tiền bạc cách mấy thì cũng đã "xong" rồi. Tuy nhiên, nhân
chuyện này, tôi muốn bày tỏ đôi lời về Nỗi buồn Sử
học.
<strong>1.</strong> Trong cách nghĩ của tôi, các nhà sử học Việt
Nam (cụ thể là không dưới 500 GS, PGS, TS chuyên về lịch sử
Việt Nam cổ trung đại) đã không làm tròn bổn phận sống,
nghĩa vụ công dân, trách nhiệm khoa học của mình. Tại sao
nghiên cứu cả đời mà cho đến tận bây giờ, chẳng có ai
phân định được ông nội của Lý Công Uẩn là ai, gia phả
thế nào? Chúng ta kỷ niệm rình rang một vị vua có tầm nhìn
xa ngái, biết cái lẽ chọn Kinh đô tuyệt vời, hợp đạo
trời, thuận lòng người nhưng lại không biết ông từ đâu
sinh ra, gia phả ra sao? Sự mù mờ đó của tri thức là điều
khó chấp nhận, nhất là trong cái "lý" ngàn đời của mọi
dân tộc trên thế giới, hai từ "mất gốc" luôn đậm tính
ê chề. Tôi biết bài mới nhất nói về lai lịch của Lý Công
Uẩn là bài của nhà nghiên cứu Trần Viết Điền, đăng trên
<em>Khoa học và Đời sống</em> (7.10). Sở dĩ "mất gốc"
(từ dùng của Trần Viết Điền) là vì 8 năm sau khi dời đô,
Lý Thái Tổ mới phong Hậu cho bà nội, còn ông nội của nhà
vua thì… không(!); do đó, chẳng ai biết ông nội của vua Thái
Tổ là ai? Tôi không muốn nhắc đến hai từ vừa nêu nhưng
buộc phải nói bởi nếu các nhà sử học không chứng minh
được thì có nghĩa là chi? 500 nhà sử học có chức vị, danh
phận không làm nổi điều không thực khó lắm là do đâu?
Lịch sử không có chỗ cho sự nhập nhằng. Nếu bất cứ một
sự kiện quan trọng nào mà giới sử học đều không thể phân
định được giữa có và không thì đó chẳng phải là sử
học nữa. Lẽ ra tôi đã đưa ý kiến này ra từ lâu nhưng tôi
nghĩ nó không hợp và không đúng vì đặt vấn đề sớm quá
sẽ đụng chạm đến niềm tự hào chính đáng về thủ đô,
về Tổ quốc, giống nòi mà ai cũng có.
<strong>2.</strong> Khi phim <em>Lý Công Uẩn – Đường tới thành
Thăng Long</em> trở thành điểm nóng nhất trước lễ hội, có
rất nhiều ý kiến cho rằng chừng nào các nhà sử học chưa
lên tiếng thì chừng đó chỉ là "chúng ta tranh luận cho
vui"(!) Cách đặt vấn đề như thế không phải là không có
lý (những quan điểm trên được đưa ra sau khi tôi có viết
một bài, nhan đề Đường tới phủ Khai Phong; nhưng chẳng ai
công nhận tôi là nhà sử học. Cũng đúng thôi nên tôi cố ý
chờ các nhà sử học đích thực lên tiếng). Câu trả lời là
sự im lặng đáng sợ. tại sao lại thế? Nếu các chuyên gia
lịch sử Việt Nam cổ trung đại cứ làm thinh quái ác như thế
thì lấy ai "chỉ vẽ" cho dư luận đây? Tôi luôn cho rằng
một khi dư luận xã hội tranh cãi về một điều gì đó thì
bổn phận tất nhiên của những người trong chuyên môn gần
nhất phải lên tiếng. Đó là cái thuộc tính tự nhiên của
nghề nghiệp, của lương tâm khoa học. Mọi sự bao biện vì
lẽ này hay lẽ khác chỉ là cách chạy trời trốn nắng mà
thôi.
<strong>3.</strong> Đọc bài <em>Ngụy biện</em> trên blog Đoan Trang
nói về việc ông Dương Trung Quốc bênh vực cho bộ phim trên,
nỗi đau buồn của tôi nhân lên gấp 3 lần. Tác giả Đoan Trang
cho rằng Dương Trung Quốc đã ngụy biện theo cách dùng "sức
ép bằng chứng" (Burden of Proof) hay theo cách nói của GS Nguyễn
Văn Tuấn là "luận điệu ngược ngạo". Đoan Trang có phải
là nhà sử học hay không tôi không biết nhưng chị đã đúng
vì Dương Trung Quốc sai nhiều lẽ. Thứ nhất, sự bênh vực
của ông đến hơi khí muộn mằn. Chẳng lẽ nếu là sự thật
mười mươi mà lại phải nghĩ lâu đến thế khi ai cũng biết
sự nổi tiếng và thông minh của ông? Thứ hai; Dương Trung
Quốc nói rằng "Nếu coi đó là biểu hiện không đề cao tinh
thần dân tộc thì hãy đặt câu hỏi cho chính người đặt câu
hỏi rằng họ mặc gì, đông đảo người dân và các quan chức
cao cấp nhất lúc ấy ăn mặc ra sao"? Ông Dương Trung Quốc có
nhầm không khi chính ông là Tổng Thư ký Hội Sử học Việt Nam
mà lại bắt tất cả những người dưới tài mình, kém chức
vụ mình phải đi trả lời thay ông? Tại sao ông không nói
thẳng ra cho lũ dân đen biết họ sai và những lều sử học
nửa vời như tôi được thông tỏ "đường ra, lối vào"
của cái vườn đào thật lắm bổng lộc và đam mê? Thứ ba,
dù cá nhân ông Dương Trung Quốc không muốn thì với tư cách
là Tổng Thư ký, ông có quyền yêu cầu Viện Sử học hoặc
một, một nhóm GS, TS nào đó đứng ra để giúp dư luận. Đây
là trách nhiệm thiêng liêng của ông với tư cách kép là đại
biểu Quốc hội. Chẳng lẽ hàng vạn công dân yêu cầu, băn
khoăn, dáo dác mà một vị đại biểu của dân lại không nghe,
không biết? Thứ tư, Trần Viết Điền là giảng viên khoa Vật
Lý, Đại học Sư phạm Huế mà nghiên cứu về Lý Công Uẩn
rành rẽ như thế (chưa luận đúng, sai), chẳng lẽ các nhà
Việt Nam Học - Sử học như ông Dương Trung Quốc và các vị
khác không phân định được, không áy náy hoặc xấu hổ một
chút nào ư? Thứ năm, nhân bài viết của Đoan Trang, xin hỏi
ông Dương Trung Quốc một câu hỏi rất nhỏ rằng bộ phim mà
ông bênh vực là tốt hay xấu cho tinh thần dân tộc; đúng hay
sai cho cái lẽ phụng thờ tiên tổ; thỏa đáng hay không cho cái
nghĩa uống nước nhớ nguồn và có phù hợp với Tư tưởng
Hồ Chí Minh hay không trong nguyên tắc của tinh thần độc lập,
tự do?
Giới sử học Việt Nam nếu cứ im lặng mãi hoài hoặc phát
biểu nửa vời về sự thật lịch sử thì có còn khoa học
lịch sử nữa hay không?
Huế, 10.10.10.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/6672), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét