Trong Cuộc Cách Mạng Không Lãnh Tụ</em>" tôi có trích một
đoạn thí dụ điển hình về thiên chức của "người lãnh
đạo chân chính" trong tập sách của TS Hà Hưng Quốc và thí
dụ đó đã nói về Wael Ghonim như sau: "<em>Wael Ghonim không là
một lãnh tụ theo cách suy nghĩ của một thời, nay đã lạc
hậu. Wael Ghonim cũng không là ngôi sao của một đảng phái
chính trị, với những toan tính và âm mưu khuynh đảo. Wael
Ghonim chỉ là một người trẻ trong hàng ngũ của những người
trẻ đã dấn thân; đã lao vào dòng sống để giúp phá bỏ
những chướng ngại ngăn chận con người đi tới; đã bước
vào những thử thách để huy động sinh lực của con người
giải quyết khủng hoảng xã hội; và trong tiến trình đã hiện
thân lãnh đạo, một người lãnh đạo chân chính, ở nơi đang
có thử thách.</em>"
Nhưng thế nào là một người lãnh đạo chân chính?? Sau khi
được một vài bạn hữu nhắc khéo, tôi nhận ra sự quan
trọng của câu hỏi này và do đó không thể nào không đưa ra
những lời giải thích. Lý do là vì vấn đề này sẽ tác
động rất lớn đến tiến trình cách mạng và sau đó là hình
thành một cơ chế cho đất nước. Và, thay vì đích thân giải
thích, tôi xin mạng phép đề nghị một đoạn khác trong sách
lãnh Đạo của TS Hà Hưng Quốc để làm công việc này. Với
tất cả chân thành và hy vọng, tôi xin gởi một "<em>trang tôn
kinh</em>" đến "<em>1001 Ghonim của Việt Nam</em>" để làm
hành trang trước khi các bạn nhập cuộc và hiện thân lãnh
đạo.</div>
Trong tập thứ hai nói về khoa học và nghệ thuật vận dụng
đối tượng, tác giả HHQ viết:
"Như đã nói, con người có rất nhiều nỗi sợ. Nhưng nhìn
cho tột cùng thì những nỗi lo sợ của con người không ngoài 5
nhóm căn bản. Thứ nhất, là sợ bạo lực. Bạo lực có khả
năng cướp mất sinh mạng. Thứ hai, là sợ nghèo đói. Nghèo
đói có khả năng cướp mất sinh mạng và nhân cách. Thứ ba,
là sợ ngu dốt. Sự ngu dốt có khả năng cướp mất sinh
mạng, nhân cách, và sự tự chủ. Thứ tư là sợ đơn độc.
Sự đơn độc có khả năng cướp mất sinh mạng, nhân cách,
sự tự chủ, và cái ấm áp ngọt ngào của tình thân. Thứ
năm là sợ tội lỗi. Tội lỗi có khả năng cướp mất linh
hồn. Và vì cái rễ của nỗi lo sợ bám vào nơi sâu nhất và
toả ra cùng khắp tâm lý con người cho nên nó là một áp lực
vô cùng lớn đối với con người. Giải phóng khỏi những
nỗi lo sợ chính là bước vào cõi giới của tự do. Có thể
thực sự trải nghiệm trạng thái tự do thì đó chính là hạnh
phúc. Tìm kiếm tự do và hạnh phúc là động thái của con
người và chỉ tìm thấy ở con người. Người có thể giải
phóng kẻ khác khỏi những nỗi lo sợ thì đích thực là
người mang tự do đến cho kẻ khác. Người có thể làm cho
kẻ khác trải nghiệm trạng thái tự do thì đích thực là
người mang hạnh phúc đến cho kẻ khác. Người có thể thiện
dụng phương tiện để trợ giúp cho kẻ khác tìm thấy tự do
và hạnh phúc thì đích thực là người vận dụng khoa học và
nghệ thuật nâng đỡ sự sống. Một người lãnh đạo chân
chính hiểu rõ những điều này và sống cho những điều này.
Cũng chính vì vậy mà tự nhiên hình thành một khoảng cách
vạn dậm giữa một người lãnh đạo chân chính với một tên
giả danh, và càng xa hơn nữa với một kẻ khống trị.
Nói như vậy không có nghĩa là một người lãnh đạo chân
chính sẽ không sử dụng động lực lo sợ trong kỹ thuật vận
dụng đối tượng. Ngược lại, người lãnh đạo chân chính
có thể vận dụng bất cứ phương tiện nào miễn là thiện
dụng. Điều muốn vạch ra ở đây là để cho mọi người
cùng thấy cái gì mới là thiên chức đích thực của một
người lãnh đạo. Trách nhiệm trên hết và có ý nghĩa nhất
của một người lãnh đạo chân chính phải là dẫn dắt
người khác đi về hướng tự do và hạnh phúc. Nên nhớ
'tìm kiếm tự do và hạnh phúc là động thái của con người
và chỉ tìm thấy ở con người.' Cho nên, con đường đi về
hướng tự do và hạnh phúc khẳng định là con đường mong
cầu của mọi người, khẳng định là con đường sẽ không bao
giờ sai lạc, khẳng định là con đường đưa con người đến
chỗ thăng hoa. Chỉ khi nào người lãnh đạo tin sâu và giữ
được thiên chức này thì mới có thể và xứng đáng để
được gọi là một người lãnh đạo chân chính.
Chỉ hiểu rõ cái thiên chức đích thực của mình thôi cũng
chưa đủ. Vì thiên chức này chỉ đơn thuần là một ngọn
hải đăng trong đêm dùng để hướng dẫn suy nghĩ và hành vi
của một người lãnh đạo chân chính. Người lãnh đạo hẳn
nhiên là phải lao vào tham gia trong dòng sống của con người và
phải biết làm thế nào để huy động cho được sinh lực của
con người nhằm để giải quyết những bế tắc hoặc khủng
hoảng mà con người đối diện trong dòng sống, những cái mà
ngôn ngữ nhẹ nhàng hơn gọi là 'những thử thách và cơ
hội.' Có thế thì người lãnh đạo mới có thể làm tròn
được thiên chức của mình trong vai trò lãnh đạo. Đó cũng
là lý do giải thích tại sao chỉ nhìn thấy những người lãnh
đạo hiện thân ở những nơi đang có thử thách. Bước vào
những thử thách để huy động sinh lực của con người giải
quyết những bế tắc hoặc khủng hoảng là nghĩa vụ của
những người lãnh đạo chân chính. Không là người lãnh đạo
thì mọi thử thách đích thực là thử thách. Ngược lại, là
người lãnh đạo thì mọi thử thách chính là cơ hội. Nắm
lấy cơ hội để hiện thân lãnh đạo là cái động lực tự
nhiên tìm thấy nơi những người thích hợp để lãnh đạo.
Những người lãnh đạo, chân chính lẫn giả danh, đều hiểu
rõ những khao khát muôn thuở này của con người, khao khát tự
do và hạnh phúc, nên cả hai mới có cơ hội vận dụng được
tập thể. Và cả hai đều có khả năng vận dụng được tập
thể. Nhưng những người lãnh đạo chân chính và những
người mỵ dân không giống nhau trong cách suy nghĩ và hành sử,
dầu là ngôn ngữ của cả hai có lúc rất khó phân biệt.
Những người mỵ dân cũng tôn vinh tự do và hạnh phúc để
nối kết cánh tay mình với cánh tay của tập thể cho một sức
mạnh cần thiết nhưng trong đầu óc của chính bản thân họ
là những toan tính đen tối và nhịp đập trong trái tim của
họ không thực sự nối kết với nhịp đập trong trái tim của
tập thể. Họ hứa hẹn sẽ mang thiên đàng xuống tận mặt
đất để dâng tận tay tập thể. Họ thánh hóa bản thân.
Họ áp đặt tư duy và giáo điều. Họ tẩy não tập thể với
những kỹ thuật tuyên truyền. Họ làm say tập thể với
những điều hoang tưởng. Và cuối cùng họ đẩy tập thể
cuồng tín vào những cuộc đấu tranh đầy máu lệ. Nhân danh
làng xóm họ có thể xúi dục tập thể sát hại hàng chục
người. Nhân danh tổ quốc họ có thể xúi dục tập thể sát
hại hàng chục ngàn người. Nhân danh chủng tộc họ có thể
xúi dục tập thể sát hại hàng trăm ngàn người. Nhân danh
giai cấp họ có thể xúi dục tập thể sát hại hàng trăm
triệu người. Cuối ngày, cái mà những kẻ mỵ dân có thể
mang lại được cho con người là tang tóc và đỗ nát, là bóng
tối của sự sợ hải, là những ký ức thành sẹo nhức nhối,
là những thủ đoạn gian manh huân tập thành thói, là những
tranh dành vì tham quyền cố vị, là những bóc lột và chà
đạp người khác một cách vô cảm, là những chính sách què
quặt hoặc man rợ, là những lũng đoạn pháp lý và văn hóa,
là sự tự hủy không thể tránh khỏi. Cuối ngày, khi mà mọi
mỹ từ không còn gạt gẫm được ai, khi mà mọi mặt nạ
đều rớt xuống, chân tướng thực sự của họ phơi bày cho
thấy họ chỉ là những kẻ khống trị khéo hóa trang.
Những người lãnh đạo chân chính không làm như vậy. Họ,
những người lãnh đạo chân chính, không hứa hẹn sẽ dẫn
tập thể đi đến thiên đàng. Lại càng không hứa hẹn sẽ
mang thiên đàng xuống tận mặt đất cho tập thể. Họ chỉ
muốn đồng hành với tập thể để tiến đến một tương lai
trong tầm với, ước muốn đơn giản và trong sáng. Họ không
tự thánh hóa bản thân. Họ chỉ muốn làm người dẫn
đường để đi đến đó, nơi mà tập thể muốn tới. Họ
không áp đặt tư duy hay giáo điều. Họ chỉ lắng nghe những
trăn trở của tập thể để rồi từ đó phát họa một viễn
ảnh và vạch ra một con đường để đưa tập thể đi tới
nhằm giải quyết những trăn trở đó của tập thể. Họ
không làm say tập thể với những điều hoang tưởng. Họ cung
cấp thật nhiều thông tin chính xác và trung thực để tập
thể tự chọn lựa. Những người lãnh đạo chân chính không
xô đẩy tập thể vào con đường mà chính họ không muốn đi.
Và, họ tuyệt đối không ảo tưởng là có thể đi tới một
tương lai tốt đẹp bằng con đường bạo lực tàn khốc.
Điều này không có nghĩa là những người lãnh đạo chân chính
sẽ tuyệt đối không sử dụng vũ lực hoặc không có khả
năng sử dụng vũ lực. Nó chỉ có ý nghĩa là họ hiểu rõ
cái giá rất đắc của vũ lực và tuyệt đối không dùng nó
như một phương tiện sở đắc. Nó chỉ có ý nghĩa là họ
không muốn nhìn thấy và không khuyến khích bạo lực. Nó chỉ
có nghĩa là họ sẽ cố gắng không để bạo lực xảy ra khi
mà còn có một con đường khác để chọn. Nó chỉ có nghĩa
là họ đồng tình với điều mà thánh Gandhi đã từng giải
thích: 'Tôi chống lại bạo lực là bởi vì, ngay cả khi nó
có vẽ như để làm tốt, cái tốt chỉ là tạm thời, cái xấu
ác nó làm là vĩnh viễn.' Những người lãnh đạo chân
chính luôn luôn nối kết cánh tay mình vào cánh tay tập thể,
nối kết nhịp đập trong trái tim mình với nhịp đập trong
trái tim của tập thể, nối kết ý chí và niềm tin nơi não
bộ mình với ý chí và niềm tin nơi não bộ của tập thể.
Chính vì vậy mà những người lãnh đạo chân chính sẵn sàng
đi trước, sẵn sàng làm gương. Và, một khi mà trái tim của
họ và trái tim của tập thể không còn nối kết, họ sẽ tự
lìa bỏ vai trò lãnh đạo trước khi tập thể rời bỏ họ."
(nguồn: <a href="http://www.tainanglanhdao.blogspot.com/">Lãnh Đạo:
Khoa Học & Nghệ Thuật Vận Dụng</a>, blog Vườn Ươm Lãnh Đạo
của TS Hà Hưng Quốc).
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/8008), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét