khẩu đang 'ăn thịt' chính mình</a>" của tác giả Trần Quang Vũ
hầu hết chỉ lặp lại những ý kiến đã được phát biểu,
đăng tải trên báo chí, không có điểm nào mới mẻ cả. Hơn
nữa, vì thiếu cái nhìn phê phán nên tác giả không nhận thấy
trong các ý kiến đó có nhiều điều rất không xác đáng. Xin
lấy một vài điểm làm ví dụ.
1. [I]"Thực tế, xuất khẩu của Việt Nam chủ yếu vẫn phụ
thuộc vào tài nguyên thiên nhiên, như khoáng sản, nguyên liệu
từ nông, lâm, thủy, hải sản..."[/I]
Tác giả lặp lại cái ý kiến của khá nhiều người rằng kinh
tế Việt Nam chủ yếu dựa vào xuất khẩu tài nguyên, nhưng
lại đèo thêm một đoạn rất láo nháo khi liệt cả các sản
phẩm nông, ngư nghiệp vào "tài nguyên thiên nhiên". Lúa gạo,
sắn lát, tôm, cá tra v.v... mà là "tài nguyên thiên nhiên" thì
cũng đến chịu. Nên nhớ, Mỹ, Úc cũng xuất khẩu khá nhiều
nông sản, và không ai coi đó là tài nguyên thiên nhiên hết.
VN không xuất khẩu gỗ nguyên liệu, mà toàn nhập gỗ, nên tác
giả thêm cả nguyên liệu từ lâm nghiệp vào cơ cấu xuất
khẩu là sai.
Tài nguyên thiên nhiên mà VN xuất khẩu thực ra không nhiều,
chỉ bao gồm dầu thô, than đá, một vài loại quặng, cát
trắng, sa thạch..., trong đó dầu thô chiếm kim ngạch lớn
nhất. Khi nói rằng kinh tế VN nói chung, xuất khẩu nói riêng,
chủ yếu dựa vào bán tài nguyên, liệu những người nói có
thử tìm hiểu xem kim ngạch xuất khẩu tài nguyên chiếm bao
nhiêu % trong tổng kim ngạch xuất khẩu không?
Theo số liệu thống kê, năm 2009 tổng kim ngạch xuất khẩu tài
nguyên của VN chỉ vào khoảng 8 tỷ USD, trong đó dầu thô
chiếm 7 tỷ USD (bán 15,85 triệu tấn dầu, tính cả lượng dầu
bán cho Dung Quất, giá trung bình 60$/thùng). Năm 2010 dự tính
sản xuất 15 triệu tấn dầu thô, trong đó 5 triệu tấn dành
cho Dung Quất, số còn lại xuất khẩu, với kim ngạch khoảng
6,2 tỷ USD (giá trung bình 80$/thùng).
Như thế kim ngạch xuất khẩu tài nguyên chỉ chiếm khoảng
10-13% kim ngạch xuất khẩu (60 - 65 tỷ USD), 8-9% GDP. Không thể
nói là xuất khẩu và kinh tế chủ yếu dựa vào bán tài nguyên
được.
2. [I]"Một chuyên gia kinh tế cho rằng, hàng hoá xuất khẩu
của Việt Nam kể cả trước mắt và lâu dài bị đe doạ bởi
cả hai yếu tố cạnh tranh đó là chất lượng và giá
cả."[/I]
Chất lượng hàng hóa, đặc biệt là hàng xuất khẩu, của VN
ngày nay so với trước kia ngày càng cao, đó là thực tế. Mà
đó là VN mới chỉ trong giai đoạn đầu của quá trình chuyển
đổi từ nền sản xuất tiểu nông lạc hậu sang con đường
hiện đại hóa, công nghiệp hóa, hội nhập hóa. Cùng với quá
trình phát triển thì hàng hóa VN sẽ ngày càng tốt hơn, ta có
thể tin vậy. Dĩ nhiên cạnh tranh về chất lượng là chuyện
bất kỳ doanh nghiệp của bất kỳ nước nào cũng phải đối
đầu, chứ không riêng gì VN "bị đe dọa" hết.
3. <em>Vấn đề lãi suất</em>:
Nếu bỏ qua cơn bão tăng giá, lạm phát kéo đến tăng lãi
suất một cách chóng mặt trong năm 2008, thì trong suốt chục
năm nay lãi suất huy động ở VN trung bình vào khoảng 8%/năm,
còn lãi suất cho vay khoảng 12%/năm. Suốt một thời gian dài
lãi suất ở mức cao như thế mà kinh tế không những không suy
sụp, trái lại vẫn phát triển đều, trong khi ở các nước
phát triển tuy lãi suất rất thấp nhưng kinh tế vẫn cứ trì
trệ, khủng hoảng, không ngóc lên được, điều đó nói lên
cái gì?
Nó nói lên một điều đơn giản, đã được các nhà kinh tế
học chỉ ra từ rất lâu: nếu loại trừ yếu tố lạm phát do
phát hành tiền bừa bãi, thì nói chung lãi suất cao là biểu
hiện của nền kinh tế đang tăng trưởng, còn lãi suất thấp
biểu hiện nền kinh tế đang trì trệ, vậy thôi.
Vì kinh tế đang tăng trưởng, tỷ suất lợi nhuận trung bình
của nền kinh tế ở mức cao, ví dụ 20-25%/năm, cho nên doanh
nghiệp mới cần thêm vốn để mở rộng sản xuất, và chịu
chấp nhận để ngân hàng đẩy lãi suất cho vay lên 12%/năm.
Trái lại, ở những nơi kinh tế đang trì trệ, tỷ suất lợi
nhuận rất thấp, thì có điên mới đi vay lãi suất cao.
Lãi suất là cái mà ngân hàng không thể tự ý nâng lên hay hạ
xuống; nó hoàn toàn phụ thuộc vào sức khỏe của nền kinh
tế. Do không hiểu vấn đề nên tác giả cứ tưởng rằng ở
nơi lãi suất thấp thì giá vốn thấp và nền kinh tế có tính
cạnh tranh cao hơn nơi có lãi suất cao. Điều này tương tự
như người không hiểu gì về kinh tế cứ tưởng rằng ở
những nơi giá thuê đất, văn phòng rẻ như Lai Châu thì nền
kinh tế ắt có tính cạnh tranh hơn những nơi có giá thuê
đất, văn phòng cao như TP HCM, Bình Dương.
4. [I]"theo quy định hiện hành, trên đường giao thông cứ 70km
có một trạm phí giao thông. Một xe công-te-nơ chạy Bắc Nam
cả chiều đi có hàng và chiều về không hàng thì doanh nghiệp
phải chi đến chục triệu tiền phí giao thông. Phí ấy đương
nhiên tính vào giá hàng hoá. Đó là chưa kể qua trạm thu phí,
nhiều xe bị ùn tắc vừa mất thời gian vừa phí tổn xăng
dầu. Hiện nay, hầu như các nhà quản lý Việt Nam chưa có quan
niệm chi phí thời gian là chi phí sản xuất."[/I]
Đây rõ ràng là ý kiến của người không hiểu gì về
kinh tế. Người hiểu về kinh tế, cả lý thuyết lẫn thực
tiễn, thì không bao giờ nhìn vấn đề một cách phiến diện,
nông cạn rằng "phí cầu đường khiến giá thành hàng hóa
tăng lên" như vậy. Anh ta sẽ tính toán xem trước đây, khi
chưa có đường rộng, cầu cao, một chuyến xe chạy từ TP HCM
tới Cần Thơ mất 7 tiếng đồng hồ, thì chi phí sẽ thế nào
so với bây giờ chạy mất có 4 tiếng đồng hồ và phải chịu
phí cầu đường. Mọi tính toán đều cho thấy dù phải trả
phí cầu đường nhưng chi phí vận tải (xăng, khấu hao, tiền
công lái xe, thời gian vận chuyển v.v...) bây giờ giảm đi so
với trước kia. Nói rằng "hầu như các nhà quản lý Việt Nam
chưa có quan niệm chi phí thời gian là chi phí sản xuất" là
nói xằng nói bậy. Nếu không quan niệm chi phí thời gian là chi
phí sản xuất thì việc gì người ta phải đổ ra hàng trăm
ngàn tỷ đồng xây dựng hệ thống giao thông để rút ngắn
thời gian lưu thông hàng hóa?
Nhiều người kêu ca hệ thống hạ tầng giao thông của VN
là lạc hậu, yếu kém. Muốn cải thiện hệ thống đó thì
cần có tiền, nhưng tác giả lại không muốn để các doanh
nghiệp phải trả phí cầu đường. Tác giả quả là có tấm
lòng nhân hậu đối với các doanh nghiệp. Chắc tác giả cho
rằng đường sá, cầu cống là cái từ trên trời rơi xuống
chắc?
Dựa trên những cái gọi là "phân tích" như thế, thì cái
câu kết luận của tác giả rằng "Cứ đà này, đến một
lúc nào đó, doanh nghiệp Việt Nam hết khả năng cạnh tranh"
là hoàn toàn vô nghĩa.
<em>Kép Tư Bền</em>
***********************************
Entry này được tự động gửi lên từ trang Dân Luận
(http://danluan.org/node/5329), một số đường liên kết và hình
ảnh có thể sai lệch. Mời độc giả ghé thăm Dân Luận để
xem bài viết hoàn chỉnh. Dân Luận có thể bị chặn tường
lửa ở Việt Nam, xin đọc hướng dẫn cách vượt tường lửa
tại đây (http://kom.aau.dk/~hcn/vuot_tuong_lua.htm) hoặc ở đây
(http://docs.google.com/fileview?id=0B_SKdt9lFNAxZGJhYThiZDEtNGI4NC00Njk3LTllN2EtNGI4MGZhYmRkYjIx&hl=en)
hoặc ở đây (http://danluan.org/node/244).
Dân Luận có các blog dự phòng trên WordPress
(http://danluan.wordpress.com) và Blogspot (http://danluanvn.blogspot.com),
mời độc giả truy cập trong trường hợp trang Danluan.org gặp
trục trặc... Xin liên lạc với banbientap(a-còng)danluan.org để
gửi bài viết cho Dân Luận!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét