src="http://danluan.org/files/u1/090526nipTiananmen_2--124300618061196900.jpg"
width="600" height="349" alt="090526nipTiananmen_2--124300618061196900.jpg"
/>
BẮC KINH, Trung Quốc (CNN) – Họ được biết đến như là
những đứa trẻ hậu 1980 (hay 8X) hay còn gọi là thế hệ
"Thiên An Môn cộng 20″: họ là 200 triệu con người sôi nổi,
hiểu biết Web, có ý thức về văn hóa-nhạc pop và kiên quyết
thờ ơ với chính trị.
Trong lúc thế giới quan sát ngày kỷ niệm lần thứ 20 cuộc
đàn áp đẫm máu trên Quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh
thì vào hôm thứ Tư, những người ủng hộ cho hoạt động dân
chủ ở hải ngoại đang cảm thấy bồi hồi và thương tiếc
rằng: sao mà chỉ có một số ít giới trẻ Trung Quốc ngày nay
biết hoặc quan tâm về phong trào do sinh viên lãnh đạo đã
bị tàn rụi với cái chết của nhiều trăm người khi những
chiếc xe tăng ầm ầm lao qua các đường phố của thủ đô
Bắc Kinh và quân đội đã nổ súng.
Thế nhưng sự mất mát trong điều được khái quát ở đây là
liệu có phải thái độ thờ ơ với chính trị của (thanh niên)
ngày nay là một thực tế hay chỉ là một cái vẻ bên ngoài.
"Chính trị không phải là một trò chơi mà chúng ta muốn chơi
hay có thể chơi," theo lời của "Holly", một sinh viên đại
học 21 tuổi, anh ta cũng như bao nhiêu người khác được trích
dẫn trong bài báo này, đã đồng ý trả lời trong điều kiện
nặc danh.
" 'Chính trị là loại công việc bẩn thỉu nhất; cháu hãy
tránh nó xa đến mức mà cháu có thể làm được', ông của
tôi đã bảo vậy," cô nói thêm. "Cho nên tốt hơn hết là
chúng tôi tập trung vào những gì mà chúng tôi đang nắm
được, làm chủ được. Trên thực tế là những gì mà mọi
người thể hiện ở Trung Quốc ngày hôm nay."
Quả thực, nếu như thế hệ hôm nay tập trung nhiều vào sự
thành đạt của cá nhân, thì đó là vì họ được khấm khá
hơn nhiều và những rủi ro trong cuộc sống đã bớt đi rất
nhiều so với thế hệ những người đi trước.
Vào thời điểm nổ ra cuộc nổi dậy ở Thiên An Môn, Trung
Quốc biệt lập với thế giới bên ngoài, với tình trạng lạm
phát phi mã.
Các sinh viên đã được trông đợi tham gia vào những phong trào
quần chúng, thí dụ như Cách mạng Văn hóa được phát động
bởi Mao Trạch Đông (lãnh tụ Đảng Cộng sản), nhằm tống
khứ những phần tử trưởng giả có khuynh hướng tự do ra
khỏi đảng bằng cách huy động lớp trẻ.
Ngày nay, đất nước cộng sản này đang trên một con đường
ổn định, có được mức tăng trưởng vô song.
Nền kinh tế TQ, là một trong những nền kinh tế thuộc loại
lớn nhất thế giới, đã tăng trưởng với một tỉ lệ trung
bình trên 9% năm kể từ năm 1978, khi ấy mức bình quân thu
nhập đầu người mỗi năm là 380 nhân dân tệ (55 đô la), theo
số liệu của Quỹ Tiền tệ Quốc tế. Thu nhập mỗi đầu
người đã vọt lên 6.000 đô la (41.000 nhân dân tệ) năm 2008.
Trung Quốc đã gửi sinh viên tới học tại các trường cao
đẳng và đại học ở Hoa Kỳ nhiều hơn bất cứ quốc gia nào
khác ngoại trừ Ấn Độ.
"Sự an toàn của chúng tôi, sự giàu có của chúng tôi tất
cả đều nhà chức trách kiểm soát," theo lời "John," một
chủ nhà hàng 27 tuổi tại Bắc Kinh. "Điều duy nhất mà
người dân bình thường có thể làm là làm việc nhiều hơn,
chăm chỉ hơn và kiếm được nhiều tiền hơn."
Holly bổ sung thêm: "Một người Trung Quốc lớn tuổi bảo là
'Bản năng tự sinh tồn là quy luật tự nhiên đầu tiên.'
Chính trị không trả tiền lương và lợi lộc gì. Chúng tôi
phải đi đến bất cứ nơi đâu có trả tiền lương."
Điều này không nói lên rằng nhiều người trong giới trẻ
ngày nay không nhắm tìm kiếm thông tin về cuộc nổi dậy ở
Thiên An Môn – nhưng không có hiệu quả (vì tìn tức bị nhà
nuốc TQ giấu nhẹm hết).
Những cuốn sách giáo khoa của nhà trường hiếm khi có nhắc
lại về cuộc nổi dậy này. Khi có sách giáo khoa nào thực
hiện việc này, các hành động ấy được gắn cho cái nhãn là
phản động.
Chính phủ đang cố gắng hết sức để lờ đi cuộc thảm sát,
bằng cách gọi cuộc nổi dậy là một "vụ rắc rối chính
trị nổ ra vào cuối những năm 1980," tại một cuộc họp báo
của bộ ngoại giao vào tuần trước.
Quảng trường Thiên An Môn – đã từng cháy bỏng trong ký ức
chung của mọi người trên thế giới qua hình ảnh và phim video
về một người thanh niên vô danh đứng cản đường trước
những chiếc xe tăng đang tiến tới – (giờ đây) không còn
mang chút dấu ấn gì làm cho người ta nhớ lại sự kiện đã
từng xảy ra cách đây 20 năm.
Người dân tụ tập với xem những bức ảnh. Còn trẻ con thì
chơi đùa.
Các công dân, e ngại trước quan điểm của nhà nước, họ
không sẵn lòng nói về hoạt động này.
"Tôi nhớ khi tôi còn là một đứa trẻ và tôi đã hỏi một
câu hỏi," theo lời "Victoria", một đại diện tiếp thị 25
tuổi. "Và cha tôi đã bảo, 'giờ đây, cha không muốn giải
thích về chuyện này vì con còn quá nhỏ. Con cần phải học
nhiều điều và đọc nhiều sách và con sẽ biết về nó.'
"Một trong những người thầy của tôi kể một vài điều
về vụ việc này – nhưng chỉ đúng một câu, thế là xong."
Chính phủ cũng làm rõ chuyện này rằng bất đồng chính kiến
là không được tha thứ. Những người công khai thách thức nhà
chức trách đều bị tống vào tù với những bản án nghiêm
khắc.
"Những gì đã xảy ra vào lúc đó đã giúp tôi tự bảo vệ
mình và những người thân của mình bằng cách tránh những hy
sinh ngu ngốc, đó là điều quan trọng cực kỳ," Rodney, chuyên
gia 25 tuổi, làm việc cho một công ty nước ngoài, tâm sự.
"Bạn có biết không? Điều ngu ngốc nhất là bắt đầu một
cuộc đánh nhau với một thằng điên. Bởi vậy, bạn đừng
để cho thằng điên đó nhìn thấy bạn. Bạn chỉ có thể ném
những hòn đá vào hắn, mà không làm cho hắn biết ai ném."
Đối với những thanh niên bị vỡ mộng, không còn ảo tưởng
với chế độ này, nơi gặp gỡ ngày nay là trên Internet.
Số người tham gia vào mạng trực tuyến của nước này là
đông nhất thế giới: 298 triệu người dùng – tương đương
với dân số toàn nước Mỹ.
Thay vì dán những tấm áp phích lên tường các khu nhà ở của
trường đại học, những người đại diện cho sự đổi thay
hôm nay đang gieo các hạt giống trong thế giới blog.
"Bạn muốn nhìn thấy các phong trào tự do phát biểu ý kiến
tại Trung Quốc ở đâu không? Hai mươi năm trước, đó là
Quảng trường Thiên An Môn. Còn ngày nay, đó là trên Internet,"
theo nhận xét của Xiao Qiang thuộc Dự án Internet Trung Quốc
tại Đại học Berkely, tiểu bang California, dự án nầy quan sát
sự hiệu quả của mạng internet đối với truyền thông và
chính trị Trung Quốc.
"Đúng, Internet là phát minh vĩ đại nhất từ trước tới
nay," theo "Jessica, một sinh viên 28 tuổi mới tốt nghiệp,
hiện làm cho một xưởng phim, nhận xét. "Internet giống như
sự kết hợp giữa một chiếc máy thời gian và một chiếc máy
không gian. Không hoàn toàn giống, nhưng gần như vậy."
Luật pháp của Trung Quốc cấm sử dụng trang Web để kích
động lòng căm thù và thái độ chia rẻ hoặc cổ võ sự
lật đổ chính quyền. Chính phủ thuê hàng ngàn người để
theo dõi các trang web, để lọc những nội dung không được hoan
nghênh.
Những từ khóa như "Thiên An Môn" và "Tây Tạng" đều
bị theo dõi. Các trang Web, như trang chia sẻ hình ảnh video
YouTube, và các trang web của các hãng tin tức, trong đó có
CNN.com. thường trực bị ngăn chặn.
Vào ngày thứ Ba, các nhân viên kiểm duyệt Trung Quốc đã chặn
đường truy cập tới trang mini-blog Twitter, cũng như tới trang
chia sẻ hình ảnh Flickr và các trang khác.
Trung Quốc cũng đã đóng hơn 6.000 bản tin nhắn trực tuyến
liên kết giữa các trường cao đẳng và đại học trước ngày
lễ kỷ niệm sự kiện Thiên An Môn, theo Trung tâm Thông tin vì
Nhân quyền và Dân chủ đóng tại Hong Kong cho biết.
"Bạn hãy cho tôi biết. Có phải đó là những hành động mà
một chính phủ sẽ thực hiện nếu như hoạt động giữa
những người trẻ tuổi đã thực sự chết rồi? "Andrew",
một nhân viên văn phòng 25 tuổi đã hỏi. "Đất nước chúng
tôi cũng giống như con vật biểu tượng cho quốc gia của chúng
tôi, con gấu trúc. Đất nước nầy thay đổi chậm chạp, nhưng
sự đổi thay chắc chắn sẽ tới. Chúng tôi đang tin chắc vào
điều đó – song, chỉ tin chắc một cách lặng lẽ thôi."
Hiệu đính: Trần Hoàng
Bản tiếng Việt © Ba Sàm 2009
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/7188), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét