Pages

Chính phủ kiến nghị: Quyền lập hiến thuộc về nhân dân

<strong>Về các nội dung liên quan đến quyền lập hiến của
nhân dân, Chính phủ cho rằng cần xác định quyền lập hiến
là thể hiện cao nhất chủ quyền nhân dân.</strong>

Cuộc họp chuyên đề về Hiến pháp (HP) của Chính phủ (CP) do
Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chủ trì có kiến nghị nhiều
nội dung quan trọng.

<strong>Nhân dân thông qua Hiến pháp</strong>

Về các nội dung liên quan đến quyền lập hiến của nhân dân,
CP cho rằng cần xác định <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/110835/quyen-lap-hien-phai-thuoc-ve-nhan-dan.html">quyền
lập hiến</a> là thể hiện cao nhất <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/113451/chu-quyen-nhan-dan-va-viec-sua-hien-phap.html">chủ
quyền nhân dân</a>, gồm quyền sáng kiến lập hiến, quyền tham
gia góp ý trong quá trình dự thảo HP và cuối cùng là quyền
biểu quyết thông qua trưng cầu dân ý.

<center><img alt="hiến pháp, quyền lập hiến, trưng cầu dân ý,
thu hồi đất" title="hiến pháp, quyền lập hiến, trưng cầu
dân ý, thu hồi đất"
src="http://imgs.vietnamnet.vn/Images/vnn/2013/04/11/10/20130411103823-hienphap.jpg"
width="360"></center>
<center><em>Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chủ trì phiên họp góp
ý dự thảo báo cáo của Chính phủ về kết quả lấy ý kiến
dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992. Ảnh: TTXVN</em></center>

Trên tinh thần đó, bên cạnh phần khẳng định nhân dân thông
qua và thi hành HP ở Lời nói đầu, các điều khoản liên quan
khác trong HP cũng cần được sửa đổi, bổ sung tương ứng.
Điều 30 (dự thảo hiện tại ghi "công dân có quyền biểu
quyết khi Nhà nước tổ chức trưng cầu ý dân") cần được
sửa lại, cụ thể hơn: "Công dân có <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/110050/sao-khong-thua-nhan-quyen-lap-hien-cua-dan-.html">quyền
biểu quyết về HP</a> và các việc trọng đại của quốc gia.
Trình tự, thủ tục, giá trị hiệu lực của <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/107287/-khong-the-vuot-len-voi-vong-kim-co-quanh-dau-.html">trưng
cầu ý dân </a>do luật định".

Các điều khoản khác quy định về quyền lập hiến, lập pháp
cần sửa lại theo hướng QH là cơ quan thực hiện quyền lập
pháp (quyết định thông qua luật), còn nhân dân mới là chủ
thể của quyền lập hiến. Trong lập hiến, QH có vai trò quan
trọng khi đề xuất sửa đổi, bổ sung HP, trong soạn thảo và
cũng là cơ quan thông qua HP trước khi đưa ra nhân dân biểu
quyết. Nhưng QH không phải là cơ quan lập hiến theo nghĩa
quyết định cuối cùng về thông qua HP. Quyền ấy phải ở nơi
dân.

Tuy thống nhất việc đưa quy định trưng cầu dân ý về HP vào
HP lần này (không áp dụng ngay mà phải để QH ban hành luật
Trưng cầu dân ý làm cơ sở cho việc sửa đổi HP sau) nhưng
về trình tự, thủ tục (điều 124 dự thảo sửa đổi HP),
trong CP lại có ý kiến khác nhau.

10/25 thành viên CP biểu quyết đề nghị quy định: "Dự thảo
HP được trưng cầu ý dân sau khi QH thông qua với ít nhất 2/3
tổng số đại biểu QH biểu quyết tán thành. Trình tự, thủ
tục trưng cầu ý dân do luật định". Hiến định như vậy
hàm ý biểu quyết HP thông qua trưng cầu dân ý là quyền dân
chủ trực tiếp cao nhất, là quyền đương nhiên. Qua đó HP
bảo đảm vị trí tối thượng trong đời sống XH.

Ý kiến khác, cũng không quá bán, thuộc về 12/25 thành viên CP
biểu quyết, thống nhất như dự thảo: "Việc trưng cầu ý
dân về HP do QH quyết định".

<strong>"Theo quy định của luật" chứ không phải "pháp
luật"</strong>

Ngoài các nội dung trên, CP còn có những kiến nghị HP rất
tiến bộ về <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/110503/hien-phap-la-mai-nha-bao-ve-nhan-dan.html">quyền
con người</a>, quyền nghĩa vụ cơ bản của công dân. CP cho
rằng cần ghi nhận nguyên tắc các quyền con người, quyền cơ
bản của công dân được bảo đảm thực hiện bằng luật và
cũng chỉ có thể bị hạn chế bằng luật.

Trên tinh thần đó, khoản 2 điều 15 dự thảo sửa đổi HP
cần giới hạn hẹp hơn nữa căn cứ giới hạn quyền, thành:
"Quyền con người, <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/106613/quyen-con-nguoi-khong-con-la-chuyen-nhay-cam.html">quyền
cơ bản của công dân</a> chỉ có thể bị giới hạn bằng
luật trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh
quốc gia và sức khỏe của cộng đồng". Khác với dự thảo,
có thêm hai trường hợp "trật tự, an toàn xã hội",
"đạo đức xã hội" và không có "bằng luật".

Tương tự, CP đề nghị thay thế cụm từ "<a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/111193/hien-phap-co-nen-ghi--theo-quy-dinh-cua-phap-luat--.html">theo
quy định của pháp luật</a>" thành "theo quy định của
luật" ở nhiều <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/113005/khong--ban-on--quyen-con-nguoi.html">quyền
cơ bản quan trọng</a>. Bao gồm: Quyền bí mật thư tín (điều
23); quyền tự do đi lại và cư trú ở trong nước (điều 24);
quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, được thông tin, hội
họp, lập hội, biểu tình (điều 26); quyền bảo hộ về sở
hữu tư nhân, quyền thừa kế (Điều 33)...

<strong>Ý kiến khác nhau về thu hồi đất</strong>

CP cũng có kiến nghị rất đáng chú ý liên quan đến <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/105428/sua-luat-dat-dai--thu-hep-quyen-nha-nuoc.html">thu
hồi đất</a> và <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/113884/lam-ro--so-huu-toan-dan--ve-dat-dai.html">quyền
sử dụng đất</a>. Cụ thể, khoản 3 điều 56 dự thảo sửa
đổi HP quy định Nhà nước trưng mua, trưng dụng có bồi
thường "theo giá thị trường" với tài sản của công dân.
Quyền sử dụng đất là quyền tài sản, thì khoản 3 điều 58
dự thảo lại quy định Nhà nước thu hồi "có bồi thường
theo quy định của pháp luật".

CP cho rằng quy định như vậy là không rõ ràng và mâu thuẫn
với nhau. Vì vậy cần sửa đổi theo hướng Nhà nước trưng
mua, trưng dụng tài sản, hay <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/96505/khong-nen-thu-hoi-dat-cho-dau-tu-tu-nhan.html">thu
hồi đất</a> thì đều phải <a
href="http://vietnamnet.vn/vn/chinh-tri/97542/giam-thu-hoi-dat--tang-thoa-thuan.html">bồi
thường</a> theo giá thị trường.

Tuy nhiên, về các trường hợp thu hồi đất, trong CP có ý
kiến khác nhau. 11/25 thành viên CP biểu quyết tán thành điều
58 dự thảo sửa đổi HP - Nhà nước thu hồi đất trong ba
trường hợp: vì lý do quốc phòng an ninh, vì lợi ích quốc gia,
lợi ích công cộng và các dự án phát triển KT-XH.

2/25 thành viên CP - tỉ lệ cao hơn nhưng không quá bán - đề
nghị không hiến định việc thu hồi đất với trường hợp
thứ ba. Thay vào đó, nên để QH thông qua danh mục các dự án
phát triển KT-XH quan trọng, vì lợi ích quốc gia, lợi ích công
cộng mà QH, CP quyết định thu hồi đất. Quy trình, thủ tục
thu hồi và bồi thường phải "theo quy định của luật"
chứ không nới rộng "theo quy định của pháp luật" như dự
thảo.

<em>Theo Pháp luật TP.HCM</em>

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/node/19044), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét