<strong>TT - Từng điều hành Chính phủ, nay ông Vũ Khoan (nguyên
bí thư Trung ương Đảng, nguyên phó thủ tướng) thường lên
tiếng trước những vấn đề "nóng" với tư cách một công
dân tích cực và có trách nhiệm với dân với nước. </strong>
Trả lời Tuổi Trẻ, ông Vũ Khoan nói:
<center><img
src="http://images1.tuoitre.vn/Tianyon/Cache/Image/219/576219.jpg"
width="500" height="400" /></center>
<center><em>Ông Vũ Khoan - Ảnh: Nguyễn Khánh</em></center>
- Cũng giống như bất kỳ người dân nào, tôi luôn trăn trở
với công việc của đất nước và tha thiết mong muốn nước
nhà ngày càng phát triển. Hiện nay nước ta đang phải đối
mặt với không ít khó khăn thách thức, đứng trước những
bước ngoặt mới, có bình tâm được không? Hơn thế nữa,
thế giới đang thay đổi rất nhanh chóng, sâu rộng, vậy VN sẽ
định vị như thế nào, làm sao có thể thờ ơ được? Các
phương tiện thông tin đại chúng là nơi có thể bộc bạch
những điều mình bức xúc nhất với hi vọng đông đảo độc
giả, khán giả chia sẻ và những người cần biết sẽ biết
thêm một luồng suy nghĩ nữa.
Tôi chọn con đường làm người tự do
<em>* Sau khi rời ghế lãnh đạo, nhiều chính khách thường tham
gia các hội nghề nghiệp, còn ông thì sao?</em>
- Tôi chọn con đường làm người tự do. Nhiều hội, trường,
viện, các doanh nghiệp trong và cả ngoài nước có mời tôi tham
gia hoặc làm "cố vấn" nhưng tôi đều từ chối và trả
lời vui rằng "không có gì để được vấn và không dại gì
mà cố".
Thật ra tôi không muốn bị ràng buộc, vả lại thông tin, kiến
thức cũng cạn dần, khó bề góp phần thực chất được. Ngay
việc tham gia hội thảo, diễn đàn, tôi cũng chỉ chọn cái nào
thấy mình thật sự có thể đóng góp được mới tham gia. Tôi
dành nhiều thời gian đi giảng bài ở Học viện Ngoại giao và
một số lớp, trường khác để truyền lại kiến thức và kinh
nghiệm của mình cho các thế hệ sau, đồng thời cũng buộc
trí não không lão hóa quá nhanh.
Điều vui nhất là qua các hoạt động đó cảm nhận được
niềm hứng thú, không khí đối thoại cởi mở và sôi nổi
của các sinh viên.
<em>* So với thời kỳ ông tham gia lãnh đạo Chính phủ, dường
như hiện nay ông đã có suy nghĩ thoáng hơn?</em>
<div class="boxright200"><div class="quotebody"><div class="quoteopen"><img
class="quoleft" src="/misc/quoleft.png"/></div>Cái đáng mừng là ai
cũng muốn nước ta mạnh giàu lên, mọi người đều bày tỏ
sự sục sôi trước những biến động trên biển Đông. Điều
đó nói lên rằng dù khó khăn, chật vật nhưng lòng yêu nước
của dân ta không hề nguội lạnh!<img class="quoright"
src="/misc/quoright.png"/> <br class="quoteclear"></div><div
class="quoteauthor">» Nguyên Phó thủ tướng
Vũ Khoan
</div></div>
- Vạn vật biến động không ngừng. Thời điểm tôi làm trong
Chính phủ chưa vấp phải lạm phát cao, sự phát triển kinh tế
tuy ẩn chứa nhiều khiếm khuyết nhưng tương đối ổn định,
nay tình hình có khác. Chúng ta đang chứng kiến nhiều sự đổi
thay khách quan cả ở trong lẫn ngoài nước, nhận thức con
người cũng không đứng yên, có thể trước kia chỉ nhận
thức được đến đó thôi, nay nhận thức rõ thêm. Vả lại
trước kia "làm quan", dù muốn hay không người dân cũng khó
bộc bạch hết nỗi lòng với mình nên không thể biết hết
được.
Khi về "làm dân", có thể tiếp xúc với nhiều tầng lớp
xã hội khác nhau nên nghe được tiếng nói thật lòng. Có ba
yếu tố khách quan như vậy chứ không phải khi về nghỉ rồi
thì "đổi gió", "đổi cờ" gì đâu.
<em>* Xin được hỏi thật: Mọi người đã nói với ông điều
gì về những vấn đề quốc kế dân sinh hiện nay? Có điều
gì về bộ máy quản lý hành chính các cấp mà trước đây ông
chưa được nghe?</em>
- Làm sao kể hết được, ai ai cũng ta thán về khó khăn đời
sống và làm ăn, đâu cũng không hài lòng về nạn tham nhũng,
lãng phí, quan liêu, mà gay gắt nhất là sự thất thoát
"khủng" ở một số tập đoàn nhà nước. Gặp bà con trồng
nhãn lồng nghe than rằng thu hoạch xong chẳng lãi lời là bao,
những người lái taxi kêu giá xăng cao và đi đâu cũng cấm
đoán, doanh nghiệp kêu trời về lãi suất ngân hàng, thanh niên
chất vấn về công ăn việc làm nếu không có "quan hệ"...
Phần nhiều chẳng quan tâm mấy đến các câu chuyện cao siêu
về sự "ổn định vĩ mô", "tăng trưởng hợp lý".
Còn về bộ máy hành chính thì nhiều người ta thán rằng có
những việc không thấy bàn tay quản lý của chính quyền địa
phương đâu, nhưng nếu người dân cần cái gì thì lại phải
"qua nhiều bàn tay". Vẫn tình trạng "nhà ta ta cứ xây",
"ông quy tắc" có xuất hiện thì chỉ cần "làm việc" là
xong, nắp cống mất gần hết, hè đường thì được các
"ông phường" cho thuê làm bãi đỗ xe cả...
Có khi chỉ vì một thủ tục hành chính đơn giản nhưng người
dân rất vất vả, bị hành hạ. Tôi có bà bạn học, ông
chồng là đại tá quân đội chẳng may qua đời mà không khai
tử được chỉ vì phường bảo hết tờ khai tử rồi. Lúc
bấy giờ Phó chủ tịch Quốc hội Đặng Quân Thụy từng là
bạn chiến đấu tới thăm biết chuyện bèn "truy" thì lại
được giải quyết! Đó, những chuyện "không thể tin
được" vẫn diễn ra hằng ngày, làm người dân rất bức
xúc.
<h2>Khen hay chê là chuyện bình thường</h2>
<em>* Đọc các bài viết của ông, dễ dàng cảm nhận được
người viết đang rất nóng lòng trước những bộn bề của
đất nước hôm nay?</em>
- Bức xúc lắm mới viết chứ. Viết ra chưa biết độc giả
đón nhận thế nào nhưng ít nhất cũng nói lên được tâm tư
của mình. Tất nhiên tôi không bao giờ đặt mình vào tâm thế
người ngoài cuộc để nói. Năm ngoái tôi có viết bài về
vấn đề đầu tư công, đề cập tình trạng đầu tư theo
"phong trào".
Trước khi phân tích căn nguyên của vấn đề và gợi ý giải
pháp, tôi đã bộc bạch rằng: "Viết bài này, tôi không nghĩ
mình là người ngoài cuộc mà phần nào đó còn là một "tội
đồ", vì từng tham gia điều hành Chính phủ nhưng bản thân
chưa nhận thức được đầy đủ tình hình và chưa đóng góp
hữu hiệu vào việc hạn chế, ngăn chặn tình trạng hao công
tốn của đó".
<em>* Vậy khi được nghe nói thật thì ông thường xử lý thông
tin như thế nào để đưa vào bài viết của mình?</em>
- Tôi thường cố thẩm định xem những điều người ta nói là
cá biệt hay phổ biến rồi đối chiếu với các văn kiện xem
có "khớp" không, sau đó nêu ý kiến đề xuất tại các
cuộc hội thảo, họp hành và nếu tiện thì viết bài.
<em>* Ông từng nói rằng hiện nay ông có ba việc thú: một là
tiếp xúc với thanh niên, sinh viên; hai là dự các cuộc hội
thảo khoa học và ba là tiếp xúc với các doanh nghiệp. Những
cuộc tiếp xúc đó giúp điều gì cho ông?</em>
- Qua các cuộc tiếp xúc ấy có thể cảm nhận được hơi thở
cuộc sống. Trước kia đi họp trịnh trọng ngồi trên đoàn
chủ tịch, nhiều khi phải nghe những câu khuôn sáo, dù muốn
cũng không có điều kiện tiếp xúc trực tiếp, nghe được
những tâm tình sâu kín nên không cảm nhận được. Nay thì nghe
được nhiều điều tâm tình thực.
Các bạn trẻ bây giờ rất thông minh, có kiến thức rộng và
suy nghĩ táo bạo, thế hệ chúng tôi thời còn trẻ không
được như thế. Một điểm rất khác nữa là các bạn trẻ
ngày nay rất mạnh dạn, bộc trực. Những cuộc tiếp xúc đó
còn cung cấp cho mình nhiều thông tin sống động và bồi bổ
cho mình nhiều kiến thức mới mẻ.
<em>* Với những bài viết của mình mà được xuất phát từ
suy tư của người dân bình thường, ông thấy độc giả đón
nhận và phản hồi như thế nào?</em>
- Thật khó tự đánh giá, vả lại bạn đọc ở khắp mọi
nơi, làm sao mình biết được hết? Tuy nhiên cũng có những ý
được hưởng ứng như vấn đề về đầu tư theo "phong
trào", tái cấu trúc kinh tế, sử dụng nhân tài, nhiệt huyết
và sự tỉnh táo trong quan hệ quốc tế, trong ngoại giao khó có
được chuyện "hậu sinh khả úy"... Nhiều người đã trực
tiếp gặp, bày tỏ đồng tình, còn những người không tán
thành chắc không ít nhưng có lẽ thấy "tế nhị" nên không
nói thẳng với mình.
<em>* Ông nghĩ sao nếu có độc giả chê bài viết của "nhà
báo Vũ Khoan"?</em>
- Điều đó là rất bình thường, không như vậy mới lạ! Ngay
trong gia đình cũng ít khi đồng thuận hoàn toàn nữa là trong
xã hội.
Tôi chỉ xin hai điều: Một là, tôi không phải là nhà báo,
những bài viết chỉ là bộc bạch "ý kiến bạn đọc" mà
thôi, có chê trách gì xin không lấy thước đo áp dụng với
nhà báo; còn những ý kiến chia sẻ có người đồng tình, có
người không là lẽ tự nhiên. Hai là, xin không gắn với các
cương vị cũ của tôi, nay tôi chỉ là thường dân, hãy suy xét
như ý kiến của một người dân.
<em>* Theo ông, đâu là nguyên nhân chính khiến những bức xúc
trong xã hội từ chuyện lớn đến chuyện nhỏ chậm được
giải quyết?</em>
- Cơ chế trách nhiệm không rõ. Cái gì cũng đổ cho người
khác và ai làm gì cũng chả làm sao. Cái đó mà không giải
quyết được thì bộ máy sẽ còn như thế. Bao giờ người cán
bộ, công chức ý thức thật sự rằng người dân đóng thuế
để nuôi anh, giao cho anh làm nhiệm vụ đó mà anh không hoàn
thành thì phải bị nghiêm trị, nếu chỉ "kiểm điểm, rút
kinh ngiệm" chung chung thì chẳng bao giờ lập lại được
trật tự trong bộ máy.
<em>* Làm thế nào để sửa đổi được cơ chế trách
nhiệm?</em>
- Cơ chế do con người làm ra, tất cả đều trong tay chúng ta,
vấn đề là có quyết tâm chính trị để làm không. Tôi thấy
Quốc hội lần này có cái rất hay là xem xét việc bỏ phiếu
tín nhiệm hằng năm đối với những người được Quốc hội
bầu và phê chuẩn. Việc này rất đáng được hoan nghênh, nếu
làm được thì buộc cán bộ ngay ở cấp cao phải tăng cường
trách nhiệm hơn nữa trong công việc chung, từ đó tạo ra sự
chuyển động tích cực của toàn bộ hệ thống.
<strong>VÕ VĂN THÀNH thực hiện</strong>
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/13310), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét