Cô mặc một bộ cánh màu hồng và đi guốc cao gót đồng màu
khi tham quan một công trình xây dựng đầy bụi. Ngay sau chuyến
viếng thăm của Tô Linh Hương vào tháng Tư, những bức ảnh
chụp được khoảng khắc ấy đã tràn lan trên mạng, nhưng
không phải vì phong cách ăn mặc của cô Hương.
<center><img
src="http://graphics8.nytimes.com/images/2012/09/02/world/VIETNAM/VIETNAM-popup.jpg">
<i>Tố Linh Hương, con gái của một thành viên trong Bộ Chính
trị Đảng Cộng sản Việt Nam vào tháng Tư, vài ngày sau khi cô
được bổ nhiệm đứng đầu một công ty xây dựng nhà
nước.</i></center>
Là con gái của một thành viên Bộ Chính trị Đảng Cộng sản
Việt Nam, cơ quan chính trị có quyền lực nhất đất nước,
cô Hương chỉ cần vài ngày để được bổ nhiệm chức vụ
đứng đầu một doanh nghiệp xây dựng nhà nước. Các nhà bình
luận trên mạng bày tỏ bức xúc vì một người còn quá trẻ -
được biết là 24 tuổi - lại giữ một chức vụ tối cao trong
một công ty.
"<em>Đưa một cô gái trẻ vừa tốt nghiệp trường báo chí
và phong cô ta làm tổng giám đốc một công ty xây dựng thì
chẳng khác nào đưa một kẻ cụt chân làm thủ môn,</em>"
Phạm Viết Đào, một nhà viết blog nổi tiếng nhận xét.
"<em>Xin lỗi - điều này thật ngu xuẩn.</em>"
Cũng như giới lãnh đạo Đảng Cộng sản ở Trung Quốc, các
quan lại chính trị đang vất vả để chỉnh đốn thông điệp
của đảng mình về bình đẳng xã hội trong khi thực tế thì
giới lãnh đạo lại tràn ngập trong giàu sang và ân sủng.
Khoảng cách rộng giữa nghèo khó ở miền quê và giàu có ở
thành thị đặc biệt đang trở nên mãnh liệt, trong khi một
thập niên tăng trưởng chóng mặt đang kết thúc, làm lu mờ
triển vọng phấn đấu để trèo lên nấc thang xã hội của
tầng lớp nghèo và trung lưu
"<em>Cho đến hiện tại, mức tăng trưởng thật tốt đẹp,
và là người giàu có thì tuyệt vời,</em>" Carlyle A. Thayer,
một chuyên gia hàng đầu về nền chính trị Việt Nam nói, ông
có một kho dữ liệu về giới lãnh đạo Việt Nam và các thành
viên trong gia đình họ. "<em>Lòng bất mãn đang tăng cao, đặc
biệt là giới trắng tay đối với tầng lớp giàu có.</em>"
<center><img
src="http://graphics8.nytimes.com/images/2012/09/02/world/VIETNAM-2/VIETNAM-2-popup.jpg">
<i>Đa phần những giận dữ của người Việt về tình trạng
chủ nghĩa gia đình và việc quản lý kinh tế yếu kém được
nhắm vào Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, người được tái bầu
cử nhiệm kỳ 5 năm vào năm ngoái.</i></center>
Đa số những khó chịu nhắm vào phiên bản của chủ nghĩa tư
bản cánh hẩu ở Việt Nam - mối quan hệ mật thiết giữa các
tài phiệt và các quan chức cao cấp của Đảng Cộng sản. Làn
sóng chỉ trích này được nở rộ vì những tin tức về nạn
lạm dụng chức quyền đã rò rỉ khi các doanh nghiệp nhà
nước, vốn vẫn là bộ phận cốt lõi của nền kinh tế, đã
bị suy sụp, làm tăng thêm tính nghiêm trọng của những khó
khăn tài chính tại Việt Nam. Các nhà đấu tranh và chỉ trích
cũng đã có thể dùng tính ẩn danh của mạng Internet để tránh
sự kiểm duyệt chặt chẽ ngành truyền thông chuyên giấu kín
những vụ tai tiếng trước công chúng.
Trong khi sự chỉ trích tăng cao, một số những người ruột
thịt của các quan chức Đảng Cộng sản đã rút ra khỏi
những vai trò quan trọng.
Cô Hương rời bỏ doanh nghiệp nhà nước của mình vào tháng
Sáu, ba tháng sau khi được bổ nhiệm, và con gái của thủ
tướng vừa rồi cũng rời bỏ một trong những chức vụ của
mình tại một ngân hàng tư.
Trong khi đó các quan chức chính quyền đang lên tiếng đối
phó.
Chủ tịch Trương Tấn Sang đã đưa ra một bài báo tự phê
trên truyền thông nhà nước, ông viết về "<em>những thất
bại và thiếu hiệu quả của các công ty nhà nước, sự thoái
hoá tư tưởng chính trị và đạo đức.</em>" Ông cũng quy
rằng "<em>phong cách sống của một thành phần đảng viên và
cán bộ</em>" đã dẫn đến những khó khăn của đất nước.
"<em>Chúng ta cần tự hào về những thành quả đạt
được,</em>" ông viết, hàm ý về cơn bùng nổ kinh tế dưới
sự lãnh đạo của Đảng, "<em>nhưng dưới mắt cha ông, chúng
ta cũng phải cảm thấy xấu hổ vì những điểm yếu và sai
sót, vốn đang ngăn cản sự tăng trưởng của đất
nước.</em>"
Trên Internet và những mạng xã hội, đa số sự giận dữ về
chủ nghĩa gia đình trị và việc quản lý kinh tế yếu kém
đều nhắm vào Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, người được
bầu lại thêm một nhiệm kỳ 5 năm vào năm ngoái giữa giai
đoạn biến động vì các doanh nghiệp nhà nước yếu kém.
"<em>Người ta lo ngại vì ông có quá nhiều quyền hành - họ
cảm thấy ông cần phải được kềm chế</em>," Ông Thayer,
giáo sư danh dự tại Đại học New South Wales ở Úc nói.
Gia đình ông Dũng là trọng tâm của những bức điện ngoại
giao vào năm 2006, năm ông vừa nắm chức thủ tướng, các bức
điện được viết bởi Seth Winnick, lúc ấy là tổng lãnh sự
của Hoa Kỳ tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Bức điện, được WikiLeaks công bố, đã nhấn mạnh về sự
nghiệp kinh doanh của Nguyễn Thanh Phượng, con gái của vị thủ
tướng. "<em>Rõ ràng là cô ấy có tài</em>," Ông Winnick
viết. "<em>Tuy nhiên, sự thăng tiến nhanh chóng và nhiều cánh
cửa mở ra cho cô ta và hai người anh em trai của cô là dấu
hiệu cho thấy giới lãnh đạo chính trị Việt Nam tìm cách
bảo đảm con cái của họ được chu toàn về giáo dục, chính
trị về kinh tế.</em>"
Mặc dù cô hoạt động trong lĩnh vực tư nhân, bức điện
nhận xét rằng lĩnh vực nhà nước và tư nhân ở Việt Nam
thường chồng chéo nhau, nơi có hệ thống chính trị lai căng
giữa chính quyền Cộng sản độc đảng và chủ nghĩa tư bản
đang nảy nở.
Cô Phượng điều hành một quỹ đầu tư có tên Viet Capital
Asset Management và một công ty môi giới có tên Viet Capital
Securities, cả hai đều là công ty tư nhân. Hôm tháng Sáu, giữa
sự chỉ trích trên mạng về sự giàu có và ảnh hưởng của
mình, cô đã từ chức chủ tịch Ngân hàng Viet Capital, chức
vụ mà cô nắm trong vòng bốn tháng.
Trong khi cô Phượng nằm trong nhóm có tiếng tăm của thành
phần được gọi là "<em>con ông cháu cha</em>," danh sách này
vẫn còn dài. Nó bao gồm người anh của cô, hiện đang giữ
chức thứ trưởng Bộ Xây dựng, và Hương, cô gái trẻ từng
đứng đầu công ty xây dựng là con gái của Tô Huy Rứa, một
thành viên đầy quyền lực của Bộ Chính trị. Những người
khác cũng được thăng tiến trong đảng. Con trai của Nông Đức
Mạnh, người vừa rời khỏi chức Tổng Bí thư năm ngoái, là
một thành viên trong Uỷ ban Trung ương Đảng.
Vì sự quản chế chặt chẽ ngành truyền thông - và sự trừng
phạt nặng nề kể cả tuyên án tù đối với giới chống
đối - việc chỉ trích giới lãnh đạo đa phần là ẩn danh,
trên các trang blog và Facebook, thường được thúc đẩy bởi
những đồn đãi thiếu chứng cứ. Nhưng khi các doanh nghiệp
nhà nước đang vất vả với những vụ tai tiếng và những núi
nợ nần, những chi tiết về nạn gia đình trị cũng như những
thương lượng mờ ám cũng lọt ra ngoài công luận.
Khi tường thuật về sự sụp đổ của một trong các tập
đoàn nhà nước lớn nhất là Vinashin, ngành truyền thông nhà
nước đã cho biết là có ít nhất ba người thân trong gia đình
của vị chủ tịch công ty, Phạm Thanh Bình, đã giữ những
chức vụ cao trong công ty, bao gồm con trai và em trai ông.
Vẫn chưa biết được tổng số thiệt hại của những vụ tai
tiếng đối với xã hội Việt Nam. Nhưng hàng tỉ Mỹ kim nợ
nần chắc chắn sẽ là gắng nặng khổng lồ đối với nền
kinh tế trong nhiều năm tới.
Với lịch sử của nhiều cuộc nổi dậy ở Việt Nam, có lẽ
rất phù hợp khi nhiều nhận định cay đắng trên mạng về
những vụ tai tiếng thường kèm theo bài thơ xưa dạy học trò:
"<em>Con vua lại được làm vua
Con sãi ở chuà lại quét lá đa
Chừng nào dân nổi can qua
Con vua thất thế lại ra quét chùa</em>"
Nguồn:
http://www.nytimes.com/2012/09/02/world/asia/in-vietnam-message-of-equality-challenged-by-wealth-gap.html?_r=2&pagewanted=all
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/14119), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét