Người Buôn Gió - Nghe nhạc Nguyễn Văn Đông - Trần Thiện Thanh

Trong hàng tá nhạc sĩ mà tôi thích nghe. Nhiều lúc thống kê
thích nghe nhạc ai nhất thật là khó. Từ Trầm Tử Thiêng,
Trần Thiện Thanh, Phạm Duy, Từ Công Phụng, Nguyên Vũ, Nguyễn
Văn Tý, Hoàng Giác... chắc mình chỉ chọn ra hai người đó là
Trần Thiện Thanh và Nguyễn Văn Đông. Hai nhạc sĩ viết về
đời lính rất nhiều.

Trần Thiện Thanh làm tôi yêu nhất vì những bài hát về những
người lính đã tử trận. Đời người ta phù thịnh, mấy ai
phù suy. Những nhạc sĩ bên kia chiến tuyến thi nhau tôn vinh
những người đang sống thì phía bên này với tấm lòng nặng
trĩu nỗi đau , đồng cảm với thân nhân người tử trận.
Nhạc sĩ Trần Thiện Thanh vắt những nỗi đau, niềm nhớ tạo
thành những nốt nhạc bi hùng để chia sẻ với chiến hữu và
thân nhân người tử trận. Dòng nhạc tiễn biệt người đi
không bao giờ trở lại là dấu ấn đặc biệt nhất của nhạc
sĩ Trần Thiện Thanh. Phải có một tấm lòng tinh tế để thấu
hiểu nỗi đau của người khác lắm, phải có sự rung cảm từ
đáy lòng lắm mới có những lời ca như lời ai điếu sâu sắc
như vậy.

<em>Ngày anh đi
anh đi từ tổ ấm
Anh ơi
Địa danh nào thiếu dấu chân anh.
Đợi anh về
Chỉ còn trên vầng trán đứa bé thơ
Tấm khăn sô
Bơ vơ, người goá phụ cầu được sống trong mơ.</em>

Giữa cuộc chiến tranh khốc liệt, dằng dai. Lúc mà chỉ có
người chiến thắng, người lập chiến công hiển hách được
tôn thờ, ca ngợi. Trần Thiện Thanh lặng lẽ đi vào khoảng sau
lưng người lính đã ngã. Tổ ấm, đứa bé thơ, người goá
phụ. Những hình ảnh mà khó bao giờ chúng ta thấy ở những
nơi mà không có tự do sáng tác, nơi mà mọi tình cảm con
người đều được định hướng như một phép toán học.

<em>Anh không chết đâu anh
Anh chỉ về với mẹ mong con.</em>

Có lời an ủi nào cho người lính đã chết thống thiết và
nhân văn hơn những lời giản dị ấy. Anh chỉ về với mẹ
mong con. Chỉ một câu ngắn vài từ mà Trần Thiện Thanh đã
vẽ được cả một cuộc tử ly, chua xót và đau đớn của cả
một thế hệ, một dân tộc mà đọc qua tưởng rất nhẹ
nhàng.

<em>Xin trăm năm như vì sao sáng đó
Hỡi người định mệnh là vì sao lẻ</em>

<em>......</em>

<em>Một áo quan đóng vội
Một chuyến cuối phiêu du.</em>

Rất cố gắng để tìm kiếm ngôn từ, để mỗi người lính
ngã xuống trong nhạc phẩm của mình được chia sẻ khác nhau,
không trùng lặp. Trần Thiện Thanh trân trọng những người đã
khuất với cách cẩn trọng tìm tòi ngôn từ để mỗi người
được một bài ai điếu khác nhau, không rập khuân chung chung.
Cách làm ấy chỉ có một tấm lòng tha thiết, nhân văn cực
sâu thẳm mới kiên nhẫn làm được. Nhưng trong mỗi số phận
riêng, lời ca riêng ấy đều có một điểm chung là lời an ủi
rất nhẹ nhàng mà thắm thiết đến ngàn đời sau.

Người lính của Nguyễn Văn Đông thường là những người
lính phảng phất bóng dáng của người tráng sĩ trong truyện
kiếm hiệp. Đầy vẻ oai hùng, bi tráng của những cuộc chia ly.
Người đi biên giới xa xăm gió bụi, người ở lại chốn khuê
phòng nhung nhớ dõi theo. Hàng loạt tác phẩm của mình như Khúc
Tình Ca Hàng Hàng Lớp Lớp, Mấy Dặm Sơn Khê, Lời Giã Biệt,
Chiều Mưa Biên Giới, Anh, Xin Đừng Trách Anh...luôn có vẻ lãng
mạn của người thư sinh vì non nước binh đao phải băng mình
vào chiến tuyến xa xôi, khói lửa. Lời ca của Nguyễn Văn
Đông đẹp như câu chuyện. Nếu câu chuyện của Trần Thiện
Thanh là lời ai điếu không ai có thể nặng ân tình hơn thì
câu chuyện của Nguyễn Văn Đông cũng là lời giã biệt, lời
chia tay không ai có thể viết buồn lắng đọng và thấm thía
hơn.

<em>Người đi giúp núi sông
Hàng hàng lớp lớp chưa về
Người người quyết giữ câu thề
Dành lấy quê hương
Hỡi người anh thương
Chưa trọn thề ước
Nhưng tình đất nước
Ôi lớn lao sao đành...</em>

Người lính của Nguyễn Văn Đông có tình yêu sâu nặng, nhưng
ý thức trách nhiệm với đất nước vô cùng. Ý thức được
nghĩa vụ làm người trai đất nước lúc tổ quốc lâm nguy,
gói hạnh phúc riêng làm hành trang đi vào cuộc chiến. Chia ly
đi vào hòn tên, mũi đạn thập phần sinh tử mà luôn ước mơ
ngày về giản dị, nhẹ nhàng.

<em>Hẹn một ngày mai đàn thay tay súng
Người lính thất hứa và hay quên
Mang chiếc áo cưới nhờ thêu thêm
Một câu hứa "anh đền"</em>

Không cần chiến công vang dội, không cần chiến thắng huy
hoàng. Không có lời hứa hẹn giết thật nhiều giặc. Cái cao
cả và nhân văn của Nguyễn Văn Đông hơn người ở chỗ đó.
Người lính của Nguyễn Văn Đông chỉ mong mỏi cuộc chiến qua
nhanh để trở về với ước mơ giản dị, khiêm nhường như
thế, chẳng cần huân huy chương, chẳng cần cờ hoa vẫy gọi.
Vì sao vậy, vì Nguyễn Văn Đông hiểu rằng đằng sau những
chiến công là xác chết, dù người chết có là kẻ thù đi
nữa thì cũng là điều mà người nhạc sĩ nhân ái khó lòng ca
ngợi. Nhất là những người lính hai bên chiến tuyến cùng
chung dòng máu, dân tộc.

<em>Bao ước mơ
Giữa khung trời phiêu lãng
Chờ mùa xuân tươi sáng
Nhưng mùa thắm chưa sang.</em>

Thế thôi, chẳng phải lên gân, cao giọng đầy tính chiến
đấu của cái gọi là đấu tranh giai cấp. Tất cả chỉ gói
lại là một mùa xuân tươi sáng cho đất nước chung, để
niềm hạnh phúc riêng được hoà trong đó. Chỉ là khắc khoải
rất nhân bản của một ước mơ rất tình người, không phải
chiến công lẫy lừng để về khoe mẽ với người yêu. Người
lính của Nguyễn Văn Đông đi vào cuộc chiến với tâm trạng
rất buồn, dường như họ hiểu đây là một cuộc tương tàn
giữa anh em, chả phải là hào hùng gì để mà tìm kiếm chiến
công, huân chương, thành tích. Thậm chí Nguyễn Văn Đông còn
tỏ ý khinh thường những thứ phù phiếm đó trong nhạc phẩm
bất hủ Chiều Mưa Biên Giới. Như một lời cảnh báo, nhắc
nhở cho những ai coi chiến tranh là cơ hội để tìm kiếm công
danh.

<em>Lòng trần còn tơ vương khanh tước
Thì đường trần mưa bay gió cuốn
Còn nhiều... anh... ơi.</em>

Nhưng yêu mến hơn cả ở hai người nhạc sĩ tài hoa này, là
những người phụ nữ, những người hậu phương của họ
đều có tấm lòng son sắt, cảm thông và thương yêu, chia sẻ
với những người lính đi vào cuộc chiến tương tàn, khốc
liệt. Nhất là ngày nay, trong một xã hội điên loạn với
những cuộc tình sặc mùi tiền, nhục dục. Một xã hội mà
khó tìm đâu thấy những tình yêu đến với nhau vì lý tưởng,
vì tấm lòng, vì suy tư trong mỗi con người. Chúng ta thử nhìn
quanh và hỏi, còn đâu hòn Vọng Phu trong cuộc đời này nữa.
Mọi điều chỉ có trong sách xa xưa như cổ tích. Những cuộc
tình chóng vánh sớm tan tành để hối hả đi kiếm tìm bạn
tình khác. Người ta sợ cô đơn, người ta muốn sống gấp.
Người ta muốn được chăm sóc, được đưa đón...

Tất nhiên sẽ còn nhiều người phụ nữ chờ chồng, nhiều cô
gái chờ người yêu đi xa.

Nhưng chờ người yêu là chàng trai bị kết án tù thì quả là
một điều không dễ. Chờ chàng du học, chờ chàng đi làm ăn
hứa hẹn tương lai tươi sáng thì có thể thấy. Nhưng chờ
người yêu đang bị kết án tù, bị báo chí của chính quyền
xỉ nhục. Chờ chàng trai nghèo không còn bố mẹ, gia sản chỉ
là căn nhà nát ở quê, tương lai là bản án tù khắc nghiệt
vì "thu thập tin tức của dân oan để tuyền truyền nói xấu
chính quyền". Tương lai của chàng trai lúc ra tù còn là những
chế tài kiềm kẹp và những cái thâm hiểm không nằm trong
luật mà ở trong lệ.

Hôm nay tôi thấy đời thật đẹp. Đẹp vì hôm nay tôi cảm
nhận được ý nghĩa, cái tình của những nhạc sĩ đầy lòng
trắc ẩn với tha nhân. Đẹp vì tôi gặp được người con gái
tốt nghiệp đại học văn khoa, giã từ phố phường hoa lệ
với công việc nhàn nhã thu nhập cao ,trở về mảnh ruộng,
miếng vườn quê sống cuộc đời thanh bạch chờ đợi người
yêu sẽ về từ ngục tối.

<center><img
src="https://fbcdn-sphotos-f-a.akamaihd.net/hphotos-ak-ash4/s720x720/424636_429453937112905_1689472579_n.jpg"
width="400" /></center>



Cô gái đeo kinh trắng đứng bên trái là người yêu của Lê
Văn Sơn. Sơn chính là người mới hôm qua báo công an miêu tả
là một kẻ ngoan cố không chịu nhận tội trong vụ án mười
mấy thanh niên Công Giáo bị bắt hồi năm ngoái.

Cả gia đình cô từ bố mẹ, anh chị đều hiểu việc làm của
người yêu cô. Ông bố cô nói với tôi chắc nịch.

- <em>Thằng Sơn là người tốt.</em>

Một người tù mà có người yêu và gia đình người yêu nghĩ
về mình như thế. Ngàn lần không thể là người xấu. Một
người sắp bị kết án tù mà vẫn có người yêu đợi chờ
mình như thế, không phải là người đáng trân trọng hay sao.

Tôi không muốn đập lại bài báo thay toà kết tội trước,
những loại bài chứa đựng sự hiểm ác, hằn học đó hãy
kệ chúng chết đi bởi tính vô nhân mà chúng đội nặng trên
đầu. Tôi chỉ muốn đưa lời ca nhân ái của những nhạc sĩ
tài hoa, đưa hình ảnh người con gái trung trinh chờ đợi
người yêu trong một xã hội điên đảo như bây giờ. Để
mọi người phán xét.

Chẳng ai muốn mình vào tù, nhưng nếu biết rằng mình phải
chịu cảnh tù đầy. Mà có người con gái yêu thương mình
đến thế, ai mà chả ước mơ phải không.

Nhưng chắc chắn để có được điều đó, bạn phải là
người không tầm thường, nhất là về mặt tâm hồn bạn
phải đẹp, cao thượng, dũng cảm, nhân ái.

Xin cho tình yêu của đôi bạn trẻ này sớm qua những ngày ly
biệt. Xin cho một mùa xuân tươi sáng đến nhanh trên đất
nước đầy rẫy những người đi lớp lớp vì non sông, đất
nước để mong mang về một mùa thắm trên quê hương.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/tin-tuc/20121016/nguoi-buon-gio-nghe-nhac-nguyen-van-dong-tran-thien-thanh),
một số đường liên kết và hình ảnh có thể sai lệch. Mời
độc giả ghé thăm Dân Luận để xem bài viết hoàn chỉnh. Dân
Luận có thể bị chặn tường lửa ở Việt Nam, xin đọc
hướng dẫn cách vượt tường lửa tại đây
(http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét