khẳng định rằng: "Không ai kiểm toán giá xăng dầu". "Phần
lớn người tiêu dùng hiện nay không hiểu hoặc cố tình không
tìm hiểu nên mới có đề xuất kiểm toán giá xăng dầu" - ông
nói thêm.
Nói như ông Tú không sai nếu như xăng dầu là
một mặt hàng bình thường, với nghĩa không có độc quyền,
như các mặt hàng khác. Không sai nếu như việc công khai thành
phần giá bán khiến ngay cả chuyên gia hàng đầu về giá- chứ
không phải chỉ người tiêu dùng- cũng phải lắc đầu (vì
không thể biết đúng sai). Nhưng khi chuyện lỗ/lãi xuất hiện
trong cuộc "khẩu chiến xăng dầu" hôm 20-9, thì rõ ràng là nếu
không có kiểm toán- một cơ quan mang tính chất trọng tài- giá
xăng dấu ở Việt Nam sẽ vẫn mãi ở vào tình trạng tù mù.
Petrolimex, doanh nghiệp chiếm 60% thị phần phân phối khẳng
định họ đang lỗ 1.800 tỷ và sẽ lỗ tiếp 200 tỷ sau quyết
định giảm giá xăng dầu vừa qua. Trong khi đó, Bộ trưởng
Bộ Tài chính Vương Đình Huệ, người có 11 năm làm công tác
kiểm toán khẳng định các DN kinh doanh xăng dầu đang lãi.
Petrolimex dựa vào những tính toán của chính họ. Bộ Công
thương dựa vào tính toán của Petrolimex. Có nghĩa chuyện lỗ
hay không phụ thuộc vào lương tâm trách nhiệm, sự trung thực
của... doanh nghiệp. Bộ trưởng Bộ Tài chính thì nói lãi căn
cứ vào số liệu của Hải quan. Chỉ những người dân là
không hiểu. Bởi rõ ràng vài trăm, vài ngàn tỷ không phải là
con cá lá rau được sản xuất thủ công bằng những khoản
đầu ra tiết kiệm của nông dân mà chỉ nói miệng đơn giản
là lỗ hay lãi được.
Khi đã có sự khác biệt xung quanh vấn đề then chốt đến như
vậy thì đơn giản là cần kiểm toán.
Đáng lẽ giá xăng dầu, một loại hàng hóa- dù trọng yếu-
chẳng cần phải kiếm toán nếu như nó không được quyết
định bởi 11, thực chất là 3, chính xác là 1 doanh nghiệp
đầu mối độc quyền nhập khẩu và phân phối trên thị
trường.
Thứ trưởng Nguyễn Cẩm Tú, trong cuộc khẩu chiến
giá xăng, thậm chí còn nặng nề đến mức đề nghị "dùng
đầu nhiều hơn dùng chân tay" (Trong điều hành giá xăng dầu).
Ngay sau phát biểu của ông, một đại diện của doanh nghiệp,
tất nhiên, đề nghị "thả" giá xăng dầu theo thị trường
để giá "có lên, có xuống". Cái đích của việc quản lý giá
xăng dầu, ý nghĩa của chữ thị trường, rút cục cũng sẽ
tiến tới việc thả giá cho thị trường quyết định. Nhưng
trong điều kiện 90% thị phần phân phối nằm trong tay chỉ 3
doanh nghiệp Petrolimex, Saigon Petro và PVOil, khi việc tính toán
giá bán tùy thuộc vào... sự trung thực và "lương tâm con
buôn", khi vẫn còn tranh cãi hoặc lỗ, hoặc lãi xung quanh những
con số ngàn tỷ đồng, khi người dân chỉ được quyền mua mà
không có quyền mặc cả, thì rõ ràng giá xăng dầu là không
thể "thả" được.
Đã có quá nhiều thứ giá đang gắn với chữ thị trường.
Giá điện. Giá xăng dầu... Toàn những mặt hàng chi phối đến
cả nền kinh tế cũng như đời sống thiết thực của hơn 80
triệu dân. Nhưng đó là thứ thị trường mà sự độc quyền
triệt tiêu sự cạnh tranh, tước luôn cái quyền tối thiểu
của người mua trong một nền kinh tế thị trường: Quyền mặc
cả.
Bộ trưởng Vương Đình Huệ nói chịu trách nhiệm cá nhân về
quyết định giảm giá xăng dầu. "Quan điểm điều hành của
Bộ Tài chính- ông nói- sẽ không thể vì quyền lợi của 11
doanh nghiệp đầu mối mà phải vì hơn 80 triệu dân". Nhưng
điều làm người dân hy vọng là những tuyên bố của Bộ
trưởng Bộ Tài chính sẽ làm rõ ràng giá bán lẻ xăng dầu,
một thứ giá tù mù mà ngoài các doanh nghiệp, và có thể là
cả Bộ Công thương nữa- thì chẳng ai biết đúng sai lỗ lãi
thế nào.
Nhưng cái gốc, cái mấu chốt, cái khó, cái mắc trong câu
chuyện giá xăng dầu hiện nay chính là việc độc quyền- thử
tưởng tượng xem: 3 doanh nghiệp chiếm 90% thị phần phân
phối- mà sự kêu lỗ trường kỳ, mà đòi tăng giá liên tục
trong thời gian qua, chỉ là một biểu hiện. Để giải quyết
câu chuyện thị trường thì trước hết cần phải cho người
mua quyền cái quyền cơ bản là mặc cả. Để giải quyết câu
chuyện giá xăng thì trước hết, hoặc rút cục, là phải giải
quyết được câu chuyện độc quyền. Giải bài toán giá, vì
thế, đúng là cần đầu óc chứ không thể chỉ mạnh chuyện
chân tay đươc.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/10018), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét