Nguyễn Văn Thạnh - Quyền Con Người hay Số Phận

Để bắt đầu bài viết này, tôi xin kể lại một câu chuyện
mà tôi đọc đã lâu: Ở Ấn Độ, có một làng nọ, sống ven
rừng, thỉnh thoảng người dân bị hổ chụp ăn thịt. Mỗi
lần như vậy người dân đều rất sợ nhưng họ lại cho rằng
cái số người đó phải thế, họ bị hổ ăn thịt vì tiền
kiếp quá nặng, làm nhiều điều ác và không ai nghĩ rằng mình
sẽ là người tiếp theo bị hổ ăn thịt. Tình hình cứ tiếp
diễn như vậy cho đến khi hổ bắt ăn thịt gần 200 người.
Vào lúc đó, may mắn thay có một người Anh đến ngôi làng
(trước kia Ấn Độ là thuộc địa của Anh), ông giúp mọi
người giết hổ.

Từ câu chuyện trên ta biết phần nào lý do vì sao nước Ấn
Độ rộng lớn, dân đông đúc nhất nhì thế giới, có lịch
sử lâu đời nhưng không thịnh vượng - bị chinh phục dễ
dàng với đội quân viễn chinh ít ỏi của nước Anh.

Tất nhiên đó là một câu chuyện xảy ra thời xa xưa, hoặc là
một câu chuyện được kể với hàm ý ngụ ngôn, tuy nhiên qua
câu chuyện đó ta thấy được một vấn đề lớn - vấn đề
nhận thức của người dân, nhất là người dân ở các nước
kém phát triển. Rất nhiều tai họa xảy ra với cuộc sống,
họ thường cho rằng đó là do <em>số phận</em>. Nhận thức
này có thể là kết quả của một niềm tin tín ngưỡng lâu
đời, khi mà con người chưa hiểu hết xã hội - có thời con
người từng tin rằng Vua là con trời, nay thì không còn ai tin
vào điều đó, nhưng những niềm tin kiểu như vậy không phải
đã hết.

Ngày 17-8-2012 bão <a
href="http://vnexpress.net/gl/xa-hoi/2012/08/do-thi-ngap-do-bao-cay-do-de-chet-nguoi/">Kai-tak</a>
đổ bộ vào thủ đô Hà Nội, cây đổ đè chết tại chỗ
một lái xe taxi mới ngoài 30, để lại vợ và hai con nhỏ. Một
tai họa gần như hủy diệt một gia đình. Tuy nhiên nhiều
người có thái độ đó là một cái gì không may, xui xẻo hoặc
đó là số phận. Cũng tương tự vậy với hàng trăm trẻ em
bị chết do sụp cống thoát nước vì đơn vị thi công vô
trách nhiệm hay hàng ngàn người bị chết oan ức do tai nạn
giao thông mà nguyên nhân là đường xá quá kém-đầy ổ gà,
mấp mô. Việc này xảy ra hàng ngày mà đau lòng là mọi người
dân đều nghĩ việc đó là xui và ít người nghĩ rằng điều
xui đó sẽ đến mình như người dân ngôi làng trên ở Ấn
Độ.

Vào mùa lũ lụt, chúng ta thường chứng kiến cảnh người dân
bị trôi nhà, ngập cửa đang ướt lướt mướt, tay rưng rưng
nhận vài gói mì tôm cứu trợ của chính quyền mà miệng thì
"ơn Đảng, ơn nhà nước".

Chúng ta thấy cảnh ngược lại: ở các nước tiên tiến như
Hàn Quốc - Đài Loan,… khi bị thiên tai, thay vì mang ơn chính
phủ khi nhận cứu trợ, họ có thể biểu tình, kiện chính
quyền ra tòa vì tội thiếu trách nhiệm, không chăm lo cho dân
chúng, kiện chuyên gia không dự báo chính xác thiên tai.

Tại sao có nghịch lý như vậy? Do văn hóa? Do niềm tin tín
ngưỡng của người dân? Không phải vậy. Ở các nước tiên
tiến, người dân đã ý thức về quyền con người.

Nước Mỹ thịnh vượng, người dân có tự do, dân chủ thực,
họ ý thức rõ mình tồn tại hiển nhiên gắn với những
quyền gì. Họ hiểu rằng "quyền con người" là cái thuộc
tính tự nhiên của con người và chính phủ được lập ra là
để bảo vệ các quyền đó, khi nào chính phủ không làm
được việc đó thì chính phủ đó mất tính chính danh để
tồn tại và người dân có quyền thay thế bằng chính phủ
khác. Từ việc ý thức quyền con người, người dân ở nước
đó không những bảo vệ mình trước sự xâm hại nhân quyền
của chính quyền mà còn lên tiếng yêu cầu chính phủ phải có
trách nhiệm bảo vệ các quyền con người như là một nghĩa
vụ trước hết và trên hết. Tất cả những điều đó mang
lại giá trị nhân bản cho con người, sự tự do và tự chủ.
Đất nước họ văn minh, thịnh vượng, nạn cường quyền,
bất công được hạn chế đến mức tối đa.

Đất nước chúng ta hiện có nhiều bất cập rất cần phải
chung tay giải quyết. Để thúc đẩy tiến bộ xã hội, chấn
hưng đất nước, chung ta cần giúp cho người dân ý thức
được quyền con người của mình, yêu cầu được chính phủ
bảo vệ quyền đó thay vì tin vào số phận hay nghĩ rằng đó
là ơn mưa móc của Đảng-nhà nước như lâu nay. Chỉ khi nào
người dân biết về nó, ý thức về nó thì các quyền con
người mới được tôn trọng và bảo vệ. Đó là nền tảng
sự thịnh vượng cho dân tộc, sự tự do, tự chủ cho mỗi cá
nhân.

Tôi ủng hộ và tham gia phong trào con đường Việt Nam vì lẽ
trên.

Nguyễn Văn Thạnh

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/tin-tuc/20121018/nguyen-van-thanh-quyen-con-nguoi-hay-so-phan),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!