Giáng Vân - “Các nhà lãnh đạo cần có một tầm nhìn”

Năm ngoái, sau một trận bão, Hà Nội mất hàng trăm cây xanh,
trong đó có hàng chục cây cổ thụ lâu năm. Những cái cây
bật gốc, trơ ra bộ rễ đã bị đốn chặt qua nhiều lần
đào đường, thay gạch vỉa hè. Để cây xanh Hà nội không bị
đổ, trước mùa mưa bão, người ta chỉ còn cách chặt hết lá
cành. Có nhiều cây, có hai, ba nhánh lớn, bị chặt mất hai,
còn một. Nhìn tổng thể những hàng cây Hà Nội, liên tưởng
đến những người què quặt tật nguyền, khổ sở vô cùng.
Tôi tin là cây có linh hồn, và chúng đau đớn quằn quại toàn
thân. Những cái cây đã sống cùng thời gian, cùng lịch sử và
con người Hà Nội hàng chục, hàng trăm năm.

Năm trước, tôi đi tham quan hồ Núi Cốc. Một vùng trời đất,
nước non hữu tình, đẹp như trong mơ, nếu… Trời ạ, nếu
như không có bàn tay con người chạm vào. Tất cả đã bị bê
tông hóa, bị biến dạng. Lừng lững đập vào mặt những công
trình xấu xí, vô cảm từ ngoài vào trong. Tôi không hiểu vì
sao người ta có thể đặt vào một không gian nên thơ, hiền
hòa yên tĩnh như vậy những công trình thô thiển xấu xí
nhường vậy? Vì dốt nát, hay vì từ dó họ có thể lấy từ
công quỹ vài tỷ. Chắc chắn là cả hai. Cũng từ hai nguyên
nhân này, hàng loạt những phong cảnh hữu tình khác, những kho
báu khác của đất nước chúng ta cũng đang bị đè ra băm vằm
tơi tả.

Ba Vì, xứ sở thần tiên của đất đai, rừng, và hồ, và
suối. Bạn có thể đi bát ngát theo cảm hứng, dừng chân ở
đâu cũng đẹp mê man. Nhưng điều kinh ngạc nhất mà bạn có
thể cảm nhận, chính là nơi nào bàn tay con người chạm vào,
lập tức bị biến dạng, bị hủy hoại. Phải nói ngay, thủ
phạm chính là những khu du lịch được mở rầm rộ trong thời
gian gần đây. Ngay trong rừng cò, phía ngoài treo biển: "Cấm
săn, bắn và giết thịt chim muông, thú rừng", thì phía trong
đó là bữa tiệc lớn, la liệt cò bị vặt đầu, quay, nướng,
làm chả… Bên cạnh chỗ ngồi của hàng trăm con người ồn
ào ăn uống là xương của loài chim gầy gò này vứt la liệt.
Loài chim này là biểu tượng của sự thanh bình nơi làng quê
đang bị tận diệt. Cũng như vậy, muốn ăn thịt thú rừng
bạn có thể đến các loại rừng cấm, theo các tour tham quan…
nghĩa là hợp pháp (!!!).

Năm nay, tôi trở lại Đà Lạt sau gần mười lăm năm. Tôi kêu
lên với bạn tôi là Đà Lạt bây giờ xấu xí quá, không nhận
ra được nữa. Thảo nào nhà văn Ngô Thị Kim Cúc bảo: " Đà
Lạt bây giờ cũng giống như một cái thị trấn miền núi, hay
trung du nhạt nhẽo nào đó. Chán lắm!". Và bởi vậy, câu
chuyện đầu tiên tôi được bạn rót vào tai cho nghe là chuyện
nhà báo Nguyễn Hàng Tình vì viết một bài đăng trên Thanh
niên, viết về sự thật một Đà Lạt đang bị băm nát nên
bị ép đuổi việc (!!!). Buồn quá.

Hôm nay, đọc trên FB của nhà thơ Hoàng Hưng chuyện sách Ebook
về Cát Tiên do các em học sinh Cát Tiên viết. Một sáng kiến
tuyệt vời để cộng đồng lên tiếng bảo vệ Cát Tiên. Tôi
nhớ câu chuyện của bạn tôi, chị Đinh Thị Nga, người phát
hiện thánh địa Cát Tiên cũng như cả một nền văn hóa cổ
xưa chìm lấp dưới lòng đất dọc theo hai bờ sông Đồng Nai
mà Cát Tiên là điểm nhấn. Theo chị kể, di tích này được
phát hiện từ năm 1984, khi bạn tôi còn làm ở Phòng Bảo tàng
Lâm Đồng. Chị đã theo đúng quy trình, báo cáo với Viện
khảo cổ TP Hồ Chí Minh, nhưng không ai có ý kiến gì. Mãi cho
tới 1998, do quá sốt ruột vì sợ bị tàn phá, bị đào trộm
cổ vật, nên ông Y Nhung, lúc đó là Bí thư Huyện Ủy Cát Tiên
mới đánh đường ra tận Viện Khảo cổ Trung ương để báo
cáo, rồi sau đó một thời gian, Cát Tiên mới được chúng ta
biết đến. Câu chuyện của bạn tôi rất dài, không thể kể
hết. Trong câu chuyện của bạn,tôi hiểu rằng rằng, cả một
miền văn hóa vô cùng sống động, vô giá, đang ẩn giấu trong
miền đất này. Trong cuốn phim về Cát Tiên của bộ phim tài
liệu "Tây Nguyên , miền mơ tưởng" của đạo diễn Đoàn
Huy Giao, chỉ vài trường đoạn về thiên nhiên, con người, văn
hóa nơi đây đã quyến rũ khiến ai đã xem, cũng nghĩ rằng,
không thể không đến nơi này một lần trong đời. Chính vì
vậy, càng hiểu vì sao những con người sống và gắn bó với
vùng đất như ông Y Nhung, như bà con dân làng, các thế hệ, và
giờ là những em học sinh, chính họ đã và đang lên tiếng
đòi Cát Tiên được sống và được biết đến đúng tầm vóc
của di sản này.

Không cần có công trình thủy điện ở Cát Tiên để đất
nước có một vùng đất phát triển văn hóa, kinh tế, du
lịch… và quan trọng hơn, để mai sau con cháu chúng ta còn có
gì đó để tự hào; vả lại, chúng ta đã có quá nhiều công
trình thủy điện và những bài học xung quanh thủy điện!

Tôi đồng ý với ông Nguyễn Minh Thuyết rằng, các nhà lãnh
đạo cần có một tầm nhìn. Nếu chỉ có lòng tham và sự ngu
dốt thì đất nước sẽ rơi vào mọi thảm họa.

Phải khẩn thiết lên tiếng để bảo vệ di tích Cát Tiên!

<strong>G.V.</strong>




***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130905/giang-van-cac-nha-lanh-dao-can-co-mot-tam-nhin),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!