn lộn hết sức là cơ bản về mặt
khái niệm, doanh nghiệp là phải hoạt động như một doanh
nghiệp, hoạt động vì lợi nhuận, không thể có chuyện
doanh nghiệp làm công tác xã hội hay làm công ích, cái
đó là chuyện khác.

Cái đó là chuyện mà Nhà nước hoặc là xã hội
phải làm bằng các công cụ khác, bằng các biện pháp,
không thể buộc doanh nghiệp đồng thời làm hai việc
ấy, bởi vì đó là một sự nhập nhằng, một sự
không minh bạch và sẽ tạo ra rất nhiều kẽ hở cho việc
lý giải tại sao hoạt động không hiệu quả."

<div class="boxright200"><div class="quotebody"><div class="quoteopen"><img
class="quoleft" src="/misc/quoleft.png"/></div>Cái đó là chuyện
mà Nhà nước hoặc là xã hội phải làm bằng các công
cụ khác, bằng các biện pháp, không thể buộc doanh
nghiệp đồng thời làm hai việc ấy, bởi vì đó là
một sự nhập nhằng, một sự không minh bạch và sẽ
tạo ra rất nhiều kẽ hở cho việc lý giải tại sao hoạt
động không hiệu quả.<img class="quoright"
src="/misc/quoright.png"/> <br class="quoteclear"></div><div
class="quoteauthor">» Tiến Sĩ Nguyễn Quang A</div></div>
Rõ ràng, nếu đã là tập đoàn kinh tế thì cần phải
rạch ròi tách hẳn nhiệm vụ kinh doanh và nhiệm vụ xã
hội. Phải chăng các tập đoàn đang cố tình duy trì các
công tác xã hội để lấy đó làm "bia đỡ đạn"
với lý do nếu lợi nhuận thấp là còn phải làm công
tác xã hội.

"Người ta hô hào tập đoàn này phải hỗ trợ huyện
A, huyện B, huyện C, đấy là một việc làm tôi nghĩ là
hoàn toàn sai về mặt quan niệm."

Ông A cho biết thêm: "Phải dùng những công cụ khác nhau,
dùng biện pháp khác nhau, dùng chính sách khác nhau để
giải quyết, đem nhào nó vào thành một thì nó trở
thành một thứ bùng nhùng và khó giải quyết và có
những hậu quả xấu."

Như vậy, một lần nữa câu chuyện về tổ chức quản
lý, phân chia trách nhiệm và các quy định về đầu tư
kinh doanh của các tập đoàn kinh tế tưởng chừng đã
cũ nhưng vẫn còn nguyên ý nghĩa giá trị của nó.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/7110), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Dân Luận

Pages

Đằng sau những tập đoàn kinh tế, một khái niệm mới: "Thủ tướng chủ quản"

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

Copyright Text