Nguyễn Ngọc Chính - Bên Thắng Cuộc/Quyền bính (3): Lê Khả Phiêu & Bill Clinton

<i>Sen tàn cúc lại nở hoa</i>
<i>Sầu dài ngày ngắn, đông đà sang xuân</i>

Hai câu Kiều của Nguyễn Du chắc hẳn một số người Việt
Nam cũng không biết đến. Thế nhưng, câu thơ đó đã được
Tổng thống Bill Clinton trích dẫn trong bài phát biểu tại bữa
tiệc chiêu đãi quốc khách của Chủ tịch nước Trần Đức
Lương nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 17 đến
19/11/2000 [1].

<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhAcLUvJpnBjg3rquYm93EyPMcirx61Lbuw7sp1S1r1OCoEoqZB1qgeNoQM4H3cw17yJKOaWhwJvID6F6O58vG0XuYixEf84m8MiffthGdppOGTRl7Kd8tfZy4ltB6JwfFSUEw4Uv30bp8/s400/131+1+Bill_Clinton_3x4.jpg"
border="0" width="300" ></center>
<center><i>Tổng thống Bill Clinton</i></center>

Theo tôi, quả là một thiếu sót lớn khi trong cuốn <i>Bên
Thắng Cuộc</i> Huy Đức không nói đến những chi tiết bên lề
chuyến viếng thăm lịch sử của ông Clinton, vị Tổng thống
thứ 42 của Hoa Kỳ (1993-2001) tại Hà Nội và Sài Gòn.

Tổng thống Clinton đã thi vị hóa mối bang giao Hoa Kỳ - Việt
Nam qua thơ Kiều, ông ví von: <i>"Những hình ảnh băng giá của
quá khứ đã bắt đầu tan và những phác thảo về nột tương
lai ấm áp chung đã bắt đầu hình thành. Chúng ta hãy cùng nhau
tận hưởng mùa xuân mới"</i> [2]

Không chỉ "lẩy" Kiều, bài diễn văn của Clinton còn khiến
cử tọa ngạc nhiên vì sự hiểu biết khá sâu sắc của ông
về văn chương và lịch sử Việt Nam. Ông nhắc đến Nguyễn
Trãi như <i>"nhà chính trị người Việt vĩ đại"</i> (the
great Vietnamese statesman) của hơn 500 năm về trước để dẫn ý
<i>"sau những năm chiến tranh, chỉ có cuộc sống là tồn
tại"</i> (after so many years of war, only life remains).

Clinton còn nhắc đến Hồ Xuân Hương nhân sự kiện cuốn sách
<i>Những bài thơ 200 năm tuổi</i> về bà vừa được xuất bản
tại Hoa Kỳ bằng tiếng Anh, tiếng Việt và thậm chí cả bằng
nguyên bản chữ Nôm. Ông cũng nói đến hiện tượng chiếc áo
dài truyền thống Việt Nam đã là nguồn cảm hứng cho các nhà
thiết kế thời trang nổi tiếng thế giới như Armani và Calvin
Klein.

<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEj7kVNhC6kjpwR-ZdvYmBUXQcPWQo6yNTwcu3kjaQ9bsa0x-v8HRtIJ4hzijhLmNyikLS49zCHGJnFl5xCcv4LC4DKLQuafxT-fhjw1v0LzsAVjFLWttqHJHPup1CDFglzJ_ENskOMzUAs/s400/131+2+Bill+clinton+b%E1%BA%AFt+tay+ng%C6%B0%E1%BB%9Di+d%C3%A2n+H%C3%A0+N%E1%BB%99i.JPG"
border="0" width="400" ></center>
<center><i>Tổng thống Clinton bắt tay người dân Hà
Nội</i></center>

Điều mà hầu hết báo chí quốc tế chú ý đến cuộc viếng
thăm Việt Nam của Tổng thống Clinton là những bài diễn văn
của ông. Trong buổi nói chuyện với các sinh viên Đại học
Quốc gia Hà Nội, ngày 17/11/2000, được truyền hình trực
tiếp, ông đã mở đầu bằng những lời lẽ thân mật:

<i>"… I was given a Vietnamese phrase; I am going to try to say it. If I
mess it up, feel free to laugh at me: Xin chào các bạn!"</i> (Tôi
được dạy một câu tiếng Việt, tôi sẽ cố gắng nói câu
đó, các bạn cứ cười thoải mái nếu tôi nói sai: Xin chào
các bạn). Quả nhiên sinh viên cười và vỗ tay. Họ cười có
lẽ vì được nghe tiếng Việt lơ lớ của ông nhưng họ vỗ
tay vì cảm thấy hãnh diện khi một vị Tổng thống Hoa Kỳ
lần đầu tiên nói tiếng Việt.


Clinton cũng tạo được sự gần gũi với giới trẻ khi ông
nhắc đến Trần Hiếu Ngân, nữ vận động viên Taekwondo, huy
chương bạc Olympic Sydney 2000, và cũng là người Việt Nam đầu
tiên đoạt huy chương tại Thế vận hội. Ông còn nhắc đến
các cầu thủ nổi tiếng của Việt Nam: Lê Huỳnh Đức và
Nguyễn Hồng Sơn.


Phải nói tài hùng biện của Bill Clinton đã chinh phục cảm
tình của cử tọa. Lúc thì dí dỏm, khi lại rất nghiêm trang.
Nhắc lại lời của Đại sứ Mỹ tại Việt Nam, Pete Peterson,
về chuyện quá khứ và tương lai của mối bang giao Việt Nam và
Hoa Kỳ, ông nói: <i>"We cannot change the past. What we can change is
the future"</i> (Chúng ta không thể thay đổi quá khứ. Điều mà
chúng ta có thể thay đổi là tương lai).


Tạp chí <i>Newsweek</i>, ngày 27/11/2000, bình luận: <i>"Getting
over the past and making history seem to be the two things on Clinton's
agenda these days"</i> (Vượt qua quá khứ và tạo nên lịch sử
là hai điều trong chương trình hành động của ông Clinton trong
thời gian này).


<i>Newsweek</i> ám chỉ thời gian ngắn ngủi trước khi nhiệm
kỳ của ông Clinton chấm dứt vào năm 2001 mà tiếng Anh gọi là
thời kỳ "lame duck" (vịt què). Nội các "vịt què"
(lame-duck cabinet) của ông sẽ bàn giao vào ngày 20/01/2001, chỉ
hơn 2 tháng sau chuyến thăm Việt Nam.


<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEggIsslJuW1YAUw0Jw1AMddMlts5Q4v3BjitBKMsLDk26z0HGamNnmvQjMD0l3yGYSRWuQjg4oPo_R6MF4hYuvwODOnmMpzFbkec_3s5DYOV1jPIItIzceLiglX2NMIrneQi6i7F9Luwcg/s400/131+3+Clinton_family.jpg"
border="0" width="290" ></center>
<center><i>Gia đình Tổng thống Bill Clinton</i></center>


<i>Bên Thắng Cuộc</i> (<i>Phần II, Chương 20: Lê Khả Phiêu và
ba ông cố vấn</i>) nói đến cuộc viếng thăm chính thức của
Bill Clinton dưới một cách nhìn khác. Theo Huy Đức, có hai thái
độ đón tiếp trái ngược nhau: trong khi giới lãnh đạo dè
dặt, chừng mực trong các nghi lễ tiếp đón thì người dân
Việt lại đón Clinton một cách thân thiện, cởi mở.


<i>"Bill Clinton và tùy tùng tới sân bay Nội Bài lúc 11 giờ
đêm ngày 16/11/2000. Điều ngạc nhiên là vị tổng thống của
quốc gia mà chính quyền đang coi như kẻ thù lại được hàng
ngàn người dân Hà Nội và các địa phương lân cận đứng
chờ trong đêm lạnh dọc hai bên đường cao tốc Thăng Long -
Nội Bài. </i>


<i>Dường như cảm kích trước sự chào đón đó, Tổng thống
Clinton đã bật đèn trong khoang xe của mình để vẫy tay đáp
trả người dân Hà Nội. Dân chúng cũng đã chen chúc đến khu
Văn Miếu để nhìn thấy Bill Clinton. Hai hôm sau, khi rời Hà
Nội đến Sài Gòn cũng vào lúc mười một giờ đêm, Bill
Clinton lại được người dân đứng chờ và reo hò khi thấy
ông xuất hiện từ sân bay Tân Sơn Nhất.</i>


<i>Trong khi đó, Bộ Chính trị đã phải tính đến từng nụ
cười, cái bắt khi đón vợ chồng Tổng thống Mỹ. Thủ
tướng Phan Văn Khải kể, khi tiếp Clinton, ông đã không cười
và bàn tay </i><i>thì chỉ đưa ra nhẹ mà không nắm lại. Ông
Nguyễn Đức Hòa, trợ lý của ông hỏi: "Người ta đã sang
tận đây, tiếc gì anh không nở một nụ cười với họ?".
Ông Khải nói: "Không được đâu mày ơi, Bộ Chính trị đã
thống nhất là không được cười"</i>


Trước đó vào tháng 6/2005, Thủ tướng Phan Văn Khải trở
thành nhà lãnh đạo Cộng sản đầu tiên thăm chính thức
Washington. Chuyến đi của ông Khải gây chú ý đặc biệt và
người ta không khỏi bàn tán khi trước báo giới, ngồi bên
cạnh một ông Bush đầy tự tin, ông Khải tỏ vẻ bối rối,
tay cầm tờ giấy để trả lời báo chí.


Ông Khải thừa nhận: <i>"Quan hệ với Mỹ dễ dàng hơn
nhiều so với Trung Quốc. Tôi hội đàm hết sức thoải mái
với Tổng thống G. W. Bush và Bill Clinton trước đây nhưng đúng
là tôi ngại báo chí. Chỉ cần báo chí đưa không đúng một
câu nói của mình thì sẽ có vấn đề ngay với Bộ chính trị.
Sang Mỹ nhưng thực ra chúng tôi phải lo đối nội nhiều hơn
đối ngoại"</i>

<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhHnNg_0u7THJPCYCygojPHb1jIgL7ffJXdS70vpBhAG3nBhKBippZGF0FH-dzzR8233ZVIC-SLSQDMjnEY_hzUSd6W0vkNh76LhjILnqII8SKQxBFO53NCrz6p0S6Q_E3DKtWr-r8hLmQ/s400/131+4+PV+Kh%E1%BA%A3i+&amp;+George+Bush+2005.jpg"
border="0" width="400" ></center>
<center> <i>Thủ tướng Phan Văn Khải &amp; Tổng thống George Bush
(2005)</i></center>


Cuộc nói chuyện của Clinton với sinh viên cũng được <i>Bên
Thắng Cuộc</i> kể lại theo hướng khác: <i>"Một ngày trước
khi Tổng thống Bill Clinton nói chuyện với sinh viên ở trường
Đại học Quốc gia Hà Nội, Tướng Nguyễn Chí Trung, trợ lý
của Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu đã mấy lần xuống "quán
triệt" với Ban Giám đốc các nghi thức, khi nào thì đứng
dậy, khi nào vỗ tay… Thay vì theo kịch bản, sinh viên đã vỗ
tay gần như liên tục ở các đoạn đầu".</i>


Clinton nói với sinh viên Việt Nam: <i>"Theo kinh nghiệm của
chúng tôi, giới trẻ sẽ có nhiều niềm tin hơn vào tương lai
nếu họ có tiếng nói trong việc định hướng tương lai, trong
việc lựa chọn các nhà lãnh đạo chính phủ của họ và có
một chính phủ có trách nhiệm đối với những người dân mà
chính phủ phục vụ".</i>


Mặc dù nhấn mạnh <i>"chúng tôi không tìm cách và cũng không
thể áp đặt những ý tưởng này"</i>, Bill Cliton giải thích:
<i>"Chỉ có các bạn mới quyết định xem có nên chăng tiếp
tục mở cửa thị trường, mở cửa xã hội của mình và củng
cố nền pháp trị. Chỉ có các bạn mới quyết định liên
kết như thế nào giữa tự do cá nhân và nhân quyền trên nền
tảng giàu mạnh của bản sắc quốc gia Việt Nam".</i>


Diễn văn của Clinton cũng dẫn thêm một câu chuyện mà ít
người biết đến: hơn 200 năm trước, Thomas Jefferson đã cố
gắng để đưa các giống lúa Việt Nam về trồng trong trang
trại của ông ở <st1:state w:st="on">Virginia</st1:state>. Jefferson
là tác giả của Bản Tuyên Ngôn Độc Lập năm 1776 của nước
Mỹ. Bản tuyên ngôn mà Clinton nói là đã <i>"vang vọng trong
Bản Tuyên Ngôn Độc Lập 1945"</i> của Việt Nam.


Bill Clinton cũng nhắc đến bức tường bằng đá màu đen
<i>Vietnam Veterans Memorial</i> tại Washington D.C, nơi ghi tên những
người Mỹ chết trong chiến tranh Việt Nam. Ông nhắc đến
điều mà các cựu binh Mỹ gọi là "mặt sau của bức
tường", đó là "sự hy sinh lớn lao" (staggering sacrifice)
của ba triệu người Việt Nam thuộc hai miền Nam – Bắc.


<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjv04Dvw84u9EzDffDQxj5pB60LUQknR0H72V9jvb53UU_jhayYtPpk6RV0VbaE8Kuo4LuMxMcHg7_yQW7mREhBNBF71n-jqOqy319rvdEEpsBvpiHq2croFpBjKOynCv7i9mncE0ZhJig/s400/131+5+Vietnam+Veterans+Memorial.jpg"
border="0" width="346" ></center>
<center><i>Vietnam Veterans Memorial tại Washington D.C</i></center>


Cuối buổi chiều 18/11/2000, Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu chào
đón Tổng thống Bill Clinton bằng một bài phát biểu dài. Sau
lời mở đầu theo thủ tục, ông Lê Khả Phiêu bắt đầu bày
tỏ chính kiến của mình:


<i>"Tôi đồng ý với Ngài là chúng ta không quên quá khứ,
không làm lại được quá khứ. Vấn đề quan trọng là hiểu
cho đúng thực chất cái quá khứ ấy. Cụ thể là hiểu cho
đúng thực chất cuộc kháng chiến chống xâm lược mà chúng
tôi đã phải tiến hành… </i>


<i>Việt Nam có đem quân đi đánh Hoa Kỳ đâu mà Hoa Kỳ lại
đem quân sang đánh Việt Nam? Cuộc kháng chiến chống xâm lược
của chúng tôi là giành độc lập dân tộc, thống nhất tổ
quốc và đưa đất nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Cho nên
đối với chúng tôi, quá khứ không phải trang sử đen tối,
đau buồn và bất hạnh".</i>


Ông Lê Khả Phiêu nói tiếp: <i>"Bà bộ trưởng Ngoại giao Hoa
Kỳ trong một lần gặp tôi có hỏi: chủ nghĩa xã hội có tồn
tại được không? Tôi nói: không những tồn tại mà chủ nghĩa
xã hội sẽ tiếp tục phát triển thắng lợi… </i>


<i>Việt Nam đã có quan hệ ngoại giao với gần 170 nước, quan
hệ thương mại với hơn 150 nước. Đảng chúng tôi có quan hệ
với hơn 180 đảng cộng sản, cánh tả, đảng cầm quyền…
Trong quan hệ quốc tế ngày nay, mọi quốc gia, dân tộc đều
cần hợp tác để cùng phát triển. Chúng tôi tôn trọng sự
lựa chọn, cách sống và chế độ chính trị của các dân
tộc. Chúng tôi cũng đòi hỏi các nước tôn trọng chế độ
chính trị, sự lựa chọn của dân tộc chúng tôi".</i>


Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu kết thúc bài phát biểu "chào
mừng" tổng thống đầu tiên của nước Mỹ đến Văn phòng
Trung ương Đảng: <i>"Chúng tôi quý trọng nhân dân Mỹ, cảm
</i><i>ơn nhân dân Mỹ đã ủng hộ cuộc kháng chiến chính
nghĩa của nhân dân Việt Nam. Thấy hình ảnh cháu Chelsea, tôi
chạnh nhớ cháu Emily </i>[3]<i> con gái của Morrison </i>[4]<i> và
mẹ cháu cũng đã từng sang thăm Việt Nam. Đó là biểu tượng
đẹp của tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước".</i>


<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjtE9I8_XxwV_AVsk1wfDnfnZQyNMlsxZVXZLeAQxRxmSSOFTTEc145diTn-RhQP_MSsN_WS33pojcfaCzSeWdfoS-3mJiGCaZdzgA6sO-qSb96ZXNFstmWcePvTCkEqo_oSbONNsWrMjQ/s400/131+6+L%C3%AA+Kh%E1%BA%A3+Phi%C3%AAu.JPG"
border="0" width="297" ></center>
<center><i>Tổng bí thư Lê Khả Phiêu</i></center>


Phát biểu đáp từ của Bill Clinton được lược thuật trên
báo <i>Nhân Dân</i> ngày 19/11/2000: <i>"Về cuộc chiến tranh ở
Việt Nam, nhiều người ở Hoa Kỳ không nhất trí với nhau về
chính sách của Chính phủ Hoa Kỳ và về bản chất cuộc chiến
tranh. Nhiều người, trong đó có Đại sứ Peterson của chúng
tôi, đã tưởng rằng họ sang chiến đấu để giúp cho người
Việt Nam được tự do và tự quyết. Ngày nay, tôi thấy rất
thú vị là đã có một nước Việt Nam thống nhất và tiến
bộ"</i>.


Sau này, trong cuốn hồi ký <i>My Life</i>, Bill Clinton viết:
<i>"Lê Khả Phiêu cố gắng sử dụng hành động phản đối
chiến tranh Việt Nam của tôi để cáo buộc những gì Mỹ đã
làm là hành vi đế quốc. Tôi đã rất giận dữ nhất là khi
ông ta nói vậy trước sự có mặt của Đại sứ Pete Peterson,
một người đã từng là tù binh chiến tranh. </i>


<i>Tôi nói với nhà lãnh đạo Việt Nam rằng khi tôi không tán
thành các chính sách đối với Việt Nam, những người theo
đuổi nó cũng không phải là đế quốc hay thực dân, mà là
những người tốt chiến đấu chống cộng sản. Tôi chỉ Pete
và nói, ông đại sứ không ngồi sáu năm rưỡi trong nhà tù
'Hà Nội Hilton' vì muốn thực dân hóa Việt Nam"</i> [5]


<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEjKaDQhyphenhyphennC4slx1dftcFqjJTskfMHiHaFVN45T37XkyzQGg_Cwq_u8WtIPSFaop1jIcHqI11gQpBrG6JaEAYtpNw1CvYmaDbntYFZ-wHodtAHUR-Y74_08lWulee2HycVN_UpaEmY5Rrbw/s400/131+7+My+Life+1.jpg"
border="0" width="301" ></center>
<center><i>Hồi ký My Life, Bill Clinton</i></center>


Ông Phan Văn Khải nhớ lại: <i>"Ông Phiêu nói như thời
chiến tranh làm cho họ </i>[người Mỹ]<i> rất khó chịu. Ông
ấy muốn tỏ rõ thái độ của một chính quyền cộng sản.
Nhưng, ông Phiêu không hiểu tình hình thế giới giờ đây đã
khác. Phe xã hội chủ nghĩa đã tan rã. Vấn đề là mối quan
hệ giữa hai quốc gia, chúng ta cần Mỹ. Nếu người Mỹ không
vào thì những công ty lớn trên thế giới không có ai vào
cả". </i>


Theo Tổng thống Bill Clinton, giữa ông và Thủ tướng Phan Văn
Khải đã xây dựng được mối quan hệ tốt đẹp trong lần
gặp ở Auckland (New Zealand), khi đó ông Khải cũng nói là ông
cảm kích trước việc Bill Clinton đã từng phản đối chiến
tranh Việt Nam. Clinton nhớ lại: <i>"Khi tôi nói: những người
Mỹ phản đối hay ủng hộ cuộc chiến tranh đó đều là
người tốt. Ông Khải nói: tôi hiểu".</i>


<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEiyOR2dZmgltA6nEdFzUsMMTwxZLtlPe7cZqvXx6j6adwyITY-oshcHic2b5i4V59OI71VRyFu8fWl1HRQsHl9l5VAeN3ry6wpsuvNByiBT14HUDL-Xu8n10WCkxR8ly3gHG7D0Yfu9p0U/s400/131+8+T%E1%BB%95ng+th%E1%BB%91ng+M%E1%BB%B9+Bill+Clinton+c%C3%B9ng+phu+nh%C3%A2n+v%C3%A0+con+g%C3%A1i+xem+bi%E1%BB%83u+di%E1%BB%85n+ngh%E1%BB%87+thu%E1%BA%ADt+t%E1%BA%A1i+Nh%C3%A0+h%C3%A1t+L%E1%BB%9Bn+H%C3%A0+N%E1%BB%99i.jpg"
border="0" width="400" ></center>
<center> <i>Bill Clinton, Hillary Clinton và con gái Chelsea xem biểu
diễn nghệ thuật tại Hà Nội</i></center>


Cũng trong cuốn hồi ký <i>My Life</i>, Clinton đưa ra nhận xét,
dường như những người mà ông gặp ở Việt Nam, chức vụ
càng cao thì ngôn ngữ càng "sặc mùi" cộng sản theo kiểu
cũ. Ông mô tả chủ tịch Thành phố Hồ Chí Minh: <i>"Võ Viết
Thanh ăn nói như những thị trưởng năng nổ ở Mỹ mà tôi
biết. Ông khoe về việc cân đối ngân sách, cắt giảm chi
tiêu, và nỗ lực lôi kéo thêm các nhà đầu tư nước ngoài".
</i>Đối với Chủ tịch nước Trần Đức Lương, Bill Clinton
nhận xét: <i>"Chỉ kém giáo điều hơn Lê Khả Phiêu một
chút". </i>


Tác giả Huy Đức cho rằng ông Phiêu có "lý do đối nội"
khi cố tình làm mất lòng Bill Clinton chỉ vì muốn được lòng
các nhân vật khác trong nội bộ Đảng Cộng sản. Nhưng sau
này, điều oái ăm đã xảy ra, chính những người mà ông nghĩ
sẽ hài lòng với thái độ cứng rắn trước Tổng thống Mỹ
lại sử dụng điều đó để chống lại ông.

<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEi8qhvJnqy_ROJuVtm2TOYqr_igo_3HZEZSdi0AkOp_FAYj0yPH0H0-KZAm9NvS_xPf_TXLFTyOUMPbdQeiF9465QwC5qS5pNz7wuUItCXpCJbQP_rMcoPezqNICBQSskylnSQw-xDXkDY/s400/131+9+B%C3%A0+Clinton+&amp;+Con+g%C3%A1i+Chelsea+t%E1%BA%A1i+H%C3%A0+N%E1%BB%99i.jpg"
border="0" width="400" ></center>
<center> <i>Hillary Clinton và con gái Chelsea với chiếc nón lá
Việt Nam</i></center>


Vào Sài Gòn, Tổng thống Clinton đã nói chuyện với cộng
đồng doanh nghiệp Việt Nam tại Cảng Container Quốc tế (Vietnam
International Container Terminals – VICT), một liên doanh giữa
Singapore và Việt Nam. Ông lên tiếng ca ngợi những tiến bộ
tích cực trong công cuộc đổi mới về kinh tế và xã hội
của Việt Nam trong thập niên vừa qua.


Theo Clinton, Hiệp định Thương mại Việt - Mỹ sẽ tạo điều
kiện thu hút các nhà đầu tư đến Việt Nam nhiều hơn. Ông
tuyên bố chính phủ Hoa Kỳ sẽ dành một khoản tín dụng 200
triệu đô-la để hỗ trợ các dự án đầu tư của Mỹ vào
Việt Nam.


Nhân dịp này, Clinton cũng đề cao vai trò của những người
Việt tại nước ngoài. Theo ông, họ đầu tư vào Việt Nam
không những bằng tiền bạc mà còn với cả tấm lòng. Nước
Mỹ vui mừng khi giúp họ trở về làm ăn, cũng xin cám ơn chính
phủ và nhân dân Việt Nam đã chào đón họ tại quê nhà [6].


Và có lẽ cũng để ủng hộ việc kinh doanh của người Mỹ
gốc Việt tại Sài Gòn, Tổng thống Bill Clinton, phu nhân Hillary,
con gái Chelsea cùng đoàn tùy tùng đã dùng bữa trưa tại
<i>Phở 2000, </i>góc đường Lê Lai, bên hông chợ Bến Thành.
Đây là mạng lưới các tiệm <i>Phở 2000</i> tại Sài Gòn do
Alain Huỳnh Trung Tấn từ Hoa Kỳ về kinh doanh. Kể từ đó,
<i>Phở 2000</i> có thêm khẩu hiệu <i>"Phở for the
President".</i>


<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEhW8tqM60OP8z5w7T0zhdtVgVKsE2oIiQnV2CFK8_XN-XTkET_KjD8Y50LAgsm_lMNqvORkNRWsoAfgtZcMwUXS6XCzYMIFycMdPM75NCHBqSer9EUraTf26bvl0VjRJbuE7n1p4V5d3IE/s400/131+10+photo_3.jpg"
border="0" width="400" ></center>
<center> <i>Bill Clinton chụp hình kỷ niệm với nhân viên Phở
2000</i></center>


<center> ***</center>


<h2>Chú thích:</h2>


[1] Hai câu Kiều của Nguyễn Du:


<i>Sen tàn cúc lại nở hoa</i>
<i>Sầu dài ngày ngắn, đông đà sang xuân </i>


đã được chuyển ngữ sang tiếng Anh trong bài phát biểu của
Tống thống Bill Clinton tại Hà Nội như sau:


<i>Just as the lotus wilts, the mums bloom forth</i>
<i>Time softens grief, and the winter turn to spring</i>


Chắc chắn những cố vấn người Việt của Tổng thống
Clinton đã phải làm việc tích cực trong việc soạn những bài
diễn văn cho ông Clinton đã tỏ ra rất am hiểu về lịch sử
cũng như văn hóa Việt Nam, ông rất tự tin khi trình bày những
vấn đề này.


[2] Nguyên văn tiếng Anh: <i>"Frozen images of the past have begun to
thaw and outlines of a warmer shared future have begun to take shape. Let us
make the most of this new spring together".</i>


[3] <i>Emily</i> rất nổi tiếng ở Việt Nam sau khi bài thơ
<i>Ê-mê-ly, Con ơi!</i> của Tố Hữu được đưa vào sách giáo
khoa giảng dạy suốt nhiều thập niên. Bài thơ có những câu
như:


<i>Ê mi ly con ơi!</i>
<i>Ê mi-ly, con đi cùng cha</i>
<i>Sau khôn lớn con thuộc đường, khỏi lạc...</i>
<i>- Đi đâu cha?</i>
<i>- Ra bờ sông Pô-tô-mác</i>
<i>- Xem gì cha?</i>
<i>Không con ơi, chỉ có Lầu ngũ giác.</i>
<i>…</i>


<i>Oa-sinh-tơn</i>
<i>Buổi hoàng hôn</i>
<i>Còn mất?</i>
<i>Đã đến phút lòng ta sáng nhất</i>
<i>Ta đốt thân ta</i>
<i>Cho ngọn lửa chói loà</i>
<i>Sự thật..........</i>


[4] <i>Morrison</i>: Một người Mỹ ở <st1:state
w:st="on">Pennsylvania</st1:state>, ngày 2/11/1965, bế con gái Emily
một tuổi tới trước văn phòng Bộ trưởng Quốc phòng McNamara
rồi tự thiêu để phản đối chiến tranh Việt Nam.


[5] <i>My Life</i>, Bill Clinton, Vintage Books 2005, trang 930.


[6] Nguyên văn: <i>"Overseas Vietnamese want to invest in your country,
not only with their money, but with their hearts. We are glad to be helping
them to return and we thank you, the people and the government of Vietnam,
for welcoming them home"</i>


***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130213/nguyen-ngoc-chinh-ben-thang-cuocquyen-binh-3-le-kha-phieu-bill-clinton),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét