giả Phan Ba theo địa chỉ: http://phanba.wordpress.com/ </div>
<em><strong>Nhà cai trị dài hạn Lukashenko của Belarus để cho
bầu cử. Thế nhưng con số ít ỏi của các nhà dân chủ không
có cơ hội và đang cân nhắc để tẩy chay bầu cử, vì họ
không muốn còn tặng cho ông ấy cả sự hợp thức hóa nữa.
Không thể chờ đợi sự giúp đỡ nào từ bên ngoài – Liên
minh châu Âu đã quay lưng lại với đất nước này từ
lâu.</strong></em>
Những người phụ nữ và đàn ông, những người muốn lật
đổ nhà độc tài cuối cùng của châu Âu, đi dò dẫm trên
chân mang tất trong một căn hộ ở Minsk. Những nhà dân chủ tan
tác của Belarus đã tụ họp lại trong trung tâm của thủ đô,
nơi đường phố vẫn còn mang tên của Lênin và của Karl Marx,
những người hùng của Chủ nghĩa Cộng sản. Có hai người
cảnh sát vừa mới còn đứng trên thảm ở hành lang tiền
sảnh. Họ ghi lại tên họ của những người đang có mặt
trước khi tiếp tục đi. "Họ cũng có thể bắt giam chúng
tôi, không biết được đâu", Vladimir Nekljajev nói.
<center><img
src="http://phanba.files.wordpress.com/2012/02/spiegel-7.jpg?w=630"
/></center>
<center><em>Vladimir Nekljajev: Nhà văn này đã ra tranh cử với
Lukashenko năm 2010 – sau đấy ông đã bị đánh đập khi muốn
phản đối lần gian lận bầu cử của người lãnh tụ quốc
gia. Ảnh: AP</em></center>
Tháng 12 năm 2010, trong lần bầu cử tổng thống, nhà văn này
đã ra tranh cử với người đứng đầu nhà nước Alexander
Lukashenko. Nhưng lãnh tụ quốc gia đã để cho người ta bầu
chọn mình là người thắng cử với được cho là gần 80% số
phiếu. Khi Nekljajev và những người của ông ấy muốn biểu
tình chống kết quả bầu cử gian lận, côn đồ đã chận ông
ấy lại trên đường phố. Người của mật vụ KGB đã đánh
đập ông ấy. Nekljajev bất tỉnh và phải vào tù 40 ngày.
Nhưng việc đấy đã không thể bẻ gãy được tinh thần đấu
tranh của ông ấy. Vào mùa Thu, Lukashenko muốn để cho bầu một
Quốc Hội mới, vì thế mà Nekljajev đã tập họp những người
cùng chí hướng lại để thảo luận về chiến lược của
mình. Nekljajev muốn tẩy chay cuộc bầu cử, vì trước sau gì
thì chính quyền cũng không cho giới đối lập được cơ hội
nào. Phong trào "Hãy Nói Sự Thật" của Nekljajev không bắt
buộc phải là chiếc lá của cây vả mà Lukashenko sẽ dùng nó
để mang lại cho lần bầu cử một vẻ ngoài của sự hợp
thức hóa.
Những hộp giấy đựng pizza được chuyền tay
nhau, trong lúc đấy, một người đàn ông đẫy đà cất tiếng
nói. Nhà chính trị học Alexander Feduta biết rõ chính quyền
Lukashenko hoạt động ra sao: chính ông ấy đã giúp nó nắm lấy
quyền lực. Năm 1994, Feduta làm việc trong ban bầu cử của
Lukashenko, năm 1995 trong ban hành chính của Tổng Thống, trước
khi ông ấy đoạn tuyệt với người đứng đầu nhà nước.
Feduta cho rằng ý tưởng tẩy chay là ngu ngốc. "Nếu chúng ta
bước ra tranh cử thì sẽ có khả năng truyền đạt cho người
dân quan điểm của chúng ta", Feduta nói, "mà không phải bị
vào tù ngay lập tức."
<h2>Về kinh tế, đất nước này đã là một nhà nước thất
bại</h2>
Minsk nằm cách Berlin chưa đến nghìn kilômét ở phía Đông và
vì vậy mà về mặt địa lý hầu như không cách xa thủ đô
của nước Đức hơn là London. Thế nhưng về mặt chính trị,
có nhiều thế giới ngăn cách Belarus với châu Âu. Hai thập
niên sau khi Liên bang Xô viết sụp đổ, có một đất nước ở
ngay giữa châu lục dường như đã rơi ra khỏi thời gian. Một
ngôi sao đỏ trang điểm cho biểu tượng quốc gia của Belarus
như dưới thời của Chủ nghĩa Cộng sản, Thượng Viện của
Quốc Hội có tên là Xô Viết và Tổng Thống là Lukashenko từ
năm 1994. Ông giám đốc thời trước của một nông trường Xô
Viết bây giờ cầm quyền ở Minsk lâu như Leonid Breshnev ở
Moscow.
Lần tuyên bố thành lập nước Cộng hòa Belarus độc lập trong
tháng 8 năm 1991 đã cách đây hơn 20 năm. Nhưng về kinh tế,
đất nước này ngày càng giống như một failed state: cả trong
năm cai trị thứ 18 của ông ấy, Lukashenko cũng không thể xây
dựng một nền kinh tế quốc dân có thể tự cung cấp được
cho đất nước. Nước Nga đã cung cấp nguyên liệu rẻ tiền
nhiều năm liền. Từ khi Moscow nâng giá lên, đất nước này
đã sống qua ngày nhờ vào những khoảng tiền được bơm cho:
lần thì điện Kreml đưa cho một vài tỉ euro, lần thì Iran
với 400 triệu, lần thì Quỹ Tiền tệ Quốc tế. Chính sách
kinh tế sai lầm của Lukashenko đã dẫn đất nước này đến
rìa của sự phá sản: năm 2010, ông ấy tăng mạnh tiền hưu và
lương để đảm bảo cho lần tái đắc cử. Nhiều người dân
Belarus chẳng được gì từ đấy: năm 2011, lạm phát đã tăng
nhiều hơn lần tăng lương.
Đồng ruble của Belarus mất giá thê thảm. Giá cả tăng 109%.
Để so sánh: trong nước Đức chỉ là 2,3%.
<center><img
src="http://phanba.files.wordpress.com/2012/02/spiegel-6.jpg?w=630"
/></center>
<center><em>Lãnh tụ quốc gia Belarus Alexander Lukashenko: nhà độc
tài cuối cùng của châu Âu, trước kia là sếp của một nông
trường Xô viết. Ảnh: Reuters</em></center>
<h2>Moscow lợi dụng các vấn đề của người láng giềng</h2>
Vì thế mà Ngân hàng Trung ương Belarus vừa mới phát hành tờ
tiền mới có mệnh giá 200.000 ruble, vào khoảng 20 euro. Nửa
mỉa mai, nửa cay đắng, tờ báo "Komsomolskaja Pravda" ở Minsk
đăng tải những bài tường thuật ăn thử các món ăn ngon mà
hầu như không có một người Belarus nào có thể chi trả nổi,
và chạy tít: "Chúng ta đã trở thành những người ăn xúc
xích giá triệu ruble." Nếu như bây giờ có bầu cử tự do,
Lukashenko chỉ đạt được 24,9% theo thăm dò.
Trong lúc đấy, Nga lợi dụng những khó khăn của láng giềng
để trói chặt Minsk vào mình hơn nữa. Tập đoàn nhà nước
Gazprom đã mua mạng lưới đường ống dẫn của Belarus với
giá 2,5 tỉ dollar vào đầu năm nay. Ở cạnh biên giới với
Lithuania, Moscow dự định sẽ xây nhà máy điện hạt nhân đầu
tiên của Belarus, được chi trả bởi các ngân hàng Nga.
Minsk cũng muốn vay Quỹ Tiền tệ Quốc tế thêm lần nữa.
Nhưng sau lần đàn áp tàn bạo giới đối lập, Phương Tây đã
quay lưng lại với Belarus. Liên minh châu Âu yêu cầu trả tự do
cho các tù nhân chính trị cũng như cho nhà đối lập Andrej
Sannikov, nhưng ngoài ra thì đang tự bận bịu với chính mình
trong cuộc khủng hoảng nợ công.
Ảnh hưởng đang tăng lên của Nga đứng tương phản với một
sự biến đổi trong quần chúng. Nhiều năm nay, đa số người
Belarus đã mong muốn có một sự thống nhất với nước Nga,
thế nhưng con số này ngày càng giảm dần. Nếu năm 2003 còn có
57,5% ủng hộ một liên hiệp với nước láng giềng to lớn thì
trong tháng 12 chỉ còn có 29%.
Nhưng giới đối lập thì lại hầu như không hưởng lợi
được gì từ hoàn cảnh phức tạp của Belarus: tổng cộng
lại, tất cả các ứng cử viên của họ chỉ chiếm được
22%. Chỉ có 6% là muốn bỏ phiếu cho nhà văn Nekljajev. Lukashenko
áp đảo quá nhiều trên truyền hình, sự phẫn uất trong giới
quần chúng phần lớn là nghèo của Belarus đối với giới trí
thức còn quá lớn. Thu nhập trung bình trong năm vừa rồi đã
giảm từ 500 xuống còn 300 dollar.
<center><img
src="http://phanba.files.wordpress.com/2012/02/spiegel-8.jpg?w=630"
/></center>
<center><em>Andrei Sannikov, nhà đối lập đang ngồu tù. Ảnh:
AP</em></center>
"Có lẽ Belarus quá nghèo để có thể là dân chủ", Feduta
nói. Ông ấy ngồi trên một chiếc ghế bành trong một căn hộ
nhỏ ở Minsk, nơi là trụ sở chính của Nekljajev. Phong trào
"Hãy Nói Sự Thật" của ông ấy đang cố gắng để sống
còn. "Chúng ta phải sử dụng lần tranh cử, ngay cả khi những
cố gắng của chúng ta không được thể hiện qua kết quả vào
ngày bầu cử", Feduta nói.
Những người cùng chí hướng với Nekjajev thỏa thuận một
chiến lược cho lần bầu cử Quốc Hội: ứng cử viên của
họ cần phải ra tranh cử. Nhưng những người ủng hộ biện
pháp tẩy chay cũng thành công trong việc đưa ra một tối hậu
thư cho Lukashenko: nếu như đến tháng 3 mà ông ấy không trả
tự do cho các tù nhân chính trị như Sannikov thì người của
Nekljajev sẽ lại rút lui ra khỏi cuộc bầu cử. "Nếu như
Lushenko có trả tự do cho Sannikov đi nữa", Feduta lầu bầu
nói, "thì cũng chỉ hai ngày trước khi tối hậu thư của
chúng tôi hết hạn."
Đó là một thỏa hiệp, nhưng không phải là giải pháp. Sasha,
một nhà báo, người đã có tiền án vì tham gia những cuộc
biểu tình chống Lukashenkom, nghiên nghiên đầu: "Trong đất
nước này thì không thể có con đường toàn hảo được".
Benjamin Bidder
Phan Ba dịch (từ
http://www.spiegel.de/politik/ausland/0,1518,815390,00.html)
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/11733), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét