Việt Nam: Tình trạng công an bạo hành, nạn nhân chết trong khi bị tạm giam lan rộng

(New York) – Tổ chức Theo dõi Nhân quyền vừa ra tuyên bố trong
ngày hôm nay rằng chính quyền Việt Nam cần nhanh chóng mở các
cuộc điều tra kỹ lưỡng và minh bạch về hàng loạt ca tử
vong do công an sử dụng vũ lực chết người gây nên, và xử
lý những cán bộ có trách nhiệm trong việc này.

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền ghi nhận được <em><strong>19
trường hợp</strong></em> bạo hành của công an, dẫn đến cái
chết của <strong><em>15 người</em></strong>, do báo chí thuộc
quản lý nhà nước đưa tin <em><strong>trong 12 tháng vừa
qua</strong></em>. Theo Tổ chức Theo dõi Nhân quyền, chính phủ
Việt Nam cần công khai thừa nhận vấn đề này và ban hành
luật quy định rõ hành vi lạm quyền của công an ở mọi cấp
bậc đều là phạm pháp, đồng thời khẳng định rõ bất kỳ
cán bộ công an nào bị phát hiện vi phạm đều phải chịu kỷ
luật, và truy tố hình sự nếu cần thiết.

"<em>Tình trạng công an bạo hành tại mọi miền ở Việt Nam
được ghi nhận ở mức độ đáng báo động, làm gia tăng mối
quan ngại sâu sắc rằng những vụ việc bạo hành lạm quyền
lan rộng và có tính hệ thống,</em>" Ông Robertson, phó Giám
đốc phụ trách châu Á của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền phát
biểu.

Trong một số vụ việc, nạn nhân tử vong do bị đánh trong khi
đang bị công an hoặc dân phòng giam giữ. Một số trường hợp
khác, nạn nhân chết ở chỗ đông người do công an sử dụng
bạo lực được ghi nhận là quá mức cần thiết. Nhiều cái
chết như thế đã gây nên những cuộc biểu tình phản đối
của dân chúng khắp Việt Nam trong năm vừa qua.

Những ca tử vong trong khi bị công an giam giữ hoặc chết dưới
tay của công an được ghi nhận ở nhiều tỉnh thành, từ khu
vực miền núi phía Bắc như Bắc Giang và Thái Nguyên, đến các
thành phố lớn như Hà Nội và Đà Nẵng, tới Quảng Nam ở ven
biển miền Trung, hay Gia Lai ở vùng cao nguyên hẻo lánh, cho tới
các tỉnh Hậu Giang và Bình Phước ở miền Nam.

Trong nhiều trường hợp, nạn nhân tử vong tại nơi giam giữ
bị bắt vì những vi phạm nhỏ. Ví dụ, ngày 30 tháng Sáu năm
2010, Vũ Văn Hiền ở Thái Nguyên chết trong đồn công an sau khi
bị bắt vì xô xát với mẹ mình. Kết quả pháp y cho thấy
nạn nhân tử vong vì xuất huyết não, đa chấn thương, vỡ
xương hàm và gãy xương sườn. Ba tuần sau đó, vào ngày 23
tháng Bảy, cuộc biểu tình đông người nổ ra ở Bắc Giang sau
cái chết của Nguyễn Văn Khương, 21 tuổi. Anh Khương chết
chỉ vài giờ sau khi bị công an bắt vì tội đi xe máy không
đội mũ bảo hiểm.

Tin tức về những vụ việc này trên báo chí địa phương rất
thất thường, làm gia tăng mối quan ngại vốn có về sự kiểm
soát của chính quyền đối với báo chí ở Việt Nam. Trong một
số trường hợp, tin tức đăng tải trên báo chí đã châm ngòi
cho các cuộc điều tra về sự bạo hành của công an từng bị
bưng bít trước đó. Ví dụ, loạt bài đăng tải trên tờ
<em>Gia Đình và Xã Hội</em> trong tháng Hai đã khiến Viện Kiểm
sát Nhân dân tỉnh Hải Dương yêu cầu điều tra làm rõ về
cái chết tại nơi giam giữ đầy nghi vấn của Đặng Trung
Trịnh vào ngày 28 tháng 11 năm 2009, mà trước đó hồ sơ công
an đã khép lại với kết luận "chết do bệnh lý".

Mặt khác, một số vụ việc then chốt khác lại hầu như không
được đề cập tới trên báo chí địa phương, ví dụ như
cái chết của Nguyễn Thành Năm ở Giáo xứ Cồn Dầu, thành
phố Đà Nẵng. Sau khi đưa một đám tang ở Cồn Dầu ngày 4
tháng Năm tới một nghĩa địa nằm trên khu đất tranh chấp vì
chính quyền có kế hoạch mở dự án phát triển, ông Năm bị
công an gọi lên làm việc, thẩm vấn và đánh đập nhiều
lần. Ngày 2 tháng Bảy, trong khi bị dân phòng tạm giữ, ông
Năm bị đánh trầm trọng và bị trói ngoài ruộng. Ông chết
tại nhà vì chấn thương vào ngay ngày hôm sau, mồng 3 tháng
Bảy.

Những người dân địa phương do Đài Á Châu Tự Do tiếp xúc
qua điện thoại cho biết rằng họ sợ nói về vụ việc này,
nhất là về nguyên nhân cái chết của ông Năm. Chính quyền
chối bỏ trách nhiệm của bên công an, và tuyên bố rằng ông
Năm chết do đột quỵ. Gia đình ông đã phản bác giải thích
của chính quyền, kể cả khi anh trai ông Năm ra điều trần
trước Quốc hội Hoa kỳ vào ngày 18 tháng Tám.

"<em>Thay vì bịt miệng báo chí hoặc chỉ cho phép phóng viên
đăng bài sau khi được bật đèn xanh, chính quyền Việt Nam nên
lùi lại và cho phép báo chí tiến hành phóng sự điều tra về
các vấn đề như thế này,</em>" Ông Robertson tuyên bố.
"<em>Báo chí độc lập có khả năng đưa ra ánh sáng những
vụ việc lạm quyền mà công an và chính quyền địa phương
muốn ỉm đi.</em>"

Trong cả 19 vụ việc về công an bạo hành được ghi nhận kể
từ tháng Chín năm 2009, chưa có báo cáo nào cho thấy công an
bị tòa kết án vì hành vi của mình. Đa số các trường hợp,
cấp trên của họ đưa ra các hình thức kỷ luật nhẹ, như
yêu cầu cán bộ vi phạm phải xin lỗi gia đình nạn nhân,
buộc thuyên chuyển đơn vị, hoặc viết kiểm điểm về sự
vụ để cấp trên xem xét. Trong một vài trường hợp, việc cá
nhân cán bộ công an gây bạo hành bị buộc tạm thôi việc,
và/hoặc bị tạm giữ để điều tra, như vụ việc ở Bắc
Giang, có vẻ nhằm đối phó với sức ép từ các cuộc biểu
tình của người dân phản đối công an bạo hành, và thông tin
trên các trang mạng độc lập lột tả hành vi vi phạm qua lời
kể từ các nhân chứng, ảnh chụp, video và các bài viết trên
blog.

"<em>Phần nhiều trong số các vụ việc nhức nhối này không
còn trong vòng bí mật nữa, và vấn đề còn lại là quyết tâm
điều tra của các Bộ, ngành trong chính phủ và Quốc hội
Việt Nam,</em>" Ông Robertson kết luận. "<em>Chừng nào mà
công an chưa nhận được thông điệp từ mọi cấp chính quyền
rằng họ sẽ bị truy cứu và trừng phạt, có rất ít đối
trọng để ngăn họ không tiếp diễn các hành vi lạm quyền,
bạo hành kiểu này, kể cả đánh người đến chết.</em>"

______________________

<h2>Phụ Lục: Thông tin về các vụ việc bạo hành của công an
tổng hợp từ báo chí Việt Nam</h2>

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền tìm hiểu chủ yếu căn cứ trên
tin, bài về các vụ việc lạm quyền của công an được đăng
tải trên phương tiện truyền thông do nhà nước Việt Nam quản
lý, bao gồm cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản, quân
đội, công an, Tòa án tối cao, Thanh tra Nhà nước Việt Nam,
cùng báo chí và các trang tin trên mạng được đăng ký chính
thức tại Việt Nam và vận hành dưới sự kiểm soát của
chính quyền, ví dụ như Nhà Báo & Công Luận, Gia Đình & Xã
Hội, Vietnam Net, Pháp Luật Việt Nam, Pháp Luật TP HCM, Đời
Sống & Pháp Luật, Dân Trí, Lao Động, Người Lao Động, Đại
Đoàn Kết, Tuổi Trẻ, Tiền Phong, Nông Nghiệp, Dân Việt, Đất
Việt và VN Express. Các nguồn báo chí bên ngoài Việt Nam, bao
gồm chuyên mục tiếng Việt của đài BBC, Đài Á Châu Tự Do,
Đài Tiếng Nói Hoa Kỳ và các trang mạng cũng như blog tiếng
Việt cũng được tham khảo, tuy với mức độ hạn chế hơn.

* <strong>Ngày 9 tháng 9 năm 2010: Trần Ngọc Đường</strong>, 52
tuổi, chết trong khi bị công an tạm giữ tại trụ sở Ủy ban
Nhân dân xã Thanh Bình, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai chỉ
trong vài giờ sau khi khi bị bắt vì cãi cọ với hàng xóm. Công
an thông báo với gia đình nạn nhân rằng ông treo cổ tự tử.
Vợ nạn nhân không tin nguyên nhân dẫn đến cái chết của
chồng bà là do tự tử. Bà cho biết ông Dương bị phát hiện
chết trong tư thế ngồi, với sợi thắt lưng da cuốn quanh cổ
nhưng không có vết hằn trên cổ. Được biết vụ việc đang
trong quá trình điều tra.

Nguồn:

<ul><li>Giáng Hương, "<a
href="http://bee.net.vn/channel/1987/201009/Mot-nguoi-dan-ong-treo-co-trong-tru-so-UBND-xa-1767722/">Một
người đàn ông treo cổ trong trụ sở UBND xã</a>", Bee.net.vn,
ngày 13 tháng Chín năm 2010.</li>
<li>Vĩnh Minh, "<a
href="http://vietnamnet.vn/hcm/201009/Mot-nguoi-dan-ong-chet-tai-UBND-xa-935282/">Một
người đàn ông chết tại UBND xã</a>", Viet Nam Net, ngày 13
tháng Chín năm 2010.</li></ul>

<strong>* Ngày 8 tháng 8 năm 2010: Trần Duy Hải</strong>, 32 tuổi,
chết trong khi bị công an giam giữ ở tỉnh Hậu Giang, sau khi
bị bắt một hôm trước do tình nghi cướp giật sợi dây
chuyền vàng của một phụ nữ. Ngày 12 tháng Tám, giám đốc
công an tỉnh Hậu Giang tuyên bố rằng giám định pháp y kết
luận Hải chết vì treo cổ tự tử. Chỉ vài tiếng đồng hồ
sau khi chết, thi thể nạn nhân được hỏa táng, khiến không
thể điều tra gì thêm nữa. Trên báo chí không có thông tin gì
về việc nhà chức trách phản ứng ra sao đối với khiếu nại
của gia đình nạn nhân đã được chuyển đến công an tỉnh
và Viện Kiểm sát.

Nguồn:

<ul><li>Quốc Huy, "<a
href="http://danviet.vn/11511p1c33/hau-giang-mot-nguoi-dan-chet-tai-tru-so-cong-an.htm">Hậu
Giang: một người dân chết tại trụ sở công an</a>" Dân
Việt, ngày 11 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>Quốc Huy, "<a
href="http://danviet.vn/11615p1c33/vu-cong-dan-chet-o-tru-so-cong-an-vien-kiem-sat-se-vao-cuoc.htm">Vụ
công dân chết ở trụ sở công an: Viện kiểm sát sẽ vào
cuộc</a>", Dân Việt, ngày 12 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>Quốc Huy, "<a
href="http://danviet.vn/11707p1c33/gia-dinh-nan-nhan-chet-o-tru-so-cong-an-khieu-nai.htm">Gia
đình nạn nhân chết ở trụ sở công an khiếu nại</a>"; Dân
Việt, ngày 13 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>V.D, "<a
href="http://www.cand.com.vn/vi-VN/phapluat/2010/8/135465.cand">Trần Duy
Hải chết trong Trại tạm giam do treo cổ tự sát</a>", Công An
Nhân Dân, ngày 16 tháng Tám năm 2010.</li></ul>

<strong>* Ngày 6 tháng Tám năm 2010: Hoàng Thị Trà</strong>, 20
tuổi, bị cảnh sát giao thông mặc thường phục bắn bị
thương ở tỉnh Thái Nguyên khi ngồi sau xe máy của bạn trai.
Hai cảnh sát mặc thường phục đi chung xe gắn máy đuổi theo
đôi trai gái không đội mũ bảo hiểm, và bắn Trà vào đùi sau
khi xe mô-tô của họ bị đổ nghiêng. Trà phải qua 1 cuộc
phẫu thuật kéo dài năm tiếng đồng hồ để lấy viên đạn
ra. Trước phản ứng lan rộng của công chúng, vào ngày 11 tháng
Tám, giới chức công an tuyên bố đình chỉ công tác ba tháng
một thiếu úy công an, một trong hai người liên quan đến vụ
nổ súng, để điều tra tiếp. Phó giám đốc công an tỉnh,
Đại tá Nguyễn Như Tuấn, phát biểu với báo Nông Nghiệp:
"Sự việc này người dân đã biết, có nhiều người chứng
kiến nên không thể lấp liếm, giấu diếm".

Nguồn:

<ul><li>Khắc Nguyễn, "<a
href="http://vnexpress.net/GL/Phap-luat/2010/08/3BA1EF56/">Đi chơi với
bạn trai bị bắn thủng đùi</a>", VN Express, ngày 8 tháng Tám
năm 2010.</li>
<li>Nhóm PV, "<a
href="http://www.phapluatvn.vn/channel/4758/201008/Thong-tin-moi-vu-uan-khuc-nu-sinh-o-Th%C3%A1i-Nguyen-bi-ban-1978145/">Thông
tin mới vụ "uẩn khúc nữ sinh ở Thái Nguyên bị bắn</a>",
Pháp Luật Việt Nam, ngày 10 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>Thái Uyên & Minh Đức, "<a
href="http://www.thanhnien.com.vn/News/Pages/201033/20100811001156.aspx">Bị
bắn do không chấp hành hiệu lệnh CSGT?</a>", Thanh Niên, ngày
11 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>"<a
href="http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:hPlcCgcQg3cJ:nongnghiep.vn/nongnghiepvn/DesktopModules/BNN/Print/Print.aspx%3Fnewsid%3D57619+%22v%E1%BB%A5+n%E1%BB%AF+sinh+b%E1%BB%8B+b%E1%BA%AFn+ch%C6%B0a+c%E1%BA%A7n+thi%E1%BA%BFt+ph%E1%BA%A3i+n%E1%BB%25">Vụ
nữ sinh bị bắn: Chưa cần thiết phải nổ súng: Cả 2 chiến
sỹ CA nổ súng đều có quan hệ ruột thịt với những cán bộ
ngành CA Thái Nguyên</a>", Nông Nghiệp, ngày 12 tháng Tám năm
2010.</li></ul>

<strong>* Ngày 30 tháng Bảy năm 2010:</strong> Sau khi Nguyễn Văn
Trung, 46 tuổi, có vụ cãi nhau nhỏ trong nhà hàng với một công
an cấp xã ở tỉnh Bình Thuận, cán bộ này liền gọi dân
phòng, lực lượng an ninh tình nguyện thuộc quản lý của UBND
phường và thường phối hợp với công an địa phương. Bốn
thành viên tổ dân phòng đến và dùng dùi cui đánh Trung nhiều
lần vào đầu và cổ đến khi Trung ngất đi. Sau đó, nhóm dân
phòng này dùng xe gắn máy chở ông Trung về trụ sở công an,
và còng tay ông lại. Công an "vừa văng tục vừa đấm đá
vào người ông" làm ông "nhổ ra máu", theo tin của Pháp
Luật TP HCM. Sau khi gia đình ông Trung đến trụ sở công an và
hô hoán ầm ĩ, công an mới để cho họ đưa ông đi cấp cứu
tại bệnh viện địa phương. Ông Trung bị sưng nề khắp lưng,
bụng, một bên mắt thâm tím, và nhiều vết rách trên đầu
phải khâu nhiều mũi. Báo Pháp Luật TP HCM đưa tin rằng vào
ngày 1 tháng Tám, trưởng và phó công an xã đến thăm ông Trung
tại bệnh viện. Họ gây sức ép để vợ ông không nộp đơn
khiếu nại về vụ việc, hứa sẽ thanh toán viện phí và ngỏ
ý sẽ buộc các công an viên vi phạm phải có lời xin lỗi.

Nguồn:

<ul><li>Nguyễn Phú Nhuận, "<a
href="http://phapluattp.vn/20100804105366p1015c1073/bi-danh-ngat-xiu-vi-nhac-chuyen-lot-tay.htm">Bị
đánh ngất xỉu vì nhắc chuyện lót tay</a>", Pháp Luật TP HCM,
ngày 5 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>"<a
href="http://daidoanket.vn/index.aspx?Menu=1390&Style=1&ChiTiet=15617">Bình
Thuận: bị công an đánh trọng thương</a>", Đại Đoàn Kết,
ngày 6 tháng Tám năm 2010.</li></ul>

<strong>* Ngày 23 tháng Bảy, 2010: Nguyễn Văn Khương</strong>, 21
tuổi, bị đánh chết trong khi bị công an huyện Tân Yên, tỉnh
Bắc Giang tạm giam vì vi phạm giao thông. Sau cuộc biểu tình
khổng lồ ở Bắc Giang, một cán bộ công an đã bị bắt vì
tội "làm chết người trong khi thi hành công vụ" theo điều
97 Bộ luật hình sự. Ba cán bộ công an khác bị tạm đình
chỉ công tác để điều tra, nhưng không có tin tức gì thêm
về diễn tiến của cuộc điều tra này trên các phương tiện
truyền thông.

Nguồn:

<ul><li>"<a
href="http://www.laodong.com.vn/Tin-tuc/Bac-Giang-thong-tin-ve-vu-gay-roi-o-tru-so-UB-tinh/7148">Bắc
Giang thông tin về vụ gây rối ở trụ sở UB tỉnh</a>", Lao
Động, ngày 27 tháng Bảy năm 2010.</li>
<li>"<a
href="http://www.laodong.com.vn/Tin-Tuc/Bat-giam-thieu-uy-cong-an-danh-chet-nguoi-tai-Bac-Giang/8217">Bắt
giam thiếu úy công an đánh chết người tại Bắc Giang</a>",
Lao Động, ngày 6 tháng Tám năm 2010.</li>
<li>"<a href="http://www.cand.com.vn/vi-VN/xahoi/2010/2/134974.cand">Khởi
tố Thiếu úy làm chết người</a>", Công an Nhân dân, ngày 6
tháng Tám năm 2010.</li>
<li>Hà Linh, "<a
href="http://daidoanket.vn/index.aspx?chitiet=15798&menu=1390&style=1">Vụ
công dân chết tại trụ sở Công an huyện Tân Yên (Bắc Giang):
Bắt tạm giam một thiếu úy công an (10/8/2010)</a>", Đại Đoàn
Kết, ngày 10 tháng Tám năm 2010.</li></ul>

<strong>* Ngày 21 tháng Bảy năm 2010:</strong> Công an xã La Phù,
huyện Hoài Đức, TP Hà Nội – trong đó có phó trưởng công an
xã, chặn xe tải của Nguyễn Phú Sơn, lôi anh ra khỏi xe và
dùng dùi cui điện đánh vào đầu và người anh tới tấp. Báo
Pháp Luật & Xã Hội đưa tin người cha của Sơn đến đồn
công an và thấy con mình "mặt mày bầm tím, tay bị còng vào
thành ghế". Phó công an xã tuyên bố với ông, "Tôi là
người đang thi hành nhiệm vụ nên có quyền đánh con ông. Tôi
thách ông đi kiện. Ông muốn đi đâu kiện thì cứ việc…"
Sơn phải nhập viện ngay hôm sau, theo Nhà Báo & Công Luận, và
hồ sơ bệnh án ghi anh "bị chấn thương toàn thân bầm tím,
nhất là vùng hạ sườn, chấn thương nặng vùng đầu,
ngực." Sau đó, phó công an xã, người đã tham gia trong vụ
đánh người này, được yêu cầu báo cáo sự việc với cấp
trên. Không có thông tin gì về việc liệu các bước điều tra
khác có được tiến hành hay không.

Nguồn:

* Vũ Anh Minh, "Hà Nội: Cần sớm làm rõ một vụ người
dân bị đánh tại xã La Phù", Nhà báo & Công luận, ngày 30
tháng Bảy năm 2010.
* Nhật Minh, "Tôi có quyền đánh người (!?)", Pháp luật
& Xã hội, ngày 1 tháng Tám năm 2010.

<strong>* Ngày 3 tháng Bảy năm 2010: Nguyễn Thành Năm</strong>, 43
tuổi, chết sau khi bị công an và dân phòng đánh ở Đà Nẵng.
Theo bản tin của Thông Tấn Xã Việt Nam và các cơ quan truyền
thông chính thức của nhà nước, Ủy ban Tôn giáo Đà Nẵng và
nhà cầm quyền tỉnh phủ nhận rằng các tin tức về việc ông
Năm bị lực lượng an ninh đánh đến chết là "hoàn toàn
bịa đặt", đồng thời tuyên bố rằng ông chết tại nhà do
bị đột quỵ. Năm là thành viên nhóm trợ tang trong một đám
tang gây nhiều bức xúc vào ngày mồng bốn tháng Năm ở nghĩa
trang giáo xứ Cồn Dầu nằm trên vùng đất bị chính quyền quy
hoạch sử dụng làm khu vực phát triển kinh tế. Trong đám tang,
công an sử dụng gậy và dùi cui điện để đánh những người
đưa đám, và bắt giữ hơn 60 người, theo lời kể của những
người tham dự trả lời phỏng vấn của Đài Á Châu Tự Do.
Hầu hết những người bị bắt đều được thả sau đó. Vào
giữa tháng Năm, sáu người trong số những người từng bị
bắt giữ đã bị khởi tố về tội chống người thi hành công
vụ và gây rối trật tự công cộng. Do từng bị công an đánh
thẳng tay trong hai lần bị gọi lên đồn để thẩm vấn,
Nguyễn Thành Năm đi trốn khi bị gọi một lần nữa vào ngày 2
tháng Bảy. Đêm hôm đó, ông đã bị dân phòng địa phương
bắt, trói và dẫn ra một ruộng lúa gần đó. Khi vợ ông tới
nơi, bà thấy ông vẫn bị trói, người đầy máu và bùn đất.
Ông chết tại nhà do bị chấn thương. Cho đến nay, không hề
có thông tin gì về việc điều tra vụ việc gây chết người
này.

Nguồn:

* J.B. Nguyễn Hữu Vinh, "Cồn Dầu ký sự – Kỳ IV – Cái
chết của anh Toma Nguyễn Thành Nam" - băng ghi hình cuộc
phỏng vấn vợ anh Nguyễn Thành Năm, Nữ Vương Công Lý, ngày 22
tháng Tám năm 2010.
* "Phủ nhận lời cáo buộc của Nghị sĩ Hoa kỳ về việc
đánh người ở Việt Nam," Thông Tấn Xã Việt Nam, ngày 20
tháng Tám năm 2010.
* "Công an tấn công xe tang, cướp quan tài ở Cồn Dầu",
RFA, ngày 4 tháng Năm năm 2010.
* Việt Long, "Công an Việt Nam khởi tố sáu giáo dân Cồn
Dầu", RFA, ngày 18 tháng Năm năm 2010.
* Mặc Lâm, "Vợ một giáo dân Cồn Dầu kể về tình cảnh
của chồng ở trong tù", RFA, ngày 5 tháng Chín năm 2010.
* Gia Minh, "Đại diện Đại sứ quán Mỹ đến Cồn Dầu
tìm hiểu cái chết của giáo dân", RFA, ngày 6 tháng Chín năm
2010.

<strong>* Ngày 30 tháng Sáu năm 2010: Vũ Văn Hiền</strong>, 40
tuổi, chết hai ngày sau khi bị bắt và tạm giữ tại trụ sở
công an huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên. Báo Pháp Luật đưa
tin khi công an đưa ông Hiền đến bệnh viện huyện ngày 29
tháng Sáu, ông đang trong tình trạng hôn mê và bị đa chấn
thương. Em vợ nạn nhân kể với báo Pháp Luật rằng "Tại
Bệnh viện huyện Đại Từ, tôi thấy anh Hiền bất tỉnh,
miệng đầy máu, chân tay bầm tím, trầy xước." Giám định
pháp y cho thấy ông bị vỡ xương hàm, rạn xương sọ, phổi
tụ máu, gãy bốn xương sườn và xương cẳng tay. Tại thời
điểm được chuyển lên bệnh viện tỉnh, ông Hiền đã có
lúc ngừng thở và bác sỹ kết luận đã chết. Trong khi bên
công an tuyên bố rằng ông Hiền có biểu hiện "loạn thần
kinh" và đâm đầu vào tường hai lần tại nơi giam giữ, báo
Pháp Luật, trong số ra ngày 26 tháng Bảy đưa tin, "điều tra
của PLVN online cho thấy, nhiều khả năng anh Hiền đã bị đánh
chết." Báo Lao Động, sau khi ghi lại kết quả pháp y và kiểm
tra hồ sơ bệnh án của ông Hiền tại bệnh viện, đã kết
luận trong một bài báo ra ngày 13 tháng Tám rằng "Với những
thương tích như trên, có thể khẳng định rằng Vũ Văn Hiền
đã bị đánh chết." Cho tới cuối tháng Chín, không có thông
tin nào cho biết liệu có công an viên nào phải chịu trách
nhiệm trước pháp luật về cái chết này.

Nguồn:

* Thiên Minh, "Một công dân tử vong sau khi rời trụ sở
công an", Pháp Luật Việt Nam, ngày 26 tháng Sáu năm 2010.
* Chí Tùng & Thu Huyền, "Ba con vịt nuốt một mạng
người", Lao Động, ngày 13 tháng Tám năm 2010.

<strong>* Ngày 7 tháng Sáu năm 2010:</strong> Đến hiện trường sau
khi nhận được tin báo về một vụ đột nhập tư gia, hai công
an đã đánh chết Nguyễn Phú Trung, 41 tuổi, ở làng Thủy Xuân
Tiên, huyện Chương Mỹ, Hà Nội. Theo tin, bài của VN Express và
VTC News, các cán bộ công an cùng với hai thường dân đã đánh
ông Trung bằng dùi cui điện, khóa số 8 và gậy gỗ, sau đó
vứt nạn nhân bên lề đường, nơi dân làng phát hiện thấy
vào ngày hôm sau. Một tháng sau đó, bốn người, trong đó có
hai cán bộ công an từng tham gia vào vụ đánh người, bị bắt
và khởi tố điều tra.

Nguồn:

* Trọng Hiếu, "Hai công an viên tham gia đánh chết
người", VN Media, ngày 8 tháng Bảy năm 2010.
* Nam Anh, "Hai công an bị điều tra về nghi án đánh chết
người", VN Express, ngày 10 tháng Bảy năm 2010.
* Uy Vũ, "Nghi án phó công an xã đánh chết người rồi
vứt ra đường", VTC News, ngày 10 tháng Bảy năm 2010.

<strong>* Ngày 25 tháng Năm năm 2010:</strong> Một cán bộ công an
nổ súng bắn chết Lê Xuân Dũng, 12 tuổi, bắn bị thương Lê
Hữu Nam, 43 tuổi, dẫn đến cái chết của nạn nhân 5 ngày sau
đó, và Lê Thị Thanh, 37 tuổi, trong một cuộc biểu tình đòi
đất ở Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn, tỉnh Thanh Hóa, theo tin
tức từ báo chí Việt Nam, đài BBC và Đài Á Châu Tự Do. Một
ngày sau khi xảy ra vụ việc, trang mạng chính thức của Thanh
Tra nhà nước có đăng tải một bài báo về vụ việc này,
nhưng bài báo sau đó đã bị gỡ bỏ. Ngày 28 tháng Năm, chính
quyền tỉnh Thanh Hóa tuyên bố một công an viên bị bắt và
bị truy tố về tội "làm chết người trong khi thi hành công
vụ", đồng thời sẽ tiến hành điều tra hình sự về hành
vi phạm pháp của những người biểu tình.

Nguồn:

* Văn Thanh "Thanh Hóa: Súng nổ, 3 người chết và bị
thương", Thanh Tra, ngày 25 tháng Năm năm 2010; và Văn Thanh,
"Thông tin tiếp về vụ nổ súng, 3 người chết và bị
thương ở Thanh Hóa – Người nổ súng gây cái chết oan nghiệt
cho cháu Dung là công an", Thanh Tra, ngày 26 tháng Năm năm 2010
(Cả hai bài trên trang mạng của Thanh Tra, do HRW truy cập ngày 31
tháng Năm năm 2010 đều bị gỡ xuống từ tháng Sáu).
* Triệu Long, "Súng nổ ở KTT Nghi Sơn: 3 người chết và
bị thương", Nông Nghiệp Việt Nam, ngày 27 tháng Năm năm 2010.
* Hoàng Lâm, "Khởi tố, bắt tạm giam người nổ súng",
Tiền Phong, ngày 29 tháng Năm năm 2010.
* "Vụ công an nổ súng ở Nghi Sơn: nạn nhân thứ hai đã
chết", Pháp Luật TP HCM, ngày 31 tháng Năm năm 2010.

<strong>* Ngày 7 tháng Năm năm 2010: Võ Văn Khánh</strong>, 29 tuổi,
chết khi bị tạm giữ tại trụ sở công an huyện Điện Bàn,
tỉnh Quảng Nam, theo tin của báo chí Việt Nam và BBC. Trong một
đợt kiểm tra giao thông thường kỳ trước đó mấy ngày, công
an đã thu giữ chiếc xe gắn máy của Khánh vì không mang đủ
giấy tờ. Ngày 7 tháng Năm, Khánh đến đồn công an để lấy
lại xe. Cùng ngày hôm đó, công an gọi đến gia đình báo tin
Khánh chết, và tuyên bố rằng anh đã treo cổ bằng sợi dây
giày sau khi bị tạm giam vì tình nghi ăn trộm. Gia đình nạn
nhân không chấp nhận kết luận pháp y và cho rằng cái chết
của Khánh là do công an đánh, với lập luận rằng khi thi thể
được trả về, gia đình phát hiện thấy có xương sườn bị
gãy, mặt bị trầy xước, có vết bầm tím ở ngực và mạng
sườn, trên người có vết giày. Giám định pháp y của chính
quyền tỉnh Quảng Nam và của Đà Nẵng kết luận rằng nguyên
nhân cái chết là do tự tử, rằng những vết bầm là do những
nỗ lực cấp cứu, còn xương sườn bị gãy trong khi mổ pháp
y. Theo một bài báo ngày 9 tháng Năm trên tờ Người Lao Động,
công an nói rằng các chấn thương trên cơ thể Khánh là do các
biện pháp cấp cứu thực hiện trong nỗ lực cứu sống nạn
nhân. Gia đình Khánh phủ nhận lời giải thích của chính
quyền và từ chối kết quả giám định pháp y. Hơn bốn tháng
sau, vẫn không có tin tức gì về việc bất kỳ một cán bộ
công an nào phải chịu trách nhiệm, hoặc bị điều tra về cái
chết của Khánh.

Nguồn:

* Q. Châu, "Một người chết khi bị tạm giam", Người Lao
Động, ngày 9 tháng Năm năm 2010.
* Q. Châu "Gia đình nạn nhân yêu cầu giám định lại tử
thi", Người Lao Động, ngày 9 tháng Năm năm 2010.
* Q. Châu, "Vụ chết khi tạm giam: Công an đưa 10 triệu cho
gia đình nạn nhân", Người Lao Động, ngày 10 tháng Năm năm
2010.
* H. Tạo & H. Sơn, "Kết quả giám định vụ treo cổ tự
tử tại CA huyện không thay đổi", Đất Việt, ngày 21 tháng
Năm năm 2010.

<strong>* Ngày 24 tháng Tư năm 2010:</strong> Công an tỉnh Bà Rịa
– Vũng Tàu triệu Phạm Tuấn Hưng, 37 tuổi, để thẩm vấn vì
tình nghi ăn cắp một máy điện thoại di động. Tại đồn,
công an "lấy còng treo tay anh lên cửa sổ và dùng gậy đánh
nhiều lần làm anh ngất xỉu", theo tin của báo Pháp Luật.
Khoảng 2 giờ sáng, công an thả Hưng ra. "Về nhà với tinh
thần hoảng loạn và cơ thể bầm tím, anh Hưng nằm liệt
giường, không ăn uống được," cũng theo tin của Pháp Luật.
Khi thấy tình trạng Hưng – vốn có chứng động kinh – không
cải thiện, và vẫn bị chảy máu từ mũi và miệng, đồng
thời bị nhiều cơn ác mộng và lên cơn động kinh, anh được
đưa đi bệnh viện ở Đồng Nai. Báo Lao Động đưa tin, khi
nhập viện, anh có "dấu hiệu chấn thương phần đầu và
nhiều chấn thương phần mềm khác, tinh thần hoảng hốt suy
sụp." Cán bộ xã đã xin lỗi gia đình nạn nhân và chi trả
một phần viện phí. Chính quyền huyện tuyên bố rằng những
cán bộ công an tham gia đánh đập nạn nhân sẽ bị "xử lý
theo quy định", theo tin đã đưa của báo Người Lao Động.
Tới nay, chưa có thêm tin tức gì mới về vụ việc này trên
báo chí.

Nguồn:

* Sơn Khê & Minh Hiếu, "Một người tâm thần bị đánh
nằm liệt giường", Pháp Luật TP HCM, ngày 1 tháng Sáu năm
2010.
* "Công an xã đánh dân phải nhập viện vì nghi trộm
điện thoại", Lao Động, ngày 12 tháng Năm năm 2010.
* "Sẽ xử lý theo quy định", Người Lao Động online,
ngày 10 tháng Bảy năm 2010.

<strong>* Ngày 24 tháng Tư năm 2010:</strong> Một cảnh sát giao
thông và một công an xã ở tỉnh Khánh Hòa truy đuổi và đánh
trọng thương Huỳnh Tấn Nam, 21 tuổi, vì không đội mũ bảo
hiểm, sau đó để mặc anh bên lề đường "trong tình trạng
nguy kịch" với nhiều chấn thương, theo tin của VN Express và
các nguồn báo chí khác của chính phủ Việt Nam. Anh bị
"chấn thương nặng ở đốt sống cổ, lún xương thái dương
phải, vỡ xương bướm và cung gò má phải, giập tủy, đứt
dây chằng dọc trước, phù nề mô mềm trước cột sống và
phía sau." Công an huyện Diên Khánh sau đó đã đưa cho gia
đình nạn nhân một số tiền để bù chi phí thuốc men. Viên
cảnh sát giao thông vẫn được giữ lại trong ngành, nhưng
thuyên chuyển từ vị trí điều khiển giao thông sang một
nhiệm vụ khác. Báo chí không cho biết liệu công an xã, người
được cho là có tham gia vào vụ đánh người, có phải chịu
bất kỳ hình thức kỷ luật nào hay không.

Nguồn:

* Huyền Trân, "CSGT, công an đánh người thương nặng rồi
bỏ chạy", Viet Nam Net, ngày 25 tháng Tư năm 2010.
* Kiều Mi & Tường Vi, "Trọng thương vì bị cảnh sát truy
đuổi", VN Express, ngày 26 tháng Tư năm 2010.

<strong>* Ngày 21 tháng Giêng năm 2010:</strong> Nguyễn Quốc Bảo,
33 tuổi, chết trong khi bị tạm giữ tại trụ sở công an quận
Hai bà Trưng, Hà Nội. Theo các nguồn báo chí chính thức, trong
đó có VN Express và Lao Động, Viện Pháp y Quân đội đã giám
định và kết luận Nguyễn Quốc Bảo bị thương nặng ở
đầu, bị nhiều vết thương ở cổ tay và mắt cá tại thời
điểm tử vong. Ngày 27 tháng Ba, báo Lao Động đăng bài với
tiêu đề "Trong khi bị công an tạm giữ: Nạn nhân chết do
bị đánh vào đầu." Bảy cán bộ công an bị đình chỉ công
tác, chờ điều tra. Tuy nhiên, tám tháng sau vẫn không có tin
tức gì thêm về việc những người này có bị bắt hoặc truy
tố vì sự việc trên hay không.

Nguồn:

* "Uẩn khúc sau cái chết của nghi phạm tại công an Hà
Đông", VN Express, ngày 15 tháng Ba năm 2010.
* "Trong khi bị công an tạm giữ: Nạn nhân chết do bị
đánh vào đầu", Lao Động, ngày 27 tháng Ba năm 2010.
* "Người đàn ông 33 tuổi chết tại công an quận", VN
Express, ngày 29 tháng Ba năm 2010.
* Nam Anh, "Người đàn ông chết tại công an quận có dấu
hiệu bị nhục hình", VN Express, ngày 30 tháng Tư năm 2010.
* Trần Quyết, "Gõ cửa nỗi đau của người cha có con bị
chết tại trụ sở công an quận", Đời Sống & Pháp Luật,
ngày 8 tháng Năm năm 2010.

<strong>* Ngày 22 tháng Mười Hai năm 2009: Nguyễn Văn Long</strong>,
41 tuổi, chết tại trụ sở công an xã Bom Bo, huyện Bù Đăng,
tỉnh Bình Phước. Theo các nguồn báo chí truyền thông nhà
nước, khi vợ Long tới thăm chồng vào buổi tối ông bị bắt,
ông nói với vợ mình bị đau vì bị đánh rất dữ và cần
uống thuốc. Tờ báo mạng Việt Nam Net cho biết, tại trụ sở
công an xã sáng hôm sau, vợ ông Long được công an thông báo là
chồng bà đã "tự tử". Theo VnExpress, giới chức công an cho
biết họ tiến hành hỏi cung ông Long vào ngày 22 tháng Mười
Hai nhưng vì ông không chịu thú nhận nên đã ngừng lại. Sáng
hôm sau thì công an phát hiện ông Long đã chết, theo tin trên
Pháp Luật TP HCM. Vào ngày 23 tháng Mười Hai, hàng trăm người
tụ tập tại trụ sở Ủy ban Nhân dân xã phản đối. Chín
tháng sau, vụ việc vẫn đang trong quá trình điều tra.

Nguồn:

* Thủy Nguyên, "Chết bất thường trong trụ sở UBND xã",
Viet Nam Net, ngày 24 tháng Mười Hai năm 2009.
* Băng Phương, "Bình Phước: Một nghi can chết tại trụ
sở công an", Pháp Luật TP HCM, ngày 27 tháng Mười Hai năm 2009.

<strong>* Ngày 28 tháng 11 năm 2009: Đặng Trung Trịnh</strong>, 32
tuổi, chết trong khi bị công an tạm giam sau khi va chạm với anh
họ ở xã Tiên Động, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương. Công an
tuyên bố anh Trịnh chết do sơ gan, nhưng theo Dân Trí, kết quả
giám định pháp y huyện trước sự chứng kiến của công an
huyện và người nhà nạn nhân cho thấy anh bị gãy rạn xương
sườn và có nhiều vết thâm tím khắp người. Vào ngày 22
tháng Một năm 2010, công an huyện ra quyết định không khởi
tố vụ án. Tuy nhiên, sau loạt bài trên báo Gia Đình và Xã
Hội, Viện Kiểm sát Nhân dân huyện Tứ Kỳ hủy quyết định
không khởi tố. Vào ngày 30 tháng Sáu, văn phòng điều tra công
an huyện ra quyết định 27/QĐ khởi tố vụ án với tội danh
"bắt giữ người trái pháp luật," chứ không phải tội gây
chết người, mặc dù tin tức trên báo chí nhà nước không cho
biết ai là người bị khởi tố.

Nguồn:

* Bình Minh, "Một người dân chết tại trụ sở công an
xã" [Mot nguoi dan chet tai tru so cong an xa], Gia Đình & Xã Hội,
ngày 1 tháng Hai năm 2010.
* Bình Minh, "Tiếp bài 'Một người dân chết tại trụ
sở công an xã': Bị đánh hay bệnh lý?", Gia Đình & Xã Hội,
ngày 3 tháng Hai năm 2010.
* Minh Hằng, "Hồi âm loạt bài 'Một người dân chết
tại trụ sở Công an xã: Viện KSND huyện yêu cầu giám định
bổ sung", Gia Đình & Xã Hội, ngày 15 tháng Ba năm 2010.
* Nguyễn Hằng, "Vụ 'Một người dân chết ở trụ sở
CA xã: Hủy quyết định 'không khởi tố vụ án'", Gia
Đình & Xã Hội, ngày 28 tháng Năm năm 2010.
* Bình Minh, "Diễn biến mới vụ 'một người dân chết
tại trụ sở công an xã'", Gia Đình & Xã Hội, ngày 7 tháng
Bảy năm 2010.
* My Thường, "Hải Dương: Một người dân chết bất
thường tại trụ sở ủy ban xã", Dân Trí, ngày 14 tháng Ba
năm 2010.

<strong>* Ngày 21 tháng Mười Một năm 2009: Nguyễn Mạnh
Hùng</strong>, 33 tuổi, chết trong khi bị tạm giữ tại công an
quận Hà Đông, Hà Nội. Kể từ khi bị tạm giam vào ngày 10
tháng Mười Một, Hùng không được liên lạc với gia đình
trong suốt 11 ngày. Theo VnEpress, công an cho biết vào ngày tử
vong, Hùng có biểu hiện tức ngực và khó thở nên họ đưa
Hùng vào viện. Công an tuyên bố Hùng chết tại bệnh viện,
còn giám đốc bệnh viện lại nói rằng khi đến bệnh viện
Hùng đã chết. Người cha của Hùng cho VnExpress biết thân thể
con trai ông "khô đét lại, mười đầu ngón tay chân bầm
tím… Từ 1/3 đùi trở xuống đến bàn chân phù nề và thâm
tím." Cơ quan cảnh sát điều tra của công an Hà Nội bác bỏ
đơn khiếu nại của cha của Hùng, với căn cứ công an bắt
giữ Hùng trái luật, không báo cho gia đình về việc tạm giam
và dùng nhục hình dẫn đến cái chết của Hùng. Viện dẫn
kết quả giám định pháp y và lời khai của các phạm nhân giam
chung với Hùng cho biết không có dấu hiệu Hùng bị nhục hình,
cơ quan cảnh sát điều tra kết luận Hùng chết do thiếu máu
cơ tim cấp.

Nguồn:

* "Uẩn khúc sau cái chết của nghi phạm tại công an Hà
Đông", VN Express, ngày 15 tháng Ba năm 2010.
* Phan Ngọc, "Vụ nghi can chết tại Công an quận Hà Đông:
Không có dấu hiệu của tội phạm hình sự", Quân Đội Nhân
Dân, ngày 26 tháng Năm năm 2010.

<strong>* Ngày 14 – ngày 17 tháng Chín năm 2009 (hai người
chết):</strong> Trần Minh Sỹ, 23 tuổi, chết vào ngày 17 tháng
Chín trong khi đang bị công an tỉnh Gia Lai tạm giữ. Sỹ là
một trong hơn 75 người bị bắt vào ngày hôm trước, khi hàng
ngàn người tụ tập biểu tình phản đối trước cái chết
của Phạm Ngọc Đến, 29 tuổi, tử vong vào ngày 14 tháng Chín
trong khi bị cảnh sát giao thông Gia Lai truy đuổi vì không đội
mũ bảo hiểm. Theo Tuổi Trẻ, công an tuyên bố Trần Minh Sỹ
chết vì bệnh tim phổi. Tám cán bộ công an bị kỷ luật hoặc
khiển trách do hành vi của họ trong cuộc biểu tình ở Gia Lai,
nhưng không có ai trong lực lượng công an bị trừng phạt vì
cái chết của Trần Minh Sỹ trong khi tạm giam hoặc cái chết
của Phạm Ngọc Đến trước đó, vốn là nguyên nhân gây ra
biểu tình. Ngược lại, 15 người tham gia biểu tình đã bị
kết án tù vào tháng Năm năm 2010.

Nguồn:

* B. Trung & Hoa Lư, "Náo loạn tại thị xã An Khê, Gia Lai",
Tuổi Trẻ, ngày 17 tháng Chín năm 2009.
* B. Trung & Hoa Lư, "Vụ náo loạn tại thị xã An Khê, Gia
Lai: Một trường hợp tạm giam đã chết vì bệnh", Tuổi
Trẻ, ngày 20 tháng Chín năm 2009.
* "Gia Lai nỗ lực đảm bảo trật tự an ninh ở An Khê",
Vietnam News Agency, ngày 19 tháng Chín năm 2009.
* Lê Anh, "Bản án thích đáng cho những đối tượng gây
rối tại thị xã An Khê", Gia Lai, ngày 29 tháng Năm năm 2010.
* "Xử 15 người vụ 'gây rối' ở Gia Lai", BBC
Vietnamese Service, ngày 30 tháng Năm năm 2010.


***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/6494), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét