Tạ Phong Tần - Việt Nam: Ai hưởng lợi trung bài toán điện?

<h2>Bán điện</h2>

<div class="boxright300"><img
src="http://images.yume.vn/blog/201009/03/1283499025_ImddageView.jpg"
/></div>
Lao Động ngày 1/9/2010 giật cái tít đầy hí hửng: "Việt Nam
bán gần 1 tỉ kWh điện cho Campuchia". "<em>Ngày 30/3/2009,
Tổng Công ty Truyền tải điện quốc gia Việt Nam (NPT) và Tổng
Công ty Điện lực Campuchia (EDC) đã đóng điện thành công
đường dây Châu Đốc - Takeo. Căn cứ vào các thoả thuận
giữa hai bên, phía NPT đã tiến hành xây dựng các công trình
đấu nối đến biên giới là trạm biến áp 220kV Châu Đốc và
đường dây 220kV dài 26,51km từ Trạm 220kV Châu Đốc đến biên
giới; phía Campuchia chuẩn bị các công trình hạ tầng nhận
điện từ phía Việt Nam gồm đường dây 220kV dài 50,13km từ
biên giới đến Takeo, đường dây 220kV dài 45,75km từ Takeo
đến Phnom Penh, trạm 220kV Takeo (16MVA), trạm biến áp 220kV tây
Phnom Penh (200MVA). Công suất truyền tải lớn nhất qua đường
dây này là 200MW, sản lượng trung bình năm từ 900 triệu kWh
đến 1,4 tỉ kWh.</em>

<em>Dự án kết nối lưới điện hai quốc gia Việt Nam và
Campuchia đã được đưa vào vận hành từ tháng 3/2009 đảm
bảo cung cấp điện năng cho Campuchia trên tinh thần hợp tác
hữu nghị đã được Thủ tướng Chính phủ hai nước đã ký
kết</em>".

Theo VOA, "Các giới chức Campuchia cho hay Việt Nam sẽ cung cấp
thêm 30 megawatt điện cho nước này để đáp lại đề nghị
của Thủ tướng Hun Sen". "Theo thỏa thuận mua bán điện
được ký năm 2001, Việt Nam đồng ý cấp 200 megawatt điện
hàng năm cho Campuchia từ năm 2009, tuy nhiên lượng điện cung
cấp đã không đáp ứng mục tiêu và Việt Nam mới chỉ cung
cấp 100 megawatt tính tới tháng 3 năm nay".

Thảo dân tôi đọc xong cảm thấy công trình thiệt là vĩ đại
và lòng đầy hoan hỉ. Tưởng đâu nước Việt Nam ta "nhờ
sự lãnh đạo sáng suốt của đảng và nhà nước" đã sản
xuất điện dư thừa mứa dân trong nước xài hổng hết nên
mới xuất khẩu sang Campuchia kiếm lời. Nhưng đọc thêm nữa
thì lại giựt mình té ghế "chấn thương sọ não" như chơi.

<h2>Mua điện</h2>

Báo Gia Đình & Xã Hội ngày 08/05/2010 thông tin: "Sẽ tăng
cường mua điện từ Trung Quốc". Ừ, thì kinh doanh mà, mua đi
bán lại kiếm lời là chuyện bình thường. "<em>Theo Tập
đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), trong tháng 5 tình hình cung ứng
điện tiếp tục gặp khó khăn, dự kiến sản lượng điện
phân bổ trung bình toàn hệ thống ở mức 275 - 280 triệu
kWh/ngày, công suất lớn nhất khoảng 15.900 MW nhưng EVN phấn
đấu đảm bảo cấp điện ổn định cho sản xuất và nhu cầu
thiết yếu của xã hội</em>".

Tiền Phong ngày 06/07/2010 (đăng lại nguồn tin của TTXVN) cho hay:
"EVN tiếp tục mua điện Trung Quốc ở mức cao". "Sáng nay
6-7, tại Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm 2010 của
Bộ Công Thương, ông Đào Văn Hưng, Chủ tịch Tập đoàn Điện
lực Việt Nam (EVN) cho biết tập đoàn này đã bị lỗ 4.700 tỷ
đồng vì mua nguồn điện giá cao". Tưởng "mức cao" là mua
số lượng nhiều, ai ngờ "mức cao là mua giá cao", nói nôm
na theo nghĩa bình dân học vụ là ta "mua mắc" (đắt), còn
phía Trung Quốc thì "bán mắc" (đắt). Tuy nhiên, ta vẫn
phải bóp bụng, è cổ mà mua, bởi vì: "<em>Theo EVN, do thời
tiết khô hạn và nước về muộn nên trong 6 tháng đầu năm,
nguồn thủy điện của EVN chỉ huy động bằng 84,46%, hụt hơn
1,7 tỷ kWh so cùng kỳ năm 2009. Để phấn đấu đáp ứng điện
cho sản xuất và nhu cầu thiết yếu của đất nước, 6 tháng
qua, cùng với sản xuất 27,6 tỷ kWh, tăng 5,86% so với cùng kỳ,
EVN đã huy động tất cả các nguồn điện hiện có, tăng cao
sản lượng điện mua ngoài lên 18,3 tỷ kWh, tăng 37,45% so cùng
kỳ; trong đó mua của Trung Quốc hơn 2,4 tỷ kWh, tăng
31,19%</em>".

"<em>Cùng với tiếp tục huy động tối đa các nguồn nhiệt
điện than, tua bin khí; huy động nhiệt điện dầu FO, mua điện
Trung Quốc ở mức cao, nâng sản lượng điện sản xuất và mua
ngoài cả năm 2010 đạt 97 tỷ kWh, trong 6 tháng cuối năm, EVN
phấn đấu đảm bảo cung ứng đủ điện cho nền kinh tế và
xã hội.</em>

<em>Bên cạnh đó, tiếp tục đẩy nhanh tiến độ các công
trình nguồn và lưới điện trong Quy hoạch điện VI, các dự
án lưới điện cấp bách cấp điện cho Thủ đô Hà Nội và
chuẩn bị các giải pháp chống thiếu điện cho miền Nam sau
năm 2012</em>".

Hóa ra Việt Nam ta đang thiếu điện cung ứng cho nhu cầu trong
nước chớ có dư đâu mà đem bán hả trời?

<h2>Và cúp điện</h2>

Vào Google gõ cụm từ "cúp điện" sẽ cho ngay "375.000 kết
quả (0,24 giây)" với đầy đủ tình tiết bi đát mà dân
Việt đang phải chịu đựng: "Cúp điện tràn lan, dân kêu
trời" (Tuổi Trẻ 01/06/2010), "Điện cúp, hết chịu nổi"
(Tuổi Trẻ 28/05/2010), "Méo mặt với việc cúp điện tràn
lan" (Pháp Luật TPHCM ngày 30/05/2010). "Mặc dù cơ quan điện
lực cam kết không cắt điện quá 5 giờ/lần/tuần nhưng ở
nhiều khu vực đã bị cúp điện đến 16 giờ/ngày". Tòa soạn
còn "trưng" lên thêm "cái biển" in đậm nhấn mạnh đấy
chất "hãi hùng" đối với người dân: "Thông tin Tổng
Công ty Điện lực TP.HCM vừa bổ sung lịch cắt điện khẩn
cấp trên diện rộng từ nay đến ngày 1-6 tại 24 quận, huyện
đang làm nhiều người dân lo lắng. Bởi trong lúc chưa khẩn
cấp thì điện đã cúp "cà giựt" ở nhiều nơi, làm ảnh
hưởng đến sinh hoạt, công việc của nhiều người" (Pháp
Luật TPHCM ngày 30/05/2010).

Ở các tỉnh, người nuôi tôm lao đao vì… cúp điện. Nắng
nóng cộng với cúp điện thường xuyên khiến bà con nuôi tôm
ở xã Phổ Minh, huyện Đức Phổ (Quảng Ngãi) lao đao, điêu
đứng. Không có điện bơm nước, sục bùn, làm sạch môi
trường nuôi dẫn đến tôm chết hàng loạt, "<em>nhiều vuông
tôm buộc phải bán non hòng cứu vãn chút vốn liếng</em>"
(Dân trí 25/06/2010).

Người dân thủ đô Hà Nội cũng khốn khổ vì cúp điện:
"Tình trạng mất điện trên diện rộng ở Hà Nội trong
những ngày nắng nóng nhất khiến sinh hoạt của người dân
đang bị đảo lộn nghiêm trọng. Hà Nội đang phải đối mặt
với đợt nắng nóng thứ hai của mùa hè năm nay trong tình
trạng mất điện triền miên. Với cái nóng "nung người",
nhiệt độ ngoài trời lên tới hơn 400C, lại không có điện,
sinh hoạt của người dân thủ đô gần như bị đảo lộn hoàn
toàn" (Thanh Niên 19/06/2010).

Sự bức xúc của người dân Thái Bình vì mất điện lên đến
cao độ dẫn đến hành vi bộc phát "<em>Trong hai ngày 18 và
19.6, hàng trăm người dân xã Quỳnh Hội, huyện Quỳnh Phụ,
tỉnh Thái Bình đã áp giải lãnh đạo chính quyền xã đến bao
vây Chi nhánh điện và UBND huyện Quỳnh Phụ để đòi được
phân phối điện một cách công bằng</em>". "Nguyên nhân là
do đang mùa World Cup, trời lại quá nóng bức nhưng Chi nhánh
điện Quỳnh Phụ đã liên tục cúp điện mà không công khai
lịch cúp. Hơn nữa, tại khu vực huyện, khách hàng nào bỏ
tiền ra đấu nối đường dây trực tiếp từ trạm điện về
cơ sở thì được cấp điện liên tục, nếu không thì bị
cúp. Những người quá khích đã bắt một số nhân viên chi
nhánh điện phơi nắng hoặc nhốt trong nhà kín để chịu cảnh
nóng nực; đồng thời cắt dỡ đường dây điện của nhà
chủ tịch UBND huyện" (Thanh Niên 21/06/2010). Nếu "cung"
thừa mức "cầu" thì Thái Bình đâu đến nỗi xảy ra tình
trạng có "hối lộ mới được cấp điện", và đã không
làm phát sinh mâu thuẫn trầm trọng giữa "nhà đèn" và dân
chúng.

Tin mới nhất ngày 06/9/2010 trên báo Người Lao Động là "Hàng
ngàn hộ dân Tiền Giang mất điện suốt ngày". "<em>Từ 5
giờ ngày 5-9, hàng ngàn hộ dân ở nhiều phường xã tại TP
Mỹ Tho - tỉnh Tiền Giang bị mất điện đến 20 giờ cùng ngày
vẫn chưa có. Nhiều người gọi đến đường dây nóng của Chi
nhánh Điện Mỹ Tho hỏi nguyên do nhưng không ai nghe máy</em>".
Bà Nguyễn Thị Kim Hoàng- Giám đốc Chi nhánh Điện Mỹ Tho,
trả lời phóng viên rất là "vô tư vô trách nhiệm" rằng
"<em>mất điện kéo dài là do tiến hành bảo vệ lưới điện
ở trạm truyền tải Miền Đông chưa xong. Còn việc hàng ngàn
hộ dân bị mất điện đến chừng nào thì bà Hoàng bảo không
rõ</em>". Trả lời như bà Hoàng thì dốt về điện như thảo
dân tôi cũng có thể làm Giám đốc Chi nhánh Điện.

Được biết, thời gian qua, ngành điện Tiền Giang vẫn vô tư
cắt điện làm xáo trộn sinh hoạt của người dân. Cứ 3 ngày,
Tiền Giang lại cúp điện một lần suốt 12 giờ liền (từ 6
đến 18 giờ).

<h2>Ai hưởng lợi trong bài toán "điện"?</h2>

VnExpress ngày 30/9/2009 cho hay: "<em>Cúp điện liên tục khiến
5.000 tấn thủy sản trữ trong kho lạnh có khả năng bị hỏng
toàn bộ. Tổng thiệt hại ước tính 1.500 tỷ đồng</em>".

Ông Đàm Quốc Vinh, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Thép
Cửu Long Vinashin (Quán Toan, Hồng Bàng, Hải Phòng) lắc đầu
ngán ngẩm: "<em>Nhà máy của chúng tôi những ngày cao điểm
của tháng 5 và 6 bị cúp điện, chỉ chạy được hơn 30% công
suất. Các hợp đồng đã ký với khách hàng đành khất, hơn
1.500 công nhân liên tục phải nghỉ việc, ảnh hưởng đến
cuộc gia đình họ. Tổng thiệt hại đối với doanh nghiệp
chúng tôi trong đợt mất điện liên tục này lên đến hơn 50
tỷ đồng</em>". Ông Đinh Trường Sơn, Phó Tổng Giám đốc
Công ty Cổ phần Thép Vạn Lợi nói: "<em>Vì thiếu điện,
suốt hai tháng nay nhà máy chỉ hoạt động khoảng 30% công
suất, sản phẩm làm ra không đủ đáp ứng nhu cầu của khách.
Nhiều hợp đồng với khách hàng chúng tôi phải hủy, chấp
nhận bị phạt, mất cả uy tín. Điện liên tục bị cắt,
ngắn thì 3 đến 4 ngày, dài nhất đến 16 ngày. Trong khi đó, DN
vẫn phải trả lãi ngân hàng, khấu hao tài sản cố định.
Tính ra gần 1.000 công nhân của doanh nghiệp này một tháng chỉ
làm việc có 10 ngày vì mất điện. Tổng thiệt hại do bị cúp
điện, khoảng hơn 30 tỷ đồng</em>" (Tiền Phong ngày
07/07/2010).

Như vậy, mới tính sơ sơ có 3 doanh nghiệp đã thấy con số
thiệt hại vì mất điện không sản xuất được là 1.580 tỷ
đồng. Nếu tính tổng thiệt hại của tất cả các ngành nghề
kinh doanh, sản xuất, dịch vụ trên cả nước thì có số
thiệt hại vì mất điện trên cả nước là bao nhiêu? Chưa
thấy ngành điện cũng như cơ quan chức năng nhà nước nào
thống kê con số này.

Một bạn tên Phong bức xúc: "<em>Đã đến lúc cần loại bỏ
nạn độc quyền của ngành điện lực để các tập đoàn
điện lực khác có thể tham gia vào sản xuất, cung cấp đầy
đủ điện cho đời sống và nền kinh tế của Việt Nam. Nếu
cứ tiếp tục thế này thì nhiều doanh nghiệp sẽ phải phá
sản, nạn thất nghiệp sẽ gia tăng, đời sống người dân
điêu đứng...</em>".

Dĩ nhiên là Việt Nam dùng tiền ngân sách mua điện của Trung
Quốc, chớ không phải từ tiền túi của mấy vị chóp bu ngành
điện, tức là tiền của dân. Nhưng người dân Việt Nam không
hề được biết Việt Nam mua điện của Trung Quốc giá cao là
cao bao nhiêu? Cụ thể là bao nhiêu tiền 1 Kw điện? Cao hơn giá
thành sản xuất điện của Việt Nam (chưa tính các khoản phí
và thuế) bao nhiêu phần trăm?

Việt Nam bán điện cho Campuchia giá báo nhiêu? Thời gian qua lời
lỗ thế nào? Ai thu số tiền này? Có phụ thu, có lũy tiến như
dân trong nước hay không? Chi xài số thu này vào việc gì? v.v…
là những "bí ẩn" không ai biết cả ngoại trừ những vị
chóp bu ngành điện.

Người dân Việt Nam vẫn trả tiền sòng phẳng khi mua điện
chớ có ai quịt của nhà nước được đồng nào đâu, hóa
đơn thu tiền điện của người Việt Nam kèm theo đủ loại
thuế, tính tiền kiểu lũy tiến dùng càng nhiều càng bị tăng
giá. Vậy tại sao nhà nước Việt Nam không bán điện cho dân
trong nước dùng, mà lại đem bán cho Campuchia, làm cho dân tình
khốn khổ, lao đao?

Đã gọi là "nhà nước của dân, do dân, vì dân" mà dân
không được biết gì về công việc quản lý đất nước, sao
có thể nói đây là nhà nước dân chủ và người dân được
làm chủ ở chổ nào?

<em>Tạ Phong Tần</em>

***********************************

Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/6470), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).

Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét