src="http://danluan.org/files/u1/sub02/images785295_1.jpg" width="300"
height="225" alt="images785295_1.jpg" /><div class="textholder">Bộ
trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh phát biểu tại Phiên
thảo luận. Ảnh: TTXVN</div></div>Cuối tháng 9 vừa qua, bên lề
chuyến đi New York tham dự Hội nghị thường niên của Đại
Hội đồng Liên hiệp quốc, khi bị chất vấn về việc Nhà
cầm quyền Việt Nam trấn áp các cuộc biểu tình, trước Hội
đồng quan hệ đối ngoại (một tổ chức chức nghiên cứu
độc lập của Hoa Kỳ) ông Phạm Bình Minh đã phát biểu:
"<em>Hãy nhìn vào nước Anh. Nếu quý vị có lo ngại về an ninh,
quý vị phải có biện pháp thôi. Đó là chuyện bình
thường</em>".
Theo lời ông, chúng ta cũng nên nhìn vào nước Anh, phải nhìn
thật kỹ để xem hành động trấn áp biểu tình của công an
Việt Nam có "bình thường" như lời ông Ngoại trưởng nói
hay không, và về bản chất có giống với cuộc trấn áp bạo
loạn của cảnh sát Anh hay không!
<h2>1/ Đừng nhập nhằng giữa đạo đức cá nhân với tính
chất thể chế</h2>
Các cuộc bạo loạn cùng với sự trấn áp bạo loạn hồi
tháng 8 ở Anh là một ví dụ để những ai ủng hộ Nhà cầm
quyền Việt Nam cho rằng: không chỉ có công an Việt Nam đánh
chết người; việc cảnh sát bắn chết người cũng xảy ra ngay
tại một quốc gia dân chủ tự do nhất; và việc đàn áp nhân
quyền diễn ra ở khắp mọi nơi trên thế giới.
Trước tiên, ở đây có sự khác biệt giữa việc "đánh
chết" và "bắn chết". Việc đánh chết một người diễn
ra trong một khoảng thời gian đủ để người gây tội ác
nhận thức được hậu quả hành động của mình mà dừng lại
đúng lúc. Còn việc dùng súng bắn chết ai đó là việc chỉ
diễn ra trong tích tắc, mà sự nhầm lẫn, bất cẩn hay ức
chế tâm lý có thể gây nên hậu quả nghiêm trọng mà chủ
thể không có đủ thời gian để đảo ngược hành động.
Việc bắn chết người trong những trường hợp khẩn cấp khác
hẳn với việc đánh chết người bí mật ở trụ sở công an
vì những lý do rất ngớ ngẩn như không đội mũ bảo hiểm,
như trường hợp ở Bắc Giang, Hà Nội cùng nhiều vụ đánh
chết người khác xảy ra khắp Việt Nam. Nhưng cứ cho là cảnh
sát Anh cũng vì thói hung hăng như công an Việt Nam mà làm chết
người, thì cũng không có lý do gì để dựa vào đó mà một
Bộ trưởng, hay bất cứ người nào dùng sự việc này để so
sánh tình trạng nhân quyền Anh-Việt.
Chúng ta nên có cái nhìn bao quát; không thể ngụy biện nhập
nhằng giữa đạo đức cá nhân và phẩm chất của hệ thống
chính trị. Một thể chế dân chủ không thể luôn đảm bảo
sự lương hảo trong nhân cách và sự nghiêm minh trong hành vi
của nhân viên công lực. Sự trục trặc trong nhân cách của
một vài cá nhân nhân viên công lực không liên quan trực tiếp
đến tính chất của nền chính trị và luật pháp. Nó chỉ có
thể là manh mối để chúng ta xem xét những vấn đề lớn hơn.
Ở đâu trên thế giới này cũng có những kẻ bất hảo. Tôi
luôn nghĩ rất ít người có thể tự thúc ước mình nếu không
có một cơ chế ngoại lai hữu hiệu (luật pháp) thúc ước
họ. Nên tôi luôn đặt sự trông cậy lớn vào luật pháp chứ
không phải đạo đức, trong sự thúc ước hành động tội ác
của con người. Ổn định xã hội nên dựa vào luật pháp chứ
không dựa vào lòng tốt, dù thiện tâm là điều rất cao quý.
Dù có những vụ bê bối xảy ra, người dân Anh có thể yên
tâm và tin tưởng rằng những sự việc đáng tiếc như thế
sẽ ít khi xảy ra, nếu có xảy ra thì họ cũng có thể giám
sát được thái độ và hành động của chính quyền, rồi
người có tội và những người liên quan sẽ bị trừng phạt
bởi nước Anh có nền pháp trị nghiêm minh và xã hôi dân sự
mạnh mẽ. Dù cảnh sát Anh trong thời gian gần đây mang nhiều
tai tiếng, nhưng đại đa số người Anh không dựa vào đó mà
khẳng định bộ máy cảnh sát của họ bất hảo và hệ thống
chính trị của nước Anh cần phải bị thay đổi như cái cách
mà chúng ta nhìn nhận bộ máy công an và chính quyền Việt Nam.
Còn người Việt Nam, khi nào còn sống dưới chế độ độc
tài thì sẽ còn tiếp tục lo sợ những mối "tai bay vạ
gió" như thế sẽ thình lình đổ ập lên đầu mình, mà ngoài
việc bùng nổ bức xúc (trong những trường hợp đánh lại
công an, đập phá xe công an đã xảy ra) người dân không thể
có những hành đồng phản đối hữu hiệu nào khác và cũng
không được bảo vệ bởi một cơ chế hữu hiệu nào. Và
không có gì bảo đảm những sự việc như thế sẽ không tiếp
diễn khi bộ máy công an và chính quyền Việt Nam bao che cho nhau
từ trên xuống dưới. Ở đây, có một sự khác biệt lớn
giữa hành động mang tính hiện tượng và hành động thuộc
về bản chất. Bởi vậy đừng chỉ dừng lại ở hành động
làm chết người mà phải tìm hiểu thêm những gì diễn ra sau
đó.
<h2>2/ Trấn áp tuần hành ôn hòa cũng "cần thiết" và
"bình thường" như trấn áp bạo động?</h2>
Vụ cảnh sát bắn chết người lái taxi Mark Duggan được coi
như là duyên cớ cho các cuộc bạo động ở Anh. Nhưng phải
xác định rõ ràng rằng: cuộc biểu tình đòi công lý cho Mark
Duggan được tổ chức bởi thân nhân của anh ta và những
người lãnh đạo cộng đồng Tottenham chỉ là một cuộc biểu
tình phản đối ôn hòa được dự kiến diễn ra trong thời gian
ngắn; và người ta đã rút lui nhanh chóng khi cuộc biểu tình
biến thành cuộc bạo động của những thanh niên không liên
quan. Về bản chất các cuộc bạo động đốt phá và hôi của
của thanh niên kéo dài nhiều ngày đã không còn dính dáng gì
đến cuộc biểu tình đòi công lý cho Mark nữa. Vì thế, việc
cảnh sát Anh dẹp loạn chẳng phải là việc trấn áp một
cuộc biểu tình đòi công lý và nhân quyền. Theo BBC Việt ngữ,
người dân của thành phố đã vỗ tay hoan nghênh khi xe cảnh
sát đến để vãn hồi trật tự sau những cuộc đốt phá.
Chúng ta hãy so sánh để thấy rõ sự khác biệt giữa một bên
là những cuộc bạo loạn hôi của, phá hoại của thanh niên và
trẻ em vị thành niên quá khích ở Anh với một bên là cuộc
tuần hành ôn hòa của những con người yêu nước lương hảo,
có tri thức với quan điểm rõ ràng và cao cả là chống ngoại
xâm, đấu tranh đòi tự do tôn giáo hoặc đòi đất đai bị
cưỡng chiếm như ở Cồn Dầu - Đà Nẵng. Khi đưa ra sự so
sánh như thế, ông Phạm Bình Minh đã đánh đồng những người
biểu tình yêu nước, những giáo dân, dân oan với những thanh
niên gây rối và bất hảo. Đây là một sự sỉ nhục những
người trí thức yêu nước và nhân dân Việt Nam đến từ một
quan chức cao nhất trong bộ Ngoại giao.
Trật tự công cộng, luật pháp và an ninh quốc gia cần phải
được tôn trọng và lập lại ở Anh, nên cảnh sát đã được
điều động. Nhưng theo BBC: "<em>Trong những ngày bạo loạn
tại London và một số tỉnh hồi đầu tháng Tám, người ta đã
thấy cảnh sát Anh kiềm chế và trong rất nhiều trường hợp
không chống lại những người biểu tình ném gạch đá hay bom
xăng vào họ để tránh căng thẳng leo thang. Ngay cả khi lửa
cháy tại nhiều nơi, cảnh cướp phá diễn ra hàng loạt, cảnh
sát cũng không được trang bị vòi rồng và đạn thật hay
đạn cao su nhằm tránh gây thương vong và đổ thêm dầu vào
lửa</em>".
Còn ở Việt Nam, không những trật tự chung và an ninh quốc gia
chẳng hề bị xâm phạm khi người dân biểu tình mà chính
việc biểu tình này là một hành động cụ thể nhất biểu
tỏ tinh thần trách nhiệm của họ đối với cộng đồng xã
hội, nền an ninh quốc gia, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ
Việt Nam. Vậy mà lực lượng công an Việt Nam không tỏ ra
kiềm chế như cảnh sát Anh, họ đã hung hăng thẳng tay lôi
những người biểu tình lên xe buýt, thẳng chân đạp liên
tiếp vào mặt một người biểu tình, hăm dọa và liên tục
theo dõi người biểu tình. Nói một cách chính xác, trong những
cuộc biểu tình vừa qua, bạo động không xuất phát từ phía
người dân mà là từ phía lực lực công an.
Tôi không thấy một một sự tương đồng khã dĩ nào ở đây.
Chỉ có những người khả năng trí tuệ dưới mức trung bình
mới có thể so sánh các cuộc bạo động ở Anh với các cuộc
biểu tình ôn hòa của những người Việt Nam biểu tình chống
Trung Quốc xâm lược mùa hè vừa qua; cộng với sự đánh
đồng cách hành xử của cảnh sát Anh với công an Việt Nam.
Ấy vậy mà một người đang ở cương vị ngoại trưởng một
quốc gia có thể mạnh miệng so sánh hai sự việc ấy với nhau
thì nếu đầu óc ông ta không có vấn đề thì liêm sỉ cũng
thiếu vắng nghiêm trọng trong nhân cách con người này.
<h2>3/ "An ninh quốc gia" là một cụm từ dễ bị lợi
dụng</h2>
Trong bất nền chính trị nào, đối với bất cứ chính phủ
một quốc gia nào, an ninh quốc gia luôn là một vấn đề quan
trọng. Nhưng an ninh quốc gia đặt trong mối tương quan giữa
tự do của người dân và quyền lực của chính quyền luôn là
một vấn đề phức tạp, dễ gây nhầm lẫn và dễ bị lợi
dụng, đặc biệt là ở các xứ độc tài. Nhưng dù có những
khó khăn như thế, chúng ta luôn có thể suy xét mọi vấn đề
chính trị - xã hội một cách đúng đắn và minh bạch nhất
trong lương thức của loài người.
Trong một nước dân chủ, người ta, một mặt luôn tìm mọi
phương pháp hữu hiệu nhất để duy trì an ninh, bảo đảm sự
an toàn của người dân và tạo một môi trường ổn định cho
sự phát triển quốc gia; mặt khác, họ luôn thận trọng và
cân nhắc để mục tiêu an ninh chung không phải là một vật
cản trở sự thăng tiến nhân quyền và tự do dân sự. Nếu
không làm được như thế, một chính quyền dân chủ biết
được hậu quả mà họ phải lãnh nhận là gì!
Còn ở Việt Nam, vấn đề an ninh quốc gia luôn là cái lý cớ
cho chính quyền trấn áp biểu tình, ngăn cấm sự thành lập
của các hội đoàn dân sự và đàn áp những nhà bất đồng
chính kiến. Trong luật pháp, "an ninh quốc gia" được định
nghĩa rất mù mờ, tạo kẽ hỡ lớn cho sự tùy tiện hành
động của chính quyền. Mục tiêu "an ninh quốc gia" luôn là
phương cách hoàn hảo để họ tước đoạt quyền tự do công
dân. Cái gọi là "an ninh quốc gia" trong đất nước này,
không phải là sự ổn định chung cho chủ quyền đất nước
và trật tự xã hội mà chính là sự vững vàng của chế độ
trên sự cam chịu của dân chúng.
Quả vậy, khi xem xét mọi vấn đề, chúng ta nên tập chú vào
bản chất hơn là hiện tượng. Mọi cái nhìn phiến diện đều
là sự cản trở con đường nhận thức đúng đắn. Đừng
ngụy biện và cũng đừng để kẻ ngụy biện dễ dàng lừa
dối.
Để kết thúc bài viết này, tôi có một lời nhắn nhủ đến
cá nhân ông Ngoại trưởng - ông Phạm Bình Minh và những nhà
lãnh đạo giỏi chém gió của chúng ta rằng: Quý vị hãy để
người dân Việt Nam được tự do, điều này cũng là để cho
quý vị một cơ hội, đừng tự đào một cái hố ở đằng sau
mỗi bước tiến của mình để đến một ngày nào đó quý vị
sẽ kinh hoàng khi nhân dân Việt Nam nói với quý vị một câu
tương tự: "<em>Các ông hãy nhìn vào nước Lybia. Nếu chúng
tôi có lo ngại về chủ quyền quốc gia, về tự do, an sinh và
tiền đồ của chúng tôi, chúng tôi phải có biện pháp thôi.
Đó là chuyện bình thường</em>".
Huỳnh Thục Vy
Tam Kỳ ngày 8 tháng 10 năm 2011
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/10204), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét