Mấy ngày tòa xử anh em nhà họ Đoàn, cả trên báo chí chính
thống (dù chỉ được đưa tin theo kiểu tăng phản ánh kết
quả, giảm bình luận), trên các kênh truyền thông xã hội,
truyền thông chém gió vỉa hè, âm ỉ trong từng gia đình, công
sở, bàn phát sốt. Có thể quan điểm có khác, thậm chí chênh
nhau, thậm chí còn bị soi là có kẻ thù địch ở đâu đó
giật dây kích động, thì vẫn phải khẳng định là mối quan
tâm của cộng đồng với số phận anh em họ Đoàn rất nóng,
từng buổi một, từng ngày một, từng chi tiết một.
Đến giờ, qua hai ngày xét xử các quan phạm tội trong vụ
cưỡng chế đầm Vươn, gọi nôm là vụ Vươn 2, thì không khí
chùng xuống đến ngạc nhiên: Báo chí đưa tin một cách trể
nãi và đơn điệu, công chúng thì chẳng mấy ngó ngàng gì
đến, trên mạng xã hội hình như cũng quên…Nói theo ngôn ngữ
sân khấu hồi kịch Vươn 1 viết khá, đạo khá, âm thanh,
tiếng động, nhạc khá, cuốn, hấp dẫn, nhưng đến hồi kịch
Vươn 2, nhạt hẳn, đuối, chán, chẳng bõ xem.
Vì sao nhạt?
<center><img
src="http://nguyenquangvinhnv.files.wordpress.com/2013/04/anh-cuong1-83ed7-copy1.jpg?w=450"
/></center>
Nhạt 1: Vì sai kịch. Vấn đề kịch ở Vươn 2 hoàn toàn không
chỉ là cái nhà hai tầng (lúc xảy ra nhiều bác quan cứ đau
đáu ghi vào tim mình cái chữ lều cơ). Cái nhà ấy chỉ là
một trong nhiều thứ thiệt hai mà gia đình họ Đoàn đã cay
đắng gặt hái phải vụ cưỡng chế trái pháp luật. Hàng mấy
năm đi khiếu nại, rồi xử, rồi khiếu nại, thậm chí còn
bị tòa lừa, là ngần ấy thời gian gia đình họ Đoàn thấp
thỏm, không dám đầu tư, không dám làm ăn lớn, cò cưa sinh
sống vậy qua ngày qua tháng để đợi kết quả khiếu nại. Và
tới khi một lệnh cưỡng chế sai bét tung ra, cộng tất tần
tật thiệt hại thì nói như anh Vươn phát biểu trước tòa là
không thể biết đã thiệt hại bao nhiêu tỉ, chứ không hẳn
là con số mấy trăm triệu được tòa công bố. Kịch sai nên
nhạt. Người ta chăm chú vào việc xử việc bắn chết một con
chim và đền một con chim mà không thèm tính đến, vì phát súng
bắn chết con chim đó mà cả đàn chim ngàn con bay mất. Khi xem
kịch, khán giả thấy kịch sai thì chán, ngáp, bỏ về, nói
chuyện, hoặc ngủ, thì vụ án này cũng thế, nhận định
thiệt hại chưa tới nơi tới chốn, chưa tổng quát, chưa chính
xác thì còn gì để xem? Nếu đặt lên bàn cân công lý phép
cộng của những thiệt hại sau mấy năm chính quyền gây khó
cho dân, ngáng trở dân, dọa dẫm dân, thì tội của mấy quan
kia cộng lại sẽ là bao nhiêu năm tù cho xứng, và đó không
còn là tội " hủy hoại tài sản" nữa.
Nhạt 2: Ừ thì nếu cứ coi kết tội loanh quanh việc phá cái
nhà anh em họ Đoàn đi, làm sao mà điều tra khó nhọc đến
thế, làm sao mà phải nhiều tháng mới bắt, mới túm được
tay day được trán người phạm tội như vậy, chắc chắn, với
tài năng và kinh nghiệm của các điều tra viên, việc tóm cổ
lũ phạm tội chỉ trong khoảnh khắc. Một vụ điều tra tội
phạm như vụ này dễ lắm, vì nó không phức tạp, xe ủi của
ai, biết rồi, ai thuê biết rồi, ai gọi biết rồi, hỏi lui
hỏi tới vài ngày ra cả dây. Dân cũng biết thừa. Và không
cãi được vì nó rành rành ra đó. Nhưng mà mãi không khởi tố
bị can được, mãi không kết tội được. Dư luận không ai
nói gì nhưng họ biết cả đấy. Kịch như thế gọi là kịch
kẹo kéo, hết kịch rồi còn kéo, thấy rõ can phạm rồi vẫn
kéo, vẫn chưa kết luận, vì thế nó nhạt, chán không muốn
bàn. Đụng vào dân thì hăng thế, ầm ầm, đàn bà con trẻ
đang đứng trên đê xa cả cây số cũng bắt ngay, còn mấy bác
quan rõ tội, rõ lệnh, rõ hành vi mà kéo những nửa năm…Kẹo
kéo thế là nghĩa làm sao? Nhạt.
Nhạt 3: Cái nhạt này nằm ở tình hình chung, dân gian biết
rồi, xử quan bao giờ mà chẳng nâng lên thật cao rồi quạt
gió phát mát rười rượi, người ta không còn tin vào sự
nghiêm minh khi xử quan, trái lại người ta lo lắng sợ pháp
luật chồng chềnh quả tạ rơi mạnh vào đầu dân đen khốn
khổ. Thì hóa ra đúng trong vụ này, cáo trạng lừng lững tội
danh, lừng lững điều khoản, lừng lững án phạt những 5 năm,
những 10 năm, những 12 năm, vèo cái chẳng hiểu sao, tình tiết
không thay đổi, chứng cứ không thay đổi mà cuối cùng thì
treo treo treo treo. Làm thế dư luận không buồn theo dõi là
phải, nhạt là phải. Nhạt này là nguy cơ, nguy cơ mất niềm
tin vào cơ quan công quyền, nguy cơ này tất nhiên cao gấp triệu
lần nguy cơ khán giả quay lưng với vở kịch nhạt ở nhà hát.
Nói thế không có nghĩa là mong người ra toà phải chịu án
nặng. Nhà tù không phải là nơi mong muốn của con người.
Nhưng khi đã sinh ra nhà tù, sinh ra án phạt, thì mọi thứ đều
phải rành mạch, rõ ràng, tội đã kết phải xử đúng tội.
Xử anh Vươn tội giết người mà án 5 năm (dù dư luận mong anh
Vươn trắng án) cũng là xử sai. Xử các quan thấp tụt dưới
khung cáo trạng mà không có lấy lý do thuyết phục nào cũng là
xử sai.
Kịch sai thì không thành tác phẩm.
Nếu cứ xử sai kiểu này bất thành tòa.
Bất thành tòa thì bất thành công lý.
Rứa thôi.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130410/nguyen-quang-vinh-xu-quan-nhat-hon-xu-dan),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét