Thùy Linh - Sau tiền là tệ?

<center><img
src="https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEitlM2Q4zAI21lBwCbdf9aEIwS9-tvXzp-tcGLG-k4d2poJmzhXHyts_uxPjhyP4iBH_unOUTggGy63Z7QrjFKrtiuN64TE1SMrW74oui5lu1LMKsQ75rz9BnJWiecoDn9VfTZeH7ouYeQ3/s400/dola.jpg"
/></center>

Bầu Kiên bị bắt. Mình biết tin đó vào nửa đêm qua trên FB.
Chỉ trong hơn một phút đã có cả 1000 bạn nhấn nút like. Gần
như những gì đọc được ở các comment là thái độ vui mừng,
hân hoan. Cũng dễ hiểu khi người ta chờ đợi quá lâu cho sự
trả giá những tai ương mà đám lợi ích nhóm, nhưng băng
đảng, bố già mafia đang điều khiển mọi hoạt động của xã
hội bởi sự bảo kê của quyền lực quá lâu. Nhiều người
đồn đoán về sự thay đổi đang đến (?). Những ngột ngạt,
khổ sở, bất minh, bất công… nhiều chục năm qua khiến ai
cũng mong có sự thay đổi. Thậm chí nghĩ đơn giản rằng: cứ
thay đổi đã, bất kẻ sự thay thế đó là gì, sau đó mới
tính tiếp…

Tại sao rất lâu trong xã hội lấy nho giáo làm nền
tảng đạo đức lại có một tình yêu điên cuồng, khát vọng
cháy bỏng đến vậy với tiền bạc khiến người ta không còn
cả liêm sỉ khi lao vào kiếm tiền? Mình đã thử hỏi chuyện
nhiều cô cậu học trò quen biết về nguyện vọng thi đại
học thì hầu hết đều mong muốn thi những ngành nghề liên
quan đến tài chính, kế toán dù không thích. Chả thế mà vài
trường đại học đã không tuyển đủ số sinh viên cho các
nghành nghề thuộc lĩnh vực nhân văn như ngôn ngữ, môi
trường, lịch sử…Rất ít và hãn hữu có cô, cậu nào đó
dám theo đuổi mơ ước mà họ yêu thích với cái nghề dự báo
trước là sẽ nghèo, lương ít. Đồng tiền đã chi phối ngay
từ nguyện vọng, mơ ước của người ta. Và đã lập trình cho
con đường làm giàu ngay từ mơ ước thì đương nhiên họ
phải đi theo tiếng gọi của tiền bạc. Liệu có ai hy sinh mơ
ước của mình để theo đuổi nghề nghiệp kiếm tiền lại
chấp nhận sống thanh đạm, biết đủ? Mình hoàn toàn không có
ý trách đám trẻ về chuyện này khi bản thân xã hội không
đủ sức mạnh lôi cuốn giới trẻ dám thực hiện mơ ước
của họ. Những rõ ràng sự yếu đuối trước cuộc sống luôn
bị ám ảnh về sự no, đói; sức hấp dẫn lôi cuốn về cuộc
sống xa hoa vật chất hàng ngày chường mặt trên báo chí, hay
trở thành lối sống, tín điều bám chắc trong tư duy của
người Việt hôm nay dường như là vô tận…Hầu như tất cả
mọi người đã bị cơn mê sảng về tiền bạc làm cho mụ
mị, nhất là những kẻ như bố già Kiên và các quan chức. Họ
tự tin đến mức nguông cuồng khi tạo dựng đế chế bất
khả xâm phạm trong nhiều năm để kiếm tiền, thâu tóm tiền
bạc, của cải của xã hội vào một nhóm người.

Dân gian ta hay có từ kép thật tài tình: tiền
<em>bạc</em>, tiền <em>tệ</em>, bổng <em>lộc</em>, lương
<em>lậu</em>… Đương nhiên những bạc, tệ, lộc, lậu… ấy
khi lần bò tìm đường đi cho nó không thể để lại những
dấu vết không khó cho người khác nhận ra. Chả khác gì rãi
rớt của con ốc sên rải theo sau vết bò của nó. Tại sao
đến giờ này khi nền kinh tế kiệt quệ, đời sống dân chúng
lầm than, cơ khổ, mọi việc tồi tệ và không thể đứng
được nữa mới quyết định cho nó…đổ? Chiều nay trong
phiên trả lời chất vấn Quốc hội, Thống đốc Ngân hàng nhà
nước nói việc thành lập Hội đồng sáng lập của ngân hàng
ACB là không đúng với qui chế. Ô hay, giờ mới nói là nó sai
khi nó chường mặt trước bàn dân thiên hạ nhiều năm? Sức
mạnh tiền bạc không lẽ đã làm nên sức mạnh của bất tự
trọng, không chùn bước trước bất cứ cản trở nào trên con
đường làm giàu? Bỗng ghét câu tổng kết của dân gian: "Có
chí làm quan, có gan làm giàu" mà nhiều người lấy đó làm
động lực cho bản thân họ…Có lẽ nên thay chữ "chí"
bằng chữ "trí" thì đúng hơn? Và cái "gan" này cũng nên
được hiểu là con người nên tiên lượng trước sự thử
thách bản lĩnh của mình khi giàu có? Để có tiền và giàu có,
liệu có gan làm những việc xấu xa, bán rẻ lương tâm, chấp
nhận sự vô sỉ được không? Có gan đối diện với nhà tù
và tính mạng không? Vậy nên kiếm tiền và nhiều tiền chưa
thể làm nên quyền lực của cá nhân đó. Sức mạnh cuối cùng
để cá nhân tồn tại bền vững là sự hiểu biết sâu sa về
lĩnh vực tài chính, thậm chí với tất cả cái "bạc",
"tệ" của đồng tiền. Sự hiểu biết này lại cũng không
chỉ trông chờ vào mấy thứ kiến thức sách vở, kinh nghiệm
đối phó với cuộc đời, cách giải quyết khủng hoảng, biết
tận dụng cơ hội như thế nào…, mà còn tùy thuộc vào chỉ
số "cảm xúc trí tuệ" và nhân cách được hình thành nên
con người đó. Mà cái này quá thiếu ở các quan chức trong
chính quyền, càng lên cao, chức vụ càng lớn, dễ tiếp xúc
với cơ hội kiếm tiền, nhân tiền hối lộ thì càng là một
thử thách không dễ vượt qua. Với các "đại gia", nhóm
lợi ích thì họ hình như không đếm xỉa đến sự hiểu biết
mang đầy cảm xúc nhân văn và hiểu đời để xây dựng giàu
có bền vững cho chính họ và gia đình. Khi không có kiến thức
cơ bản làm giàu thì không thể giữ và điều khiển được
đồng tiền vốn luôn lưu chuyển trong một thế giới đầy
biến động thì tất nhiên họ sẽ bị nó điều khiển lại.
Mà khi đã bị tiền điều khiển đầy thụ động thì cái
cuối cùng gặt hái được là "tệ" và "bạc". Đồng
tiền vốn tự thân không xấu, không tốt. Nhưng nó sẽ thay màu
khi con người cầm đến và sử dụng. Nó sẽ thành "tín dụng
đen", "tiền bẩn"… Khi qua "đường hầm" đen
tối, xấu xa đó, đồng tiền lại tiếp tục hành trình tự
thân của nó, không xấu, không tốt, dù người ta có tìm cách
"rửa tiền".

Mới chỉ là màn dạo đầu cho những diễn biến tiếp theo sau
đây? Có phải thực sự cuộc chỉnh đốn Đảng CS đã phát huy
tác dụng? Liệu còn bao nhiêu thế lực hắc ám đẩy dân tộc,
đất nước đến lầm than này phải ra trước vành móng ngựa?
Liệu có sự thỏa hiệp nào giữa những người mong muốn
chỉnh đốn Đảng CS thực sự với những kẻ tay trót nhúng
chàm? Liệu có kẻ nào sau thời gian dài vơ vét sẽ được hạ
cánh an toàn sau cuộc chấn chỉnh này? Liệu đất nước có
đòi lại của cải đã mất vào tay các bố già, đám mafia,
nhóm lợi ích? Nhiều lắm những câu hỏi cần trả lời…

Chợt nhớ, hôm qua thôi, tòa án Trung Quốc đã ra bản án tử
hình cho Cốc Lan Khai với án treo. Cái khiến chúng ta có quyền
nghi ngờ vì hệ thống pháp luật, cách xử lý khủng hoảng
của hai nước có cùng sự tương đồng về ý thức hệ dường
như không có gì khác biệt. Sự nghi ngờ nằm ở từ "treo"
đầy co dãn này…Bà phu nhân họ Cốc có thể sẽ được giảm
án sau 2 năm? Bà ta có thể chỉ ngồi tù tượng trưng rồi
được thả? Tài sản bất minh của bà ta vẫn được bảo tồn
và đủ để bà ta sống đầy đủ đến chết ở nước ngoài?

Và chiều nay, nghe ông Thống đốc Ngân hàng nhà nước vừa
trả lời trong phiên chất vấn thấy nhiều vấn đề đại sự
quốc gia dễ như bỡn vì chắc có… "quyết tâm chính trị"
như ông Chủ tịch Quốc hội hỏi: làm thế nào để xử lý
nợ xấu và từ giờ đến cuối năm sẽ xử lý được bao
nhiêu? Nếu chính quyền chỉ cần quyết tâm chính trị để
giải quyết các vấn nạn quốc gia thì sau việc xử lý các bố
già, đám mafia, nhóm lợi ích thao túng xã hội xong thì chắc
mọi việc lại đâu vào đấy.

Không có cái gì đi mà không thành đường. Đồng tiền cũng
vậy. Con đường đó sẽ mang lại vinh hay nhục thì con người
có thể quyết định được cho bản thân mình và gia đình họ.

Hãy chờ xem con đường mà các đại gia, bố già, nhóm lợi ích
tạo dựng lâu nay là thế nào? Không hẳn là niềm vui ở việc
bắt bớ, giam cầm những con người này, mà là nỗi phấp
phỏng vì nhiều cái giá án dựng lên chỉ để… treo?

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/13925), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!