Bài viết <a
href="http://danluan.org/tin-tuc/20130225/alan-phan-lincoln-va-ben-thang-cuoc">"Lincoln
và Bên Thắng Cuộc"</a> của tôi tạo khá nhiều tranh luận
trên các diễn đàn. Một câu hỏi thú vị là, "nếu Mỹ hào
phóng rộng lượng như tinh thần Lincoln, thì sao không đem tiền
tái thiết Việt Nam và giúp các nạn nhân chất độc da cam sau
1975?" Tôi nói đùa là các bạn quên rồi, Mỹ thuộc phe thua
cuộc, lẽ ra Việt Nam phải đem tiền qua Mỹ giúp người thất
thế chứ.
Nghiêm túc hơn, nhìn lại lịch sử, tôi nhận thấy các nhà
cầm quyền Mỹ đã khá rộng rãi với Việt Nam trong thời hậu
chiến. Trước khi viết tiếp về góc nhìn này, tôi muốn xác
định rõ nơi đây: "<em>Tôi không phải là một sử gia, không
hề nghiên cứu sâu rộng về vấn đế này và không có những
tư liệu gì ngoài các bài phân tích và tin tức tôi đọc trên
các mạng truyền thông.</em>" Do đó, quan điểm của tôi có
thể chứa nhiều sai lầm và đó cũng là lý do tôi đem đề tài
này ra đây để mọi người góp ý, tạo nhiều góc nhìn đa
dạng phong phú hơn. Khi comment, tôi xin các bạn giữ ý kiến
mình trên các sự kiện lịch sử , đừng bẻ lái đến một
trường phái chính trị nào, hay hô hào khẩu hiệu vì sau 68
năm, tôi đã phải lắp bắp nhiều lần…biết rồi, khổ lắm,
nói mãi.
Theo tôi biết, năm 1977, khi lên nắm quyền, dù chuyện Việt Nam
không đem lại một lợi ích chính trị nào (dân Mỹ vừa chán
ghét cuộc chiến tranh dài lê thê này, vừa bị nhục thua
trận), Tổng thống Carter qua kênh ngoại giao không chánh thức
đã ngỏ ý với các lãnh đạo Hà Nội là muốn tái lập bang
giao và sẽ viện trợ nhân đạo cho một chương trình tái
thiết hậu chiến. Câu trả lời sau đó từ phía Việt Nam trong
suốt nhiệm kỳ 4 năm của Carter là Mỹ phải "bồi thường
chiến tranh" (dường như con số đưa ra là 2 tỷ USD thời đó)
, "xin lỗi chánh thức Việt Nam" trước khi nói đên chuyện
thiết lập bang giao (vì chúng tao mới thắng bọn chúng mày, hãy
đến mà xin tha thứ).
Thái độ này đã làm Carter thất vọng và do đó, khi khi Đặng
Tiểu Bình đến Mỹ thăm Carter, ông ta còn báo trước cho Mỹ
biết là sắp sửa dậy cho Việt Nam "một bài học" về
chuyện Việt Nam can thiệp vào Kampuchea. Tòa Bạch Ốc nói,
'các ngài cứ tự nhiên".
Sau khi Reagan đắc cử Tổng Thống thay Carter, với tinh thần
chống Cộng cao độ, mọi thương thuyết với Việt Nam coi như
chấm dứt. Chỉ sau khi đảng cộng sản tan vỡ ở Liên Xô và
Đông Âu vào 1989, các nhà lãnh đạo Hà Nội mới có một
"cuộc xét lại" về bang giao với Mỹ.
Tôi ca tụng nhân dân và tinh thần của nền kinh tế sáng tạo
Mỹ, nhưng tôi gần như chưa bao giờ ca tụng một ông chính
trị gia nào, Mỹ hay Âu hay Á. Ngoại trừ một vài sao sáng,
phần lớn là những con hạm chỉ giỏi moi móc tiền OPM. Nếu
Mỹ không có một cơ chế phân quyền với ngành lập pháp
quyền lực, tư pháp độc lập và ngành truyền thông… soi xét
từng bước đi, các chánh trị gia Mỹ còn đớp hít nhiều hơn
các đồng nghiệp của họ trên thế giới (họ mập phì và vợ
con có nhu cầu rất cao). Tuy nhiên, trong mọi cư xử với Việt
Nam từ 1975 đến nay, ngoài thái độ dửng dưng, phần lớn lãnh
đạo và nhân dân Mỹ đã không mang một "hận thù quá khứ"
hay "mặc cảm thua cuộc" nào.
Ngược lại, ngoài cái "chảnh" đương nhiên của người
thắng cuộc, lãnh đạo Việt Nam đã tự đặt mình vào vị
thế cô lập, luôn gợi lại "tội ác Mỹ Ngụy" hàng ngày
(qua các biểu ngữ và viện bảo tàng) cũng như qua các hoạt
động ngoại giao "chống Mỹ cứu thế giới". Chuyện Mỹ
vẫn "cúi xin lập bang giao" với Việt Nam, trở thành một
đối tác thương mại và đầu tư lớn, mở cửa xã hội cho
người giàu Việt Nam qua lại, làm ăn, học hành…theo tôi, đã
là một "phép lạ" của tinh thần Mỹ.
Còn chuyện "chất độc da cam hay tái thiết Việt Nam"? Tôi
có chút kinh nghiệm cá nhân trong việc này. Để đem tiền hay
vật liệu vào làm thiện nguyện ở Việt Nam, chánh phủ đòi
hỏi một giây phép hoạt động rất nhiêu khê (khó gấp 100
lần giấy phép cho một dự án liên doanh). Ngoài ra mọi số
tiền hay vật dụng đem vào phải do Mặt Trận Tổ Quốc hay
một cơ quan tương tự phân phối và điều hành. Đó là lý do
tại sao Indonesia, Phi Luật Tân và ngay cả Trung Quốc, đã nhận
một lượng tiền thiện nguyện nhiều gấp ngàn lần Việt Nam.
Tôi không muốn phân tích sâu thêm về quyền lợi mỗi quốc gia
đằng sau các quyết định chính trị. Cũng như thế liên hoàn
đặc biệt của Mỹ, Việt Nam, Trung Quốc, Nhật, ASEAN… Không
phải vì nó quá phức tạp (các vấn đề khi giải mã ra
thường rất đơn giản, luôn bị các trí thức tháp ngà thoa son
trát phấn cho cầu kỳ); nhưng vì luật Việt nam không cho tôi
nói. Thôi thì xin mời các bạn vậy.
Alan Phan
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130227/alan-phan-quay-ve-chut-lich-su), một
số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời độc
giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận
có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng
dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét