<div class="boxleft300"><img
src="http://www.tiasang.com.vn/DesktopModules/VietTotal.Articles/ImageHandlerLarge.ashx?width=190&height=250&HomeDirectory=%2fPortals%2f0%2fVietTotal.Articles%2fGiaoduc%2f&fileName=meghan-Vogel.jpg&portalid=0&i=5236&q=1"
/><div class="textholder">Meghan Vogel dìu bạn để cùng về
đích</div></div>
Cách đây mấy tuần, báo giới Mỹ đã đưa tin và bình luận
về một cuộc đua chạy cự ly 3.200m của bang Ohio, trong đó
Meghan Vogel 17 tuổi, đáng lý đã về đích, nhưng khi phát hiện
một bạn đua gần kiệt sức cách đích đến 30m, thay vì vượt
lên để giành chiến thắng, Volgel đã quàng tay qua vai McMath và
dắt dìu cô này cùng về đích. [1]
Theo luật chơi thì đáng lý Vogel và McMath đều bị loại, nhưng
ban tổ chức giải đua đã quyết định cho McMath về thứ 14 và
Vogel về thứ 15 để biểu dương tinh thần fair play trong thể
thao của Vogel. Báo chí sau đó đã khen ngợi hành động cao
đẹp này. Trả lời phỏng vấn, Vogel cho biết là đã choáng
với những khen ngợi "quá lời" của báo chí, cô bé chỉ
giản dị rằng: "Giúp đỡ bạn ấy đến được đích làm cho
tôi thấy thỏa mãn hơn là đoạt được chức vô địch của
toàn bang". Câu chuyện đang tác động tích cực lên xã hội
nói chung và lứa tuổi teen nói riêng.
Cũng trong thời gian này, tại Việt Nam cũng diễn ra một cuộc
đua khác, đó là thi tốt nghiệp phổ thông. Qua các clip video mà
một em học sinh quay được ở Đồi Ngô, người ta thấy
người lớn và các cô cậu sĩ tử rất đoàn kết dắt dìu nhau
về đích. Câu chuyện này cũng đang gây xôn xao báo giới và xã
hội, tạo ra một ảnh hưởng tiêu cực nặng nề, không những
làm nhiều người chẳng còn tin tưởng gì vào các con "số
đẹp" tỷ lệ tốt nghiệp được công bố sau đó, mà đáng
ngại hơn là sự kiện này đang phản ánh hiện tượng dối
trá, gian lận đang tồn tại ngay trong môi trường giáo dục.
Cả hai câu chuyện đều rất đặc biệt, đều "phản chức
năng". Vogel trong cuộc đua chạy đáng lý ra là phải tìm mọi
cách để vượt lên các đối thủ, để đạt được thành
tích, thứ hạng cao, thế mà cô bé tuổi teen này đã làm một
chuyện phản chức năng so với bản chất của sự kiện, nhưng
đây là một hành động đẹp. Hành động này chắc chắn có
sự góp phần của nhà trường, một kênh quan trọng trong quá
trình hình thành nhân cách của cô bé, mà hành động dắt dìu
đối thủ kiệt sức cùng về đích chỉ là một thể hiện tự
động của một nhân cách được giáo dục. Hành động có tính
tập thể ở Đồi Ngô cũng rất phản chức năng, bởi đã
biến nhà trường, nơi đáng lẽ dạy cho học sinh sự trung
thực, nơi có nhiệm vụ tạo ra nhân cách đẹp của thanh thiếu
niên, thì đã trở thành một trường đua vốn không phải là
chức năng của giáo dục, nơi người ta đã sử dụng những
dối trá gian lận để về đích trong cuộc đua thành tích có
quy mô quốc gia.
Có lẽ sự gian lận ít nhiều đều tồn tại ở tất cả các
xã hội, nhưng có mấy xã hội mà sự gian dối đó lại được
tập thể hóa, được tổ chức ngay chính trong môi trường giáo
dục như ở xã hội ta?
Một lần khi đang nằm nghỉ trưa, tôi nghe hai chị em con ông
chủ mà tôi thuê nhà ở đã chơi trò đóng vai. Cô bé đang học
lớp 2, bắt em mình làm học trò, còn mình làm cô giáo. Buổi
học tưởng tượng có nội dung là cô giáo bố trí cho học sinh
cách thức để đối phó với phái đoàn dự giờ đến từ
phòng giáo dục của quận vào ngày hôm sau. Một cách rất
giống giọng điệu của cô giáo, cô bé bố trí cho bạn A làm
gì, bạn B làm gì...rất tự nhiên. Tôi giật mình và nghĩ, tại
sao cô bé không lấy chủ đề khác làm nội dung đóng vai mà
lại lấy nội dung gian dối trong trường học như thế? Chẳng
lẽ sự gian dối đó đã đi vào nhân cách của bé và trở
thành chuyện tự nhiên như vậy rồi sao? Đây là một thể
hiện khác của sự gian lận có tổ chức tồn tại bàng bạc
trong nhà trường từ lâu mà ai cũng có thể có kinh nghiệm.
Theo các nhà xã hội học, nhà trường là một kênh quan trọng
bậc nhất trong quá trình "xã hội hóa" giới trẻ, là nơi
mà quá trình nội tâm hóa các giá trị đạo đức, các chuẩn
mực văn hóa xã hội diễn ra trong quá trình hình thành nhân
cách của học sinh. Những điều này không chỉ nhờ vào nội
dung các giờ học đạo đức công dân một cách chính thức
trên lớp, mà còn thông qua môi trường sư phạm, sự mực
thước của các giáo viên, sự tương tác với các bạn học
một cách phi chính thức. Nghĩa là một môi trường giáo dục
tốt sẽ góp phần đắc lực tạo ra những nhân cách nơi các
công dân tương lai của xã hội tốt, ngược lại, một môi
trường giáo dục mà học sinh được yêu cầu đóng vai trong
những vở kịch gian lận bên cạnh chính các thầy cô giáo của
mình, thì tất yếu, những điều như thế sẽ góp phần thiết
kế nên nhân cách của học sinh.
Môi trường giáo dục không chỉ là góp phần tạo ra nhân cách
của cá nhân một học sinh mà còn tạo ra nhân cách của nhiều
thế hệ, tạo ra tập tính cả của một xã hội. Nếu nhân
cách của một cá nhân sẽ quyết định vị thế, số phận
của cá nhân đó, thì tập tính của một dân tộc sẽ quyết
định vị thế và số phận của dân tộc đó.
Nói như thế để biết sự kiện "Đồi Ngô" nguy hiểm cỡ
nào, bởi sự kiện này không còn là chuyện cá nhân mà đã
trở thành một hiện tượng tập thể, không chỉ là tập thể
tại hội đồng thi Đồi Ngô mà có lẽ đã là chuyện của
toàn hệ thống giáo dục. Sự nguy hiểm ở đây không phải
liên quan đến kết quả của một kỳ thi, nhưng liên quan đến
tương lai cả của một dân tộc. Nền giáo dục của một quốc
gia mà sự gian dối tiêu cực đã tồn tại một cách có tổ
chức, có tính tập thể như thế, thì tương lai của quốc gia
đó thế nào?
Mong các vị lãnh đạo hãy nghiêm túc suy ngẫm về câu hỏi này
nếu thực lòng muốn "đổi mới căn bản và toàn diện giáo
dục", chứ không chỉ biết thanh tra hội đồng thi Đồi Ngô,
hay tệ hơn nữa là nghĩ đến chuyện kỷ luật em học sinh đã
can đảm quay lại các clip video gian lận.
________________________
1. Xem clip video: http://abclocal.go.com/wabc/story?
section=news/lifestyle&id=8690897
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/13350), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét