người biết khoan sức dân, cắt giảm thuế má mà vẫn làm cho
xã hội thấy công bằng, hài hòa và tiến triển. Là nghệ
thuật của cái có thể, chính trị sẽ lương thiện hơn khi
trong sân chơi đó có những người biết sử dụng vị thế có
mặt của mình để làm việc đúng (nâng đỡ và dẫn dắt)
chứ không phải để chuyên đi khống chế (ăn bẩn và ép
buộc) quần chúng</em> - Bài viết của tiến sĩ Phạm Ngọc
Cương gửi website Trương Duy Nhất - một góc nhìn khác.</div>
<strong>1-</strong> Lịch sử thế giới cả mấy ngàn năm
nay luôn chứng kiến sự trồi sụt của các dân tộc. Mông Cổ
đã từng làm mưa làm gió ở thế kỷ XIII, giờ là một quốc
gia kém cỏi trong thang bậc văn minh. Nước Pháp - một trong
những quán quân của vài thế kỷ trước- nay đang trên đà lao
dốc... Thế kỷ nào cũng có những nước thành và nước bại.
Việt Nam từng là một nước làm nên lịch sử khi chỉ với
một dân số và đất đai nhỏ bé (<em>miền Bắc</em> và
<em>Bắc Trung Bộ</em>), không "xung kích" cùng "tiền đồn"
của ai và với ai, chẳng có sự "hỗ trợ" nào của quốc
tế..., mà ba lần chiến thắng Nguyên Mông bằng vũ khí đồng
lòng từ vua quan cho đến dân chúng. Đồng thuận cao giữa lãnh
đạo và quần chúng là vấn đề sống còn của mọi quốc
sách, đặc biệt với những nước nhỏ như Việt Nam.
<strong>2-</strong> Đòi hỏi chính đáng của quần chúng
ở bất kỳ xứ xở nào là các chính trị gia cần thể hiện
sự lương thiện và chuyên nghiệp trong sử dụng quyền lực qua
hành động phù hợp với những quyền lợi căn bản của nhân
dân. Nếu không thể hiện được tiêu chí đó thì các chính
khách chỉ là những kẻ xôi thịt đang cố đeo bám vào quyền
lực. Để đắc cử (thu đủ phiếu ) các ứng viên ở các xứ
minh bạch (nơi thường không còn mấy nhức nhối và bức xúc
xã hội để thi thố tài năng), chính khách thường
<em><strong>hứa giảm thuế</strong></em> mà <em><strong>vẫn đảm
bảo chất lượng dịch vụ</strong></em> tức chứng minh tính
hiệu quả của phương cách quản lý. Cũng như các sản phẩm
công nghệ vậy, giá thành ngày càng rẻ mà lại càng hiện
đại, nhiều công dụng mới. Họ nêu rất rõ các mục tiêu
phụng sự (dẫu thật nhỏ) mà họ muốn hướng tới. Khi
được bầu mà làm không được thì thường họ từ chức,
hoặc cầm chắc là sẽ không được bầu lại. Năm 2006 đảng
Bảo thủ đứng đầu là ông Stephen Harper ở Canada đắc cử khi
đưa ra chính sách tranh cử thiết thực là giảm thuế tiêu dùng
(GST) từ 7% xuống 5%. Đảng này sau đó giữ lời giảm thuế và
điều hành tốt khiến Canada là nước duy nhất trong nhóm nước
G7 không bị chao đảo trong sóng gió khủng hoảng kinh tế thế
giới nên được dân bầu lại. Năm 2010 trong cuộc bầu cử
thị trưởng ở Toronto ông Rob Ford dù không được bất kỳ
nghiệp đoàn hay tờ báo uy tín nào ủng hộ vẫn đắc cử do
chủ trương: trả lại tiền đăng ký biển số xe hàng năm và
giảm thuế trước bạ nhà đất ở thành phố xuống như cũ.
Sau khi ông lên được ba tháng, các chủ xe đã đăng ký đều
nhận lại được một tấm ngân phiếu $65 của tòa thị chính
gửi trả lại đến tận nhà. Dân đang đợi ông giảm tiếp
thuế trước bạ. Nếu không làm được lời hứa này, chắc
ông khó trụ ở chân thị trưởng nhiệm kỳ ba năm tới.
<strong>3-</strong> Ở nơi mà chính khách không đi lên
bằng việc xây dựng một cử tri đoàn đúng nghĩa thì chính
khách luôn ở tư thế không cần (hoặc phải) có nhu cầu phục
vụ cho lợi ích của cử tri. Lộ trình mà đáng ra bất kỳ quan
chức cấp cao nào của Việt Nam cần làm là phải tích đức
(nâng cao năng lực quản lý cá nhân), tề gia (làm trong sạch
hóa bộ máy do mình quản lý) rồi tiến lên trị quốc (đưa ra
chính sách tầm vóc quản lý vỹ mô, tạo bước đột phá) đã
luôn không được thực hiện. Trái lại các trò thô thiển của
quyền lực (chặt chém nhân dân) lại cứ liên tục được mặc
sức đưa ra thi thố. Khi cần tiền và làm so sánh họ đưa ra
các con số là đất giao thông đô thị ở Việt Nam chỉ có
khoảng 6-7% quĩ đất so với mức bình quân của thế giới là
20% - 25%... Tâm huyết quan ở đâu khi các nguồn lực đã hạn
hẹp như vậy sao không thấy quyết liệt chấm dứt tình trạng
bị rút ruột đầu tư và tiến độ ì ạch (thủ phạm chính
của nhiều ách tắc, an toàn giao thông). Quyết toán nhiều công
trình giao thông của Việt Nam đắt lè lưỡi mà vốn thực ra
tới công trường chỉ khoảng 60%, dẫn đến việc hầu như
công trình nào vừa nghiệm thu xong cũng như công trình dởm cần
gấp rút tu sửa.
<strong>4-</strong> Nền hành chính hiện đại sẽ không
thể sạch khi lá phiếu (ý) dân không ảnh hưởng gì đến
mệnh của quan (quan có đường hoạn lộ ngầm của quan, dân
không được ý kiến ý cò vào); quan (sẽ) không ra quan (thiếu
tầm vóc, tính chuyên nghiệp, đa tài). Thiếu (cả) bãi đỗ dân
sự an bình để quan (dám) từ quan. Văn hóa quản lý không lấy
sự tôn trọng khách hàng (dân) làm gốc là một văn hóa không
có chỗ đứng trong thị trường hiện đại. Tôi có anh bạn ở
Montreal bị ung thư lúc mới phát hiện tưởng chết trong vòng
một tháng may gặp được đội ngũ bác sỹ tốt, và có tinh
thần yêu đời nên đã sống tiếp khỏe mạnh tới 17 năm nay.
Khi tôi hỏi chuyện anh, anh nói: tôi sống được vì y tế Canada
là công cộng, ai điều trị cũng được đối xử chu đáo,
không mất đồng hào cắc bạc nào, nhưng ấn tượng dễ chịu
nhất của tôi là với văn hóa quản lý của Canada. 17 năm
trước vào viện tôi thấy dòng chữ "cấm dùng điện thoại
cầm tay" dán ở các nơi (vì họ sợ các sóng gây nhiễu loạn
các thiết bị điện tử y tế, ảnh hưởng sự điều trị). 12
năm trước vào thấy các dòng chữ "cấm..." được thay
bằng: "xin vui lòng không dùng điện thoại cầm tay". 10 năm
trước vào đã thấy những dòng "xin vui lòng..." được thay
thế tiếp bằng: "cảm ơn đã không dùng điện thoại cầm
tay".
<strong>5-</strong> Sự khao khát của nhân dân về một
thế hệ quan lại mới với tư chất, đạo đức tốt hơn là
một bức xúc thiết yếu cho đất nước. Thế hệ quan ngày nay
đã quá đát và mất giá. Tuy nhiên mong chờ sản phẩm công
nghệ cao từ lò luyện cũ là điều không tưởng. Người tiêu
dùng đang phải cam chịu cắn răng "xài đỡ" những sản
phẩm chất lượng thấp và thậm chí độc hại. Với ông Đinh
La Thăng thì ngoài các tật "đẹp" mà hầu hết quan Việt
hôm nay thường ẵm đủ là thiếu cả "tâm" lẫn "tầm",
ông còn trội hơn người ở bản sắc mà các cụ nhà ta đã
đúc kết là cái thùng "càng" rỗng thì kêu "càng" to. Ngay
cả ở những nền công quyền tương đối lành mạnh chính phủ
cũng dễ có khuynh hướng phình ra và bao biện dẫn đến việc
ngân sách nào cũng dễ bị thiếu hụt vì lạm chi. Các chính
khách giỏi phải là những người biết khoan sức dân, cắt
giảm thuế má mà vẫn làm cho xã hội thấy công bằng, hài hòa
và tiến triển.
<strong>6-</strong> Khi Napoleon lần đầu lên đường ra
trận, trong đoàn quân của ông gồm đủ các kẻ lêu lổng, cà
chớn, sa cơ lỡ vận... của nước Pháp. Với phương châm bất
hủ - trong mỗi bao đạn của người lính đều có cây gậy
của viên thống chế - ông đã dẫn đoàn quân ô hợp đó vừa
hành quân vừa học, luyện tập và tác chiến, thẳng tiến
đến đài vinh quang. Là nghệ thuật của cái có thể, chính
trị sẽ lương thiện hơn khi trong sân chơi đó có những
người biết sử dụng vị thế có mặt của mình để làm
việc đúng (nâng đỡ và dẫn dắt) chứ không phải để chuyên
đi khống chế (ăn bẩn và ép buộc) quần chúng.
PNC
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/12132), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét