<div class="boxleft300"><img
src="http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/new-deve-tpp-negotiations-10232013161619.html/000_Hkg7888287-305.jpg/image"
/><div class="textholder">Người dân giao thông ngang qua một dự án
bất động sản ở vùng ngoại ô Hà Nội hôm 4 tháng 10 năm
2012.</div></div>Việc đàm phán Hiệp định Đối Tác Xuyên Thái
Bình Dương (TPP) giữa Việt Nam và các đối tác thương mại,
đặc biệt là quốc gia khởi xướng Hoa Kỳ vừa có một bước
tiến mới, đó là nội dung quan trọng về vấn đề doanh
nghiệp Nhà nước.
<strong>Cải cách DNNN được hưởng ân hạn 5 năm</strong>
Một trong những chương quan trọng trong việc đàm phán Hiệp
định Đối tác Thương mại xuyên Thái Bình Dương (TPP) giữa
Việt Nam và 11 đối tác còn lại là vấn đề doanh nghiệp Nhà
nước. Theo đó, TPP đòi hỏi các đối tác tham gia phải tạo
một môi trường bình đẳng cho các thành phần kinh tế, không
có ưu đãi đặc biệt hay một đặc quyền nào khu vực doanh
nghiệp Nhà nước. Cụ thể hơn, TPP đòi hỏi sự minh bạch,
công khai thông tin của các doanh nghiệp và tăng cường độ mở
của thị trường nội địa.
Tin mới đây cho biết 5 quốc gia là Hoa Kỳ, Canada, Nhật Bản,
Australia và Mexico đi đến thống nhất đồng ý để 4 quốc gia:
Malaysia, Peru, Brunei và Việt Nam có thời gian ân hạn 5 năm để
điều chỉnh các chính sách liên quan đến doanh nghiệp Nhà
nước. Điều này có nghĩa, Việt Nam sẽ có 5 năm để điều
chỉnh chính sách cho khu vực quốc doanh phù hợp với các nguyên
tắc chung sau khi hiệp định TPP được ký kết.
<div class="boxright200"><div class="quotebody"><div class="quoteopen"><img
class="quoleft" src="/misc/quoleft.png"/></div>TPP chỉ đòi hỏi là
không có ưu đãi, không dành đặc quyền đặc lợi cho DNNN, mà
DNNN phải cạnh tranh bình đẳng với các doanh nghiệp khác.<img
class="quoright" src="/misc/quoright.png"/> <br class="quoteclear"></div><div
class="quoteauthor">» T.S Lê Đăng Doanh</div></div> Khẳng định về
thông tin trên, T.S Lê Đăng Doanh, nguyên viện trưởng Viện
Quản lý Kinh tế Trung ương cho biết:
<i>Trong hiệp định TPP có một chương về doanh nghiệp Nhà
nước (DNNN), trong chương này, TPP không đòi hỏi các nước
phải tư nhân hóa hay Việt Nam là cổ phần hóa các DNNN, cũng
không giới hạn quy mô DNNN là bao nhiêu. TPP chỉ đòi hỏi là
không có ưu đãi, không dành đặc quyền đặc lợi cho DNNN, mà
DNNN phải cạnh tranh bình đẳng với các doanh nghiệp khác.
Ngầm ý của quy định này là nhằm mở ra khả năng cạnh tranh
giữa DNNN của các nước với các doanh nghiệp của Hoa Kỳ rất
mạnh trên các lĩnh vực như viễn thông, dịch vụ phần mềm…
đó là yêu cầu của TPP.</i>
<i>Trước việc nêu lên những vấn đề khó khăn và đặc thù
của Việt Nam thì 5 nước đã chấp nhận đồng ý cho VN,
Malaysia, Peru và Brunei có được ân hạn là 5 năm để thực
hiện các yêu cầu đó của TPP. Tôi nghĩ rằng ân hạn này và
yêu cầu cạnh tranh bình đẳng này phù hợp với phương hướng
cải cách doanh nghiệp. Tôi hi vọng rằng gia nhập TPP, VN có
thể đẩy mạnh công cuộc cải cách trên các lĩnh vực, trong
đó có cải cách DNNN. </i>
Ngoài ra, T.S Lê Đăng Doanh nhận xét rằng trong số 12 nước
tham gia đàm phán, VN hiện là nước có thu nhập thấp hơn hẳn,
đang trong giai đoạn chuyển đổi sang kinh tế thị trường và
vẫn đang tiếp tục cải cách nên nhận được sự quan tâm
chung. Với quyết tâm của Việt Nam là nâng cao hiệu quả và
cổ phần hóa DNNN thì thời gian 5 năm này là cơ hội tốt để
Việt Nam tiếp tục công cuộc đang thực hiện.
Bước đột phá về vấn đề được xem là khó khăn nhất này
hẳn sẽ tiếp tục mở đường thuận lợi hơn cho Việt Nam
trong các vòng đàm phán tiếp theo. Thế nhưng điều mà T.S Doanh
cũng như các chuyên gia quan ngại là liệu lộ trình 5 năm có
đủ để Việt Nam hoàn thiện công cuộc cải cách khối doanh
nghiệp NN, nhất là mới đây ngày 22/10 trong kỳ hợp thứ 6,
Quốc hội khóa 13 Việt Nam một lần nữa khẳng định vai trò
chủ đạo của kinh tế Nhà nước trong Hiến pháp:
<i>Tôi hiểu rằng TPP là một hiệp định cả gói cho nên 2 bên
sẽ phải thống nhất và thỏa thuận về từng chương một,
từng điều một, nếu như có một điều nào đấy chưa được
chấp nhận thì cả hiệp định sẽ khó có thể được thông
qua. Nhưng mới đây, trong dự thảo Hiến pháp mà Quốc hội
sắp thảo luận và thông qua thì lại khẳng định kinh tế Nhà
nước là chủ đạo, thì tôi không rõ điều này có phù hợp
với yêu cầu về bình đẳng về DNNN của TPP hay không?</i>
<b>Bức tranh không sáng sủa </b>
<div class="boxleft300"><img
src="http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/new-deve-tpp-negotiations-10232013161619.html/000_Hkg8276820-250.jpg/image"
/><div class="textholder">Một người bán hoa trên đường phố Hà
Nội đếm tiền hôm 07/2/2013. AFP photo</div></div>Điều lo lắng
trên không phải là không có cơ sở khi vai trò chủ đạo của
kinh tế Nhà nước vẫn được Chính phủ Việt Nam theo đuổi.
Nếu nhìn lại năm 2007, khi Việt Nam vừa được gia nhập Tổ
chức thương mại Thế giới (WTO), người ta đã rất hào hứng
cho rằng Việt Nam sẽ có những bước tiến vượt bậc và
được hưởng lợi rất nhiều từ những gì thế giới bên
ngoài mang lại.
Thế nhưng, tưởng chừng với cơ hội vàng đang đến Việt Nam
sẽ nắm bắt nhanh chóng để một nền kinh tế thị trường
đúng nghĩa phát triển, tạo điều kiện cho dân giàu, nước
mạnh, xã hội công bằng, văn minh. Nhưng 6 năm sau khi gia nhập
tổ chức thương mại lớn nhất thế giới, Việt Nam vẫn chưa
thoát khỏi khu vực các nước có mức <i>"thu nhập trung bình
thấp,"</i> và vẫn chưa được công nhận có nền kinh tế
thị trường hoàn chỉnh, vì chưa có đối xử công bằng và
tạo cạnh tranh bình đẳng giữa các thành phần kinh tế. Sự
ưu đãi đặc biệt Chính phủ dành cho các tập đoàn kinh tế
và tổng công ty nhà nước đã triệt tiêu hai động lực phát
triển của một nền kinh tế thị trường đúng nghĩa là:
<i>sức cạnh tranh và lợi nhuận</i>.
Trong một lần trao đổi trước đây với chung tôi, khi nhận
xét về những bài học của Việt Nam khi gia nhập WTO nhất là
về phía khối doanh nghiệp NN, T.S Võ Trí Thành, Phó Viện
trưởng Viện nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương đưa ra
quan điểm:
<i>Sau hơn sáu năm là thành viên của tổ chức này: Việt Nam
nhận ra đó là điều kiện cần cho phát triển nhưng chưa phải
là điều kiện đủ. Muốn cho đủ để hội nhập có tác
động tốt đến quá trình phát triển nền kinh tế đất
nước, thì hội nhập gắn kết hết sức sâu sắc với cải
cách trong nước. Chính cải cách trong nước gắn kết cho quá
trình hội nhập. Và chính quá trình hội nhập cũng tạo ra
những tiền đề và sức ép cho quá trình cải cách trong nước.
Đây là bài học tôi cho có lẽ là quan trọng nhất. </i>
<div class="boxright200"><div class="quotebody"><div class="quoteopen"><img
class="quoleft" src="/misc/quoleft.png"/></div>
Bài học nữa mà theo tôi cũng rất quan trọng là vấn đề năng
lực cạnh tranh. Nói cho cùng trong kinh tế để bảo đảm phát
triển, các doanh nghiệp Việt Nam phải có năng lực cạnh tranh
tốt.<img class="quoright" src="/misc/quoright.png"/> <br
class="quoteclear"></div><div class="quoteauthor">» T.S Võ Trí
Thành</div></div> <i>Bài học nữa mà theo tôi cũng rất quan trọng
là vấn đề năng lực cạnh tranh. Nói cho cùng trong kinh tế
để bảo đảm phát triển, các doanh nghiệp Việt Nam phải có
năng lực cạnh tranh tốt. Về các chỉ số cạnh tranh quốc gia
cũng như năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp Việt Nam có
nhiều điều: cú sốc từ bên ngoài, bất ổn vĩ mô, trong
nước và các nổ lực chưa thỏa đáng, nên chỉ số có xuống,
giảm.</i>
Trong một báo cáo của Viện nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung
Ương đưa ra hồi tháng 4/2013 có tên "<i>Kinh tế VN 5 năm sau
khi gia nhập WTO</i>" cho thấy một bức tranh không mấy lạc
quan. Cụ thể là tốc độ tăng trưởng kinh tế chậm hơn, lạm
phát cao và diễn biến phức tạp, nhập siêu tăng, năng lực
cạnh tranh của nền kinh tế giảm từ bậc 59 (năm 2010) xuống
còn 75 (năm 2012), nạn thất nghiệp tăng và nợ công không
giảm.
Tất nhiên mục tiêu hợp tác và hội nhập vào WTO và TPP của
Việt Nam, cũng như vai trò của Việt Nam trong hai tổ chức này
là khác nhau, mọi so sánh đều không chính xác tuyệt đối,
nhưng tối thiểu đó cũng là những gì để Việt Nam soi vào
thấy được những gì được mất sau khoảng thời gian 5 năm,
đúng như ân hạn mà các nước đối tác TPP đang dành cho mình.
Có lẽ đây là lúc Việt Nam cần rút ra những bài học trong
quá khứ, đẩy mạnh cải cách thể chế, để đáp ứng đầy
đủ và chuẩn bị kỹ lưỡng hơn với các nước đối tác TPP
trong tương lai.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20131024/buoc-tien-moi-trong-dam-phan-tpp),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét