Người Buôn Gió - Không thể vì ai

Sáng của ngày thứ 9. Từ hành lang dãy buồng giam vọng vào
tiếng bước chân, tôi nhỏm khỏi bệ xi măng, mặc quần áo,
đứng trước cửa lặng lẽ chờ. Cả dãy buồng giam này chả
còn ai đi cung, chắc chỉ có mình tôi, kẻ mới bị bắt. Tiếng
chân vào lúc này chỉ có là tiếng chân của người quản giáo
gọi tôi đi làm việc. Quản giáo ở đây rất nhẹ nhàng,họ
gọi việc lấy cung bằng âm điệu rất nhẹ nhàng:

- Anh Hiếu đi làm việc!

Cánh cửa thứ nhất bên ngoài mở khoá, tôi quay lại nói với
người bạn tù:

- Có thể hôm nay anh về, mày có dặn gì thì dặn đi.

Người bạn tù không tin, anh ta cười nhạt. Tôi hiểu anh ta, vì
tôi đã từng ngồi tù nhiều hơn anh ta, tôi đã chứng kiến bao
bạn tù khấp khởi hy vọng về từ chỗ tạm giam, để rồi
tôi gặp họ ở nơi trại cải tạo.

Dãy phòng cung nằm bên ngoài khu giam, phòng cung có cửa sổ
sáng và thoáng đãng trong tiết mùa thu. Tôi chợt nhớ lần
trước mình bị bắt cũng vào tầm này trong năm. Mùa thu với
tôi có nhiều kỷ niệm buồn.

Người cán bộ hỏi cung hôm nay là người có phong thái nhẹ
nhàng. Bao giờ cũng vậy, trong tốp người hỏi cung có người
thái độ rất hống hách đầy đe doạ, nói giọng thù nghich.
Có người khác lại rất ân cần. Tôi không ghét người đe
doạ, cũng không mến người ân cần. Tôi biết đó là nghiệp
vụ của họ. Thứ nghiệp vụ để vờn đối tượng như con
mồi, lúc gây căng thẳng, lúc lại giảm trầm xuống, khiến
tinh thần đối tượng mệt mỏi. Rồi thời điểm nào đó sẽ
có đòn quyết định, như một cán bộ cấp cao nào đó tiến
vào đúng khi đối tượng đã suy sụp, cán bộ cấp cao sẽ
cảm hoá, hay răn đe tuỳ theo tâm lý đối tượng. Nhiều
người đã sụp đổ như vậy.

Cũng như ta đi câu, khi con cá mắc lưới câu, nếu con cá nhỏ
người ra giật phắt lên bờ, còn đâu thường phải dòng cá,
lúc cá đứng im họ thu cước vào, cá chạy họ nới cước ra,
cứ thế đến khi con cá mệt lử nổi trắng bụng hết cựa
họ mới nhẹ nhàng kéo vào bờ dùng vợt xúc.

Giấy tờ làm việc lại dở ra y như mọi khi. Chẳng có dấu
hiệu nào cho thấy tôi được về.

Những câu hỏi lặp lại như 8 ngày trước. Tôi trả lời như
mới trả lời lần đầu tiên. Nếu ta phải nhàm chán và uất
ức vì những câu hỏi người ta lập đi lâp lại thì chắc
người hỏi cũng phải nhàm chán với những câu trả lời lập
đi lâp lại như thế. Ai là kẻ bực bội, cáu gắt hoặc suy
sụp vì cách làm việc đó mới là mấu chốt của vấn đề.
Tôi trả lời các câu hỏi cũ với thái độ bình thản như
dẫu 20 năm nữa họ hỏi tôi liên tục thế này thì tôi vẫn
vậy.

Nếu bạn ở cảnh tôi, muốn đỡ nhàm chán. Bạn hãy tỏ ra
bực dọc, hoang mang hay lo sợ, suy sụp tinh thần. Bạn sẽ có
những câu hỏi mới khiến không khí làm việc thay đổi đỡ
nhàm chán đi. Nhưng tôi khuyên bạn tốt nhất là duy trì sao cho
những câu hỏi cũ lập đi lập lại tốt hơn, những câu hỏi
mới không hứa hẹn đem lại cho bạn điều tốt lành, trái
lại là hậu qủa sau này nặng hơn mà thôi. Điều bạn cần là
có đủ thần kinh không phát điên khi trả lời những câu hỏi
cũ thậm chí bạn thuộc lòng đến 10 câu hỏi lần lượt tiếp
theo.

Cuối giờ sáng, người cán bộ hỏi cung xếp giấy tờ sớm
hơn chừng một tiếng. Đó là sự thay đổi khác so với những
ngày trước, anh ta đề nghị tôi viết kiểm điểm nhận sai
trái về hành vi của mình.

Tôi nhìn xấp giấy anh ta đưa và cây bút, tôi mỉm cười. Mãi
tôi không viết gì. Anh ta bảo nhận đi để trên xem xét thế
nào giải quyết cho.

Tôi lắc đầu, tôi bảo tôi không thể nhận sai trái về cái
việc mà trước sau tôi sẽ làm. Tôi nói chuyện sai trái này có
thể là luật pháp, nhưng đối với tôi suy nghĩ của mình mới
là quan trọng. Khi cần thì kể cả phạm luật tôi vẫn làm,
trong quá khứ tôi vẫn hành động như vậy. Huống chi đây là
tôi chỉ in áo có nội dung Hoàng Sa - Trường Sa là của Việt
Nam. Nếu tôi nhận sai với các anh, lúc sau ra ngoài tôi lại làm
thế tiếp. Thành ra chúng ta lừa nhau, và tôi lại sẽ bị bắt.
Vậy thì thôi, coi như bắt luôn bây giờ cho khỏi nhiều lần,
đỡ mất công mỗi lần bắt lại lệnh này, lệnh no, bàn giao,
tiếp nhận... Tôi ở đây cũng bắt đầu quen rồi, giờ ra xong
lại vào mỗi lần như vậy xáo trộn lắm. Nếu các anh cho tôi
về với điều kiện nhân sai thế này tôi không nhận đâu. Tôi
nói luôn là tí ra ngoài tôi lại Hoàng Sa- Trường Sa là của
Việt Nam. Đấy là sự thiêng liêng mà tôi không thể chối bỏ,
không thể vì điều gì mà làm khác đi. Không vì thế lực nào
xúi giục mà làm, không vì bị đối diện với tù đày mà
không làm.

Tôi đẩy xấp giấy ra xa, nói thõng. Tóm lại thế này tôi
không viết đâu, nếu không có gì anh cho tôi về lại buồng
giam.

Người cán bộ nhếch mép cười, anh ta hỏi tôi:

- Tôi hỏi thật, ông làm nghề in quảng cáo, ông biết những
thứ gì in ấn phải xin phép chứ?

Tôi gật đầu. Anh ta hỏi:

- Vậy cái này anh xin phép cơ quan văn hoá nào chưa?

Tôi nói:

- Này nhé, những khẩu hiệu thế này in ít chả phải xin phép
ai, ở hàng Gai, hàng Quạt người ta in bán đầy kìa.

Người cán bộ vặn:

- Người ta in anh biết có phép hay không, chỉ biết anh in là
không có phép.

Tôi nói:

- Ừ thì không phép tội này chỉ phạt hành chính nhắc nhở,
cùng lắm phạt tiền, sao ông bắt tôi vào đây giam. Giờ ông
mang tôi ra xử vì in áo nội dung Hoàng Sa- Trường Sa là của
Việt Nam, tôi ok ngay. Nhận tội là sai trái vì in khẩu hiệu
như thế.

Cán bộ điều tra cười nhạt, anh ta nói:

- Anh nói đúng, ai xử anh chuyện đấy. Chuyện ở đây là
chyện anh in áo không xin phép, anh cam đoan lần sau in gì sẽ làm
đúng trình tự xuất bản ấn phẩm thôi. Nội dung không nhắc
đến nữa.

Tôi viết tờ kiểm điểm nhận hành vi in áo ấn phẩm không xin
phép. Khi viết xong, người cán bộ cười tươi hỏi:

- Thế nếu có đánh nhau với TQ, anh có đi không?

Tôi đứng dậy nói:

- Tôi sẽ đi, chắc lúc đó sẽ có anh đi cùng chứ.

Anh ta cười, bảo tôi về phòng nghỉ trưa. Chiều hôm ấy quản
giáo đưa tôi giấy huỷ bỏ biện pháp ngăn chặn.

3 năm sau, người ta khuyên tôi không nên đi biểu tình chống TQ
ở Hà Nội, vì cuộc biểu tình đó do Việt Tân lợi dụng. Tôi
bảo thế thì các ông tổ chức biểu tình để tôi đi, đỡ
bị bọn nào lợi dụng. Còn không thì cứ có biểu tình chống
Trung Quốc xâm chiếm biển đảo Việt Nam là tôi đi thôi, bọn
nào tổ chức tôi không cần biết.

Bây giờ thì tôi không đi ở Hà Nội, nhưng nếu ở đây có
đám biểu tình nào phản đối TQ thì tôi sẵn sàng đi. Cờ
đỏ hay cờ vàng tổ chức tôi đi tuốt.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://www.danluan.org/tin-tuc/20140508/nguoi-buon-gio-khong-the-vi-ai),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!