Đôi điều về Dân Luận

Dân Luận theo đuổi một nền báo chí công dân, nơi mỗi độc giả chính là một nhà báo.

Mục tiêu của Dân Luận là cung cấp cái nhìn đa chiều về các vấn đề kinh tế - xã hội - văn hóa của Việt Nam và thế giới, với mong mỏi độc giả sẽ tự xây dựng cho mình phương pháp tư duy độc lập và khoa học.

Trang blog này là cầu nối giữa Dân Luận với độc giả trong nước, trong trường hợp bạn không truy cập được vào địa chỉ chính thức www.danluan.org.

Chúng tôi được biết Dân Luận đã bắt đầu bị chặn bởi tường lửa ở Việt Nam. Vì thế, xin mời bạn tham khảo cách vượt tường lửa để tiếp tục truy cập Dân Luận. Trong trường hợp gặp trục trặc, bạn có thể liên lạc với tqvn2004 tại huannc@gmail.com được hướng dẫn cụ thể.
(c) Dân Luận 2009. Cung cấp bởi Blogger.

Tổng số lần đọc

Google+ Followers

Tôi là người Việt Nam!

Tôi là người Việt Nam!

Tôi là người Việt Nam!

Lặp đi lặp lại câu này ba bốn lần trong đầu và tôi cảm
thấy đau lòng. Đau đứt ruột.

Tôi vừa xem xong Thúy Nga Paris by Night 99, chủ đề "Tôi là
người Việt Nam". Rất nhiều người Việt Nam thành đạt trong
mọi lãnh vực, chính trị, khoa học, kinh tế, tôn giáo, v.v…
trên khắp thế giới Mỹ, Úc, Gia Nã Đại, Âu Châu được
tuyên dương trong chương trình này. Những cá nhân đó với
những thành tựu liệt kê xem ra đáng khâm phục. Họ đã
vượt qua bao khó khăn cực nhọc trong tiến trình di cư hội
nhập và sinh sống ở xứ người để có ngày hôm nay. Sức
phấn đấu, trí sáng tạo, lòng tự tin, tính kiên nhẫn, tinh
thần tự lực cánh sinh đã giúp họ đạt những thành quả
vượt bực. Đó là những tấm gương sáng chói về thành công
đường đời trên phương diện cá nhân.

Tôi là người Việt Nam. Nhưng sao lời khoa trương "tự hào
dân tộc" hoặc hãnh diện là người Việt Nam này cũng làm
tôi cảm thấy ngượng ngùng khi ngắm nhìn các thành tích của
các cá nhân đó trong chương trình này. Có lẽ tôi lại thêm
một chút gì xấu hổ thì đúng hơn khi "thấy người sang bắc
quàng làm họ". Vì những thành đạt của họ đâu ăn nhập
gì đến cá nhân tôi! Tôi cũng chưa nhìn thấy những thành công
với kích cỡ này đã mang lại ảnh hưởng tích cực gì cho dân
tộc Việt Nam.

Ngược lại, ở xứ người này "một người làm quan cả họ
được nhờ" thì cũng chẳng phải là một điều gì hay ho cho
lắm. Hoa Kỳ, Úc, Gia Nã Đại, Pháp, Anh, Đức có chắc hãnh
diện vì có những gương công dân di dân gốc Việt sáng chói
đem lại thịnh vượng cho đất nước của họ? Hay lại trở
thành oan khiên của diễn luận và huyền thoại "tấm gương
dân thiểu số" (model minority), và là tấm bia gián tiếp dẫn
đến những vụ giết người vì phân biệt ghen ghét (hate crime)?
Chất xám của những người di dân đến các nước này có
điều kiện để phát huy, và giúp tài năng họ nẩy nở tạo ra
những thành tựu xuất chúng thì cũng là tất nhiên, nhưng dựa
vào đó mà ôm lấy làm tự hào dân tộc Việt Nam ư?

Tôi là người Việt Nam. Rất nhiều lời kêu gọi "Tràng pháo
tay cho mẹ Việt Nam", "Yêu tổ quốc, dân tộc Việt Nam"
trong chương trình này. Quả là những lời kêu gọi tình tự
ngọt ngào đứt ruột! Khúc ruột ngàn dặm này chẳng đã từng
bị cắt vất bao năm, sình chướng ở xứ người. Người Việt
nào chẳng yêu mẹ Việt Nam. Nhưng thôi, đừng bắt mẹ Việt
Nam phải hy sinh mãi mãi. Đừng bắt chị, bắt em bán thân đợ
nợ. Đừng bắt trẻ, bắt già học giáo điều thối rữa.
Chúng đã cắt da xẻ thịt mẹ đem cho kẻ "lạ". Chúng từng
thế chấp mẹ cả trăm năm ở rừng đầu nguồn. Chúng không
ngừng đào bới lưng còng mẹ, rút tủy tài nguyên. Chúng còn
đè lưng cưỡi cổ anh em con, mẹ Việt Nam ạ. Tất cả cho kẻ
"lạ"! Còn anh em thì sống chết mặc bay. Chúng lại hành
hung, khủng bố, giam cầm người con nào muốn bảo vệ mẹ. Mẹ
là mẹ của tất cả các con chứ đâu phải riêng gì của
chúng! Chúng lại bảo các con cần đóng góp nuôi dưỡng mẹ.
Và cũng chính chúng trâng tráo hàng ngày rút máu mẹ bán trước
đã. Các con càng thương mẹ bao nhiêu, thì chúng càng bòn rút
mẹ bấy nhiêu. Chúng giết mẹ rồi. Con sói lang lấy chăn phủ
người, lấy khăn che mặt.Nhưng chúng con dù là cô bé quàng
khăn đỏ ngây thơ cũng biết mẹ là mẹ. Mẹ đâu có mắt lồi
hung dữ, mẹ đâu có răng nanh nhọn hoắt, còn hôi mùi thịt,
còn tanh mùi máu. Chúng bảo "Trung với Đảng!" Không! Một
trăm lần không, một ngàn lần không. Đảng không là tổ quốc!
Đảng chẳng bao giờ là tổ quốc.

Tôi là người Việt Nam.Những câu ca dao, tục ngữ "lá lành
đùm lá rách", "bầu ơi thương lấy bí cùng, tuy là khác
giống nhưng chung một giàn" lan chảy trong huyết quản, nằm
lòng từ thuở cắp sách tới trường qua các bài học đức
dục. Ai mà không yêu tổ quốc, dân tộc. Tuy nhiên, lòng yêu
tổ quốc không thể để bị bán tráo cho một chủ thuyết lai
căn vô nhân bản.

Tình đồng hương, đồng bào, nhân loại hiện nay đang được
khai hoa, rộ trái qua các tổ chức thiện nguyện và bất vụ
lợi. Hoạt động của khá nhiều đoàn thể này tạo một cơ
cấu, một thuật loại tổ chức sinh hoạt tạo thuận lợi cho
các đóng góp giúp đỡ từ mọi người. Họ làm với mục tiêu
chuyên biệt và tập trung trong một lãnh vực. Thật đáng quý,
đáng trọng biết bao. Mục tiêu của các tổ chức thiện
nguyện này nhằm nâng đỡ người nghèo khổ, hoạn nạn, bất
hạnh. Đó là cơ chế giảm, bù trong xã hội với nhiều hố
cách biệt. Giảm đói, giảm nghèo; bù thiệt thòi, thiếu thốn.
Tuy nhiên, các tổ chức thiện nguyện và bất vụ lợi thật ra
chỉ là một cơ chế phụ trong một quốc gia, nhà nước. Vì
sao?

An sinh xã hội trước hết phải phát xuất từ chính sách của
quốc gia và trách nhiệm của nhà cầm quyền đương thời.
Quốc sách "cơm no, áo ấm" cho toàn dân bao giờ cũng phải
thật sự là điều nằm lòng trong tiềm thức và chủ tâm của
người lãnh đạo. Chứ không phải trên đầu môi, chót lưỡi
của cái loa tuyên truyền thuộc một nhà nước "xã hội chủ
nghĩa" nhưng chẳng màng gì đến phúc lợi xã hội. Giáo dục
công cộng đã bị lụn tàn và giờ đây lại đẻ ra vô số
khoản "lệ phí" đòi hỏi từ cha mẹ học sinh. Y tế công
cộng thì trở chiều bệnh hoạn một khi giới "lương y như
từ mẫu" lúc nào cũng hạnh hoẹ "đầu tiên" (tiền đâu?)
trong từng khâu, từng phòng.

Tôi là người Việt Nam. Bản thân tôi cũng đã đóng góp gián
tiếp, trực tiếp ở các tổ chức thiện nguyện địa phương
cũng như các hội xuyên quốc gia về đến Việt Nam. Điều này
không mấy phiền khó. Thật dễ để đóng góp tài chánh cho tổ
chức thiện nguyện, và cũng không lắm nhọc khi bỏ chút công
sức tham gia quyên tiền, hoặc trực tiếp đến tận nơi giúp
đỡ người hoạn nạn. Các tổ chức thiện nguyện luôn tạo
điều kiện dễ dàng cho mọi người đóng góp—gián tiếp
hoặc trực tiếp. Kiểu nào cũng có cả. Ai cũng có thể cảm
thấy tâm hồn mình yên ổn trong nghĩa cử nhỏ đó. Làm việc
phước đạo hạnh thì được phước. Chúa Giê-su đã phán,
Phật đã dạy thế kia mà.

Ở các nước phương Tây và Bắc Mỹ, cơ chế vô vụ lợi này
đã được sản sinh đi song song với dòng tư hữu hóa các hoạt
động công ích cho phúc lợi của người dân. Chính quyền tự
động hết phải lo nhiệm vụ gánh vác phúc lợi xã hội và
để cho cả hai khối "tân bảo thủ" (neo-conservative) và
"tân tự do" (neo-liberal) đảm nhiệm việc xã hội nhưng đi
theo luật thị trường. Chưa kể hết là những tệ nạn cấp
mới của thành phần tự xưng thiện nguyện tốt bụng vô vụ
lợi để che giấu những động cơ hám danh, thủ lợi đằng sau
tấm màn sân khấu vì trò chơi chính trị của tranh giành ngân
quỹ. Tệ nạn này được gọi chung là "hội chứng tập đoàn
kỹ nghệ vô vụ lợi" (the non-profit industrial complex) giống
như tệ nạn "hội chứng tập đoàn kỹ nghệ nhà tù" (the
prison industrial complex) từ thế kỷ trước vẫn đang tiếp
diễn.

Ca dao Việt Nam có câu "dù xây chín bậc phù đồ, không bằng
làm phước cứu cho một người". Công việc thiện nguyện
thật ra có tính chất xoa dịu tạm thời vết thương cấp bách,
giảm bù những thiếu sót của xã hội mà thôi. Y thể như một
nhà phát chẩn ở đâu đó đến cho những người nghèo đói
tạm qua bữa, qua ngày. Xã hội nào mà người đứng xếp hàng
trước nơi phát chẩn càng ngày càng dài và khi nhu cầu phát
chẩn càng ngày càng tăng thì cái phước huệ đóng góp đó
cần phải được suy nghĩ lại. Nhắm mắt làm phước thì dễ,
nhưng mở mắt để nhìn bất công tạo đau khổ khốn cùng thì
khó. Sao không ai chất vấn nguyên do gì số người đó càng
ngày càng tăng trong khi cũng một số không ít người nhà sang
cửa rộng, đô thị cao lớn, xe bóng loáng, tiệc tùng hoành
tráng, áo xiêm lộng lẫy?

Đang còn biết bao những người "rơm" ngủ rừng ngủ bụi
xứ người, những người lao động không tên tuổi chết vùi
trên đất khách, những em thơ làm nô lệ tình dục khi chưa
biết mộng mơ. Cơ chế nhà nước thế nào thì kết quả cho con
dân của xã hội thế đó. Giàu nghèo là chuyện đương nhiên,
nhưng làm gì mà một bên thì giàu nứt vách đổ tường, và
còn lại thì nghèo rớt mồng tơi phải là một câu hỏi lớn.

Những tên trưởng giả mới này là ai? Là con ông cháu cha, là
con cháu các cụ.[1] Họ cũng xếnh xáng để "tên tuổi" nằm
đầu bảng đóng góp thiện nguyện, nhưng trước đó thì họ
đã vơ vét vào riêng, để rồi chỉ thí "cô hồn" chút ít
hầu đánh bóng tín chỉ đạo đức của mình.

Những người nô lệ mới này là ai? Là nông dân mất ruộng,
là công nhân mất việc, là ngư dân mất thuyền. Như trong
chuyện ngụ ngôn về người ở cuối nguồn, chúng ta phải hỏi
xem "Chuyện gì xảy ra ở đầu nguồn? Nguyên do nào mà các
thi thể trôi dạt từ thượng nguồn xuống hạ lưu?" Khi hiểu
và giải quyết được nguyên nhân từ thượng nguồn thì không
còn vấn đề xẩy ra dưới cuối nguồn.

Tôi là người Việt Nam. Một đất nước bị đô hộ ngàn năm
giặc Tàu, làm thuộc địa thực dân Pháp trăm năm, làm công
cụ và lệ thuộc Mỹ, Nga, Tàu nhiều thập niên kéo dài cho
đến hiện tại. Đã có một thời, toàn dân đã đứng lên
trong phong trào giải thực với tinh thần dân tộc để giành
lại độc lập. Nhưng vô số những người yêu nước đó, cha
ông chúng tôi, đã bị bán đứng, bị thủ tiêu, bị kết án,
bị đấu tố, bị kềm kẹp. Họ bị kẻ lừa bịp treo đầu
dê bán thịt chó. Chúng đã treo bảng "Việt Nam Dân chủ Cộng
hoà" nhưng bán ép chủ nghĩa "cộng sản" độc tài
Stalinist, Maoist vô thần, bất nhân. Nay chúng lại treo bảng
"Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa"
nhưng món hàng thực chất là độc tài đảng trị, tư bản bè
phái, đặc quyền, đặc lợi cho thiểu số cầm quyền và
những kẻ quỳ lụy ăn theo.

Tôi là người Việt Nam. Chúng tôi được mang kèm thêm tên
"tị nạn cộng sản". Bây giờ chúng tôi lại "được"
dán mác "khúc ruột ngàn dặm", "kiều bào", "Việt kiều
yêu nước". Họ bảo chúng tôi thiếu thông tin, thiếu hiểu
biết. Họ bảo chúng tôi đừng mặc cảm nữa. Tại sao mặc
cảm? Mặc cảm gì? Mặc cảm phe chiến bại ư? Mặc cảm bọn
"phản quốc" bỏ nước ra đi ư? Làm gì có! Chúng tôi chẳng
có mặc cảm, và luôn tự hào đã dám bỏ tất cả, chấp nhận
tù đày và hiểm nguy trên biển cả sống vất vưởng để đi
tìm tự do. Một tự do mà chính quyền nhà nước cộng sản đã
tước đoạt, không cho phép. Tự do ngôn luận, tự do hội họp,
tự do tín ngưỡng, tự do đảng phái, tự do báo chí, tự do
công đoàn. Chúng tôi không chấp nhận thứ tự do trong cũi, tự
do đi lề bên phải, tự do làm con vẹt theo "chỉ đạo" của
Đảng Cộng sản trong một nhà tù lớn.

Họ ve vãn bảo muốn hoà hợp, hoà giải với chúng tôi. Dân
tộc, đồng bào, anh em của chúng tôi thì chẳng có gì để sinh
ra phải hoà giải với nhau vì chúng tôi tự nhiên thương yêu
nhau. Riêng với Đảng CSVN, chúng tôi cũng có thể sẵn lòng
gạt bỏ mọi chuyện trong quá khứ để tiến tới tương lai.
Nhưng chúng tôi không thể quên dĩ vãng này.Vì chúng tôi cần
phải nhớ, phải mở mắt để thấy và kiểm định những
việc đang xảy ra trong hiện tại và diễn tiến vào tương lai.
Khi Đảng CSVN còn độc tôn lãnh đạo, cố bám chặt đặc
lợi, đem đặc quyền cho bè nhóm thì những lời kêu gọi hoà
hợp, hoà giải thật ra chỉ là một trò bịp. Tôi không thể
nhắm mắt tự hào mình là người Việt Nam như thể trò bịp
ấy không hề xẩy ra.

Tôi là người Việt Nam. Tôi sẽ hãnh diện là người Việt Nam
với tự hào dân tộc khi đất nước dân tộc tôi thay đổi và
phát triển theo chiều cấp tiến xã hội – mọi người được
cơm no áo ấm, các trẻ em có tuổi thơ mơ mộng trong hệ thống
giáo dục phổ thông miễn phí, những nông dân có ruộng để
cày cấy, những công nhân được công đoàn lao động và luật
pháp bảo vệ, các văn nghệ sĩ được tự do sáng tác và xuất
bản, người khuyết tật, già nua được an sinh xã hội và y
tế công cộng chăm lo, và trên hết mọi công dân được tự do
bình đẳng dưới một nhà nước dân chủ pháp trị trong tinh
thần dân tộc, nhân bản.

© 2010 Vi Nhân

© 2010 talawas


--------------------------------------------------------------------------------

[1] Vietnam's New Money (BILL HAYTON | JANUARY 21, 2010, Foreign Policy


***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8670), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Chào các bạn,

Hôm nay <a
href="http://dotchuoinon.com/2011/04/28/sinh-vien-vie%CC%A3t-nam-t%C6%B0%CC%A3-thu%CC%81/">BBC
có bản tin</a> rất đáng ngạc nhiên và thán phục. Sinh viên
Nguyễn Anh Tuấn, sinh viên năm thứ ba Học viện Hành chánh cơ
sở Hà Nội, vừa chuyển lên Viện Kiểm Sát Nhân Dân Tối Cao
hai tài liệu của TS Cù Huy Hà Vũ và "tự thú" là đã tàng
trử hai tài liệu này, và yêu cầu được xử phạt vì tàng
trữ các tài liệu đã được VKSNDTC cho là "<em>có nội dung
chống Nhà nước XHCN Việt Nam theo cáo trạng truy tố ông Cù Huy
Hà Vũ</em>".

Tại một quốc gia mà thử thách các cơ quan nhà nước có thể
đưa bạn vào tù vì "chống nhà nước" thì đây là một
hành động rất can đảm. Hậu qủa cụ thể của hành động
này đối với VKSNDTC đến đâu thì không quan trọng, nhưng hành
động tự chính nó nói lên rất nhiều:

- Trách nhiệm của một công dân, dù rất trẻ, vẫn
thấy mình có trách nhiệm đối với đất nước.
- Can đảm, không sợ cường quyền áp bức.
- Lòng tin vào sức mạnh của lẽ phải và công lý.

Như SV Nguyến Anh Tuấn nói: "<em>Tôi không thể tiếp tục
thỏa hiệp với nỗi sợ hãi và sự hèn nhát của bản thân
mình. Biết đến nhiều tấm gương dấn thân trong lịch sử và
đọc nhiều về tư tưởng của họ, sẽ rất là hổ thẹn nếu
tôi im lặng, bàng quan trước những bất công đang rõ ràng
hiện hữu.</em>"

Sự thật là nếu ai đó trong VKSNDTC đọc thơ xong và bỏ vào
sọt rác, thì coi như xong chuyện, vì VKSNDTC không cần phải làm
gì về lá thơ đó cả. Kiểm sát viên của chính phủ luôn
luôn có quyền chọn lựa nên làm gì với ai, như là cảnh sát
có quyền phạt người này tội chạy nhanh nhưng không phạt
người khác (vì không thể bắt phạt hết tất cả mọi người
được). Đó là prosecutorial discretion, tạm dịch là "tự do
truy tố".

Nhưng dù là lá thơ sẽ vào sọt rác ngủ yên, nó vẫn như là
hành vi của em bé Nhật 9 tuổi, tạo ra một năng lương tích
cực lớn, cho tất cả mọi người trong nước thấy là mỗi
chúng ta cần có trách nhiệm với những vấn đề đất nước,
yêu cầu và thách thức các quan chức và cơ quan công quyền
làm việc hợp lý‎ và đúng pháp luật, sử dụng các quyền
hiến định về tự do ngôn luận của mình để bảo vệ tính
hợp hiến của các hành vi công quyền.

(Chúng ta dùng các từ như "yêu cầu" và "thách thức các
cơ quan công quyền", nhưng cho đúng nghĩa, ta nên hiểu là yêu
cầu và thách thức của anh em một nhà, cùng xây dựng đất
nước. Chính những hành vi "thách thức" trong khung cảnh
pháp luật là các hành vi quan trọng nhất cho sự trưởng thành
của một hệ thống pháp lý. Các bạn nghiên cứu về sự hình
thành các hệ thống pháp lý trên thế giới, sẽ hiều tầm quan
trọng của khái niệm "thử thách" này).

Một quốc gia không thể tiến bộ nếu mỗi công dân không tích
cực đóng góp vào việc bảo vệ luật pháp và công lý quốc
gia bằng các phương cách hợp pháp. Một quốc gia mà nhân dân
thụ động trước những bất công, áp bức, hay bất cập của
xã hội thì quốc gia đó đương nhiên là sẽ tràn đầy áp
bức và bất công và không thể tiến được.

Đối với những người Tư Duy Tích Cực như chúng ta, chúng ta
đã nói rất thường xuyên, như trong truyện Không Có Từ Tâm,
là Tâm tĩnh lặng rất nhạy cảm với những đau khổ và bất
công của mọi người quanh mình. Tĩnh lặng không có nghĩa là
chai đá hay đui mù. Tĩnh lặng là nhạy cảm, nhưng không xung
động, tức là không nhảy choi choi theo cảm xúc của mình.
Nhưng tĩnh lặng suy nghĩ nên làm gì, hoặc là lờ đi vì không
thật sự quan trọng đến mức mình phải làm gì cả, hay vấn
đề sẽ tự giải quyết theo thời gian, hoặc là thấy quan
trọng đến mức cần mình nhúng tay vào thì nên nhúng tay cách
nào—hợp lý‎, hợp pháp, can đảm, không tạo nên xung đột
không cần thiết, v.v…

Nếu mỗi công dân, chủ đất nước, mà không thường trực
đòi hỏi đất nước phải là một đất nước trọng pháp,
trọng tự do, trọng dân chủ, thì đất nước sẽ không có
pháp luật, tự do và dân chủ.

Trách nhiệm của đất nước phải rơi trước hết vào tay chủ
đất nước, tức là nhân dân, là mỗi người trong chúng ta.
Không thể chỉ ngón tay vào người khác và nói "trách nhiệm
là của họ".

Chúc các bạn một ngày làm chủ.

Mến,
Hoành

© copyright 2011
Trần Đình Hoành
Permitted for non-commercial use
www.dotchuoinon.com

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8668), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Xời ơi, hỏi cái gì mà "quê" vậy? Tất nhiên hôm nay là ngày
30/4, một trong những ngày lễ lớn. Public holiday, nói theo kiểu
tiếng Anh ấy.

Nhưng 30/4 là ngày gì mới được chứ? Thôi đi, đừng làm bộ
nữa nghen, cứ mở báo ra đọc thì biết ngay, chứ sao lại hỏi
cắc cớ vậy? Thì đó, 36 năm kỷ niệm "<em>ngày giải phóng
miền Nam, thống nhất đất nước</em>".

Cụm từ "giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước" là
một cụm từ tôi nghe đã rất quen, theo kiểu hơi nhồi sọ,
giống như khi nghe quảng cáo mãi rồi nhập tâm vậy. Tò mò,
tôi lên mạng gõ nguyên si những từ ấy (theo cú pháp như thế
này: "giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước") và có ngay
kết quả hơn hai triệu tư lượt. Thế là đã rõ.

Ừ thì là ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Thống nhất đất nước thì rõ rồi, nhưng mà ... còn cái vụ
"giải phóng" thì có vẻ có những người không ưng cho lắm,
trong đó có cả tôi nữa.

Những người ấy, xin nói lại là trong đó có tôi, vẫn cứ
lấn cấn thế nào ấy, với từ "<em><strong>giải
phóng</strong></em>".

Sao lại lấn cấn nhỉ? Ừ thì về nghĩa của từ "giải phóng",
chứ sao.

<span class="underlined-text">Giải phóng, nói vắn tắt là đem lại
tự do</span>. Có lẽ ngày ấy quả thật là đem lại tự do cho
những người đã bị tù đày, bắt bớ vì theo cộng sản
trước năm 1975 thật. Đối với những người ấy, quả là
một thật ngày vui, vì là một ngày chiến thắng.

Nhưng với nhiều người dân miền Nam, trong đó có tôi, gia
đình họ hàng tôi, và rất nhiều, thật nhiều người khác mà
tôi biết - thực ra là toàn bộ những người tôi biết, thì
ngày ấy không thể là một ngày vui được. Như cố thủ
tướng Võ Văn Kiệt đã có lần phát biểu. Hàng triệu người
vui và hàng triệu người buồn.

Không thể vui, vì sau ngày ấy, ba tôi không còn việc làm; mẹ
tôi không còn tự do buôn bán. Gia đình tôi - như rất nhiều
người khác ở miền Nam lúc ấy - cũng không còn nguyên vẹn.
Anh em bọn tôi không có quyền ưu tiên vào đại học, và cũng
chẳng có ưu tiên nhận vào làm việc ở những cơ quan nhà
nước (đồng nghĩa với thất nghiệp, nuôi heo, bán rau, đạp
xích lô, bán chợ trời, hoặc đi vượt biên!) Bạn bè, thân
quyến của tôi có nhiều người chọn con đường đi vượt
biên, có người đến nơi nhưng cũng nhiều người bỏ mạng
nơi biển cả mênh mông, những người ra đi với ý thức "một
là con nuôi cá, hai là má nuôi con", nhưng vẫn quyết tâm ra đi
không hẹn ngày trở lại ....

Cũng không thể vui, vì cuộc sống ngày càng đi xuống, phú quý
giật lùi. Đồ đạc trong nhà đội nón ra đi, nào xe vespa,
honda, tivi radio, bếp gas máy giặt, rồi cả tủ gỗ, giường
gỗ nữa, cái gì có người mua (ai mua nhỉ?) thì đều đem bán
sạch. Rồi bán hết đồ đạc thì chuyển sang nghề... bán
vàng. Nhà nhà bán vàng, người người bán vàng, nghề bán vàng
trở thành một nghề phổ biến nhất vào thời ấy.

Cái gì, nói cái gì thế, nhà nhà làm nghề bán vàng ư? Ở đâu
ra thế?

Thì từ từ rồi tôi giải thích: người ta lấy vàng dành dụm,
tích cóp từ trước năm 1975 (dân ta có thói quen tiết kiệm
bằng vàng mà lại), đem ra bán dần đi mà sống, và đó là
nguồn thu nhập chủ yếu, vậy chẳng phải là làm nghề bán
vàng sao? Có lý quá, đúng không?

Đấy, đối với tôi, dù muốn dù không, ngày hôm nay vẫn gợi
lại cho tôi những ký ức như thế.

Những ký ức rời, vụn, nhòe nhoẹt, và không đẹp. Nhớ đêm
29 tháng 4, gia đình tôi lúc ấy ở trên đường Lê Văn Duyệt
(nay là CMT8), đường tiến quân, đêm xe tăng đi rầm rập, và
đạn pháo nổ thùm thụp liên tục cả đêm.

Nhớ sáng 30/4, mở cửa ra nhìn ra đường, tôi còn kịp thấy
một người lính cộng hòa bị bắn rơi từ trên sân thượng
của căn nhà trước mặt, rớt xuống đường. Và những xác
người của một chuyến xe lam bị trúng pháo kích, nằm la liệt
trên khúc đường Lê Văn Duyệt gần Ngã ba ông Tạ, cũng ngày
30/4 lịch sử ấy.

Nhớ trưa 30/4, sau khi nghe tuyên bố đầu hàng của Đại tướng
Dương Văn Minh, mọi người vứt lá cờ vàng ba sọc đỏ ra
đầy đường, và có những người chạy ra đường reo hò đón
"quân giải phóng" (những người mà tôi đoán sau này đã trở
thành "ông ba mươi" của thời ấy, lúc đất nước còn đang
tiến nhanh tiến mạnh tiến vững chắc lên CNXH, dưới lá cờ
vẻ vang của Đảng). Những lá cờ vàng ba sọc đỏ mà hàng
tuần mọi công chức và học sinh đều nghiêm trang đứng chào
vì đại diện cho một đất nước, một chính thể, trong ngày
30/4 ấy đã bị vất vương vãi trên đường như rác rưởi
để cho những giòng người chạy ngược xuôi xéo lên.

Nhớ mẹ tôi đã lắc đầu, nhặt những lá cờ vàng nằm
trước sân nhà tôi, đem vào trong nhà châm lửa, vừa đốt vừa
lẩm bẩm: sao lại có thể làm như thế được? Và nhớ cũng
lá cờ ấy của gia đình tôi thì bố tôi nghiêm trang gói vào
trong giấy báo, rồi mới đem đi đốt. Nghiêm trang và im lặng,
suy tư. Bố tôi, một công chức nhỏ của chế độ cũ.

Nhớ tối 30/4, bố tôi và mẹ tôi nghe radio (đài cách mạng!),
nghe thông báo tất cả "ngụy quân, ngụy quyền" phải đến cơ
quan trình diện, hai người thì thầm nói chuyện rất lâu trong
bóng tối lờ mờ của một thành phố hình như đang bị cúp
điện, một tâm trạng lo âu đè nặng đến ngột thở. Tôi lúc
ấy chưa trọn 15 tuổi, chỉ hơn con gái của tôi hiện nay có 1
tuổi thôi. Nhưng cũng lờ mờ hiểu được một tương lai vô
định đang chờ đợi cả gia đình...

Nhớ sau đó, gia đình dòng họ của tôi bắt đầu giai đoạn lo
lắng triền miên, các bác, các chú rất nhiều người bắt
đầu thời kỳ "đi học tập" mà mới đầu được thông báo
là chỉ 3 ngày (mỗi người đem theo vật dụng cá nhân), mà sau
đó thì trở thành một cuộc "tập trung" không biết ngày biết
tháng, vì còn tùy thuộc vào "sự tiếp thu" của từng người
khi "học tập".

"Học tập", ấy là uyển ngữ đầu tiên mà tôi nghe của chính
quyền CM rất giàu uyển ngữ này, mà khi dịch sang tiếng Anh
thì các thế lực thù địch chúng bảo là "concentration camp", y
như trại tập trung của Đức Quốc Xã, láo thế! Tôi tự hỏi,
chẳng hiểu trên thế giới sau khi thay đổi một chế độ, có
nước nào có cách làm độc đáo như nước ta thời ấy không
nhỉ?

Có thể ở các nước người ta sẽ xử tử và bỏ tù một số
nhân vật chóp bu, có thể tạo ra scandal chính trị, gây shock,
phẫn nộ, hay sợ hãi trong ít lâu. Nhưng rồi thôi. Còn việc
"trừng phạt" theo kiểu cho chờ đợi mỏi mòn, lo lắng không
yên trong một thời gian dài như thế, và với rất nhiều con
người như thế chứ không phải chỉ là những người trực
tiếp tham gia chính quyền cũ - để tạo ra tình trạng cha đi
học tập, mẹ bán chợ trời, con đi vượt biên, hoặc thất
học lang thang... - trong đó có nhiều người cũng thuộc thành
phần ưu tú, hoặc ít ra cũng là công dân tốt của chế độ
trước, thì có lẽ đây là cách làm duy nhất chỉ có ở VN thì
phải?

Và tôi tự nghĩ, phải chăng đó là một sai lầm ghê gớm về
con người, một sự phí phạm vô cùng lớn lao sức mạnh đoàn
kết, niềm tin và tài năng của một dân tộc? Phải có lúc nào
các nhà lãnh đạo của ta nghĩ về việc này và trả lời cho
mọi người chứ nhỉ? Như cố thủ tướng Võ Văn Kiệt đã
từng làm.

Thực ra, tôi không muốn nhớ những điều này, vì nó chẳng hay
ho gì. Nhưng ký ức về những việc có thật đó nó vẫn tự
đến với tôi vào ngày này, và đòi hỏi tôi phải nói ra. Nói
để cho các thế hệ sau cùng biết - và rút kinh nghiệm? - và
nói, để những người chiến thắng hiểu được nửa bên kia
của câu chuyện quê hương

Nói, để có thể một ngày nào đó, giống như TCS, "mong sẽ
quên chuyện non nước mình".

Một ngày trên tổ quốc chung của mọi người Việt chúng ta
với những anh em có tâm sự và tâm trạng giống như tôi, chưa
kể là những người Việt đang lưu lạc khắp nơi trên thế
giới, có nhiều người đã từng quay lại VN nhưng cũng có
nhiều người khác không những tự mình hứa là sẽ không bao
giờ về (trừ phi ...), mà còn cấm những người thân của mình
không được về. Thì việc những người VN khác, những người
anh em cùng một bào thai trăm trứng của mẹ Âu Cơ xem đó là
"ngày giải phóng", "ngày chiến thắng", và ăn mừng "chiến công
rực rõ" của mình, ngày "đất nước trọn niềm vui", liệu
điều đó có nên không?

Cho nên tôi rất mong có lúc nào đó trong đời tôi (không còn
dài nữa) được thấy ngày 30/4 được gọi bằng một tên gọi
khác. Và những hành động khác để mừng ngày lễ ấy. Ví
dụ, cầu siêu cho tất cả các nạn nhân trong cuộc chiến tranh
tàn khốc ấy, không kể bên nào. Vì đều là người Việt Nam,
da vàng máu đỏ.

Như TCS cũng đã nói dùm cho chúng ta từ rất lâu: "<em>Người
Việt nào da không vàng?? Mẹ Việt nào nhớ xác con?</em>"

Lại nhớ một câu khác của TCS: "<em>Hôm nay hòa bình sao mắt
mẹ chưa vui?</em>"

Hôm nay ngày gì, vâng, hôm nay là ngày gì thế? Có vị lãnh
đạo nào của đất nước này, những người VN giống như tôi,
đang suy nghĩ những điều tương tự như tôi không nhỉ?

Thế mà người ta đang kêu gọi hòa giải, hòa hợp, yêu thương
gì cơ đấy! <a
href="http://hoagiai.vn/2011-04-28-ve-mot-uoc-mo-va-con-duong-di-toi">Ở
đây này</a>.

---

Tình cờ đọc được <a
href="http://hanwonders.multiply.com/journal/item/463/463">entry này</a>,
thấy rất đồng cảm, nên đưa về đây để chung. Cám ơn bạn
Hanwonders gì đấy đã nói hộ tôi và nhiều người khác nhé.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8667), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Pháp quyền không thể đặt bên cạnh các giá trị về tinh
thần như chân lí khoa học, sự tận thiện về đạo đức hay
kinh bổn của tôn giáo. Nó chỉ có ý nghĩa tương đối, nội
dung của nó một phần nào đó được quyết định bởi những
điều kiện kinh tế và xã hội luôn luôn biến đổi. Ý nghĩa
tương đối của pháp quyền đã tạo cớ cho một số lí
thuyết gia đánh giá nó quá thấp. Một số người cho rằng
pháp luật chỉ có giá trị tối thiếu về đạo đức, một
số khác lại cho rằng cưỡng chế, nghĩa là bạo lực, là
thành tố không thể tách rời của pháp luật. Nếu đúng là
như thế thì chẳng có cơ sở nào để chê trách giới trí
thức của chúng ta trong việc coi thường pháp quyền hết. Giới
trí thức của chúng ta luôn hướng tới những lí tưởng tuyệt
đối và trên đường đi của mình nó có thể bỏ qua cái giá
trị thứ cấp này.

Nhưng văn hoá tinh thần bao gồm không chỉ một loại giá trị.
Các đặc điểm mang tính hình thức của hoạt động trí tuệ
và hoạt động ý chí là thành phần chủ yếu của văn hoá tinh
thần. Mà trong các giá trị mang tính hình thức thì pháp quyền,
một hình thức phát triển hoàn hảo nhất và gần như có thể
cảm nhận được một cách cụ thể nhất, đóng vai trò quan
trọng nhất. Pháp luật đưa người ta vào khuôn phép nhanh hơn
là tư duy lô gich và phương pháp luận hay những biện pháp rèn
luyện ý chí một cách có hệ thống khác. Điều quan trọng là,
khác với những hệ thống kỉ luật mang tính cá nhân nói trên,
pháp luật là hệ thống mang tính xã hội và lại là hệ thống
xã hội duy nhất ép người ta vào kỉ luật. Kỉ luật xã hội
chỉ có thể được hình thành nhờ pháp luật; xã hội có kỉ
cương và xã hội có trật tự pháp luật phát triển là những
khái niệm tương đồng.

Nhìn theo cách đó thì nội dung của pháp quyền đã có một ý
nghĩa khác. Nội dung chủ yếu và quan trọng nhất của pháp
quyền chính là tự do. Nói cho ngay, đấy là tự do ngoại tại,
tự do tương đối, được qui định bởi môi trường xã hội.
Nhưng tự do nội tại, tự do tinh thần, tư do có tính bền
vững hơn, lại chỉ có thể hiện hữu khi có sự hiện hữu
của tự do ngoại tại, cái sau là trường học tuyệt vời cho
cái trước.

Nếu coi pháp luật là phương tiện buộc người ta phải tuân
thủ kỉ cương một cách toàn diện và tìm hiểu vai trò của
nó trong sự phát triển tinh thần của giới trí thức Nga thì ta
sẽ có một kết quả rất đáng thất vọng. Giới trí thức Nga
bao gồm những người không có kỉ luật, cả về mặt cá nhân
lẫn xã hội. Và điều này lại liên quan đến sự kiện là
giới trí thức Nga không tôn trọng pháp luật, không nhận thấy
giá trị của nó; pháp luật là giá trị văn hoá bị coi
thường hơn cả. Trong những điều kiện như thế, giới trí
thức của chúng ta không thể có nhận thức pháp quyền vững
chắc, ngược lại, nhận thức pháp quyền nằm ở vị trí kém
phát triển nhất.

<h2>I.</h2>

Nhận thức pháp quyền của giới trí thức chỉ có thể phát
triển cùng với việc nghiên các tư tưởng pháp quyền trong văn
học. Việc nghiên cứu như thế cũng đồng thời là chỉ dấu
mức độ giác ngộ pháp luật của chúng ta. Hoạt động miệt
mài của nhận thức, của tư duy, dù theo bất kì hướng nào,
bao giờ cũng được thể hiện trong văn học. Chúng ta phải tìm
trước hết trong văn học những bằng chứng về nhận thức
pháp quyền của chúng ta. Nhưng ở đây chúng ta sẽ gặp một
sự kiện lạ lùng như sau: nền văn học "phong phú" trong quá
khứ không hề có một luận văn hay bài tiểu luận nào nói về
pháp quyền có thể tạo được giá trị xã hội hết. Tác
phẩm nghiên cứu mang tính hàn lâm thì dĩ nhiên là có, nhưng
đấy chỉ là dành cho các chuyên gia mà thôi. Chúng ta không quan
tâm đến các tác phẩm như thế; chúng ta chỉ quan tâm đến
các trước tác có ý nghĩa xã hội; ở đây chẳng có một tác
phẩm nào đủ sức khuấy động được nhận thức pháp quyền
của giới trí thức. Có thể nói rằng trong quá khứ đã không
có bất cứ tư tưởng pháp quyền nào, như được thể hiện
trong lĩnh vực văn học, tham gia vào quá trình phát triển về
mặt tư tưởng của giới trí thức. Và hiện nay, trong tập
hợp các tư tưởng tạo ra thế giới quan của giới trí thức,
tư tưởng pháp quyền cũng chẳng có vai trò gì. Văn học chính
là người làm chứng cho cái chỗ thiếu sót trong nhận thức xã
hội đó của chúng ta.

Về mặt này thì sự phát triển của chúng ta khác hẳn với
sự phát triển của các dân tộc văn minh khác! Trong các giai
đoạn tương ứng, ta thấy người Anh, một mặt, có Hobbes[1]
với các tác phẩm như Bàn về người công dân và Leviathan và
Filmer với Người gia trưởng hay là quyền lực tự nhiên của
vua chúa[2], còn bên kia là các tác phẩm của Milton[3] nhằm bảo
vệ tự do phát biểu và tự do ngôn luận, những bài văn đả
kích của Lilburne[4] và các tư tưởng pháp quyền của những
người gọi là "cào bằng" (levellers). Giai đoạn phát triển
vũ bão nhất trong lịch sử Anh cũng đã tạo ra những tư
tưởng pháp quyền đối chọi nhau. Nhưng những tư tưởng này
không loại trừ nhau và đến một lúc nào đó đã hình thành
một sự thoả hiệp trong tác phẩm Hai khảo luận về chính
quyền của Locke[5].

Nội dung tư tưởng của Pháp thế kỉ XVIII không chỉ giới
hạn bởi các phát minh trong lĩnh vực tự nhiên và các hệ
thống triết lí tự nhiên. Ngược lại, phần lớn hành trang tư
tưởng ngự trị trong đầu óc người Pháp thời Khai sáng chắc
chắn là được lấy từ Bàn về tinh thần pháp luật của
Montesquieu[6] và Bàn về Khế ước xã hội của Rousseau[7]. Đây
thực sự là những tư tưởng pháp quyền; thậm chí tư tưởng
về khế ước xã hội mà giữa thế kỉ XIX người ta đã giải
thích không đúng theo nghĩa xã hội học; định nghĩa về cội
nguồn của tổ chức xã hội cũng chủ yếu là tư tưởng pháp
quyền, nó qui định tiêu chuẩn tối thượng cho việc điều
chỉnh các mối quan hệ xã hội.

Tư tưởng pháp quyền cũng đóng vai trò không nhỏ trong quá
trình phát triển về mặt tinh thần của nước Đức. Ở đây,
đến cuối thế kỉ XVIII đã định hình một truyền thống
vững chắc có nguồn gốc từ nhiều thế kỉ nhờ những
người như Althusius[8], Pufendorf[9], Thomasius[10], Wolff[11]. Cuối
cùng, ngay trước giai đoạn lập hiến, đồng thời cũng là giai
đoạn phát triển nhất của nền văn hoá tinh thần Đức, pháp
quyền đã được công nhận là thành phần không thể tách rời
của nền văn hoá đó. Chỉ xin nhớ lại ba đại diện của
nền triết học cổ điển Đức là Kant[12], Fichte[13] và
Hegel[14], cả ba ông này đều dành cho pháp quyền vị trí quan
trọng trong hệ thồng triết học của mình. Trong hệ thống
của Hegel, triết lí pháp quyền đã chiếm vị trí cực kì
đặc biệt vì ông đã trình bày nó ngay sau lô gích học hoặc
bản thể luận, tuy triết học lịch sử, triết học nghệ
thuật và ngay cả triết học tôn giáo vẫn chưa được ông
chắp bút và chỉ được in theo những ghi chép của những thính
giả của ông sau khi ông đã tạ thế. Nhiều triết gia khác,
như Herbart[15], Krause[16], Fries[17] ..v..v.. đã có đóng góp vào
triết học pháp quyền. Nửa đấu thế kỉ XIX Triết học pháp
quyền chắc chắn là tên gọi hay gặp nhất trong số sách viết
về triết học ở Đức. Bên cạnh đó, ngay trong những năm 20
của thế kỉ XIX đã diễn ra cuộc tranh luận nổi tiếng giữa
Thibaut[18] và Savigny[19] "về sứ mệnh lập pháp và luật học
của thời đại chúng ta". Cuộc tranh luận hoàn toàn mang tính
pháp lí này đã có ảnh hưởng văn hoá rất sâu sắc; nó thu
hút sự quan tâm của tất cả tầng lớp có học và góp phần
tích cực vào việc đánh thức nhận thức pháp quyền của
tầng lớp này. Nếu cuộc tranh luận này đặt dấu chấm hết
cho tư tưởng pháp quyền tự nhiên thì nó cũng đồng thời
dẫn đến chiến thắng của trường phái pháp quyền mới –
pháp quyền lịch sử. Trường phái này đã cho xuất bản một
tác phẩm tuyệt vời của Puchta[20] lấy tên là Tập quán pháp.
Tác phẩm này gắn bó chặt chẽ với quá trình phát triển của
trường phái pháp quyền mới của người Đức, những người
nghiên cứu và bảo vệ các thiết chế pháp luật Đức chống
lại pháp quyền La Mã. Ông Beseler[21], một môn đồ của
trường phái này, trong tác phẩm Quyền của dân chúng và quyền
của luật sư đã làm nổi bật hơn cả Puchta trong tác phẩm
Tập quán pháp, vai trò nhận thức pháp luật của dân chúng.

Chưa từng có hiện tượng nào tương tự như thế trong quá
trình phát triển của giới trí thức ở nước ta. Trong tất
cả các trường đại học tổng hợp ở nước ta đều có khoa
luật; một số khoa đã tồn tại được hơn một trăm năm; ở
nước ta còn có trên nửa tá trường đại học luật nữa.
Tổng cộng, trên toàn nước Nga có gần một trăm năm mươi khoa
luật cả thảy. Nhưng không có khoa nào xuất bản được một
cuốn sách hay thậm chí một tiểu luận có ý nghĩa xã hội
rộng lớn và có ảnh hưởng đối với nhận thức pháp lí
của giới trí thức. Trong sách báo về pháp luật của chúng ta
thậm chí không thể tìm được một bài báo, trong đó lần
đầu tiên nêu ra được tư tưởng pháp quyền, dù không sâu
sắc nhưng chính xác và đầy tinh thần chiến đấu như tác
phẩm Cuộc đấu tranh cho luật pháp của Ihering[22] chẳng hạn.
Cả Tritrerin[23] lẫn Soloviev[24] đều không tạo được một cái
gì đáng kể trong tư tưởng pháp quyền. Ngay cả những cái có
giá trị của họ thì cũng gần như vô bổ: ảnh hưởng của
họ đối với trí thức gần như bằng không; tư tưởng pháp
quyền của họ lại được ít người hưởng ứng hơn cả.
Thời gian gần đây ở nước ta người ta còn đưa ra tư tưởng
phục hồi pháp quyền tự nhiên và tư tưởng pháp quyền trực
cảm. Nói về ảnh hưởng của chúng đối với sự phát triển
xã hội của chúng ta lúc này là hơi sớm. Nhưng cho đến nay,
chưa thấy có cơ sở nào để nghĩ rằng chúng sẽ có ý nghĩa
xã hội rộng rãi. Trên thực tế, đâu là diện mạo và đâu
là công thức xác định, tức là những thứ tạo cho tư tưởng
tính uyển chuyển và giúp cho sự truyền bá của chúng? Tác
phẩm, thông qua các tư tưởng này nhằm đánh thức nhận thức
pháp quyền của giới trí thức đang nằm ở đâu? Tác phẩm
Tinh thần luật pháp và Khế ước xã hội của chúng ta đang
nằm ở đâu?

Người ta có thể bảo rằng dân Nga bước lên con đường lịch
sử muộn hơn các dân tộc khác cho nên chúng ta không cần phải
tự tìm kiếm tư tưởng tự do và quyền cá nhân, trật tự
luật pháp, chế độ lập hiến, tất cả các tư tưởng này
đã được phát biểu, được phát triển một cách chi tiết,
được đưa vào cuộc sống từ lâu rồi, chúng ta chỉ việc
mượn về là đủ. Nếu đúng là như thế thì dù sao chúng ta
cũng phải thể nghiệm được các tư tưởng đó; vay mượn
không thôi thì chưa đủ, một lúc nào đó trong cuộc đời ta
phải sống hết mình với nó; một tư tưởng dù có cũ đến
đâu thì với người đang thể nghiệm lần đầu nó cũng vẫn
luôn luôn là mới; nó hoàn thành công việc sáng tạo trong nhận
thức của người đó, nó đồng hoá và chuyển hoá cùng với
những thành tố khác của nhận thức; nó thúc đây người ta
hoạt động, hành động; trong khi đó nhận thức pháp quyền
của giới trí thức Nga chưa hề bị cuốn hút trọn vẹn bởi
tư tưởng về quyền cá nhân và nhà nước pháp quyền, giới
trí thức của chúng ta chưa từng trải nghiệm các tư tưởng
này. Nhưng thực chất lại không phải như thế. Không thể có
những tư tưởng duy nhất, độc nhất về tự do cá nhân, nhà
nước pháp quyền, chế độ lập hiến giống nhau cho mọi dân
tộc và mọi thời đại, cũng không có chủ nghĩa tư bản cũng
như bất kì tổ chức kinh tế hay xã hội giống nhau cho tất
cả các nước. Tất cả các tư tưởng pháp quyền trong nhận
thức của mỗi dân tộc cũng sẽ có sắc thái và dáng vẻ
riêng của mình.

<h2>II.</h2>

Sự yếu kém trong nhận thức pháp quyền của giới trí thức
Nga và sự thờ ơ đối với các tư tưởng pháp quyền là kết
quả của thói xấu thâm căn cố đế: không hề có bất kì
trật tự luật pháp nào trong đời sống thường nhật của
người Nga. Nhân việc này, Gersen[25] ngay từ những năm 50 của
thế kỉ trước (thế kỉ XIX – ND) đã viết: "Thiếu sự
bảo đảm về pháp lí từ bao đời nay đã đè nặng lên đời
sống của người dân và trở thành một kiểu trường học cho
chính họ. Sự bất công quá đáng của một nửa điều luật
đã dạy dân chúng căm thù nửa còn lại; người ta phục tùng
nó như phục tùng sức mạnh vậy thôi. Sự bất bình đẳng
trước pháp luật đã giết chết tinh thần tôn trọng pháp
luật. Người Nga, dù có chức tước gì đi chăng nữa, cũng tìm
cách tránh né hoặc vi phạm pháp luật nếu có thể làm như
thế mà không bị trừng phạt; chính phủ cũng hành động hệt
như vậy". Sau khi đã nêu ra đặc điểm chẳng lấy gì làm hay
ho của sự vô tổ chức về mặt pháp luật của chúng ta như
thế thì chính Gersen, một trí thức Nga chân chính, lại nói
thêm: "Hiện nay thì đây là điều nặng nề và đáng buồn.
nhưng đối với tương lai thì lại là một ưu điểm lớn. Vì
nó cho thấy rằng, ở Nga, phía sau cái chính phủ hữu hình
không hề có một lí tưởng nào, không có một chính phủ vô
hình, không có sự tôn trọng trật tự hiện hành".

Như vậy là Gersen cho rằng cái khiếm khuyết căn bản này của
đời sống xã hội Nga lại có một ưu điểm. Đây là ý kiến
không chỉ của riêng Gersen mà là của cả nhóm người thuộc
giai đoạn những năm bốn mươi, mà chủ yếu là những người
thân Slav. Những người này cho rằng sự yếu kém của các hình
thức pháp luật ngoại tại, thậm chí hoàn toàn không có trật
tự pháp luật ngoại tại lại là mặt mạnh chứ không phải
là mặt yếu. Thí dụ, lúc đó K. S. Aksakov[26] từng khẳng
định rằng trong khi "người phương Tây" đi theo "con
đường của sự thật ngoại tại, con đường của chính
phủ" thì người Nga đi theo "con đường của sự thật nội
tại". Vì vậy mà ở Nga quan hệ giữa thần dân và Hoàng
đế, nhất là giai đoạn trước Petr[27], được xây dựng trên
sự tin tưởng lẫn nhau và ước muốn chân thành về lợi ích
cho cả hai bên. "Nhưng", ông giả định, "người ta sẽ
bảo chúng ta: nhân dân hay chính quyền có thể phản bội. Cần
phải có bảo đảm!". Và ông đã trả lời: "Không cần bảo
đảm! Bảo đảm là xấu. Nơi nào cần bảo đảm thì nơi đó
không còn gì là tốt lành nữa; thà chết còn hơn là sống
cuộc sống không còn cái tốt, phải dùng cái xấu để bảo
vệ". Sự phủ nhận tính tất yếu của những bảo đảm về
mặt pháp luật, thậm chí coi những bảo đảm như thế là xấu
đã thúc giục B. N. Almazov[28], một nhà thơ trào phúng, cho K. S.
Aksakov đọc một bài thơ có bắt đầu như sau:

<em>Vì những nguyên nhân nội tại
Chúng ta không có
Tư tưởng luật pháp lành mạnh,
Con đẻ của quỉ sứ.
Tâm hồn rộng mở của người Nga
Lí tưởng của chúng ta
Không thể chui vào những hình thức chật hẹp
Của các nguyên tắc pháp luật….</em>

Bài thơ này, có hơi thổi phồng, về thực chất đã nói đúng
quan niệm của K. S. Aksakov và những người thân Slav khác.

Sẽ là sai lầm khi cho rằng thái độ coi thường ý nghĩa của
các nguyên tắc pháp luật đối với đời sống xã hội chỉ
là đặc trưng của những người thân Slav. Ở những người
thân Slav điều này được thể hiện dưới hình thức quyết
liệt nhất và được các hậu duệ của họ đưa đến mức
cực đoan nhất, thí dụ ông K. N. Leontiev[29] gần như đã ca
ngợi người Nga vì họ không có "tính trung thực sách vở"
như những người tư sản Tây Âu. Nhưng chúng ta biết rằng
Gersen nhận thấy việc không có trật tự pháp luật lại là ưu
thế của chúng ta. Và phải công nhận rằng không nhận thức
được ý nghĩa của các tiêu chuẩn pháp lí đối với đời
sống xã hội là đặc điểm chung của giới trí thức của
chúng ta…

<h2>III.</h2>

Cơ sở của trật tự pháp luật bền vững là quyền tự do cá
nhân và sự bất khả xâm phạm của cá nhân con người. Dường
như giới trí thức Nga có đầy đủ lí do để quan tâm đến
các quyền của cá nhân. Từ xa xưa, ở nước ta người ta đã
công nhận rằng toàn bộ sự phát triển của xã hội phụ
thuộc vào việc là cá nhân có vị trí như thế nào. Vì vậy
ngay cả việc thay đổi các xu hướng xã hội cũng được thể
hiện bằng việc thay đổi công thức nói về cá nhân. Người
ta đưa ra hết công thức này đến công thức khác: người có
tư duy phê phán, có ý thức, phát triển toàn diện, có tinh
thần cách mạng, có đạo đức, có đức tin tôn giáo, tự hoàn
thiện. Có cả những xu hướng ngược lại, đấy là những xu
hướng muốn hoà tan cá nhân vào quyền lợi xã hội, tuyên bố
cá nhân là quantité negligeable[30] và bảo vệ con người của
cộng đồng. Cuối cùng, thời gian gần tư tưởng của
Nietzsche[31], của Stirner[32] và chủ nghĩa vô chính phủ đã đưa
ra những khẩu hiệu mới về con người cá nhân tự cấp tự
túc, con người ích kỉ và con người siêu nhân. Thật khó có
lĩnh vực nào được khảo sát kĩ lưỡng và toàn diện như lí
tưởng về nhân cách và có thể cho rằng chẳng còn gì mà
nghiên cứu nữa. Nhưng chính chúng ta lại khẳng định một lỗ
hổng cực kì to lớn, vì nhận thức xã hội của chúng ta chưa
từng đưa ra lí lưởng về nhân cách pháp luật. Cả hai khía
cạnh của lí tưởng này: con người được pháp luật đưa vào
kỉ cương và bằng một trật tự pháp luật ổn định và con
người được phú cho tất cả các quyền và được tự do sử
dụng các quyền đó, là những khái niệm xa lạ với nhận
thức của giới trí thức của chúng ta.

Một loạt các sự kiện cho thấy lời khẳng định trên là
đúng. Các lãnh tụ tinh thần của giới trí thức Nga đã nhiều
lần hoặc hoàn toàn coi thường các quyền lợi về pháp luật
của cá nhân hoặc có thái độ thù địch với các quyền lợi
đó. Thí dụ, một trong những luật gia kiêm tư tưởng gia nổi
tiếng của chúng ta là K. D. Kavelin[33] đã quan tâm rất nhiều
đến vấn đề cá nhân nói chung: trong bài báo Khảo sát đời
sống pháp luật của nước Nga cổ đại trên tờ Người
đương thời in năm 1847, ông đã ghi nhận lần đầu tiên rằng
trong lịch sử thiết chế pháp luật Nga, cá nhân đã bị gia
đình, làng xóm và nhà nước che lấp và chẳng có một qui
định pháp luật nào; sau đó, từ cuối những năm 60 (thế kỉ
XIX- ND) ông chuyển sang nghiên cứu các vấn đề tâm lí và
đức dục với hi vọng sẽ tìm được trong lí giải mang tính
lí thuyết quan hệ giữa cá nhân và xã hội phương tiện giải
quyết một cách đúng đắn tất cả các vấn đề cấp bách
của xã hội. Nhưng điều này cũng không ngăn cản ông, ngay
trong giai đoạn quyết liệt nhất hồi đầu những năm 60, khi
lần đầu tiên câu hỏi về việc hoàn thành cuộc cải cách
của Aleksander II[34], tỏ thái độ bàng quan không thể tưởng
tượng nổi đối với việc bảo đảm các quyền của cá nhân.
Trong cuốn sách mỏng dấu tên in ở Berlin năm 1862 và nhất là
trong thư từ trao đổi với Gersen, ông đã kịch liệt phê phán
các dự thảo hiến pháp do các hội nghị quí tộc thời đó
đưa ra; ông cho rằng quí tộc sẽ là đại diện của nhân dân
và chính phủ nhân dân sẽ gồm toàn quí tộc và vì vậy sẽ
dẫn đến sự thống trị của quí tộc. Ông đã phủ nhận
chế độ lập hiến nhân danh khát vọng dân chủ, nhưng như
thế là ông đã coi thường giá trị pháp lí của nó. Đối
với K. D. Kavelin, như ông nói trong bức thư, dường như không
tồn tại cái mà chúng ta coi là chân lí không thể tranh cãi,
đấy là tư do và quyền bất khả xâm phạm của cá nhân chỉ
có thể được thực hiện dưới chính thể lập hiến vì nói
chung tư tưởng về cuộc đấu tranh cho quyền cá nhân là hoàn
toàn xa lạ đối với ông.

Trong những năm 70 (thế kỉ XIX – ND) thái độ bàng quan đối
với các quyền cá nhân, đôi khi còn chuyển hoá thành thái độ
thù địch, không những đã gia tăng mà còn được biện hộ
về mặt lí thuyết nữa. N. K. Mikhailovski[35], chắc chắn là
người đại diện nổi bật nhất của giai đoạn này, thay mặt
cho thế hệ mình, đưa ra một câu trả lời điển hình rõ ràng
và chính xác cho câu hỏi mà chúng ta quan tâm. Ông tuyên bố
thẳng thừng rằng "tự do là một ý tưởng vĩ đại và đầy
cám dỗ, nhưng chúng ta không thích tự do nếu nó, giống như ở
châu Âu, chỉ làm gia tăng món nợ kéo dài hàng thế kỉ của
chúng ta đối với nhân dân" và nói thêm: "tôi biết chắc
rằng mình đã thể hiện được một tư tưởng thân thiết
nhất và chân thành nhất của thời đại chúng ta, cái tư
tưởng đã tạo cho những năm 70 diện mạo điển hình và vì
nó mà những năm 70 đã tạo ra số lượng nạn nhân khủng
khiếp, không thể nào đếm hết được[36]". Sự phủ nhận
chế độ pháp quyền đã được nâng thành hệ thống có căn
cứ xác định và phát triển. Mikhailovski biện hộ cho hệ
thống này như sau: "Là những người có thái độ hoài nghi
đối với nguyên tắc tự do, chúng ta sẵn sàng không tranh giành
bất cứ quyền nào cho mình, ngay cả những điều sơ đẳng
nhất mà ngày xưa người ta gọi là quyền tự nhiên, chứ không
chỉ đặc quyền đặc lợi, chuyện này thì chẳng có gì để
nói. Chúng ta hoàn toàn chấp nhận sự thô lậu của luật pháp
và chịu đựng mọi tai ương hoạn nạn. Tất nhiên sự từ bỏ
này, có thể nói, mang tính cao thượng vì có ai đưa cho chúng ta
cái gì ngoài sự thô lậu đâu, nhưng tôi nói về tâm trạng mà
cái tâm trạng này đã đạt đến mức giới hạn, thậm chí
không thể tưởng tượng nổi, lịch sử đã cho thấy như thế.
'Mặc kệ họ đánh, nông dân bị đánh là đáng lắm', có
thể thể hiện cái tâm trạng đó một cách gần đúng, ở mức
độ quá quắt nhất của nó. Tất cả chỉ để nhằm một cơ
hội, cái cơ hội mà chúng ta đã để cả tâm trí vào, mà cụ
thể là cơ hội chuyển trực tiếp sang một trật tự cao hơn,
tốt hơn, bỏ qua giai đoạn trung gian của tiến trình phát
triển ở châu Âu, tức là bỏ qua giai đoạn nhà nước tư
bản. Chúng ta tin rằng nước Nga có thể thiết lập cho mình
một con đường lịch sử mới, khác hẳn với châu Âu, mà
đối với chúng ta thì điều quan trọng không phải là một con
đường mang tính dân tộc nào đó mà là con đường tốt đẹp,
và chúng ta công nhận là tốt đẹp khi đấy là con đường
cải tạo một cách tự giác và thực tế diện mạo dân tộc
cho phù hợp với quyền lợi của nhân dân[37]".

Đấy là những luận điểm chủ yếu của thế giới quan dân
tuý, liên quan đến các vấn đề pháp quyền. Mikhailovski và
những người thuộc thế hệ ông từ chối quyền tự do chính
trị và chế độ lập hiến để nhắm tới cơ hội để đưa
một cách trực tiếp nước Nga sang chế độ xã hội chủ
nghĩa. Nhưng toàn bộ cái học thuyết xã hội học này lại
được xây dựng trên sự mù tịt về bản chất của chế độ
lập hiến. Kavelin phản đối các dự án hiến pháp vì vào
thời của ông, đại diện của nhân dân hoá ra lại là đại
diện của quí tộc, còn Mikhailovski phản đối chế độ lập
hiến vì cho rằng đấy là nhà nước tư bản. Do sự yếu kém
của nhận thức pháp quyền cố hữu của giới trí thức của
chúng ta mà cả hai ông đều chỉ chú ý đến khía cạnh xã
hội của chế độ lập hiến mà không nhận thấy tính chất
pháp quyền của nó, bản chất của nó trước hết là nhà
nước pháp quyền. Mà tính chất pháp quyền của nhà nước
hiến định được thể hiện rõ nhất trong việc bảo vệ cá
nhân, bảo vệ quyền bất khả xâm phạm và tự do của cá
nhân.

(Còn 1 kì)

<strong>Nguồn:</strong> Những cột mốc (Vekhi) – 1909.

Đã đăng trong tập tiểu luận Về trí thức Nga, Nhà xuất bản
trí thức, Trang 73-111, Hà Nội, 2009.


<em>B. A. Kistiakovski (1869-1920) là nhà triết gia, luật học và xã
hội học nổi tiếng, đảng viên Đảng dân chủ lập hiến.
Kiến thức về pháp luật Nga của ông sâu sắc đến mức Max
Weber đã chọn ông làm cố vấn khi viết về các đảng phái
chính trị ở Nga. Bài Trí thức và nhận thức pháp quyền
được đăng trong Những cột mốc, xuất bản lần đầu năm
1909.</em>

_______________________

[1] Thomas Hobbes (1588-1679), triết gia và chính khách người Anh

[2] Sir Robert Filmer (1588-1653), lí thuyết gia chính trị; tác phẩm
Patriacha, or the Natural Power of Kinhgs nói tới ở đây xuất bản
năm 1680.

[3] John Milton (1608 – 1674), nhà thơ, nhà văn, nhà hoạt động
xã hội nổi tiếng người Anh.

[4] John Lilburne (1615-1657), nhà hoạt động chính trị người Anh.

[5] John Locke (1632-1704), một trong những triết gia vĩ đại nhất
của châu Âu thế kỉ XVII, tác phẩm Two Treatises of Government (Hai
khảo luận về chính quyền) xuất bản năm 1689, trong đó Khảo
luận thứ hai về chính quyền. Chính quyền dân sự đã được
Lê Tuấn Huy dịch, nhà xuất bản trí thức ấn hành năm 2006.

[6] Montesquieu (1689-1755), người tiên phong trong phong trào Khai
sáng Pháp thế kỉ XVIII. Tác phẩm Bàn về tinh thần pháp luật
được Hoàng Thanh Đạm dịch, nhà xuất bản Lý luận chính
trị ấn hành năm 2004

[7] Jean-Jacque Rousseau (1789-1794), tác phẩm Bàn về Khế ước xã
hội được Hoàng Thanh Đạm dịch, nhà xuất bản Lý luận
chính trị ấn hành năm 2004

[8] Johannes Althusius (1557-1638), triết gia người Đức.

[9] Pufendorf Samuel (1632-1694), luật sư nổi tiếng người Đức

[10] Thomasius Christian (1655-1728), triết gia người Đức

[11] Christian Wolff (1679-1754), tư tưởng gia người Đức

[12] Kant E. (1724-1804), ông tổ của nền triết học cổ điển
Đức.

[13] Johann Gottlieb Fichte (1762 – 1814), triết gia nổi tiếng
người Đức.

[14] Hegel G. (1770-1831), triết gia người Đức, ông tổ của phép
biện chứng.

[15] Iohann Friedrich Herbart (1776-1841), triết học, nhà tâm lí học
và giáo dục học nổi tiếng người Đức.

[16] Christian Friedrich Krause (1781-1832), triết gia người Đức.

[17] Jakob Friedrich Fries (1773-1843), triết gia người Đức.

[18] Thibaut (1772-1840), luật gia nổi tiếng người Đức

[19] Savigny Friedrich Karl (1814-1875), luật gia nổi tiếng người
Đức.

[20] Puchta (1798-1846), luật gia nổi tiếng người Đức.

[21] Beseler (1809-1888), luật gia và chính trị gia nổi tiếng
người Đức

[22] von Ihering (1818-1892), luật gia nổi tiếng người Đức

[23] Tritrerin G. V. (1828-1804), luật sư, triết gia và nhà sử học
nổi tiếng người Nga.

[24] Vl. Soloviev (1853-1900), nhà thơ và triết gia nổi tiếng
người Nga.

[25] Gersen A. I. (1812-1870), nhà triết học, nhà chính luận và
nhà văn nổi tiếng người Nga.

[26] K. S. Aksakov (1817-1860), nhà chính luận, nhà sử học, nhà
ngôn ngữ học, nhà thơ Nga.

[27] Petr (1672-1720), thường gọi là Petr Đại đế.

[28] B. N. Almazov (1827-1876), nhà phê bình văn học, nhà thơ trào
phúng Nga.

[29] Leontiev K. N. (1831-1891), triết gia tôn giáo người Nga.

[30] Không có giá trị đáng kể - Tiếng Pháp, ND.

[31] Nietzsche F. (1844-1900), triết gia vĩ đại người Đức.

[32] Max Stirner, tên thật là Johann Kaspar Schmidt (1806-1858), triết
gia người Đức.

[33] K. D. Kavelin (1818-1885), nhà sử học, nhà xã hội học và
luật học nổi tiếng người Nga.

[34] Aleksander II (1818-1881), hoàng đế Nga từ năm 1885. Bị những
người dân tuý ám sát.

[35] N. K. Mikhailovski (1842-1904), nhà xã hội học, nhà báo và nhà
phê bình văn học Nga, lí thuyết gia của phong trào dân tuý.

[36] Xem Mikhailovski N. K. Toàn tập, tập IV, trang 949.

[37] Tác phẩm đã dẫn, trang 952.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8666), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Mỗi ngày chỉ cần lướt qua vài trang báo là có thể thấy vô
số tin "tức" về hành vi bạo lực trong xã hội, mà nguyên
nhân nào có gì to tát: va quệt xe cộ ngòai đường, lời qua
tiếng lại trong quán cà phê… thế là đánh nhau; một cái
"nhìn đểu" cũng đủ là nguyên nhân giết người. Thậm chí
người thi hành công vụ cũng có hành vi bạo lực dẫn đến
hậu quả nặng nề như vụ công an đánh chết người vì
"không đội mũ bảo hiểm", và gần đây an ninh hàng không
"khống chế một cách thái quá" khiến hành khách đòi khởi
kiện VNA.

Không thể không tự hỏi: vì sao bây giờ người ta nhục mạ
nhau, đánh nhau, giết nhau… dễ dàng đến thế?

Bắt đầu việc dẫn đến bạo lực bao giờ cũng là màn đôi
co cãi cọ, lớn tiếng rồi chửi bới xúc phạm nhau. Dường
như người ta không có đủ ngôn từ để giải thích mọi việc
một cách từ tốn rõ ràng? Dường như người ta không cho rằng
ngôn từ có thể giúp giải quyết sự việc một cách êm đẹp?
Khi ngôn từ bất lực thì người ta sử dụng bạo lực.

Lòai người trải qua hàng triệu năm để hòan thiện ngôn ngữ.
Lời nói thay thế "sức mạnh cơ bắp" để con người có
thể sống hòa bình với nhau. Ông bà mình cũng dạy "học ăn
học nói". Khi lời nói không còn được coi trọng, khi ấy
bạo lực lên ngôi.

Có lẽ rất cần một lời nhắc nhở hiện diện khắp nơi
"<em>đề nghị đồng bào hết sức bình tĩnh và hết sức kìm
chế</em>", khi không / chưa hiểu rõ nhau muốn nói gì!

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8664), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Trưa nay đi ăn cơm ké về (vì vợ đi công tác), không ngủ
được, vừa xem tivi vừa đọc báo thì thấy, té ra vụ Vinashin
chưa yên, hehe, cái bài <a href="http://danluan.org/node/8237">"may quá
không ai có tội"</a> của mình có khi sai.

Thì đại loại thấy đồng chí Nguyễn Phú Trọng bẩu rằng
báo cáo của chính phủ nêu chưa đầy đủ kết luận của Bộ
chính trị về Vinashin. Có điều lạ là khi phó thủ tướng
Nguyễn Sinh Hùng hoành tráng tự tin hãnh diện thông báo trước
quốc hội rằng BCT kết luận về vụ Vinashin không ai có tội
đến mức phải xử lý kỷ luật cả thì ngồi dưới hội
trường có gần đủ Bộ chính trị, trong đó có cả hai bác
Mạnh và Trọng, tân và cựu Tổng bí thư, tiệt chẳng nghe ai
phản ứng nửa lời???

Là mình đang nói tới cuộc họp lần thứ 39 của Ủy ban
thường vụ quốc hội. Ở cuộc họp này, nghe đâu bác Huỳnh
Ngọc Sơn, phó chủ tịch quốc hội báo cáo là cử tri thắc
mắc rằng tại mần răng mà ở dưới đang mần mà ở trên đã
kết luận, dưới đang điều tra chưa xong mà trên cho rằng
không có khuyết điểm, hehe. Còn bác Trọng cũng nói, nghe xong
báo cáo (vụ Vinashin của chính phủ) kể cả trên hội trường
cũng có đại biểu không đồng tình, còn đi tiếp xúc cử tri
thì nơi nào cũng nói là chưa đồng tình và chưa thuyết phục,
hơ hơ...

Bản thân mình cũng chưa thấy thuyết phục (đương nhiên rồi),
nhưng nguy cái là lâu lâu lại thấy một vài cụ, lão thành
hẳn hoi, hoặc hưu trí, bạn đi bộ buổi chiều, hỏi rằng, ơ,
tại sao lại thế? Lạy các cụ, các cụ hỏi con thì con biết
hỏi ai???

Nhưng nay bác Trọng nói thế, ngay khi đang nắm hai vị trí to
nhất nhì nước, có khi bác giải quyết thật, 86 nghìn tỉ chứ
có ít đâu, có phải lá đâu. Lúc sáng nhà văn Nguyễn Hiệp
gọi, bảo bác ơi, nay em nuôi con học đại học, bác có giữ
mục cho tờ báo nào không, đặt em viết bài với, em kiếm mỗi
tháng dăm trăm nuôi con. Ô, tớ đây, đắn đo mãi mới dám
quyết mua một cái vé máy bay chiêu đãi con gái bay vào TP HCM
(lúc ra nó đi xe rồi), sáng nay ra mua, nhà vé thông báo: hết
vé, thở hắt ra một cái. Nói lại xấu hổ, vui tự vì
được... lãi 700.000đ với con gái rượu (có thằng bố nào
khốn nạn đến thế không hả giời?)...

Tại tớ phải góp 1.000.000đ cho Vinashin giả nợ, chứ không
thì, vô tư đi con gái.

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8663), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

<center><img src="http://danlambao.files.wordpress.com/2011/04/ts2.jpg"
/></center>


Trong những ngày gần 30/4, những tin tức về các hoạt động
đối kháng trong nước như được dâng cao áp đảo không khí
ngày "Trói Buộc Miền Nam" của 36 năm về trước.

Những truyền đơn kêu gọi tẩy chay bầu cử vì Cù Huy Hà Vũ,
bảo vệ Hoàng Sa-Trường Sa và bom tấn hơn là lá đơn gởi
đến viện kiểm soát nhân dân xin bị truy tố của <a
href="http://danluan.org/node/8631#comment-32281">sinh viên Nguyễn Anh
Tuấn</a> vì hành vi tàng trữ tài liệu chống nhà nước.

Chưa biết nhà cầm quyền Việt Nam sẽ ứng xử làm sao trước
hành động mang tính biểu tượng này của Nguyễn Anh Tuấn
nhưng theo dự đoán sẽ kéo theo một phong trào dây chuyền "bất
tuân dân sự" biến các bản cáo trạng và các lời tự thú mà
công an (do ép cung mà có được) trở thành trò hề, biến
những thái độ "ăn năn hối cải" thành mũi kim chích vào bộ
mặt hầm hô của công an: "nếu có đủ sức thì truy tố hết
cả muôn vạn người đang hàng ngày đọc các tài liệu vạch
trần âm mưu biến nước Việt Nam trở thành Tập Đoàn Nguyễn
Tấn Dũng (trên báo Người Việt)" .

Xin tỏ lòng kính ngưỡng sinh viên Nguyễn Anh Tuấn đã vung một
nhát mở đường để muôn người sẽ có động lực tạo nên
một trào lưu tranh đấu mới. Cho dù đây là một cử chỉ
biểu tượng nhưng sẽ biến "viện kiểm soát nhân dân" như bị
hàng vạn kim đâm trở thành tê liệt một ngày không xa vì
"phong trào toàn dân tự tố" mời công an có sức thì đến
bắt. Thanh niên Việt Nam đã nhập cuộc rồi!

<img src="http://danluan.org/files/u23/danluan38.jpg" />
<center><em>Sinh viên Nguyễn Tuấn Anh</em></center>

Cũng vào thời điểm này, công an đã bắt nguội nhà báo tự
do, blogger Ngô Thanh Tú trên đường đi Thái Lan.

Trên facebook, Thanh Tú được biết đến qua nick Tào Lao hoặc
Thiên Sầu. Thanh Tú trước đây cũng là sinh viên, chỉ vì tham
gia trong đợt biểu tình chống Trung Quốc vào năm 2007 cùng với
anh blogger Điếu Cày mà bị đuổi học. Từ đó, cuộc đời
của Thanh Tú tuy tại ngoại nhưng trở thành kẻ "phiêu bạt
giang hồ". Thanh Tú có phong cách rất phong trần và lãng tử
được nhiều bạn bè yêu mến ở nhiều góc cạnh khác nhau.

Có lẽ Thiên Sầu - Thanh Tú tạo được cá tính hơi "Tào Lao"
cho nên công an không coi là nguy hiểm nhưng không thể không để
mắt vào những gì bạn ấy viết dù chỉ vài dòng phiếm chỉ
sự vật. Vả lại, Thiên Sầu không có điều kiện kinh tế cao
cho nên công an không xem là nguy hiểm như anh Điếu Cày, chỉ
cần đuổi học, cô lập về kinh tế và khống chế nơi cư trú
"là hết cựa quậy".

Có lần tôi hỏi Thanh Tú trên facebook "có bị gì với công an
không"? Thanh Tú bảo là còn nợ mười mấy triệu tiền phạt
hành chánh trong vụ biểu tình chống Trung Quốc. Thanh Tú bị
bản án treo về kinh tế lại vừa vi phạm luật gì gì về tạm
trú tạm vắng cho nên lúc nào cũng nằm trong trạng thái vô
định bất an.

Tuy nhiên, Thanh Tú rất thích ngao du và lạc quan với cuộc
sống. Thỉnh thoảng độc giả hải ngoại đọc được các bài
ký sự mang tính chất biên niên địa lý của Lào, Cao Miên,
Chiêm Thành là do Thanh Tú tận mắt ghi chép.

Thật đáng tiếc một cuộc sống và một tâm hồn tự do hào
phóng như thế lại bị chôn vùi ở tuổi còn rất trẻ, cắt
đường học vấn vì chỉ vì bày tỏ lòng yêu nước.

<img src="http://danluan.org/files/u23/taolao2.jpg" width="600" height="450"
alt="taolao2.jpg" />

<em><center>Tâm hồn tự do</center></em>


Tôi có kỷ niệm lớn về lòng tự trọng của Thanh Tú và thật
áy náy khi phải đối diện với một cuộc đời sau những cái
tên trên màn hình facebook. Xét cho cùng, thân phận và hoàn cảnh
của bạn ấy như một người tù mà công an không phải nuôi
cơm. Đi đâu Thanh Tú cũng bị dòm ngó và điều tra hạch hỏi
về hồ sơ tạm trú tạm vắng với mười mấy triệu tiền nợ
chống Trung Quốc vào năm 2007.

Nhưng Thanh Tú đã tạo cho mình một không gian tự do và tâm
hồn của bạn ấy không thể bị cầm tù. Đây chính là cá
tính và phong cách thu hút trong của biệt danh Tào Lao -Thiên Sầu
của blogger Thanh Tú.

Bạn ấy đang bất chấp cuộc sống khó khăn phía trước và
sống như một lãng tử, nói tục chửi thề như phong cách của
nhà thơ Bùi Giáng. Đây cũng có lẽ là điều blogger Trương Duy
Nhất cố tình chỉ trích nặng nề về "dân chủ". Nhưng có ai
biết được sau những lời biếm chỉ bông đùa với số phận
chính là một trái tim dũng cảm và nụ cười nhạo báng với
thế lực cầm quyền.

Tôi đã kết bạn thân thiết với Thanh Tú trên facebook. Tôi
muốn làm một việc gì hữu ích để giúp bạn ấy nhưng hình
như được bạn ấy nói rằng hãy để cuộc sống như thế này
chính là nhân chứng cho hiện thực của Việt Nam. Cuộc sống
phiêu bạt phải chạy trốn khỏi địa phương, khỏi những
chủ nợ công an và bản án treo lơ lửng trên đầu chính là
lương tâm cho các lực lượng đấu tranh vì tự do công lý.

Trong dịp 30/4, bỗng dưng các truyền đơn tấp nập vì Cù Huy
Hà Vũ, đơn xin bị truy tố của Nguyễn Tuấn Anh, rồi đến
việc công an bắt nguội nhà báo Thanh Tú. Tất cả những sự
kiện này nhìn chung cho thấy sự nao núng của công an.

Cũng như việc bắt nguội LS Lê Quốc Quân và BS Phạm Hồng Sơn
trong vụ án Cù Huy Hà Vũ, các bạn bè và các nhà đấu tranh cho
công bằng lẽ phải không thể nào không quan tâm.

Thanh Tú còn là một người Công Giáo do đó về đạo lý của
tinh thần đồng đạo cho chân lý và sự thật, bạn ấy xứng
đáng được giáo dân Sài Gòn, Nha Trang và khắp nơi nắm tay
cầu nguyện trong nghĩa cử hiệp thông.

Hy vọng các bạn hữu giáo dân Công Giáo vì tình con em đồng
bào cùng nắm tay cầu nguyện như là một biện pháp tích cực
xua đuổi các thế lực u mê tà mị ra khỏi Việt Nam. Không cho
công an phải tiếp tục lộng hành chà đạp phẩm giá con
người góp phần giúp những tiếng nói dũng cảm như Nguyễn
Anh Tuấn khỏi vào số phận bị chôn vùi một cách tinh vi như
trường hợp của blogger Thanh Tú.

Ngoài việc ủng hộ việc tới nhà thờ cầu nguyện cho Thanh Tú
và các nhà đấu tranh dân chủ đang bị cầm tù, hy vọng các
giới nhân sĩ ủng hộ tự do công lý hãy tự viết đơn "xin
bị truy tố" xem thử sức lực công an thụ lý được bao nhiêu
hồ sơ trước khi điều luật 88 này hoàn toàn bị vô hiệu hóa
trước làn sóng thách thức nền bạo chính đang càng lúc càng
đến hồi quyết liệt.

Ngày 30/4 cũng là ngày đáng nắm tay cầu nguyện cho nghiệp
chướng của dân tộc hơn là một lễ hội che đậy những giả
dối lừa bịp về mặt lịch sử. Trong lúc một số người vui
mừng vì chiếm được miền Nam nhưng họ đã quên mất và chà
đạp cảm xúc của những người miền Nam đã bị cưỡng
chiếm và tìm cách thoát khỏi gông xiềng của một chủ nghĩa
muốn bắt cả linh hồn con người làm nô lệ.

Xét cho cùng Blogger Thiên Sầu bị bắt vào dịp này cũng chính
như là sự cưỡng chiếm vào tâm hồn tự do và phóng khoáng
của người dân miền Nam của 36 năm về trước.

Chúng ta hãy đồng loạt nắm tay để cho thế lực cầm quyền
biết rõ tâm trạng phẫn uất này đang cao độ đến mức nào.

Blogger Thiên Sầu, như ý nghĩa của hai chữ này, chính là niềm
đau chưa dứt của dân tộc Việt Nam trong ngày 30/4 năm nay.

Trần Đông Đức

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8662), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Tổng bí thư được coi là nhân vật có quyền lực nhất trong
thiết chế chính trị của các nước XHCN trước đây và một
số rất ít nước – có thể đếm trên đầu ngón tay, hiện
còn lại trên thế giới, trong đó có VN.

Thoạt tiên, vai trò của Tổng bí thư không phải là quan trọng
nhất mà chỉ có ý nghĩa như người đứng đầu văn phòng của
Đảng, chủ yếu giải quyết các công việc hành chính. Khi
Lênin chưa mất, Trotsky ở vị trí thứ hai thì vai trò của
Xtalin với tư cách Tổng bí thư là như vậy. Sau cái chết của
Lênin, Trotsky phạm sai lầm chiến lược lớn, không trở về
từ Xukhumi để dự lễ tang Lênin, Xtalin thay mặt Đảng
Bônsêvích đọc bài vĩnh biệt, sau này đi vào lịch sử với
tên gọi "các lời thề của Đảng". Uy tín của Xtalin tăng
rất nhanh. Với nhãn quan chiến lược và sự tinh tế trong hành
động, mặc dù có sự phê phán của Lênin, Xtalin vẫn được
bầu làm Tổng bí thư và thực sự đứng đầu ban lãnh đạo
đất nước.

Đặng Tiểu Bình cũng đã từng giữ chức Tổng bí thư ĐCS TQ,
song quyền lực tối cao nằm trong tay Chủ tịch đảng Mao Trạch
Đông. Tương tự, ở VN, Chủ tịch đảng Hồ Chí Minh mới là
người nắm quyền lực cao nhất. Có thể dễ dàng nhận thấy,
chức Chủ tịch đảng chỉ dành riêng cho Hồ Chí Minh.

Cùng với sự lớn mạnh của phe XHCN và "ba dòng thác cách
mạng" đang ở thế tiến công trên khắp thế giới, tên tuổi
các "đồng chí Tổng bí thư" trở nên quen thuộc đối với
người VN chúng ta. Đây, Liên Xô – quê hương cách mạng là
đồng chí Lê-ô-nít Brêgiơnép, CHDC Đức: đồng chí Ê-rích
Hô-nếch-cơ, Rumani: đồng chí Xê-au-xê-xcu, Bulgaria: đồng chí
Tô-đo Gíp-cốp, Tiệp khắc: đồng chí Guxtáp Hu-xắc, Mông Cổ:
đồng chí Xê-đen-ban…Các cuộc thăm viếng lẫn nhau, các hội
nghị hay các cuộc gặp thượng đỉnh ở Matxcơva làm tên tuổi
các "đồng chí Tổng bí thư" vang dội trên toàn thế giới!
Những tiếng vỗ tay của các "đồng chí Tổng bí thư"
dường như làm rung chuyển Nhà trắng. Có vẻ các Tổng thống
phương Tây không được hưởng nhiều vinh quang như các
"đồng chí Tổng bí thư" kính mến của chúng ta. Song, lịch
sử cũng cho chúng ta thấy rằng, chỉ bằng việc ca ngợi lẫn
nhau, hệ thống XHCH đã đi đến đâu!

Trở lại lịch sử ĐCS VN, Trần Phú là Tổng bí thư đầu
tiên, nổi tiếng với Luận cương chính trị năm 1930, bác bỏ
Chính cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt của Nguyễn Ái
Quốc tại Hội nghị hợp nhất, thành lập ĐCS VN. Hà Huy Tập,
người đã từng báo cáo phê phán Nguyễn Ái Quốc với Quốc
tế CS, chỉ trích Nguyễn Ái Quốc là người theo chủ nghĩa dân
tộc và chủ nghĩa cải lương. Và Nguyễn Văn Cừ nổi tiếng
với tác phẩm Tự chỉ trích.

Năm 1941, Hồ Chí Minh về nước khi hoa mơ và hoa kim anh nở
trắng trên biên giới Việt – Trung:

"<em>Ôi sáng xuân nay, xuân 41. Trắng rừng biên giới nở hoa
mơ. Bác về…Im lặng…Con chim hót. Thánh thót bờ lau vui ngẩn
ngơ" (Tố Hữu). "Nở trắng hoa kim anh trên biên giới Bác
về. Xa nước ba mươi năm một câu Kiều người vẫn nhớ. Mái
tóc Bác đã phai màu quá nửa. Lòng son ngời như buổi mới ra
đi</em>" (Chế Lan Viên).

Lòng vẫn son ngời, song vì nhiều lý do, Hồ Chí Minh từ chối
và Hội nghị TW đã bầu Trường Chính làm Tổng bí thư. Sau
năm 1945, ĐCS tuyên bố tự giải tán – một nước cờ chiến
thuật rất cao của Hồ Chí Minh, tới Đại hội II, năm 1951,
Trường Chính tiếp tục làm Tổng bí thư. Chiến thắng Điện
Biên Phủ đã đưa tên tuổi Hồ Chí Minh, Võ Nguyên Giáp vang
dội trên khắp thế giới và tên tuổi của người anh Cả
Trường Chinh cũng chói sáng. Đùng một cái, xẩy ra sai lầm
cuộc cải cách ruộng đất, Trường Chinh buộc phải từ chức
Tổng bí thư. Đến năm 1986, sau khi Lê Duẩn mất, ông trở lại
làm Tổng bí thư và các nhà nghiên cứu cho rằng, ông là tác
giả chính của công cuộc "đổi mới" ở VN. Một người
cực kỳ giáo điều, kinh viện, lại dám rẽ ngoặt trong tư duy
vào cuối đời, đó là bản lĩnh rất lớn của ông. Mấy nhà
lãnh đạo – Tổng bí thư đã làm được điều đó?

Cách mạng tháng Tám, kháng chiến, đổi mới là những cống
hiến nổi bật của Trường Chinh. Đó là đánh giá của Võ
Nguyên Giáp. Còn Hoàng Tùng, từng là Bí thư TW Đảng cho rằng,
nếu không có Trường Chinh trong những giờ phút hiểm nghèo
trước và sau năm 1945, sẽ không có ngày nay đâu!

Trường Chinh rất am hiểu văn hoá, văn nghệ. Ông đã từng
trình bày bản báo cáo Chủ nghĩa Mác và văn hoá VN làm giới
trí thức hết sức nể phục. Văn chính luận của Trường Chinh
trong sáng, đầy cuốn hút mà không kém phần hùng biện. Phong
cách của Trường Chinh bao giờ cũng từ tốn, cẩn thận, nghiêm
trang, đúng mực. Khi phát biểu ở Bộ Chính trị, Lê Duẩn và
Lê Đức Thọ hay nói chen ngang, khi đó ông im lặng, không nói
gì và từ từ ngồi xuống. Khác với Lê Thanh Nghị, khi phát
biểu, xung quanh ai nói gì cũng mặc, ông cứ nói cho hết ý
mình. Còn Nguyễn Văn Trân thì tự hào rằng phát biểu của
mình hết sức chặt chẽ, Lê Duẩn không thể xen ngang được
và khi ông ta xen vào nói thì "tôi đã phát biểu xong rồi".

Nhớ lại năm 1956, sau khi Trường Chinh từ chức Tổng bí thư,
Hồ Chí Minh là Chủ tịch đảng kiêm Tổng bí thư một thời
gian, với hai trợ lý giúp việc là Võ Nguyên Giáp và Nguyễn Duy
Trinh. Năm 1957, Hồ Chí Minh gọi Lê Duẩn ra Bắc và Đại hội
III ĐCS VN, Lê Duẩn được bầu làm Bí thư thứ nhất BCH TW.
Ông giữ chức Bí thư thứ nhất cho đến năm 1976, Đại hội IV
ĐCS VN mới chính thức bầu Lê Duẩn làm Tổng bí thư. Cần lưu
ý, sau năm 1976, Lê Duẩn mới giữ chức Tổng bí thư, trước
đó – Bí thư thứ nhất. Không ít những cuốn hồi ký, những
cuốn sử hay những phim truyện về lịch sử nhầm lẫn như
vậy. Song, không nghi ngờ gì nữa, quyền lực của Tổng bí thư
Lê Duẩn thật sự bao trùm tất cả.

Những năm kháng chiến chống Pháp, Lê Duẩn làm Bí thư xứ uỷ
Nam Bộ và phải thừa nhận ông là một nhà lãnh đạo giỏi.
Dù ở xa TW, ông thực hiện nhiều chính sách phù hợp với
thực tiễn và rất được lòng dân. Xử lý vụ Bảy Viễn
(một tướng cướp giang hồ Bình Xuyên khét tiếng theo kháng
chiến) về thành đầu Tây là một ví dụ. Trung tướng Nguyễn
Bình, Ủy viên quân sự Nam Bộ, sau khi nắm rõ hoạt động
"đi đêm" của Bảy Viễn với Pháp, quyết định bắt Bảy
Viễn để đưa ra tòa án tối cao xét xử. Nhiều người đồng
ý với Nguyễn Bình, song ý kiến Lê Duẩn lại khác. Ông đề
nghị cứ để Bảy Viễn tự do đưa quân về Rừng Sác. Nếu
ông ta kéo quân về thành đầu Tây là ông ta tự ký bản án
kết thúc sinh mạng chính trị của ông ta. Lâu nay ông ta theo
cách mạng thì nhân dân kính trọng. Nay đột nhiên ông ta bỏ
về thành là tự ông ta vạch trần cái mặt nạ ông ta đeo trong
ba năm qua. Tôi nghĩ, bản án tử hình đã do chính Bảy Viễn
tự ký, chúng ta không phải bận tâm đưa ông ta ra xử cho rắc
rối – Lê Duẩn giải thích.

Cuộc biểu quyết đã nghiêng về ý kiến Lê Duẩn. Là một nhà
chính trị, phải nói viễn kiến của Lê Duẩn trong việc giải
quyết vấn đề này rất sâu rộng.

Một cuộc hội nghị khác của Ủy ban kháng chiến hành chánh
Nam Bộ chủ trương in giấy bạc giả để phá hoại kinh tế
của địch, có nhiều người đồng ý. Song, Lê Duẩn không
nhất trí và phân tích, ai sẽ chịu nhiều thiệt hại nhất về
chủ trương đó? Chính là số đông quần chúng lao động –
không thể làm điều gì thiệt hại đến họ.

Tuy vậy, với sự xuống dốc thê thảm của VN sau năm 1975 đã
gây nên rất nhiều tranh cãi về tài năng lãnh đạo của Lê
Duẩn trong giai đoạn này.

Cùng thời với Lê Duẩn, đó là Lê-ô-nít Brêgiơnép, Tổng bí
thư ĐCS Liên Xô. Ông ta được ngồi ghế Tổng bí thư như là
một giải pháp dung hoà, tạm thời của ban lãnh đạo ĐCS Liên
Xô, bởi vì ông không phải là người xuất sắc nhất. Không
ngờ, khi đã nắm quyền lực, ông ta trở nên không ngoan hơn và
rốt cuộc, ông ta ngồi ghế Tổng bí thư khá dài – gần 20
năm.

Thời kỳ Brêgiơnép cầm quyền, trừ thời gian đầu, có thể
nói là thời kỳ đỉnh cao trì trệ của Liên Xô. Người ta
biết thừa rằng, vào những năm cuối đời, Brêgiơnép không
thể lãnh đạo Đảng và điều hành đất nước được nữa.
Trong các cuộc họp Bộ Chính trị, Brêgiơnép ngồi như người
mất hồn, không hiểu ngồi ở đâu và mọi người tụ tập ở
đây làm gì. Ông ta đọc lẫn lộn các văn bản chữ rất to
được các trợ lý chuẩn bị sẵn, đôi lúc nhận ra sự bất
lực của mình, ông giương cặp mắt đầy thương hại nhìn
mọi người. Do không ý thức được hết tình trạng của mình,
ông vẫn thủ vai Tổng bí thư. Đúng hơn, những người xung
quanh ông thủ vai của chính ông. Chúng ta thấy điều đó nguy
hiểm cho đất nước như thế nào.

Thế rồi, ngày 10.11.1982, ông lặng lẽ chết trên giường. Sau
đó, Iu.V. Anđrôpốp được bầu làm Tổng bí thư, chỉ cầm
quyền được 15 tháng. Tiếp đó là C.U. Chécnencô nắm chức
Tổng bí thư cho đến tháng 3.1985 thì qua đời.

Quảng trường Đỏ liên tục lặng đi trong niềm tang tóc, vĩnh
biệt các Tổng bí thư. Hàng loạt đại bác tiễn biệt vang lên
làm hoảng loạn lũ bồ câu trên tháp chuông nhà thờ thánh Ivan
Đại đế. Những vị khách phương Tây co ro run rẩy trong làn
áo mỏng giữa những ngày mùa Đông nước Nga.

Một cái tên sắp xuất hiện làm thay đổi thế giới: M.X.
Goócbachốp.

Và vì vậy, câu chuyện về Tổng bí thư của chúng ta cũng chưa
thể kết thúc…

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8661), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Các bài viết có liên quan của vụ án Cù Huy Hà Vũ được Dân Luận tập hợp tại đây: Hồ Sơ Cù Huy Hà Vũ, hoặc theo từ khóa "Cù Huy Hà Vũ".

Độc giả có thể truy cập Dân Luận an toàn hơn qua cổng HTTPS (HTTP có mã hóa bảo mật), bằng cách thêm https:// vào đằng trước địa chỉ danluan.org, hoặc bấm vào đây!
Bấm vào đây để đọc chuyên mục Góp ý sửa đổi Hiến Pháp 1992
Bấm vào đây để đọc cuốn Trần Huỳnh Duy Thức - Con Đường Nào Cho Việt Nam

Quỹ Dân Luận


Bấm nút Donate để ủng hộ tài chính cho Dân Luận qua Paypal. Thu chi quỹ Dân Luận: xem ở đây!

Hỗ trợ dân chủ

Bạn có thể chia sẻ tấm lòng của mình với các nhà hoạt động dân chủ trong nước và gia đình của họ, ngay cả khi bạn đang ở trong nước. Bạn chỉ cần ra bưu điện, hỏi về dịch vụ "chuyển tiền nhanh". Người ta sẽ cấp cho bạn một phiếu, trong đó có phần thông tin người gửi và người nhận. Phần người nhận bạn cần điền chi tiết và chính xác. Còn phần người gửi, bạn không cần điền chính xác. Phí chuyển tiền không đắt, hãy làm gì đó chứng tỏ xã hội đứng phía sau những công dân này!

Danh sách các nhà hoạt động dân chủ trong nước và địa chỉ của họ có thể được tìm thấy ở đây!

Dân Luận kêu gọi bài vở theo chủ đề: Nghiên cứu kinh nghiệm đấu tranh bất bạo động và xây dựng phong trào của Tổ chức Otpor (Phản Kháng) của Serbia. Đây là kinh nghiệm là các lực lượng đối kháng tại Tunisia và Ai Cập đã vận dụng để lật đổ độc tài tại các quốc gia này...

Bài mới trên Dân Luận

Archives