Đôi điều về Dân Luận

Dân Luận theo đuổi một nền báo chí công dân, nơi mỗi độc giả chính là một nhà báo.

Mục tiêu của Dân Luận là cung cấp cái nhìn đa chiều về các vấn đề kinh tế - xã hội - văn hóa của Việt Nam và thế giới, với mong mỏi độc giả sẽ tự xây dựng cho mình phương pháp tư duy độc lập và khoa học.

Trang blog này là cầu nối giữa Dân Luận với độc giả trong nước, trong trường hợp bạn không truy cập được vào địa chỉ chính thức www.danluan.org.

Chúng tôi được biết Dân Luận đã bắt đầu bị chặn bởi tường lửa ở Việt Nam. Vì thế, xin mời bạn tham khảo cách vượt tường lửa để tiếp tục truy cập Dân Luận. Trong trường hợp gặp trục trặc, bạn có thể liên lạc với tqvn2004 tại huannc@gmail.com được hướng dẫn cụ thể.
(c) Dân Luận 2009. Cung cấp bởi Blogger.

Tổng số lần đọc

Google+ Followers

Ngày 2-1-2013 Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 được công bố
để lấy ý kiến nhân dân trong ba tháng. Nhiều người lẫn
giữa việc lấy ý kiến của nhân dân và việc trưng cầu dân
ý. Hãy thử làm rõ sự khác biệt này.

<strong>Hiến pháp là của ai?</strong> Ai là người quyết định
về Hiến pháp và họ quyết định thế nào? Đáng tiếc những
vấn đề cơ bản như vậy từ rất lâu vẫn bị hiểu nhầm.

Từ điển Tiếng Việt (NXB Đà Nẵng 2011 và các từ điển
trước đó khá lâu) vẫn định nghĩa hiến pháp là "<em><span
class="underlined-text">đạo luật cơ bản của nhà nước</span>,
quy định chế độ chính trị, kinh tế, xã hội, quyền và
nghĩa vụ công dân, tổ chức bộ máy nhà nước</em>". Có lẽ
những người soạn dự thảo lần này cũng vẫn hiểu lầm như
thế.

Nếu muốn xây dựng một nhà nước của dân, do dân, vì dân,
thì mọi quyền lực <span class="underlined-text">phải thuộc về
nhân dân</span>. Hiến pháp không phải là của nhà nước, <span
class="underlined-text">mà là của nhân dân</span>. Trong Hiến pháp
nhân dân là chủ thể, là người quyết định, là những
người trao quyền cho nhà nước (phân quyền cho các nhánh nhà
nước như lập pháp, hành pháp và tư pháp) đến mức nào và
như thế nào để bảo vệ các quyền tự do và sự hạnh phúc
của người dân. Đấy là quyền tối cao của nhân dân. Như
thế nhân dân là người quyết định Hiến pháp. Đối tượng
của Hiến pháp (đối tượng phải thi hành, phải tuân thủ
Hiến pháp và bị hạn chế quyền lực bởi Hiến pháp) chính
là nhà nước chứ không phải người dân.

Tất nhiên, việc đòi hỏi tất cả nhân dân cùng tham gia vào
soạn ra Hiến pháp là việc bất khả thi.

Nhân dân có thể ủy thác cho các nhóm không quá đông người
(có thể là một Quốc hội lập hiến hay các nhóm có chức
năng như vậy) để soạn ra (các) dự thảo Hiến pháp.

(Các) dự thảo đó phải được công bố công khai để nhân
dân góp ý và thảo luận trong một thời gian đủ dài.

Trên cơ sở góp ý và thảo luận công khai đó (các) dự thảo
cuối cùng được hoàn thiện (tốt nhất là: (a) chỉ có 2 dự
thảo hoàn chỉnh cuối cùng; hay (b) có 1 dự thảo với một số
điều cốt lõi mà mỗi điều có 2 lựa chọn khác nhau; hoặc
(c) có 1 dự thảo hoàn chỉnh duy nhất) để đưa ra trưng cầu
dân ý.

Trong trưng cầu dân ý tất cả các công dân bằng lá phiếu
của mình đều có quyền lựa chọn: (a) tán thành (một trong 2)
bản dự thảo; hoặc (b) tán thành từng lựa chọn của các
điều cơ bản của một dự thảo; hay (c) tán thành hoặc bác
bỏ một dự thảo hoàn chỉnh duy nhất.

Việc bỏ phiếu phải được diễn ra một cách tự do và việc
kiểm phiếu phải được giám sát chặt chẽ (bởi người dân,
báo chí, đại diện của các tổ chức quốc tế) để tránh
sự gian lận. Kết quả Hiến pháp được thông qua sẽ là: (a)
bản dự thảo nào được đa số cử tri tán thành; hay (b) dự
thảo Hiến pháp với các điều khoản cơ bản theo đúng lựa
chọn của đa số; hoặc (c) dự thảo duy nhất được đa số
cử tri tán thành hay Hiến pháp cũ (nếu dự thảo duy nhất này
bị đa số bác bỏ).

Chỉ với việc quyết định của nhân dân, thông qua trưng cầu
dân ý như trên, thì Hiến pháp mới thực sự là Hiến pháp.

Như thế có thể thấy hai khâu "lấy ý kiến của dân" và
"trưng cầu dân ý" là 2 khâu tách biệt và đều rất quan
trọng.

Không có lấy ý kiến của nhân dân, không có thảo luận công
khai hay không có đủ thời gian để thảo luận công khai về
(các) dự thảo, để hình thành (các) dự thảo cuối cùng sẽ
dẫn đến một Hiến pháp không tốt, không tạo ra sự đồng
thuận trong nhân dân và như thế có thể gây chia rẽ, có hại
cho sự phát triển của đất nước.

Việc thông qua Hiến pháp bằng trưng cầu dân ý ở Ai cập vừa
qua là một thí dụ như vậy. Tại Ai Cập đã có trưng cầu dân
ý, nhưng đã không có sự tham gia, lấy ý kiến, thảo luận
của nhân dân (hay các nhóm khác nhau) để hình thành bản dự
thảo cuối cùng đưa ra trưng cầu dân ý. Khi không có sự thảo
luận công khai để cho các ý kiến khác nhau đối chọi với
nhau, thì người dân thiếu thông tin và rất dễ nhầm trong lựa
chọn (tán thành hay bác bỏ) của mình.

Chúng ta để 3 tháng lấy ý kiến nhân dân. Để cho việc lấy
ý kiến được hiệu quả thì việc khuyến khích thảo luận,
tranh luận công khai về nội dung của dự thảo là hết sức
quan trọng.

Nếu không có thảo luận, tranh luận mà mỗi người
chỉ viết ra ý kiến của mình và gửi cho ban soạn thảo thì
việc lấy ý kiến rất dễ biến thành hình thức. Không có sự
cọ xát, thậm chí sự đối đầu kịch liệt của các ý kiến
khác nhau thì không thể hình thành các nhóm ý kiến chính
được phản ánh trong 2 lựa chọn của bản dự thảo cuối
cùng, khiến cho việc tiếp thu ý kiến là không thể. Ban soạn
thảo dẫu có 5 đầu 6 tai cũng không thể đánh giá, phân loại
ý kiến của hàng triệu người. Thiếu thảo luận, thiếu tranh
luận tự do và công khai hay cản trở việc hình thành các nhóm
khác nhau có các ý kiến khác nhau để giúp cho quá trình lấy ý
kiến được hiệu quả thể hiện trong các dự thảo cuối
cùng, thì việc lấy ý kiến của nhân dân dễ trở thành hình
thức, tốn tiền của, công sức và vô ích.

Sau khi đã có thảo luận, tranh luận để hình thành (các) dự
thảo cuối cùng mà nhân dân không được quyết định thông qua
lá phiếu của mình, thì Hiến pháp, dẫu có được 100% "đại
biểu" thông qua, cũng không phải là Hiến pháp thực sự để
tạo ra một nhà nước của dân, do dân, vì dân nhằm hạn chế
quyền lực của nhà nước và bảo vệ các quyền tự do của
người dân.

Việc khuyến khích nhân dân góp ý, thảo luận, tranh luận là
rất đáng hoan nghênh. Sau ba tháng nên hoàn chỉnh (các) dự
thảo và đưa ra cho toàn dân quyết định. Làm được vậy là
một bước tiến lớn để xây dựng một nhà nước của dân,
do dân, vì dân và góp phần hết sức quan trọng để làm cho
dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ văn minh.

Ghi chú: Bài đã được đăng trên Lao động Cuối tuần, Số 1,
thứ Năm, 3/1/2013, hầu như không thay đổi với bản gốc dưới
đây.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(https://danluan.org/tin-tuc/20130104/nguyen-quang-a-lay-y-kien-nhan-dan-va-trung-cau-dan-y),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

0 phản hồi:

Đăng nhận xét

Các bài viết có liên quan của vụ án Cù Huy Hà Vũ được Dân Luận tập hợp tại đây: Hồ Sơ Cù Huy Hà Vũ, hoặc theo từ khóa "Cù Huy Hà Vũ".

Độc giả có thể truy cập Dân Luận an toàn hơn qua cổng HTTPS (HTTP có mã hóa bảo mật), bằng cách thêm https:// vào đằng trước địa chỉ danluan.org, hoặc bấm vào đây!
Bấm vào đây để đọc chuyên mục Góp ý sửa đổi Hiến Pháp 1992
Bấm vào đây để đọc cuốn Trần Huỳnh Duy Thức - Con Đường Nào Cho Việt Nam

Quỹ Dân Luận


Bấm nút Donate để ủng hộ tài chính cho Dân Luận qua Paypal. Thu chi quỹ Dân Luận: xem ở đây!

Hỗ trợ dân chủ

Bạn có thể chia sẻ tấm lòng của mình với các nhà hoạt động dân chủ trong nước và gia đình của họ, ngay cả khi bạn đang ở trong nước. Bạn chỉ cần ra bưu điện, hỏi về dịch vụ "chuyển tiền nhanh". Người ta sẽ cấp cho bạn một phiếu, trong đó có phần thông tin người gửi và người nhận. Phần người nhận bạn cần điền chi tiết và chính xác. Còn phần người gửi, bạn không cần điền chính xác. Phí chuyển tiền không đắt, hãy làm gì đó chứng tỏ xã hội đứng phía sau những công dân này!

Danh sách các nhà hoạt động dân chủ trong nước và địa chỉ của họ có thể được tìm thấy ở đây!

Dân Luận kêu gọi bài vở theo chủ đề: Nghiên cứu kinh nghiệm đấu tranh bất bạo động và xây dựng phong trào của Tổ chức Otpor (Phản Kháng) của Serbia. Đây là kinh nghiệm là các lực lượng đối kháng tại Tunisia và Ai Cập đã vận dụng để lật đổ độc tài tại các quốc gia này...

Bài mới trên Dân Luận

Archives