hoạt động chính trị là để làm quan chứ không phải để
thay đổi xã hội và phụng sự nhân dân. Trí thức Việt Nam là
"trí thức phục vụ" cho kẻ cầm quyền chứ không phải là
trí thức tranh đấu..."</div>
Bất cứ một cuộc cách mạng nào xảy ra trên thế giới cũng
chỉ có hai phương cách:
1) Từ trên xuống, tức là thay đổi từ thượng tầng xã hội.
Cuộc cách mạng này do lực lượng có quyền thế trong xã hội
lãnh đạo như các nhân vật bất đồng chính kiến trong giới
cầm quyền hoặc do giới tư sản, trung lưu liên kết với nhau.
2) Từ dưới lên, tức là các cuộc cách mạng đường phố, do
giai cấp cùng khổ vì quá sức chịu đựng đứng dậy làm cách
mạng.
Diễn biến và hậu quả của hai cuộc cách mạng này như thế
nào thì có lẽ mọi người đều đã thấy rõ. Các cuộc cách
mạng "từ trên xuống" ít gây đổ vỡ và xáo trộn cho xã
hội đồng thời đảm bảo sự chuyển giao quyền lực diễn ra
trong êm thắm. Trong khi đó các cuộc cách mạng "từ dưới
lên" bắt buộc phải tiến hành bằng bạo lực, không những
"máu chảy đầu rơi" trong lúc hỗn loạn của giai đoạn giao
thời mà hậu quả và những vết thương tinh thần để lại
trong mọi tầng lớp nhân dân sẽ kéo dài trong nhiều thập niên
sau đó. Cuộc cách mạng "từ dưới lên" do đảng cộng sản
lãnh đạo đã để lại một đất nước nghèo khó và hận thù
như Việt Nam là một bài học đắt giá cho tất cả chúng ta.
Tuy nhiên không phải ai cũng đồng tình với phương pháp làm
cách mạng từ trên xuống vì quả thật là nó rất khó khăn.
Dùng bạo lực để làm cách mạng tuy mất mát và hy sinh rất
lớn nhưng lại dễ hiểu, dễ động viên và không cần lý
luận dài dòng. Hơn nữa phương pháp này lại phù hợp với văn
hóa và lịch sử đấu tranh chống ngoại xâm của nhân dân ta.
Trong khi đó làm cách mạng dân chủ bất bạo động lại chủ
yếu là bằng lời nói, sự trung thực, sự hiểu biết…để
thuyết phục mọi người. Thay vì cầm súng thì những người
làm cách mạng phải cầm bút và phải trau dồi khả năng tư
duy, lý luận, sự hùng biện để chinh phục đối phương. Để
có được một khả năng tư duy và hùng biện thì rất cần tôn
trọng sự thật và phải cần đến khối kiến thức lớn về
mọi mặt của cuộc sống và đây là điều khó khăn với
những người thiếu kiên nhẫn. Xui một người ném gạch đá
vào đâu đó dễ hơn là thuyết phục người đó cầm khẩu
hiệu đi biểu tình đòi quyền lợi.
Chính vì khó và liên quan đến vấn đề trí tuệ của con
người nên cuộc đấu tranh cho dân chủ bằng phương pháp bất
bạo động phải đặt lên vai giới trí thức Việt Nam. Điều
này cũng phù hợp với xu thế văn minh của thế giới. Vì vậy,
thay vì "vận động quần chúng" nhân dân nghèo khó để làm
một cuộc cách mạng từ dưới lên như đảng cộng sản đã
từng làm thì chúng ta nên chọn phương pháp "vận động trí
thức" để làm một cuộc cách mạng ôn hòa từ trên xuống.
Vận động được trí thức đương nhiên sẽ động viên
được nhân dân. Phương pháp này sẽ là sự kết hợp giữa
những đảng viên cộng sản cao cấp của chế độ, những
người yêu nước và mong muốn cho Việt Nam có dân chủ thật
sự với các tổ chức chính trị đối lập đứng đắn và có
tiềm năng. (Xin xem phần phụ lục bài viết: <em>Phong trào dân
chủ hải ngoại và việc dân chủ hóa Việt Nam</em> của tác
giả Người Sài Gòn).
Một câu hỏi quan trọng được đặt ra là: Có thể nào vận
động được tầng lớp trí thức Việt Nam tham gia vào cuộc
cách mạng dân chủ bất bạo động để đem lại dân chủ
thật sự cho Việt Nam hay không? Hay đơn giản cho dễ hiểu:
Vận động trí thức khó hay dễ? Câu trả lời là khó, rất
khó. Nhưng đó là sự lựa chọn đúng đắn nhất để Việt Nam
có một tương lai tươi sáng, hạnh phúc và thịnh vượng.
Di sản của lịch sử với văn hóa Khổng Giáo là vật cản
rất lớn cho việc dấn thân của trí thức Việt Nam. Vẫn còn
những trí thức xem các hoạt động chính trị là để làm quan
chứ không phải để thay đổi xã hội và phụng sự nhân dân.
Trí thức Việt Nam là "trí thức phục vụ" cho kẻ cầm
quyền chứ không phải là trí thức tranh đấu, dẫn dắt và
lãnh đạo quần chúng. Xuất phát từ tâm lý và di sản văn hóa
đó khiến trí thức Việt Nam không dám nghĩ đến những giấc
mơ lớn như làm cách mạng để đổi đời cho cả dân tộc và
vì vậy họ tự mâu thuẫn với chính sự hiểu biết và ước
mơ của họ. Cũng chính do nhân sinh quan trí thức chỉ là kẻ
phục vụ cho giới cầm quyền nên tâm lý không muốn thấy ai
hơn mình và không ai phục ai vẫn chi phối mạnh đến tầng
lớp trí thức 'xã hội chủ nghĩa' ở Việt Nam và kể cả
khối trí thức đông đảo ở hải ngoại. Một lý do quan trọng
không kém khiến trí thức Việt Nam chưa mạnh mẽ dấn thân cho
dân chủ là vì họ còn có những thứ để mất. Ngay cả dưới
các chế độ độc tài thì tầng lớp trí thức vẫn được
trọng dụng, đúng ra là được sử dụng. Bổng lộc dù không
nhiều và thỏa đáng nhưng vẫn khá hơn so với những thành
phần khác trong xã hội. Đổi lại họ phải trung thành, ít ra
là không được phản kháng và phải chấp nhận hy sinh "một
phần đáng kể tâm hồn" của họ, như quyền được nói,
quyền được chia sẻ suy nghĩ chẳng hạn.
Vì trí thức Việt Nam bị tước đoạt vai trò dẫn đường và
lãnh đạo nên họ trở nên kém cỏi về ý chí đấu tranh, kém
về kiến thức chính trị và kém về kỹ thuật đấu tranh
chính trị. Việt Nam vẫn còn thiếu một tầng lớp trí thức
chính trị tinh hoa. Trí thức Việt Nam không biết và cũng không
muốn học hỏi.
Làn sóng dân chủ thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ trên thế
giới, đặc biệt là tại các nước Ả Rập cộng với sự hỗ
trợ đắc lực của mạng internet sẽ làm thức tỉnh tầng lớp
trí thức Việt Nam. Để thay đổi cả một di sản văn hóa ăn
sâu vào tư tưởng hàng ngàn năm cần có thời gian và thời gian
đang làm công việc của nó. Dù lâu dài và khó khăn nhưng trí
thức Việt Nam nhất định sẽ trưởng thành để nhận lãnh vai
trò đầu tàu, dẫn dắt và lãnh đạo quần chúng. Làn sóng dân
chủ mới sẽ hoàn thành sứ mệnh của nó tại Syria và Iran sau
đó sẽ tràn đến phần còn lại của thế giới, trong đó có
Việt Nam.
Khủng hoảng kinh tế tại Châu Âu và Mỹ sẽ khiến các nước
này xét lại nghiêm túc các giá trị của dân chủ mà họ đã
bỏ bê suốt thời gian qua. Chủ nghĩa thực tiễn đã phá sản
hoàn toàn. Trung Quốc, chổ dựa cho chính quyền Việt Nam sẽ
gặp khốn đốn trong thời gian tới do tình hình kinh tế chính
trị trong nước gặp nhiều bất ổn. Sức ép của thế giới
văn minh lên các chế độ độc tài sẽ mạnh mẽ hơn. Trí
thức Việt Nam cần nhanh chóng rũ bỏ những di sản nặng nề
của quá khứ để dấn thân cho đất nước. Để làm được
điều đó thì trí thức Việt Nam cần đầu tư thời gian để
học hỏi về kiến thức chính trị, kỹ thuật đấu tranh chính
trị, văn hóa của tổ chức… Họ phải hiểu rằng đấu tranh
cho dân chủ là cuộc là cuộc đấu tranh nơi chốn nghị
trường, giữa các tổ chức chính trị với nhau chứ không
phải giữa các cá nhân, vì thế phải có tổ chức. Một
người dù có giỏi đến đâu mà không có tổ chức thì cũng
không làm được gì, cũng sẽ không có ai làm hộ việc đó cho
trí thức mà bản thân mỗi trí thức Việt Nam phải có trách
nhiệm chung tay xây dựng một tổ chức chính trị, trước là
cho mình và sau đó là cho đất nước.
Để trí thức Việt Nam xứng đáng là người dẫn đường và
lãnh đạo quần chúng thì họ cần có một lộ trình đấu tranh
cho hiện tại và cả mô hình quản lý đất nước trong tương
lai. Ngay bản thân chúng ta cũng cần đồng thuận với nhau về
các giá trị nền tảng và một số định hướng lớn cho Việt
Nam. Để rồi từ đó trí thức Việt Nam phải làm cho nhân dân
hiểu được là cần làm gì trong hiện tại và tương lai sẽ
đi về đâu. Người dân càng hiểu biết và nắm rõ về lộ
trình đi đến tương lai thì cuộc cách mạng dân chủ càng
thuận lợi và sớm thành công. Cũng vì lý do đó mà chúng tôi
không ngần ngại nhắc lại một lần nữa về những đồng
thuận nền tảng và những định hướng cho một nước Việt
Nam mới, với niềm hy vọng và tin tưởng tuyệt đối vào tầng
lớp trí thức Việt Nam, trong cũng như ngoài nước, trong đảng
cũng như ngoài đảng, trẻ cũng như già…
Những Đồng thuận nền tảng cho một Việt Nam mới:
<ol><li>Quốc gia Việt Nam phải được quan niệm như là một
không gian liên đới và một dự án tương lai chung. Nhà nước
chỉ là công cụ để thực hiện một đồng thuận dân tộc.
Nhà nước ấy phải ở trong và ở dưới quốc gia, và phải
xuất phát từ chọn lựa tự do của dân chúng.</li>
<li> Thể chế của Việt Nam phải là thể chế dân chủ đa
nguyên, tôn trọng mọi khác biệt và dành chỗ đứng ngang nhau
cho mọi người và cho mỗi người. Nhà nước phải thực sự
tản quyền, cho phép các địa phương tự tổ chức sinh hoạt
của mình theo những điều kiện đặc biệt. Nhà nước đặt
nền tảng trên thỏa hiệp thay vì xung khắc. Nhà nước coi công
bằng xã hội là một ưu tư thường trực. Nhà nước dân chủ
đa nguyên phải là một nhà nước nhẹ, tuyệt đối tôn trọng
và thực thi luật pháp, tập trung vào sứ mệnh hòa giải những
tranh chấp, trọng tài các quan hệ trong xã hội dân sự và chế
tài những vi phạm.</li>
<li> Hòa giải và hòa hợp dân tộc là một bắt buộc. Hòa
giải để xóa bỏ những hận thù và hiềm khích do lịch sử
để lại giữa các sắc tộc, giữa các địa phương, giữa các
tôn giáo, giữa người dân và chính quyền. Quan trọng nhất là
hòa giải những hận thù do cuộc chiến và các chính sách phân
biệt đối xử mà chế độ cộng sản để lại. Hòa giải
để tiến tới hòa hợp trong cố gắng xây dựng một tương lai
Việt Nam chung. Một tương lai mà mọi người đều có thể
chấp nhận và chung sống hòa bình với nhau.</li>
<li> Phát triển đất nước đặt nền tảng trên kinh tế thị
trường, lấy ý kiến và sáng kiến cá nhân làm động cơ và
lấy lợi nhuận làm chất kích thích. Ổn định chính trị là
có một hiến pháp dân chủ và ổn vững, luật pháp không thay
đổi đột ngột và tùy tiện. Sinh hoạt kinh tế thị trường
phải đặt nền tảng trên các xí nghiệp tư nhân, nhà nước
không có chức năng kinh doanh.</li></ol>
Những Định hướng lớn cho một nước Việt Nam mới:
<ol><li> Xây dựng đất nước trên những giá trị tiến bộ thay
vì trên một chủ nghĩa. Những giá trị tiến bộ đó là hòa
bình, tự do, dân chủ, bình đẳng, nhân quyền, nhà nước pháp
trị, đối thoại, hợp tác, lợi nhuận, liên đới và môi
trường.</li>
<li>Lấy tự do làm động lực để phát huy óc sáng tạo và tinh
thần cầu tiến. Trên đất nước Việt Nam sẽ không thể có ý
kiến nào cấm nêu ra và cũng không thể có đề tài nào cấm
bàn đến. </li>
<li> Phát huy lòng yêu nước tự nguyện. Lòng yêu nước là sức
mạnh để chinh phục tương lai của dân tộc với điều kiện
là phải tự nhiên và tự nguyện. Trách nhiệm chính của nhà
nước là làm cho đất nước ngày càng cần thiết, đáng yêu
và đáng tự hào.</li>
<li>Tôn trọng và phát huy xã hội dân sự. Xã hội dân sự là
toàn bộ những kết hợp của người dân và được coi là nền
tảng của đất nước. Nhà nước tự coi là có vai trò tạo
điều kiện để xã hội dân sự tạo phúc lợi cho đất nước
chứ không định đoạt và làm thay cho xã hội dân sự.</li>
<li> Xác định Việt Nam là đất nước của các cộng đồng.
Đất nước Việt Nam không phải là của riêng sắc tộc Kinh.
Cộng đồng người Việt hải ngoại phải được coi là thành
phần khăng khít của đất nước. Mọi người Việt Nam sinh
sống tại hải ngoại phải được coi là những công dân với
đầy đủ quyền lợi và nhiệm vụ.</li>
<li> Chọn lựa dứt khoát kinh tế thị trường. Những gì tư
nhân có thể làm nhà nước sẽ không làm.</li>
<li> Không ngừng cảnh giác bảo vệ công bằng xã hội. Bảo
vệ những người yếu kém, bảo đảm cơ may thăng tiến đồng
đều cho mọi người, trước hết là qua giáo dục đào tạo và
chăm sóc y tế.</li>
<li> Tiến tới một nền kinh tế công nghiệp và dịch vụ.
Một quan tâm đặc biệt sẽ được dành cho ba ngành : tin học,
du lịch và hàng hải. Sẽ không còn việc thiết lập những khu
kinh tế đặc biệt mà chủ trương dành tất cả mọi dễ dãi
cho kinh doanh trên toàn lãnh thổ. </li>
<li> Theo đuổi một chủ nghĩa nước nhỏ. Khiêm tốn và hòa
hoãn với mọi quốc gia, nhẫn nhục hôm nay để giàu mạnh ngày
mai.</li>
<li> Thực hiện một chính sách đối ngoại hòa bình và một
chính sách láng giềng tốt. Tìm mọi cơ hội để thắt chặt
quan hệ hợp tác với các nước đã phát triển mạnh, đặc
biệt là Hoa Kỳ. Phát huy mọi sáng kiến để hóa giải những
vấn đề còn tồn đọng với Lào, Campuchia và Trung Quốc, đi
đến quan hệ láng giềng tốt.</li>
<li> Ngăn chặn đà gia tăng dân số, chủ yếu qua cố gắng
thăng tiến phụ nữ và bảo trợ người già…</li></ol>
Thời cơ đang đến gần, thời gian chuẩn bị không còn nhiều,
năm 2012 là một năm đầy thách thức và hy vọng, chúng ta
đừng bỏ lỡ cơ hội một lần nữa.
Việt Hoàng
<center>* * *</center>
<h2>Phụ lục: Phong trào dân chủ hải ngoại và việc dân chủ
hoá Việt Nam</h2>
Người Sài Gòn
Đã có một số bài viết bàn về Phong Trào Dân Chủ Hải
Ngoại. Lạc quan cũng có nhưng đa số có vẻ bi quan về Phong
Trào này. Những lí do để bi quan như: văn hoá gia tộc chỉ
biết lo cho gia đình mình, ai chết mặc ai; văn hoá tìm minh chúa
để phục vụ của các trí thức, không cần biết minh chúa ấy
là loại người nào miễn là minh chúa ấy mạnh và có được
sự ổn vững để có thể đem đến lợi lộc cho riêng mình và
gia đình mình; văn hoá hành xử theo cảm tính thích trình diễn
"sô" để được nổi tiếng, chỉ thấy cái lợi trước
mắt, không cần để ý tới cái hại về sau hoặc cao hơn là
không có văn hoá tổ chức.
Tất cả những lí do ấy đều đúng. Những người tranh đấu
cho dân chủ ở hải ngoại đều nhìn thấy những điều này
nhưng tại sao Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại vẫn không phát
triển lớn mạnh mặc dầu đã có biết bao nhiêu cố gắng của
nhiều người? Đó là câu hỏi cần có câu trả lời mà những
người tranh đấu cho dân chủ ở hải ngoại phải cố tìm ra
để có thể có được một Phong Trảo Dân Chủ Hải Ngoại
đúng hướng và hữu ích cho việc dân chủ hoá Việt nam.
Tôi, một người hưu trí, đứng ngoài Phong Trào Dân Chủ Hải
Ngoại, đã có nhiều năm kinh nghiệm với công việc tổ chức
của Đảng Cộng Sản Việt Nam, thỉnh thoảng lại có dịp
được sống ở hải ngoại một thời gian và có để ý tới
cơ chế tổ chức của người Việt hải ngoại cũng như của
các tổ chức ở xã hội phương Tây, mong muốn góp vài ý về
tình hình của Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại với hi vọng giúp
soi sáng vấn đề bế tắc này cho những người Việt hải
ngoại yêu nước. Những nhận xét và góp ý của tôi - một
người bên ngoài Phong Trào nên dễ nhìn thấy cái khó khăn hơn
- có thể sẽ rất phũ phàng và gây bực dọc cho quý vị.
Trước hết tôi sẽ bàn về hai điểm: một là Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại đang đứng ở đâu và hai là những khả thể
đem đến dân chủ cho Việt Nam. Sau đó trong mục 3, tôi sẽ nêu
lên một số nhận xét và đề nghị giúp quý vị có thêm dữ
kiện để tìm được hướng đi khả thi và hữu ích cho việc
dân chủ hoá Việt Nam.
<h2>1. Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại đang đứng ở đâu?</h2>
Để trả lời câu hỏi này chúng ta phải tìm hiểu những mong
ước và dự tính trong tương lai của các thành viên Phong Trào
Dân Chủ Hải Ngoại khi Việt Nam đã được dân chủ hoá. Nếu
mỗi thành viên của Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại tự hỏi
hoặc chúng ta thử hỏi các thành viên này câu hỏi: Bạn sẽ
ở đâu và làm gì khi đất nước Việt Nam có được dân chủ?
Chúng ta sẽ có câu trả lời của đa số là: Tôi sẽ sinh sống
tiếp tục ở tại quốc gia mà tôi đang sống; tôi không về
Việt Nam để có chức này chức nọ. Những lí do để khẳng
định cho câu trả lời này là con cái, công ăn việc làm, quen
với nếp sống ở đây, vân vân và vân vân. Nếu hỏi tiếp:
Vậy tại sao bạn lại tham gia Phong Trào Dân Chủ? Chúng ta sẽ
được nghe những câu trả lời như: Vì lí tưởng dân chủ; vì
dân chủ đem đến lợi ích bảo đảm hoà bình cho mọi người
trên toàn thế giới trong đó có tôi; vì sự liên đới với
các người cùng tổ tiên; vì tính thích sinh hoạt cộng đồng,
vân vân và vân vân. Và nếu hỏi thêm: Như vậy bạn sẽ
được lợi gì khi tham gia Phong Trào Dân Chủ? Câu trả lời sẽ
là: Chẳng có lợi gì về mặt vật chất mà còn mất thời
giờ và tiền bạc; tuy nhiên được cái lợi về tinh thần là
đã sống đúng với lí tưởng của mình, vân vân và vân vân.
<center><img src="http://danluan.org/files/u1/sub02/batbaodong2.jpg"
width="354" height="254" alt="batbaodong2.jpg" /></center>
<center><em>Diễn biến hòa bình không đổ máu</em></center>
Những câu trả lời trên đây của các thành viên Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại cho thấy là – phải tàn nhẫn mà nói – Phong
Trào Dân Chủ Hải Ngoại chỉ có thể đứng ở vị thế mở
đường, thúc đẩy và yểm trợ cho việc dân chủ hoá Việt
Nam. Với tâm trạng của các thành viên như vậy, Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại không thể trở thành tổ chức đối trọng
với Đảng Cộng Sản Việt Nam và nắm quyền lực chính trị
ở trong nước khi đất nước được dân chủ hoá. Trừ khi
Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại có sự liên kết với các thành
viên của Phong Trào Dân Chủ trong nước. Nhưng dù vậy thì các
thành viên trong nước vẫn là chủ đạo nắm quyền lực chính
trị khi bắt đầu dân chủ hoá Việt Nam.
Tại sao tôi dám nói, với tình hình hiện nay, Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại lại chỉ có thể ở vị thế mở đường,
thúc đẩy và yểm trợ việc dân chủ hoá Việt Nam? Bởi vì
một tổ chức mạnh - đúng nghĩa như truyền thống tổ chức
của các tổ chức chính trị - có thể đủ sức đương dầu
với Đảng Cộng Sản Việt Nam phải hội đủ hai điều kiện:
<strong>- Một</strong> là phải có các thành viên thật gắn bó
với tổ chức, chỉ có một chọn lựa để sống và không có
đường rút lui, dành toàn sức lực và thời giờ cho tổ chức
chứ không phải như tình trạng của các thành viên Phong Trào
Dân Chủ Hải Ngoại hiện nay chỉ làm khi có giờ rảnh, hứng
thì làm như kiểu một thứ thú vui giải trí (hobby), nếu không
làm hoặc rút lui khỏi Phong Trào cũng không sao, không ai dám
chế tài ai vì sợ bị mất người và bị chống đối khi họ
rời Phong Trào, một hình thức làm việc kiểu van xin năn nỉ
hoặc khá hơn là kiểu tự giác. Như vậy làm sao Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại có thể là một tổ chức đúng nghĩa như mọi
người mong muốn? Có người sẽ phản bác cho rằng nhận định
này không hoàn toàn chính xác vì ngay cả các hãng xưởng có
lương mà khi không thích người ta cũng bỏ để đi.
Tôi đồng ý vì trong Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại có những
người thật thiện chí bỏ hết sức lực thời giờ và tiền
bạc cho Phong Trào nhưng thử hỏi được bao nhiêu người như
vậy? Với số người có thiện chí và ít như vậy thì làm sao
Phong trào Dân Chủ Hải Ngoại có thể được coi là tổ chức
mạnh đúng nghĩa? Những người có thể bỏ toàn thời cho Phong
Trào Dân Chủ Hải Ngoại chỉ có thể là những người thực
sự đủ sống, không phải lo miếng ăn hoặc đã về hưu.
Những người thực sự đủ sống để hoạt động cho Phong
Trào Dân Chủ Hải ngoại có được bao nhiêu? Còn những người
về hưu thì có bao nhiêu vị còn hứng thú tham gia Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại? Nếu chỉ có những người ở tuổi hưu hoặc
gần về hưu trong Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại thì Phong Trào
làm sao trẻ trung hoá và đáp ứng được nguyện vọng của
tuổi trẻ?
<strong>- Hai</strong> là muốn Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại lớn
mạnh phải có một cơ chế tổ chức và một hệ thống chế
tài nói nôm na là hệ thống trấn áp như kiểu Đảng Cộng
Sản Việt Nam đang làm mà người viết này có nhiều kinh
nghiệm, hoặc như Hồi Giáo. Khi đã vào Đảng hay nhập Đạo
thì không thể tháo lui vì nếu từ bỏ Đảng hoặc Đạo sẽ
bị mọi áp lực từ nhiều phía chèn ép khiến khó sống kể
cả bị thanh toán, hù doạ và làm hại gia đình. Vào Đảng hay
nhập Đạo với cơ chế tổ chức và trấn áp như vậy sẽ bị
điều kiện hoá dần dần và trở thành quán tính nên sau đó
không thể bỏ đảng hoặc đạo được. Thí dụ như các trí
thức kinh tế của Đảng, biết sai, dám phản biện mà vẫn
không thể bỏ Đảng. Vì vậy thử hỏi Phong Trào Dân Chủ Hải
Ngoại mệnh danh là Dân Chủ có thể và có dám làm như thế
không? Xin thưa là không. Như vậy phải tổ chức Phong Trào Dân
Chủ Hải Ngoại như thế nào để phù hợp với dân chủ và
với tình hình thực tiễn hiện nay ở hải ngoại? Tôi sẽ trở
lại câu hỏi này trong mục 3 khi bàn về "Hướng đi nào của
Phong Trào là khả thi và hữu ích cho việc dân chủ hoá Việt
Nam?".
<h2>2. Những khả thể đem đến dân chủ cho Việt Nam</h2>
Có hai kịch bản có thể đem đến dân chủ cho Việt Nam: một
là lật đổ Đảng Cộng Sản Việt Nam và hai là Diễn Biến
Hoà Bình.
<h3>2.1. Kịch bản lật đổ Đảng Cộng Sản Việt Nam</h3>
Kịch bản này lại có hai biến thể: một là Phong Trào Đối
Lập Dân Chủ đủ mạnh để lật đổ Đảng Cộng Sản Việt
Nam và hai là có một số bộ phận từ trong nội bộ Đảng
Cộng Sản làm đảo chính lật đổ Đảng Cộng Sản Việt Nam.
Biến thể thứ nhất rất khó xảy ra với tình hình của Phong
Trào Dân Chủ hiện nay. Có thể nói là không tưởng. Biến thể
thứ hai có thể xảy ra nhưng với việc cơ chế hoá hiện nay
của tổ chức Đảng Cộng Sản Việt Nam thì cũng khó có thể
thực hiện được.
Nhưng dù có thể thực hiện được, kịch bản này cũng không
nên làm vì có nhiều khả năng lại có một thể chế độc tài
kiểu mới nhiều khi còn tàn bạo hơn.
<h3>2.2. Kịch bản Diễn Biến Hoà Bình</h3>
Kịch bản này cũng có hai biến thể: một là Đảng Cộng Sản
tự diễn biến thành dân chủ và hai là một nhóm các Đảng
Viên yêu nước muốn dân chủ kết hợp với Phong Trào Dân Chủ
để làm cuộc cách mạng nhung hoặc màu.
Biến thể thứ nhất lại có hai khả thể: một là Đảng Cộng
Sản chuyển hoá thành dân chủ như kiểu Việt Nam Quốc Dân
Đảng ở Đài Loan và hai là Đảng Cộng Sản chuyển hoá thành
dân chủ giả hiệu trong đó có mọi màu sắc dân chủ nhưng
vẫn ngấm ngầm thực thi độc tài như kiểu nước Nga hiện nay
của Putin.
Khả thể thứ nhất theo tôi thì sẽ rất khó xảy ra. Bởi vì
những người lãnh đạo Đảng Cộng Sản hiện nay không thể
bỏ những chiếc ghế đã đem đến quyền hành và lợi lộc
để thực thi dân chủ vì nếu có dân chủ thực sự chắc
chắn họ sẽ bị mất ghế và quyền lợi. Quyền lực và lợi
lộc đang làm họ mù mắt và u mê hết sáng suốt.
Nhưng trước áp lực đòi hỏi dân chủ hiện nay từ trong và
ngoài Đảng bắt buộc Đảng Cộng Sản Việt Nam - dù không
muốn - cũng phải thay đổi nếu không thay đổi sẽ chết. Vì
vậy hiện nay có rất nhiều xác suất là khả thể thứ hai
đang có mầm mống thành hình để giúp các người lãnh đạo
Đảng Cộng Sản Việt Nam có thể tồn tại và giữ được
ghế. Nếu khả thể thứ hai này xảy ra thì vẫn là một đại
hoạ cho Việt Nam.
Biến thể thứ hai là lí tưởng và cũng là tối ưu nhất cho
đất nước. Với tình hình hiện nay của nội bộ Đảng Cộng
Sản, biến thể này rất có thể xảy ra và có nhiều cơ hội
thành công nếu Phong Trào Dân Chủ biết hành động với tinh
thần hoà giải và thoả hiệp. Hiện tại chúng ta thấy là
nhiều đảng viên Đảng Cộng Sản Việt Nam đã thấy rõ Đảng
này chỉ là một đảng dối trá và lừa bịp. Sự dối trá và
lừa bịp của Đảng càng ngày càng không còn hiệu quả nữa.
Nhiều đảng viên như người viết bài này đã chán ghét những
trò lừa bịp và dối trá của Đảng và chỉ chờ cơ hội có
những đảng viên đang nắm một số quyền lực trong tay đứng
lên kêu gọi khai tử Đảng là ủng hộ. Chúng ta thấy xuất
hiện càng ngày càng nhiều trên các trang mạng và blog's những
tiếng nói của nhiều đảng viên có chức vị và trí thức
phản biện lại những điều Đảng nói và làm đồng thời yêu
cầu Đảng thay đổi cơ chế tổ chức Đảng và nhà nước cho
phù hợp với dân chủ.
<h2>3. Hướng đi nào của Phong Trào là khả thi và hữu ích cho
việc dân chủ hoá Việt Nam?</h2>
Với tâm trạng của các thành viên Phong Trào Dân Chủ Hải
Ngoại như đã nói trên và với việc không thể có cơ chế tổ
chức với bộ máy trấn áp như Đảng Cộng Sản hoặc Hồi
Giáo thì Phong Trào có thể trở thành một tổ chức mạnh -
đủ người, đủ phương tiện - để có thể đối đầu với
Đảng Cộng Sản Việt Nam không? Với cách tổ chức theo truyền
thống tổ chức của các tổ chức chính trị từ trước đến
nay thì chắc chắn là không. Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại
không thể là một tổ chức mạnh đúng nghĩa như quan niệm
truyền thống về tổ chức. Vậy Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại
phải tổ chức như thế nào để có đủ sức mạnh làm áp
lực với Đảng Cộng Sản Việt Nam? Hướng đi nào của Phong
Trào là khả thi và hữu ích cho việc dân chủ hoá Việt Nam?
Người của Phong Trào hạn chế và khả năng đóng góp giới
hạn. Vì vậy phải biết tận dụng khả năng này cho thật tối
ưu để đừng lãng phí sức lực vào những hành động vô ích.
Muốn vậy phải biết chọn mục tiêu đúng và phù hợp với
khả năng để làm. Do đó, trước hết Phong Trào phải biết
nhìn thẳng vào thực tiễn để chọn lựa kịch bản khả thi
cho việc tranh đấu dân chủ hoá đất nước. Và trong kịch
bản ấy phải chọn biến thể nào và khả thể nào. Theo tôi
thì kịch bản "Diễn Biến Hoà Bình" với biến thể "một
nhóm các Đảng Viên yêu nước muốn dân chủ kết hợp với
Phong Trào Dân Chủ để làm cuộc cách mạng nhung hoặc màu"
là lí tưởng, tối ưu cho đất nước và có nhiều cơ hội
thành công. Sau đó Phong Trào phải biết chấp nhận khả năng
hạn hẹp của mình và chọn ra những mục tiêu thật khiêm tốn
phải đạt được để tranh đấu cho kịch bản Diễn Biến Hoà
Bình tôi vừa gợi ý.
Từ những chọn lựa này Phong Trào Dân Chủ Hải Ngoại có thể
tổ chức Phong Trào theo hai cơ chế. Một là cơ chế hoá theo
kiểu các tổ chức thân hữu. Hai là cơ chế hoá theo kiểu các
tổ chức đội bóng đá chuyên nghiệp ở Âu Châu.
Cơ chế hoá theo kiểu các tổ chức thân hữu dễ thực hiện
nhưng không thể là tổ chức mạnh để có thể tham gia vào sinh
hoạt chính trị dân chủ hoá Việt Nam khi Việt Nam bắt đầu
dân chủ hoá. Các tổ chức kiểu thân hữu này chỉ có tính
yểm trợ, thôi thúc và phổ biến việc dân chủ hoá. Kiểu tổ
chức này chỉ cần đề ra mục tiêu, phương pháp và quy tắc
sinh hoạt. Còn các người hoạt động cho tổ chức là những
người tình nguyện có định kì. Các hội viên không có tính
bắt buộc và chỉ cần là những người đồng ý với mục
tiêu, phương pháp và quy tắc sinh hoạt của tổ chức.
Cơ chế hoá theo kiểu các đội bóng đá chuyên nghiệp Âu Châu
vừa có tính dân chủ và vừa có thể có sức mạnh để có
thể tham gia vào việc dân chủ hoá Việt Nam khi Việt Nam bắt
đầu chuyển sang dân chủ. Cơ chế tổ chức này có hai loại
thành viên: thành viên hoạt động và hâm mộ viên (fan) tự
phát. Kiểu tổ chức này cần một dự án và một quy ước sinh
hoạt rõ ràng. Việc tổ chức thì cần một ban điều hành, ban
quản trị tài chánh, ban nghiên cứu chiến thuật và kĩ thuật,
ban huấn luyện, ban tiếp thị và một đội cầu thủ chính
trị xuất hiện. Nhiệm vụ của ban tiếp thị là lo cho tổ
chức có một đội ngũ hâm mộ viên (fan) tự phát được tổ
chức như đội ngũ hâm mộ viên của các đội bóng đá chuyên
nghiệp Âu Châu.
Với cách tổ chức này Phong Trào Dân Chủ không cần phải có
nhiều thành viên hoạt động, chỉ cần khoảng 100 người.
Nhưng các thành viên hoạt động này phải được sắp xếp
trong một ban ngành và phải có một nhiệm vụ để thi hành,
người nào cũng gắn bó với tổ chức, dành toàn thời giờ,
toàn công sức có thể có cho tổ chức thì tổ chức cũng có
thể là một tổ chức lớn mạnh. Không nên kêu gọi các thành
viên vào tổ chức để có con số mà không có một nhiệm vụ
để thực hiện cũng như không có sự gắn bó với tổ chức
và do đó chỉ làm cho tổ chức rối thêm và yếu đi. Nhưng
phải cố làm sao thu hút được nhiều hâm mộ viên. Vì vậy
phải có các tuyển thủ chính trị ra sân xuất sắc để thu
hút các hâm mộ viên. Và sức thu hút các hâm mộ viên càng
lớn khi có nhiều tuyển thủ sáng giá ra sân chính trị là
người trong nước.
Đây là một kiểu tổ chức mẫu mực về sự kết hợp giữa
hải ngoại và quốc nội để cùng đóng góp vào việc dân chủ
hoá Việt Nam. Muốn thấy ơn ích của kiểu tổ chức này hãy
nhìn các đội bóng đá chuyên nghiệp ở Âu Châu. Họ có bao
nhiêu người mà ảnh hưởng của họ bao trùm thế giới vì có
các nhóm hâm mộ viên tự phát trên toàn thế giới. Hãy kiểm
chứng bằng cách nhìn vào các đội bóng đá Barcelona, Real
Madrid, AC Milan, Bayern Munchen, Manchester United, Chelsea, Ajax… để
thấy họ có biết bao nhiêu là hâm mộ viên và ảnh hưởng
của họ bao trùm khắp nơi trên thế giới như thế nào. Cơ
chế tổ chức này cũng có một biến thể là có thể có ba
loại thành viên: thành viên hoạt động, thành viên thân hữu
và hâm mộ viên.
Tôi viết những góp ý này gửi đến Phong Trào Dân Chủ Hải
Ngoại với mong muốn giúp quý vị thoát khỏi bế tắc trong
việc cơ chế hoá tổ chức cũng như có thể chọn một hướng
đi khả thi và hữu ích cho việc dân chủ hoá Việt Nam. Hi vọng
những góp ý này được quý vị để ý tới và trở thành tấm
gương phản chiếu hình ảnh của tổ chức quý vị giúp quý
vị có thể nhìn ra được mình. Mong vậy lắm thay.
Người Sài Gòn
17 /11/ 2010
© Thông Luận 2010
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/11136), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét