thân nó chứa quá nhiều yếu tố bất định và hàm chứa sẵn
rủi ro. Tuy nhiên vẫn có nhiều ước đoán vượt thời đại
từng được đưa ra. Thời gian đã kiểm nghiệm tính chính xác
của những phân tích ấy.
<h2>"Đề tài nhạy cảm"</h2>
Cách đây khoảng 4 năm, anh Lãng mở topic "Làm gì đây?" tại
diễn đàn Tathy Thăng Long khi bàn về mối hiểm họa Trung Quốc
đối với Việt Nam, lúc đó anh thật sự kinh hoàng khi nhìn
nhận vào một sự thờ ơ có hệ thống trong suy nghĩ của các
cơ quan chính thống Việt Nam đối với hiểm họa to lớn này
của đất nước. Ngoại trừ những phản ứng ngoại giao yếu
ớt và đầy mờ nhạt của người phát ngôn Bộ ngoại giao
mỗi khi có một sự kiện lấn lướt của nước ngoài ở Biển
Đông, các phương tiện thông tin đại chúng của Việt Nam lúc
đó gần như coi Biển Đông là một đề tài cấm kỵ. Thậm
chí các câu chữ liên quan đến Hoàng Sa, Trường Sa còn bị
liệt vào một trong số những câu chữ thuộc đề tài "nhạy
cảm". Tuy nhiên điều rất may mắn là những suy nghĩ cảnh giác
với Trung Quốc dường như đã là một phần máu thịt của
người Việt Nam. Topic ấy nhận được nhiều sự quan tâm,
đốm lửa lan nhanh trên khắp thế giới mạng. Cùng với sự
kiện Tam Á, làn sóng cảnh giác và đấu tranh của người Việt
cho Biển Đông trở thành một cao trào bùng phát dữ dội.
Điểm nhấn cho nó là hai cuộc biểu tình liên tiếp trước sứ
quán và lãnh sự Trung Quốc tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh của
nhiều thanh niên Việt Nam. Kể từ đó, dân tộc dường như
thức tỉnh sau một thời kỳ dài thờ ơ. Anh cho rằng, những
sự kiện như thế rồi sẽ được ghi lại dấu ấn đối với
lịch sử, bất kể nó đã không nhận được sự thừa nhận
chính thức từ phía chính quyền. Đó là khúc tráng ca của lòng
yêu nước.
Ý chí của người dân cuối cùng đã phản ứng vào chính sách.
Sau sự kiện Tam Á cuối năm 2007, báo chí phản ánh về Biển
Đông thường xuyên và cập nhật hơn, người Việt thì luôn
luôn cảnh giác trước mọi động thái liên quan đến Trung
Quốc. Sự cảnh giác ấy không thừa. Đấu tranh của người
Việt đã góp phần chặn đứng sự thâu tóm của Trung Quốc ở
Tây Nguyên (Bản dự thảo kế hoạch đầu tiên khai thác Bauxite
Tây Nguyên do TKV đưa ra thậm chí đề xuất cho phép Trung Quốc
góp vốn tới 51% nhà máy khai thác quặng, sau làn sóng đấu
tranh dữ dội của người Việt, Bộ Chính Trị ra nghị quyết
khẳng định nhà máy khai thác chỉ sử dụng nhà thầu TQ xây
dựng, còn 100% sở hữu thuộc về Việt Nam). Tiếp đó là các
câu chuyện liên quan đến thuê đất thuê rừng, với mối nguy
cơ ít hơn, nhưng thái độ quyết liệt của người Việt đã
làm rõ nhiều câu chuyện của vấn đề, và giúp chặn đứng
nhiều nguy cơ lớn.
Sự cảnh giác của người Việt hòan toàn không thừa. Chúng ta
đang sống cạnh một cường quốc với dã tâm thôn tính và
bành trướng vào hàng mạnh nhất lịch sử.
<h2>Sự hiện diện của người Mỹ</h2>
Có nhiều phân tích anh từng dự báo về các bước tiến của
Trung Quốc trên Biển Đông hồi năm 2007. Sau gần 4 năm nhìn
lại, hầu hết những ước đoán ấy đều thành sự thật. Các
mốc thời gian 2008, 2009 và nửa đầu năm 2010 trôi qua một cách
nặng nề. Những cao trào căng thẳng trên biển bùng phát không
ít lần trước sự lấn lướt của các phương tiện vũ trang
Trung Quốc trên Biển Đông. Nguy cơ về một cuộc xung đột có
thể bùng phát bất cứ lúc nào với sự hung hăng của tàu bè
Trung Quốc. Việt Nam cho đến rất gần đây thôi còn đang
đứng trước nguy cơ mà anh cho rằng ít người chịu nhận ra.
Những tháng đầu năm 2010, Trung Quốc có thể gây hấn bất cứ
lúc nào, khi sức mạnh Việt Nam về mặt quân sự còn thua kém
trong khi chính sách của các nước lớn chưa định hình. Mặc
dù Việt Nam ký kết hàng loạt các hợp đồng mua sắm khí tài
tốn kém, nhưng thời gian giao hàng và thời gian để sử dụng
thành thạo trang thiết bị (đặc biệt là tàu ngầm) thì còn
phải mất 3 - 5 năm. Trong khi đó, sẽ lấy gì để đảm bảo
hòa bình trong 3 - 5 năm trống vắng về khả năng phòng thủ?
Tuy nhiên hiện nay, anh có thể khẳng định với các bạn, nguy
cơ về một cuộc xung đột ở Biển Đông đã giảm xuống mức
cực thấp, mặc dù giọng điệu gây hấn của Trung Quốc từ
cả các nguồn chính thống, phi chính thống, báo mạng hay dư
luận sẽ còn tăng mỗi lúc một cao. Chúng ta nên vui mừng vì
sự hiện diện của người Mỹ, sự điều chỉnh chính sách
của nó đang tái lập một trật tự cân bằng mới trong khu
vực. Trong loạt phân tích "Viễn kiến biển đông" anh có nhấn
mạnh về vai trò "chiếc ô an ninh" mà sự hiện diện của Mỹ
mang lại. Trong một khoảng thời gian từ 5 - 10 năm, khi Mỹ chưa
hạ gục được Trung Quốc về kinh tế, sẽ rất khó có khả
năng hai nước lớn này bắt tay mặc cả với nhau về quyền
lợi và phân vùng ảnh hưởng. Đó sẽ là thời gian Mỹ tăng
cường sự hiện diện tại Biển Đông, thắt chặt và củng
cố liên minh với những bạn bè truyền thống, đồng thời o
bế quan hệ với những người bạn mới. Đó sẽ là thời gian
trăng mật của mối quan hệ Mỹ - Việt. Tận dụng tốt được
thời kỳ này, Việt Nam sẽ củng cố được sức mạnh của
mình, và có thể tự bảo vệ được chính mình ngay cả khi
nước Mỹ rời đi.
Hiện tại mà nói, khi Mỹ đang để mắt tới Biển Đông, thậm
chí chẳng ngán ngại gì mang tàu sân bay tới tập trận tại
sát cánh cổng Trung Quốc là Hoàng Hải, thì Trung Quốc khó có
thể dám động binh trước mắt quan sát của Mỹ. Chỉ riêng
cái nguy cơ Mỹ cung cấp khí tài, trang bị cho các nước có
tiếng tăm cứng cổ như Việt Nam nếu Trung Quốc phát động
chiến tranh cũng đã đủ để Trung Quốc kinh hoàng, chưa tính
tới việc Mỹ phong tỏa Mallacca với cái cớ bảo đảm an ninh
hàng hải trong tình hình xung đột. Cho nên, có thể khẳng
định rằng, trong thời gian 5 năm trước mắt, nguy cơ chiến
tranh ở Biển Đông là rất rất thấp. Anh Lãng cuối cùng đã
có thể thở phào, một cách nhẹ nhõm trong âu lo.
<h2>... và cơ hội của chúng ta</h2>
Trong thời gian có nền hòa bình đảm bảo từ 5 - 10 năm ấy,
khi các thế lực lớn đang giữ miếng gằm ghè nhau, sẽ là ngu
xuẩn nếu chúng ta rung đùi, buông xuôi và phó mặc vào một
nền hòa bình dễ dãi. Đây chính là khoảng thời gian quý báu
người Việt Nam cần hết sức tranh thủ để nâng cao sức
mạnh quốc gia:
- Trong vòng 5 năm, hầu hết các hợp đồng mua sắm khí tài ồ
ạt Việt Nam ký thời gian qua đều sẽ được giao hàng. Việt
Nam sẽ có nhiều tàu chiến hiện đại, một hạm đội gồm
đủ 6 tàu ngầm tấn công và nhiều phi đội chiến đấu cơ
hiện đại. Khi có đủ số khí tài này trong lực lượng, có
thể nói Việt Nam sẽ thực sự là một lực lượng đáng gờm
về mặt quân sự ở Biển Đông, có khả năng đáp trả tương
xứng với bất cứ một sự đe dọa nào từ Trung Quốc. Thua
kém về trang bị, về số lượng khí tài nhưng Việt Nam chiếm
lợi thế tuyệt đối về địa lợi. Người Việt cũng có
truyền thống tài ba trong việc phát huy tính năng các loại khí
tài trong chiến đấu. Điều này thì ai cũng đều hiểu rõ. Có
nghĩa là, nếu người Việt không chủ quan, thì trong vòng 5 năm
tới, chúng ta chắc chắn sẽ có trong tay một khả năng tự vệ
đáng nể ở Biển Đông, lúc đó, ngay cả khi Mỹ đã thỏa
thuận xong với Trung Quốc về các vấn đề chiến lược và
rút đi, thì Việt Nam cũng đã trở thành một cục xương khó
nuốt.
- Trong vòng 5 năm tới, sẽ là thời kỳ nồng ấm đặc biệt
trong quan hệ Mỹ - Việt. Việt Nam cần hết sức tranh thủ
thiện cảm có tính cấp thời này để khai thác các lợi ích
từ Mỹ. Cần thu hút tối đa các nguồn vốn đầu tư, các
nguồn viện trợ, thậm chí là các nguồn cung cấp trang thiết
bị quân sự hiện đại để phát triển kinh tế và quốc
phòng. Việt Nam cần tận dụng việc Mỹ đánh giá vai trò quan
trọng của Việt Nam trong chiến lược kiềm chế Trung Quốc,
để thúc đẩy Mỹ áp dụng những chính sách có lợi nhất
giúp Việt Nam mạnh lên, chẳng hạn về mặt kinh tế thì công
nhân Việt Nam là nền kinh tế thị trường, xóa bỏ các hàng
rào kỹ thuật chặn hàng hóa Việt Nam vào Mỹ, về mặt quân
sự thì viện trợ và bán các khí tài hiện đại, về mặt khoa
học công nghệ thì giúp Việt Nam đào tạo chuyên gia, giúp xử
lý các vấn nạn về môi trường... Nếu khai thác tốt nước
Mỹ trong 5 năm tới, Việt Nam sẽ có một sức bật lớn để
tiến lên phía trước.
Có thể khẳng định rằng, trong 5 - 10 năm tới, một khi Mỹ
vẫn còn coi Trung Quốc là hiểm họa đe dọa sự thống trị
kinh tế của Mỹ, nước Mỹ sẽ tìm mọi cách ép Trung Quốc
phải nhượng bộ về chiến lược phát triển. Cuộc đấu này
cam go, Mỹ sẽ thắng nhưng tốn thời gian, và thời gian đó sẽ
là món quà cho người Việt Nam. Việt Nam sẽ rất ít có nguy cơ
bị Trung Quốc tấn công, một khi Trung Quốc vẫn còn phải
đương đầu với sức ép từ Mỹ. Do đó, chúng ta ít nhiều có
thể an tâm về một nền hòa bình tạm thời.
Ngược lại, anh cho rằng thời gian tới sức ép về mặt kinh
tế của Trung Quốc với Việt Nam sẽ cực kỳ căng thẳng. Trung
Quốc sẽ đẩy việc tuyên truyền chống Việt Nam thành một cao
trào, sẽ có rất nhiều dậm dọa, sẽ có rất nhiều sức ép
về kinh tế được đưa ra. Mục tiêu chính là nhằm làm Việt
Nam khiếp sợ, quỵ gối và quy hàng. Việt Nam sẽ phải đối
mặt với một thời kỳ khó khăn về kinh tế, bởi hiện tại
hoạt động kinh tế của Việt Nam phụ thuộc nặng nề vào quan
hệ thương mại với Trung Quốc. Tốc độ tăng trưởng kinh tế
Việt Nam sẽ chậm lại, thậm chí sẽ có không ít khủng hoảng
khi Trung Quốc dùng các ngón đòn dưới háng về tỷ giá, về
hàng xuất và dựng lên các hàng rào kỹ thuật đối phó Việt
Nam. Đây sẽ là một thời kỳ người Việt Nam cần thắt lưng
buộc bụng theo đúng nghĩa đen.
Tuy nhiên, với một tầm nhìn xa hơn vào tương lai, anh lại cho
rằng những khó khăn ấy là cơ may lớn của Việt Nam để
thoát khỏi cái bóng ám ảnh nặng nề của nền kinh tế Trung
Quốc. Hiện tại Việt Nam phụ thuộc quá nhiều vào nhiều
nguồn hàng xuất xứ Trung Quốc. Việt Nam nhập siêu nặng nề
với Trung Hoa trong khi xuất siêu với phần lớn các nền kinh
tế châu Âu và nước Mỹ. Nền sản xuất Việt Nam còn bị
chèn ép nặng nề bởi làn sóng hàng lậu xuyên biên giới từ
lâu đã vượt quá mức báo động. Việc Trung Quốc tiến hành
các hành vi gây sức ép kinh tế sẽ khiến Việt Nam chịu ảnh
hưởng nặng nề trong ngắn hạn và gây ra những tổn thương
lâu dài, đồng thời cũng sẽ làm quan hệ thương mại Việt -
Trung sụt giảm mạnh. Về mặt chiến thuật, chúng ta sẽ tổn
thất nặng trước các đòn trừng phạt kinh tế của Trung
Quốc, nhưng về mặt chiến lược, một chân trời mới sẽ mở
ra đối với Việt Nam. Một khi Việt Nam thoát được khỏi sự
lệ thuộc vào các nguồn cung cấp hàng hóa Trung Hoa, thiết lập
được các nguồn cung cấp mới, và đặc biệt, từ trong khốn
khó xây dựng được năng lực tự chủ riêng của nền kinh
tế, thì đó cũng chính là lúc Việt Nam có thể tự cường, và
có thể tin vào một nền độc lập, tự chủ, hòa bình lâu dài
bên cạnh Trung Hoa.
Anh tin chắc sẽ có không ít thế lực ở Việt Nam chống phá
quyết liệt những định hướng này, bởi quyền lợi cá nhân
của họ gắn liền với các hoạt động kinh tế của Trung
Quốc. Trung Quốc chắc chắn cũng sẽ nỗ lực làm suy yếu, chia
rẽ sự đồng nhất về ý tưởng của Việt Nam, song song với
sức ép về kinh tế, sẽ là sự đe dọa nặng nề về mặt
ngoại giao và ngôn từ. Nhưng anh còn chắc chắn hơn rằng, nếu
chúng ta kiên quyết, vững vàng, thì Việt Nam sẽ thành công tự
đứng trên đôi chân của mình. Có thể ngẩng mặt tự tin vào
chính một nền hòa bình được đảm bảo bằng sức mạnh nội
tại quốc gia, chứ không phải một nền hòa bình mong manh nhờ
đánh đu thời cuộc.
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/6086), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét