<em><strong>Con người phải hiểu rằng chúng ta không thể sống
nếu không có Mẹ Trái Đất, nhưng hành tinh này vẫn có thể
sống mà không cần chúng ta. Evo Morales</strong></em>
<h2> Kinh tế phá rừng</h2>
Dù đau xót khi chứng kiến sự tàn phá vô cảm của con người
với rừng (lá phổi của trái đất), tôi vẫn chưa nghĩ ra sự
thiệt hại về kinh tế cho đến khi đọc bài blog của B/S Hồ
Hải vè giá trị của lâm sản. Theo B/S Hải, mỗi m3 của gỗ
trắc tốt Việt Nam có giá khoảng 36,000 USD trong khi loại gỗ
rẻ nhất cũng thu về hơn 15,000 USD mỗi m3. Một vòng qua google
về giá cả của các cây rừng nguyên sinh xác nhận khung giá
này.
<div class="special_quote"><strong>Tin liên quan:</strong>
<ul>
<li><a
href="http://luanvan.co/luan-van/hien-trang-suy-giam-tai-nguyen-rung-o-viet-nam-6146/">Hiện
trạng suy giảm tài nguyên rừng ở Việt Nam</a></li>
</ul></div>
Năm 1993, tổng số gỗ trong các khu rừng Việt là 1,025 triệu
m3 (khoảng 76 m3/mẫu-hectare trên 14 triệu mẫu diện tích). Vài
nghiên cứu khác chỉ ghi nhận đến 728 triệu m3. Giai đoạn 1993
đến 2009, cả nước mất khoảng 7,650 mẫu mỗi năm hay 122,400
mẫu trong 16 năm tương đương với 9.3 triệu m3 gỗ. Nếu tính
giá bèo là 15,000USD mỗi m3 gỗ bán ra, các lâm tặc và đồng
lõa đã bỏ túi 139 tỷ USD. Đây là một mất mát lớn gấp 30
lần Vinashin, bằng 115% GDP của Viêt Nam trong 2012 và gấp 3 lần
số nợ xấu của các ngân hàng theo báo cáo hiện nay. Số tiền
này có thể xây 7 triệu nhà xã hội (20,000 USD mỗi căn) để
tặng không cho các hộ nghèo; hay trả tiền ăn học cho 25 triệu
trẻ em miền sâu miền xa trong 12 năm học (trung bình 500
USD/năm/em).
Dĩ nhiên, tôi và đến 99% dân số không có thẩm quyền gì về
pháp luật nên những phân tích…chỉ là những phân tích. Tuy
nhiên, sự im lặng tuyệt đối của xã hội với một vấn nạn
kinh tế tầm cỡ này là một điều khó nuốt cho mỗi bữa ăn.
<h2> Global Witness</h2>
Nhìn lại hoạt động của Global Witness (GW) trong 20 năm vừa
qua, chúng ta nhận thấy là GW đã trung thực đi đúng với tôn
chỉ và mục tiêu của tổ chức. Một là giúp cho những hộ
nghèo ở vùng có tài nguyên không bị các thế lực tư bản hay
quan chức "móc túi" cho nghèo thêm; hai là bảo vệ môi
trường "sống" cho toàn cư dân của trái đất. Họ đã
thành công ngăn chận "kỹ nghệ kim cương máu" ở Phi Châu
cũng như những tàn phá rừng và khai thác gỗ ở Campuchia thời
Khmer Đỏ, ở Indonesia, ở Liberia, ở Myanmar…
Phương thức hoạt động của họ không nhắm vào quan chức hay
công ty địa phương, mà vào các nhà tư bản Tây phương đang
đổ tiền tài trợ cho các dự án này Trong phi vụ kim cương
máu", mục tiêu chính là tập đoàn kim cương lớn nhất thế
giới, DeBeers. Khi bị áp lực của dư luận người tiêu dùng
không muốn vấy bẩn vào "kim cương máu", DeBeers ngưng thu mua
và thị trường teo tóp ngay qua đêm. Mục tiêu khi tấn công vào
việc phá rừng khai thác lâm sản của các quốc gia đã nêu tên
là vào các nhà tài trợ dự án và các công ty mua bán gỗ.
GW làm việc hoàn toàn dựa trên nguyên lý tư bản," Khi dòng
tiền ngưng chảy vào một lãnh vực kinh doanh, các dự án sẽ
tự hủy diệt theo thời gian". Người Tàu hay nói, "con cá nó
sống vì nước".
Vì được tài trợ một phần bởi các chánh phủ Anh, Mỹ,
Âu…GW không bao giờ đụng trực tiếp đến các tầng lớp
chánh phủ hay quan chức, vì đây là phạm trù của Bộ Ngoại
Giao của các chánh phủ tài trợ cho họ. GW biết nên không bao
giờ lấn sân qua các hoạt động chánh trị hay đánh đấm với
các công ty địa phương.
Cho nên khá khôi hài khi các công ty Việt Nam có tên trong bản
cáo buộc của GW lên tiếng phản bác, phủ nhận hay mời GW
dến thăm quan cơ sở. Cũng như khi các chánh phủ Việt, Miên,
Lào…vội kết tội "phản động" cho GW với chiếc mũ
"thế lực thù địch". Cả trăm tờ báo lề phải được huy
động hay trả tiền để bới móc, lăng mạ GW hay nhà sáng lập
George Soros. Các ngài đã phản ứng quá nhanh, quá nhậy và tốn
tiền cũng như thời giờ vô ích. Tất cả các mạng truyền
thông thế giới không chút quan tâm đến các phản bác của các
ngài và chỉ đợi phản ứng chính thức từ các nhà tư bản
tài trợ như Deutsche Bank, IFC, Temasek Holdings, BIDV hay quỹ
Jaccar…
<h2>Tư bản có trách nhiệm</h2>
GW là một công cụ của thế giới tư bản để chống lại
những lạm dụng quá đà của quyền lực. Những nhà tư bản
thường cho là mình "bất bại" và trong mục tiêu tìm kiếm
lợi nhuận cho công ty, các nhà quản lý đôi khi vượt qua ranh
giới của lương tâm để đạt "chiến thắng". Những hoạt
động vô vụ lợi của GW là tiếng còi báo động sớm cho các
công ty đa quốc, các ngân hang, quỹ đầu tư thế giới cũng
như các mạng truyền thông chính thống khác.
GW (và các nhóm vô vụ lợi khác của toàn cầu) cộng với tự
do ngôn luận là những rào cản hữu hiệu để nền kinh tế tư
bản có được một chuẩn mực đạo đức và trách nhiệm với
xã hội chung quanh. Vì lòng tham con người là vô hạn nên chúng
ta cần những công cụ như GW, dựa trên những lý tưởng đáng
ca ngợi của tuổi trẻ còn biết cảm xúc với những nỗi đau
của con người và thiên nhiên. Đó mới thực sự là cốt lõi
của văn hóa và văn minh nhân loại.
<h2> Lại chuyện mất hay được?</h2>
Một câu hỏi khác của một nhà báo cũng làm tôi phải suy
nghĩ. Là người Việt, ông phải ủng hộ doanh nhân Việt chống
lại bọn "ngoại xâm". Ông nghĩ thế nào về hậu quả kinh
tế cho ngành cao su Việt Nam khi đối diện với cáo buộc của
GW?
Thú thật, tôi yêu quê hương nhưng không có một lòng ái quốc
cuồng tín. Tôi tự hào với thành quả tốt đẹp mà các sinh
viên, các khoa học gia, các doanh nhân Việt đã gặt hái trên
khắp thế giới. Nhưng tôi cũng xấu hổ khi đọc về những
tội phạm ma túy, xã hội đen Việt…trên các mạng truyền
thông toàn cầu. Tôi xấu hổ khi phần lớn đối tác, bạn bè,
sinh viên ngoại…vẫn nghĩ đến Việt Nam như là một banana
republic (cộng hòa quả chuối).
Về hệ quả kinh tế, chúng ta sẽ thâu nhặt những gì chúng ta
đã gây trồng. Nếu các nhóm môi trường và các định chế
truyền thông khác tham gia để tăng cường độ của lời cáo
buộc, tôi nghĩ là nhiều cổ đông hay quỹ đầu tư sẽ rút ra
khỏi các dự án cao su của Đông Dương để tránh tai tiếng.
Ngoài sự thiếu hụt cho dòng tiền luân chuyển, các công ty có
thể còn bị sức ép về giá cả nếu các nhà tiêu dùng lớn
tìm nguồn cung cấp khác ngoài Đông Dương. Đây là rủi ro lớn
nhất về lâu dài.
Tuy nhiên, sau khi bỏ túi ngon lành 139 tỷ đô la trong 16 năm qua,
các đại gia Việt có thể mất vài tỷ đô la? Chỉ là muối
bỏ biển. Các chân dài kiếm nhiều hơn thế từ các đại gia
trong 6 năm qua.
Alan Phan
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130522/alan-phan-global-witness-va-nuoc-mat-moi-truong),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét