<center><img
src="http://graphics8.nytimes.com/images/2012/08/20/world/20myanmar/20myanmar-popup.jpg"
width="500px" /></center>
Băng Cốc – Chính quyền Myanmar nói hôm thứ Hai rằng họ sẽ
chấm dứt việc kiểm duyệt báo chí tư nhân, một động thái
mà các nhà báo mô tả như một bước dài hướng tới tự do
báo chí ở quốc gia mà chính quyền quân sự đã cố gắng
kiểm soát dòng chảy của thông tin cả chục năm nay.
Tuyên bố này được chuyển tới các tổng biên tập vào thứ
Hai và đăng tải tại trang web của chính phủ. "Mọi ấn bản
ở Myanmar sẽ không phải qua sự kiểm tra của Phòng Đăng Ký
và Kiểm Duyệt Báo Chí nữa", chính phủ nói trong một bản
tuyên bố hết sức ngắn gọn.
Các tờ báo tư nhân ở Myanmar đã phát triển mạnh mẽ kể từ
khi Tổng thống Thein Sein bắt đầu thực hiện việc mở cửa
nền kinh tế và đưa quốc gia này vào quỹ đạo dân chủ vào
năm ngoái.
"Đây là một bước tiến quan trọng – một thay đổi
lớn", U Ko Ko, chủ nhân của tờ Yangon Times, đã nói qua điện
thoại. "Bước tiến này phù hợp với một xã hội dân chủ.
Chúng tôi đã phải làm việc dưới chế độ kiểm duyệt gần
50 năm qua".
U Tint Swe, một quan chức cấp cao tại Phòng Đăng Ký và Kiểm
Duyệt Báo Chí, nói với phóng viên rằng chính sách kiểm duyệt
báo chí của chính phủ đã có hiệu lực đúng 48 năm và 14
ngày, theo lời kể của một người tham gia cuộc họp.
Báo chí là một trong những lĩnh vực hoạt động năng nổ
nhất của xã hội Myanmar kể từ công cuộc dân chủ hóa bắt
đầu vào năm ngoái. Các nhà báo đã tiến hành nhiều cuộc
biểu tình phản đối việc chính phủ can thiệp vào công việc
của họ, và trong tháng này 5 nhà báo có uy tín đã từ chối
tham gia vào hội đồng báo chí do chính phủ đứng đằng sau.
Hiệp hội Nhà báo Myanmar, hiện có 800 thành viên, đã tiến
hành đại hội đầu tiên của mình vào 11/8/2012, và đã gửi
thông điệp rõ ràng tới các quan chức chính phủ là họ không
được chào đón ở đây.
"Chúng tôi đã nói, 'Xin lỗi, các ông không được mời –
đừng ló mặt tới'," U Thiha Saw, phó chủ tịch của Hiệp
hội đã nói qua điện thoại từ Yangon, thành phố lớn nhất
của Myanmar. "Chúng tôi muốn chứng tỏ cho mọi người thấy
rằng chúng tôi là một thực thể ĐỘC LẬP".
Ông Thiha Saw, người là tổng biên tập của hai tờ tuần báo
tư nhân, đã phải đấu tranh với chế độ kiểm duyệt nhiều
năm, cho rằng tự do báo chí là "thước đo của tiến trình
cải cách" ở quốc gia này. Ông nói rằng ông lạc quan trước
những thay đổi gần đây, bao gồm cả luật báo chí đang
được dự thảo bởi chính phủ, sẽ cho Myanmar một mức độ
tự do báo chí không tưởng tượng nổi so với những ngày
chính quyền quân đội cai trị.
"Chúng tôi sẽ không thể tự do như báo chí Philippine hay Thái
Lan", ông Thiha Saw nói. "Nhưng chúng tôi sẽ tự do hơn nhiều
so với Campuchia, Việt Nam hay Singapore".
Để chuẩn bị soạn thảo luật báo chí, chính quyền đã nhờ
các chuyên gia từ UNESCO tư vấn. Luật báo chí sẽ được trình
quốc hội trong vài tuần tới.
Nhưng ông Thiha và các nhà báo khác nói rằng cuộc chiến còn
chưa đến chiến thắng. Cho tới nay, các công ty báo chí tư
nhân vẫn bị cấm không được ấn bản nhật báo, đây vẫn
là lĩnh vực dành riêng cho báo chí quốc doanh.
U Maung Myint, chủ tịch của Hiệp Hội Báo Chí Burma, nơi cổ vũ
cho tự do báo chí, nói ông tin rằng chính quyền muốn duy trì
một mức độ kiểm soát nhất định đối với báo chí.
"Còn quá sớm để nói đây là một cuộc cải cách thực sự
bởi vì vẫn còn nhiều luật thiếu thân thiện với báo chí
tồn tại, và chúng có thể tống một nhà báo vào tù", ông
nói.
Trong số những luật cứng rắn nhất là luật Giao dịch Điện
Tử, cho phép án tù tới 15 năm đối với tội phát tán thông
tin dưới dạng số hóa gây "thiệt hại cho lợi ích hoặc hạ
thấp phẩm giá của bất kỳ tổ chức hay cá nhân nào". Luật
này đã được chính quyền quân sự sử dụng để tống giam
nhiều nhà bất đồng chính kiến, và nó vẫn có hiệu lực.
Ông Ko Ko nói báo chí, trong khi đang thử nghiệm giới hạn của
tự do, vẫn còn rất cẩn thận khi đề cập đến một vài
vấn đề nhạy cảm.
"Vẫn còn có những khu vực mà chúng tôi buộc phải tự kiểm
duyệt – ví dụ công việc của quân đội, các xung đột sắc
tộc, tham nhũng", ông nói. "Chúng tôi phải hết sức cẩn
thận khi đưa tin về các vấn đề này".
Giống như bản thân tiến trình dân chủ hóa ở Myanmar, chính
quyền đã từ từ giảm bớt sự kiểm duyệt của mình. Vào
tháng Sáu năm 2011, các bài báo về giải trí, sức khỏe, trẻ
em và thể thao đã được đưa ra khỏi danh sách cần kiểm
duyệt trước khi đăng. Vào tháng Mười hai, chủ đề kinh tế,
tội phạm và pháp luật được bỏ khỏi danh sách. Các vấn
đề giáo dục được bỏ vào tháng Ba năm 2012. Chỉ còn 2 chủ
đề nằm trong danh sách, đó là tôn giáo và chính trị, cuối
cùng đã thoát khỏi sự kiểm duyệt vào thứ Hai vừa rồi.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/13948), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét