'Đã tới lúc Đảng nhân nhượng quyền lực'

Một giáo sư gốc Việt giảng dạy ở Pháp nói đã đến lúc
Đảng cộng sản cần "nới lỏng" để trao trả quyền lực cho
nhân dân, chứ không chỉ giới hạn ở việc lấy ý kiến cho
bản Dự thảo Hiến pháp chính thức mà chính quyền đang tiến
hành hiện nay.

Trao đổi với BBC Việt ngữ từ Đại học Toulouse hôm 08/2/2013,
Giáo sư Nguyễn Tiến Dũng nói ông hy vọng rằng đợt sửa
Hiến pháp lần này sẽ là một bước "nhân nhượng" của
Đảng để tự "giảm bớt quyền lực."

Ông nói: "Người ta đã nhận thấy người ta không có khả năng
ôm đồm quyền lực nữa như là Đảng Cộng sản nghĩ, thì
đây là một sự mặc cả giữa Đảng và nhân dân Việt Nam.

"Đảng Cộng sản vẫn có thể sau lần này giữ một vai trò
quan trọng nhưng không còn có thể, nói thẳng ra, là độc tài
như trước được nữa."

<div class="boxleft320"><img
src="http://wscdn.bbc.co.uk/worldservice/assets/images/2013/02/08/130208131117_nguyen_tien_dung_304x171_bbc.jpg"
/><div class="textholder">Giáo sư Nguyễn Tiến Dũng (đứng) cho
rằng Đảng Cộng sản nên nhân nhượng và tự giảm bớt
quyền lực</div></div>
Giáo sư Dũng tin rằng Đảng hiện đang có một vấn đề tâm
lý cần vượt qua "là nỗi sợ phải từ bỏ quyền lực" mà
từ lâu vẫn độc quyền do xuất phát từ điều mà ông gọi
là "tính tham quyền lực."

Ông cho rằng việc người dân và các giới, trong đó có giới
trí thức tư vấn cho Đảng về một "lộ trình chuyển giao
quyền lực" được hiểu là diễn ra trong hòa bình, công bằng,
tránh bạo lực, là "quan trọng" để Đảng có thể tiến hành
công việc "nới lỏng và bàn giao quyền lực"

Ông nói: "Hiến pháp sẽ không thể hiện điều đó nhưng
chuyện đàm phán để có được điều đó theo tôi rất quan
trọng để có thể có được Hiến pháp mới.

"Và về phía những người không thuộc phía Đảng mà bây giờ
muốn Đảng nới bỏ quyền lực ra thì cũng cần có sự đảm
bảo cho những người ở trong Đảng hiện tại những sự đảm
bảo nhất định thì họ mới có thể yên tâm nới lỏng quyền
lực của mình ra."

Trong khi cho rằng lần sửa đổi Hiến pháp lần này là một
"cơ hội" của toàn dân, nhà khoa học cũng tin rằng việc đi
tới cải thiện xã hội, trong đó có việc thay đổi, sửa
đổi Hiến pháp, là một "trách nhiệm" và một sự nghiệp
"không có điểm dừng" của người dân.

Ông Dũng nói: "Nhiệm vụ của người dân là phải tiếp tục
tìm cách thay đổi xã hội cho tốt hơn, việc thay đổi xã hội
là một chuyện lâu dài và không có điểm nào là điểm dừng,
chứ không phải là nếu không được nghe thì thôi, thì bỏ
cuộc, vì cứ như thế sẽ không đi đến đâu."

<h2>'Điều dân mong muốn'</h2>

Trong bài viết mới công bố của mình trên mạng Internet với
tựa đề "Hiến pháp nào cho Việt Nam?," Giáo sư Dũng lưu ý
mười nguyên lý mà một bản Hiến pháp cần tôn trọng và thể
hiện là pháp trị, logic, nhân quyền, xã hội, bảo vệ, dân
chủ, phân quyền - kiểm soát lẫn nhau, minh bạch, tự quản,
hòa bình và trung lập.

Ông cho rằng về mặt bản chất, hiến pháp Việt Nam là một
"hiến pháp Đảng trị" chứ không phải là dân chủ hay luật
trị vì theo ông "dân không được bầu ra lực lượng lãnh
đạo cao nhất (Đảng) và Đảng không chịu sự kiểm soát
thực sự nào từ phía nhân dân."

Nhà khoa học nhắc tới hiện tượng "ôm đồm quyền lực" trong
một thể chế mà ông gọi là "chính quyền cảnh sát." Ông
viết: "Đảng không những nắm chính quyền, mà còn muốn kiểm
soát chặt chẽ tất tật mọi thứ trong xã hội: kinh tế, chính
trị, thông tin, văn hóa, tư tưởng, giáo dục, v.v..."

Bình luận về nguyên lý "bảo vệ" của Hiến pháp và đặt câu
hỏi "Hiến pháp bảo vệ ai?," nhà toán học viết:"Chính quyền
do dân lập nên và vì dân, chứ không phải là vì bản thân cái
chính quyền, chính quyền có phải hy sinh để bảo vệ quyền
lợi của nhân dân, của dân tộc, thì cũng phải hy sinh."

Sau khi cho rằng bản dự thảo Hiến pháp chính thức của chính
quyền có nhiều "vấn đề nổi cộm," nhà khoa học nhấn mạnh:
"Để có được một hiến pháp tiến bộ, nhân dân Việt Nam
phải ngồi cùng với Đảng Cộng sản VN để sửa hiến pháp.

"Nhưng không phải là sửa theo kiểu dự thảo 01/2013, mà sửa
một cách cơ bản, đàng hoàng, dựa trên một mô hình tổ chức
mới về chính trị hợp lý hơn dân chủ hơn, có sự kiểm soát
tốt hơn, minh bạch hơn, dễ chống tham nhũng hơn, v.v...

"Toàn bộ các nguyên lý cơ bản của một hiến pháp dân chủ
tiến bộ phải được tôn trọng trong một hiến pháp mới,
đấy mới là điều mà nhân dân Việt Nam mong muốn," ông lưu
ý.

Hiện đang có nhiều ý kiến về việc nên hay không nên tham gia
đóng góp cho lần sửa đổi Hiến pháp 1992 đang diễn ra, trong
đó, có ý kiến phê phán nói chính quyến đặt thời hạn ba
tháng để dân góp ý là "quá ngắn và bất hợp lý," trong khi
đề dân cần có nhiều thời gian hơn để tìm hiểu và chính
quyền cũng cần mở rộng việc thông tin, tuyên truyền cũng như
tổ chức các diễn đàn thảo luận.

Trong lúc có ý kiến tin rằng không nên tham gia đóng góp cho Dự
thảo vì bản đề án của Chính quyền là "áp đặt," "dân chủ
hình thức," thậm chí là "câu giờ" hay "giả hiệu," nhiều
diễn đàn đã được mở ra trên mạng.

Gần đây, một bản kiến nghị về Hiến pháp mới đã được
đại diện các trí thức, nhân sỹ và quần chúng giao cho chính
quyền đầu tháng Hai với hơn hai nghìn chữ ký đi kèm vào
thời điểm đó.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130210/da-toi-luc-dang-nhan-nhuong-quyen-luc),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!